Onderzoek doen is topsport. De juiste digitale infrastructuur is dan essentieel. Onlangs werd een mijlpaal bereikt: de 150ste aanvraag voor de Research Drive (RD) binnen Inholland. Vera Hollink, docent-onderzoeker en Daniëlle Leentjens, onderzoeker vroegen de 150^ste aan. Ze vertellen hoe zij deze tool inzetten voor hun grensverleggende AI-projecten.

Voor Vera Hollink, die als 150ste aanvrager een mijlpaal markeert, was de overstap naar Research Drive (RD) een noodzakelijke stap in haar werk binnen het lectoraat Data Driven Smart Society. "Toen ik begon met mijn onderzoek, stonden veel documenten nog op mijn lokale drive," vertelt Vera. “Bestanden delen met collega-onderzoekers ging vaak nog via e-mail. Tijdens een lectoraatsvergadering werd mij gewezen op de voordelen van RD. De overstap bleek verrassend eenvoudig. Het aanvraagproces via de portal liep soepel en het uploaden van complexe datasets ging direct heel makkelijk.”

Samenwerken aan complexe AI-vraagstukken
Daniëlle Leentjens is vanuit haar rol als onderzoeker en PD-kandidaat een ervaren gebruiker. Voor haar is Research Drive de standaard geworden: bij elke goedgekeurde subsidieaanvraag wordt direct een projectpagina ingericht.

Een sprekend voorbeeld is het project AI tegen Zwerfafval, waar Daniëlle onderzoekt hoe algoritmen patronen in zwerfafval kunnen herkennen om gemeenten te ondersteunen. "In dit project werken we intensief samen met Avans Hogeschool, diverse consortiumpartners en studenten," legt ze uit. “Het grote voordeel van Research Drive is dat je ook externe partners en studenten gecontroleerd toegang kunt geven tot specifieke mappen. Zo kan iedereen elkaars voortgang monitoren en werken we met exact dezelfde datasets en deliverables. Veiligheid is hierbij cruciaal, zeker omdat we vooraf duidelijke overeenkomsten sluiten over de toegang.”

Veiligheid en continuïteit in data-analyse
Naast het gemak van delen, is de beveiliging voor beide onderzoekers doorslaggevend. Vera benadrukt dat de RD de continuïteit van wetenschappelijk onderzoek waarborgt.

De data op de Research Drive blijft enkel behouden gedurende het onderzoeksproject. Na het onderzoeksproject kan de data van de Research Drive opgeslagen worden in ‘Repositories’. En de publicaties kunnen opgenomen worden in de ‘Inholland Repositories’.

“Je hebt de garantie dat projectdocumenten en data altijd beschikbaar blijven voor het volledige team. Ook als een onderzoeker onverhoopt uitvalt of nadat een project officieel is afgerond, blijft de data behouden voor toekomstig gebruik.”

Ambities voor Big Data
Ondanks de tevredenheid zien ze ook nog kansen voor groei, passend bij de complexe aard van hun werk. Vera houdt zich dagelijks bezig met Machine Learning en Data Science, waarbij ze werkt met enorme hoeveelheden data. "Voor projecten werken we met tienduizenden foto’s," legt ze uit. “Research Drive is nu perfect voor archivering, maar voor het live trainen van deze zware AI-modellen hopen we in de toekomst op een nog hogere upload- en downloadsnelheid. Een koppeling met high-performance opslag zou een geweldige volgende stap zijn.”

Advies van de experts
Twijfel jij nog over de overstap? Als het aan de 150ste aanvrager ligt, is er geen reden tot aarzeling. Of het nu gaat om AI-gedreven dijkinspecties of fundamenteel data-onderzoek: de gebruiksvriendelijkheid en de zekerheid dat je data veilig en toegankelijk zijn, maken Research Drive tot een onmisbare schakel in het onderzoeksproces van Inholland.

Zelf aan de slag met Research Drive? 
Bezoek de portal Onderzoeksondersteuning voor meer informatie of om direct een beveiligde projectomgeving aan te vragen. 

Als iets gratis is op internet, ben jij het product. Het is een bekende uitspraak om ons te wijzen op onze digitale rechten. Maar hoe zit het met AI-technologie? In hoeverre dient zij ons individueel en algemeen belang en hoe voorzichtig moeten we ermee omgaan? Het is een vraag die Daniëlle Leentjens niet alleen stelt aan consumenten maar ook aan makers. In haar professional doctorate (PD) gaat ze op zoek naar antwoorden door een multimodale scherminstallatie te ontwikkelen die letterlijk in dicussie gaat met mensen over AI en ethiek. 

Daniëlle begon bij Hogeschool Inholland in het onderwijs. Ze was docent human computer interaction (HCI) gaf les bij de opleiding Informatica en was er teamleider. “Ik was gefascineerd door de snelle ontwikkelingen rond data en AI”, vertelt ze. “Daarom werd ik onderzoeker bij het lectoraat Data Driven Smart Society waar ik me bijvoorbeeld bezighield met projecten zoals rond AI om zwerfafval tegen te gaan en slimme dijkinspectie met AI en drones.” 

Praktijkgerichte PD 
In 2025 werd Daniëlle vanuit het kenniscentrum van het domein Techniek, Ontwerpen & Informatica grevraagd om een PD- of PhD-traject te starten. “Ik koos voor een PD,” zegt ze. “Omdat het meer praktijkgericht is. Dat past meer bij me. Ik heb ooit een opleiding op masterniveau gevolgd aan de kunstacademie en ik schilder en ontwerp zelf. Binnen een PD is er ruimte om een onderwerp te onderzoeken door te ontwerpen en iets te maken. Dat trekt me zeer aan.” 

Technologie, ethiek en mensenrechten 
Vanuit haar rol als onderzoeker bij het lectoraat Data Driven Smart Society, begon Danielle ook nauw samen te werken met lector Ben Wagner van het lectoraat Media, Technology and Society. Hij ondersteunde haar om een sterk voorstel te ontwikkelen op het gebied van technologie, ethiek en mensenrechten. “De samenwerking tussen technische en creative expertises droeg bij aan het versterken en verdiepen van het onderzoeksvoorstel”, zegt Ben. “Het raakt aan wat we met het Digital Rights Research Team van Inholland doen: onderzoeken wat technologie in ons digitale tijdperk kan betekenen. Daniëlle is zelf een actief en betrokken lid van dit onderzoeksteam.”

Groeiende invloed van AI 
Eind 2025 diende Daniëlle met succes haar voorstel in voor haar PD-onderzoekstraject. Ze richt haar pijlen op de groeiende invloed van AI op onze maatschappij. “Door generatieve AI verandert de wereld om ons heen. We vragen AI-chatbots om advies en antwoorden op allerlei vragen, soms heel persoonlijk. Veel mensen vertrouwen op deze informatie. Maar is dat terecht? Op welke wijze beinvloedt AI ons privéleven, het bedrijfsleven en de politieke besluitvorming? Zijn we ons wel bewust van de ethische gevolgen?” 

Multimodale scherminstallatie  
Met haar PD-traject wil Daniëlle bijdragen aan bewustwording en een kritische houding stimuleren ten aanzien van AI-technologie. Ze geeft daar een creatieve en concrete invulling aan. “Mijn doel is om een publieksgerichte multimodale scherminstallatie te ontwikkelen met als naam ‘The Ethical Companion’. De installatie komt te staan in het Amsterdamse Nxt Museum, dat gewijd is aan digitale kunst, en spreekt bezoekers aan om in discussie te gaan over AI en ethiek. Hoe maak je gebruik van social media of ChatGPT? Weet je hoe het zit met je privacy en digitale rechten?” 

Ethische ontwerpprincipes 
The Ethical Companion is niet alleen een communicatiemiddel maar ook een onderzoeksinstrument. “Ik wil onderzoeken hoe je als maker ethiek als integraal onderdeel meeneemt in ontwerpprocessen van sotware-applicaties. Tijdens het creatieproces van The Ethical Companion zullen nieuwe ontwerpprincipes ontstaan die professionals kunnen helpen om ethisch denken te implementeren in hun huidige werkprocessen.” Voor het ontwerpproces wil Daniëlle interdisciplinair samenwerken met professionals én studenten. Zo duikt een student van Business IT & Management in de huidige praktijk: in hoeverre nemen ontwerpers van mens-computerinteracties ethiek mee in hun ontwerp?  

Maken, uitproberen en testen 
Daniëlle is in januari gestart. “Het wordt een ontwerpgericht onderzoekstraject van maken, uitproberen, testen en terug naar de tekentafel met een duur van vier jaar. Dat is voor AI-begrippen heel lang. Om nieuwe ontwikkelingen mee te nemen zal ik per jaar mijn doelen bijstellen. Het wordt daarom een realisatieproces waarbij ik steeds een stap terug doe om vervolgens weer vooruit te kunnen. Dat maakt het des te leerzaam. De vraag is ook hoe je als professional om kunt gaan met die snelle technologische veranderingen.” 

Afstudeeropdracht 
Voor het ontwerpproces werkt Daniëlle graag interdisciplinair samen met professionals én studenten. Zo duikt Juan Stienstra, een student van de opleiding Business IT & Management, voor zijn afstuderen in de huidige praktijk en onderzoekt hij in hoeverre ontwerpers van mens-computerinteracties ethiek meenemen in hun ontwerp van generatieve AI-applicaties. “HCI-designers ontwerpen systemen die de interactie aangaan met mensen”, zegt Juan. “Het is belangrijk dat hun ontwerpen bijdragen aan het individuele, sociale en ecologische welzijn.” Op basis van een afgenomen enquête onder deze designers valt hem op dat “er steeds meer bewustzijn en erkenning is om ethiek, menselijke autonomie en waardigheid te respecteren bij het ontwerpen van technologie, met name bij AI-systemen. Maar tools die hierbij helpend kunnen zijn moeten nog ontwikkeld worden.” Wie weet dat Juan zelf een rol daarin kan spelen. “Als ik afgestudeerd ben, verdiep ik mij graag verder in het toepassen van ethiek in ontwerpprocessen.”

Begeleiding en supervisie 
Daniëlle wordt door verschillende lectoren van Inholland begeleid. Ben is de hoofdbegeleider. Daarnaast is er ondersteuning op het gebied van onderzoeksmethoden door lector Joke Hermes (Inclusion and the Creative Industries) en van lector Cock Heemskerk (Robotica). Supervisors vanuit het werkveld zijn Nxt Museum en CHI NL. 

Adaptief vermogen 
“We staan voor een transitie naar een duurzame en veerkrachtige samenleving”, zegt Daniëlle. “Daarin is ons adaptief vermogen een belangrijk aandachtsgebied. In mijn onderzoek gaat het om AI-geletterdheid: heb je door als consument én maker wat technologie doet? Bewustwording zorgt ervoor dat je andere keuzes kunt maken en niet voor lief neemt wat AI jou voorschotelt.” 

AI-ontwerp in onderwijs 
AI-geletterdheid is een vaardigheid die Daniëlle graag terug ziet komen in het onderwijs en waar bij Inholland al veel aandacht voor is. “Studenten moeten leren hoe je nieuwe technologie kunt gebruiken in je werkende leven zodat je er bewust een waardevolle bijdrage mee kunt leveren. Niemand weet wat we er in de toekomst mee kunnen. Maar dat het bepalend wordt, is een zekerheid.” 

Hoe maak je zwerfafval zichtbaar voordat het een probleem wordt? Dat is de centrale vraag in een innovatief onderzoeksproject waarin Hogeschool Inholland en Avans Hogeschool samen optrekken. Artificial Intelligence (AI) tegen zwerfafval maakt gebruik van slimme technologie om patronen van afval in kaart te brengen. Vanuit het Inholland-lectoraat Data Driven Smart Society wordt gewerkt aan een app waarmee mensen zwerfafval kunnen vastleggen. De app registreert automatisch locatie, tijdstip en type afval. AI-modellen analyseren deze data en zetten ze om in kaarten die voorspellen waar afval zich ophoopt — van windgevoelige pleinen tot hotspots bij fastfoodrestaurants. 

Een taai probleem in het straatbeeld 
Nederland produceert jaarlijks naar schatting 50 miljoen kilo zwerfafval. Het is een hardnekkig probleem waar vooral grote steden mee worstelen. Overvolle containers, rondwaaiende vuilniszakken en troep rondom studentencomplexen: het straatbeeld laat zien dat traditionele oplossingen vaak tekortschieten. Gemeenten missen bovendien zicht op waar, wanneer en welk type afval zich ophoopt. 

Van data naar gerichte actie 
Met de inzichten uit het project kunnen gemeenten hun afvalaanpak optimaliseren. Denk aan het efficiënter inzetten van vuilniswagens, het plaatsen van extra bakken of het aanspreken van bedrijven op hun verantwoordelijkheid. 
“Als je deze data koppelt aan gemeentelijke kalenders en weerdata, kun je voorspellen waar en wanneer er meer afval zal zijn. Daarmee kun je als gemeente slimmer plannen”, vertelt Ander de Keijzer, lector Applied Responsible Artificial Intelligence aan Avans Hogeschool. 

Oorzaken zichtbaar maken 
“AI helpt niet alleen om beter op te ruimen, maar ook om de oorzaken van zwerfafval zichtbaar te maken,” aldus Danielle Leentjens, onderzoeker bij het lectoraat Data Driven Smart Society van Inholland. 

Klaar om op te schalen 
De app is technisch klaar. Inholland werkt momenteel aan de laatste optimalisaties om de toepassing breed beschikbaar te maken. Als commerciële en publieke partners instappen, kan de oplossing op grotere schaal uitgerold worden. Zo levert Inholland, samen met Avans, een concrete bijdrage aan een schonere leefomgeving en een circulaire toekomst. 

Zwerfafval raakt aan de grotere afvalvraag 
Dit onderzoek staat niet op zichzelf. Het sluit aan bij de bredere visie van Inholland op duurzaamheid en circulaire economie. Wil je dieper duiken in dit thema? Lees dan ook het artikel Plastic afval vraagt om stevige keuzes: vijf stappen naar een circulaire toekomst, waarin Inholland-onderzoekers Jasmijn Ruijgrok en Rogier Nijssen pleiten voor stevig beleid en structurele keuzes om de plasticberg echt aan te pakken. Slimme technologieën zoals AI kunnen daarin het verschil maken – mits goed ingebed in maatschappelijke én politieke keuzes. 

Meer weten?
Meer weten over dit gezamenlijke onderzoeksproject? Check: Artificial Intelligence (AI) tegen zwerfafval. Of lees het artikel op NEMO Kennislink waarin Danielle en Ander een toelichting geven: Schonere steden met AI - NEMO Kennislink.