Waarom blijven meiden en vrouwen in wijken als Meerwijk-Schalkwijk achter in sportdeelname? Volgens onderzoeker Daphne Heemskerk van het Sport- en beweeglab Meerwijk ontbreken daarvoor de juiste voorwaarden. “Als die niet kloppen, is meedoen simpelweg geen optie.”

Het Sport- en beweeglab Meerwijk is een samenwerking tussen het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen van Hogeschool Inholland, SportSupport Kennemerland, de gemeente Haarlem, Buurts en partners in de wijk. In dit living lab werken bewoners, studenten en professionals samen aan vraagstukken rond gezondheid, sociale cohesie en gelijke kansen. Doel is sport en bewegen voor iedereen toegankelijk te maken en daarmee mentale en fysieke gezondheid te stimuleren.

Binnen een van de programmalijnen onderzoekt Daphne waarom regulier sportaanbod voor veel meiden en vrouwen niet aansluit bij hun wensen en behoeften. En wat er nodig is om deze groep wel te bereiken. Het onderzoek wordt mede gefinancierd door de gemeente Haarlem en het Kenniscentrum Sport en Bewegen.

Juiste omstandigheden
“Het probleem is niet motivatie”, zegt Daphne. “Deze groep weet dat bewegen gezond is en wil ook graag sporten. Maar deelname valt of staat met passende voorwaarden. Als je inclusie echt serieus neemt, moet je soms accepteren dat groepen behoefte hebben aan een eigen setting. Anders blijven ze buiten beeld.”

De voorwaarden zijn concreet. “Vrouwen willen sporten met alleen andere vrouwen, zonder dat mannen kunnen meekijken. Daarnaast spelen praktische drempels een rol. Veel vrouwen kennen het aanbod niet of kunnen het niet vinden door taal- en digitale barrières. Ook betaalbaarheid speelt mee.” Er is wel passend aanbod, benadrukt ze, maar dat wordt niet altijd gevonden. “En dat geldt niet alleen voor vrouwen zelf, maar ook voor professionals in de wijk. Daar valt nog winst te behalen.”

Ladies only
Bij kickboksschool Bouzidi Gym, naast de Spaarnehal in Meerwijk, is dat passende aanbod er. Twee keer per week is er een ladies only-bokszakles met vrouwelijke trainers. Voor de les vertrekken de laatste mannen, daarna gaat de deur dicht. Binnen zijn alleen vrouwen. “Het begint bij een plek waar vrouwen zich veilig voelen en zichzelf kunnen zijn”, zegt eigenaar en voormalig professioneel kickbokser Mourad Bouzidi. “Wat ook helpt is dat veel vaders en partners mij kennen en weten dat het hier goed geregeld is.”

Die vertrouwensbasis zie je terug in de opkomst: per les doen zo’n vijfentwintig vrouwen mee en de vraag naar extra lessen is groot. Voor veel deelneemsters is het meer dan sport, het is ook een moment voor zichzelf en om elkaar te ontmoeten. Bovendien heeft bewegen een positief effect op het mentale welzijn. “Het is hier gezellig, we zijn onder vrouwen én het is om de hoek”, vertelt een deelneemster. “Daardoor kan ik elke week meedoen. Je bouwt zelfvertrouwen op en voelt je sterker, ook buiten de sportschool.”

Spin in het web
Wat maakt deze aanpak anders? “In het lab blijven inzichten niet op papier staan”, zegt Daphne. “Wat uit onderzoek naar voren komt, testen we direct in de praktijk en zetten we door.” Het motto? Niet praten over, maar met de mensen die hier wonen.

Ze is veel in de wijk te vinden, sluit aan bij bestaande groepen en brengt mensen en organisaties met elkaar in contact. “Weten mensen je eenmaal te vinden, dan komen ze zelf met vragen of ideeën. Zo ontstaan nieuwe initiatieven als vrijzwemmen, yoga, damesfitness en dans.” Het doel is uiteindelijk dat dit netwerk zelfstandig kan functioneren.

Vervolgonderzoek
De programmalijn met beweegactiviteiten voor meiden en vrouwen van het Sport- en beweeglab loopt door tot eind 2027. Het onderzoek naar de wensen, behoeften en barrières van vrouwen is afgerond en heeft al tot nieuwe activiteiten geleid. Maar over meiden is nog veel onduidelijk; dit onderzoek loopt daarom door tot juli 2026.

Daphne: “Voor vrouwen weten we wat werkt en wat daarvoor nodig is. Dat willen we straks ook voor meiden kunnen zeggen. Het voornemen is vanaf augustus 2026 de effecten van ingezette en in te zetten acties te bepalen in vervolgonderzoek.”

De praktijk vraagt soms om concessies, weet Mourad. Hij is afhankelijk van een klein team vrouwelijke trainers en van de locatie. “Door de geplande sloop van de Spaarnehal moeten we op termijn verhuizen. Als de kosten daardoor stijgen, komt het laagdrempelige karakter van de dameslessen in het gedrang.”

Ondersteuning
Het succes bij Bouzidi Gym onderstreept hoe belangrijk het is om goed te luisteren naar wat er in de wijk nodig is, vindt Haarlems wethouder sport Eva de Raadt. Zij kwam onlangs kijken bij een ladies only-les. “Voor mij is het uitgangspunt dat elke Haarlemmer kan sporten, ongeacht achtergrond, leeftijd of sekse. Als regulier aanbod niet werkt, moeten we uitzoeken wat wél werkt. Initiatieven zoals deze gym laten zien hoe een veilige en afgeschermde setting het verschil maakt. Dat verdient onze ondersteuning.”

Meer dan 75 procent van de mensen met een dwarslaesie heeft overgewicht. Dit kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen zoals hart- en vaatziekten. Het zorgsysteem heeft hier tot nu toe geen goed antwoord op. Daarom zijn Inholland, De Hoogstraat, VU, Rijndam en Erasmus MC met een groot aantal partners gestart om een gecombineerde leefstijlinterventie op maat te ontwikkelen. “Juist na ontslag uit de revalidatie is passende leefstijlcoaching belangrijk”, zegt lector Jasmijn Holla. “Helaas is deze ondersteuning voor mensen met een dwarslaesie nog niet vanzelfsprekend.”

Door een ongeval of medische oorzaak lopen jaarlijks honderden mensen een dwarslaesie op. Daarbij raakt hun ruggenmerg beschadigd waardoor zij minder goed kunnen bewegen dan voorheen. Daarbovenop hebben zij een verhoogde kans op hart- en vaatziekten, mede door overgewicht. Meer dan een kwart van hen komt hierdoor te overlijden. Na ontslag uit de revalidatie sluit het bestaande leefstijlaanbod vaak onvoldoende aan op mensen met een dwarslaesie, waardoor het risico op overgewicht en bijkomende gezondheidsproblemen toeneemt.

Tussen wal en schip
Jasmijn, lector Kracht van sport en bewegen, legt uit wat er misgaat. “Mensen met een dwarslaesie vallen tussen wal en schip in het zorgsysteem. Tijdens de revalidatie is er aandacht voor leefstijl, maar dat komt op een moment dat mensen vooral bezig zijn met herstel en verwerking. Eenmaal thuis is het lastig om passende ondersteuning te vinden. In de eerstelijnszorg en het sociaal domein ontbreekt vaak specifieke kennis over de lichamelijke veranderingen na een dwarslaesie. Bovendien zijn bestaande leefstijlprogramma’s onvoldoende toegankelijk of ze sluiten onvoldoende aan. Het gevolg: juist een groep met aantoonbaar verhoogde gezondheidsrisico’s krijgt geen ondersteuning.”

Snelle gewichtstoename binnen een jaar
Er zijn allerlei factoren waardoor het voor mensen met een dwarslaesie lastig is om in goede conditie te blijven. Denk alleen al aan de praktische beperkingen om naar sportfaciliteiten toe te gaan, de extra moeite en tijd die het kost om jezelf te verzorgen en het feit dat het dagelijks energieverbruik lager ligt dan bij mensen zonder dwarslaesie. “Het is dan ook niet verwonderlijk dat onderzoek vaak een snelle gewichtstoename laat zien in het eerste jaar na ontslag uit de revalidatie”, zegt Sonja de Groot, senior onderzoeker Dwarslaesie bij De Hoogstraat en Associate Professor Prevention and Rehabilitation aan de Vrije Universiteit. “Dat gebeurt niet door een gebrek aan motivatie om de leefstijl aan te passen, maar door een combinatie van lichamelijke veranderingen, andere ingrijpende veranderingen in het leven, en een leefstijlzorgaanbod dat hier nog onvoldoende op aansluit.”

Waarom leefstijlzorg dwarslaesie in basispakket hoort
De meeste leefstijlinterventies richten zich op leefstijlgerelateerde aandoeningen zoals ernstig overgewicht, hart- en vaatziekten, diabetes en artrose. Die sluiten niet aan bij mensen met een dwarslaesie. Volgens Jasmijn verdienen zij bijzondere aandacht, omdat hun leven én lichaam van het ene op het andere moment zijn veranderd. “Met een dwarslaesie neemt niet alleen het energieverbruik af. Wat ook meespeelt is dat door afname van spiermassa al bij een lagere bodymassindex (BMI) sprake kan zijn van een verhoogd gezondheidsrisico. Medisch gezien verandert het lichaam na een dwarslaesie zo veel dat een gerichte interventie thuis hoort in het basispakket.”

Gecombineerde leefstijlinterventie
Voor mensen met een dwarslaesie is er een gat in het aanbod van leefstijlzorg. Op 1 februari start het onderzoeksproject STOP-ObeSCIty om dat gat te vullen. Het is een voortzetting van het project VIVENDI: vitaal verder na dwarslaesierevalidatie. “In dat project ontwikkelen we een op maat gemaakte gecombineerde leefstijlinterventie, samen met mensen met een dwarslaesie en zorgprofessionals”, zegt Jasmijn. “Mensen met een dwarslaesie én met een verhoogd gezondheidsrisico kunnen deze interventie straks online volgen. Daarnaast krijgen zij een 8 tot 12 weken durend programma aangeboden om onder begeleiding spierkracht en uithoudingsvermogen te trainen.” Sonja vult aan: “Samen met de patiëntenorganisatie Dwarslaesie Organisatie Nederland zorgen we dat leefstijladvies écht aansluit bij het leven van mensen met een dwarslaesie.”

Effect onderzoeken
“Zowel internationaal als Nederlands onderzoek suggereert dat leefstijlinterventies ook kunnen werken bij mensen met een dwarslaesie”, zegt Rita van den Berg-Emons, Associate Professor Rehabilitation Medicine bij het Erasmus MC. In het project STOP-ObeSCIty wordt het effect van de gecombineerde leefstijlinterventie voor mensen met een dwarslaesie onderzocht. “We kijken naar veranderingen in gewicht, in leefstijl, gezondheid, kwaliteit van leven, kosten en hoe je zo’n aanpak duurzaam kunt implementeren in de zorg”, zegt Rita. “Dit doen we door mensen met een dwarslaesie die de huidige zorg krijgen te vergelijken met mensen die de nieuwe leefstijlinterventie volgen. Zo levert het project niet alleen medische inzichten op, maar ook belangrijke handvatten voor beleid en toekomstig zorgaanbod.”

Dure zorg voorkomen
Overgewicht bij mensen met een dwarslaesie kan leiden tot veel dure zorg: doorzitwonden, ziekenhuisopnames, extra hulpmiddelen, verlies van zelfstandigheid, minder goed kunnen werken of meer ziekteverzuim. “Als we dat kunnen voorkomen of verminderen, verwachten we minder complicaties, minder intensieve zorg en minder ziekteverzuim op de lange termijn”, zegt Jasmijn. “In STOP-ObeSCIty onderzoeken we expliciet de kosteneffectiviteit, zodat verzekeraars en beleidsmakers onderbouwde keuzes kunnen maken."

Voor andere revalidatiedoelgroepen
Volgens Jasmijn kan een aangepaste gecombineerde leefstijlinterventie ook werken voor andere groepen, zoals mensen met neuromusculaire aandoeningen, spierziekten en senioren met mobiliteitsproblemen. “We ontwikkelen een blauwdruk en een stappenplan die laten zien hoe je zo’n leefstijlprogramma kunt opzetten en implementeren voor andere revalidatiedoelgroepen.”

Noodzakelijke preventie
In preventiebeleid moet meer rekening gehouden worden met diversiteit, vindt Jasmijn. “Eén aanpak voor iedereen met overgewicht vergroot gezondheidsverschillen. Dit project laat hopelijk zien dat preventie toegankelijk, gepersonaliseerd en ingebed in bestaande (zorg)structuren moet zijn. En dat investeren in preventie bij kwetsbare groepen geen luxe is, maar noodzakelijk voor een houdbaar en rechtvaardig zorgsysteem.” Het raakt Jasmijn dat de kennis er is, maar de praktijk achterblijft. “We zien de gezondheidsrisico’s bij mensen met een dwarslaesie, we horen de verhalen van mensen, maar het systeem is nog niet ingericht op preventie voor deze groep. Laten we werk maken van goed georganiseerde leefstijlzorg- en coaching.”

De opleiding Sportkunde bestaat twintig jaar. Het werd op 20 januari gevierd tijdens het Sportkunde-congres waar studenten, alumni, docenten en werkveldpartners samen kwamen voor een dag vol verdieping, ontmoeting en reflectie. Van leefstijl en aangepast sporten tot vitaliteit, gezondheidsmanagement en maatschappelijke impact: theorie en praktijk raken elkaar voortdurend en komen soms letterlijk in beweging.

Voeding en leefstijl zijn belangrijke onderdelen van de opleiding. In zijn openingslezing laat voedingswetenschapper Coen Dros (Erasmus MC) zien hoe belangrijk het is om beweringen hierover uit (sociale) media kritisch te beoordelen. Hij leert deelnemers hoe je nagaat of claims wetenschappelijk worden ondersteund. Ook Eva Creuzberg en Jellie Zuidema, onderzoekers bij Inholland, stellen een kritische vraag: hebben we wel extra eiwitten nodig in ons dagelijks dieet? Zij laten deelnemers kennis maken met verschillende – soms onbekende – eiwitbronnen.

Aangepast sporten: keuzevrijheid en serieus genomen worden
Indringend is de workshop over aangepast sporten, met bijdragen van atleet Iris van Loon en Inge van Liefland van Stichting het Gehandicapte Kind. Iris: “Ik wilde en kon veel meer, maar een sportvereniging vinden is ingewikkeld als een prothese hebt. Afwijzingen van verenigingen doen echt iets met je zelfvertrouwen.” Haar verhaal maakte duidelijk dat inclusie niet gaat over apart aanbod, maar over keuzevrijheid en maatwerk. Ook Inge benadrukt dat inclusief sporten vraagt om een andere mindset én een stevig netwerk van sportaanbieders, gemeenten en ondersteunende organisaties.

In de workshop hydrotherapie laat oefentherapeut Femke Jansen zien hoe bewegen in warm water mensen met pijnklachten, mobiliteitsproblemen of chronische aandoeningen kan ondersteunen.

Werken aan vitaliteit
Sportkunde gaat ook over gezondheidsmanagement en vitaliteit. Dr. Paul Kuijer (Amsterdam UMC) toont aan hoe kleine, praktische interventies grote impact kunnen hebben. Met zijn ‘beweegsnacks’ – korte beweegmomenten van vijf tot tien minuten – maakt hij duidelijk dat duurzame inzetbaarheid niet ingewikkeld hoeft te zijn.

Femke Verkerk-Venema, uitgeroepen tot Vitaliteitsmanager van het Jaar en alumnus van Sportkunde, laat zien hoe zij bij BAM werkt met het Huis van Vitaliteit. Vitaliteit gaat daarbij verder dan fysieke gezondheid en omvat ook mentale belasting, financiële zorgen en mantelzorg.

Alumni Sam van den Berg en Nick Groot benadrukken dat vitaliteit alleen werkt wanneer deze aansluit bij de cultuur van een organisatie.

Sport en maatschappij: impact maken
De middagsessie Sport & Maatschappij gaat over maatschappelijke impact. Evert van Rest, onderzoeker bij het lectoraat Kracht van sport en bewegen, benadrukt dat de maatschappelijke waarde van sport en bewegen inmiddels ruimschoots is aangetoond, maar dat niet iedereen daarvan profiteert. Sportverenigingen zijn vaak nog onvoldoende toegankelijk voor diverse doelgroepen.

Living labs in onder andere Haarlem Meerwijk en Zaandam laten zien hoe het anders kan: door inwoners zelf te betrekken bij het ontwikkelen van aanbod en hen eigenaar te maken van initiatieven. Okrah Donkor, oprichter van Triple Threat, benadrukt het belang van verantwoordelijkheid en communityvorming: “Give them the keys to the gym.” Vierdejaarsstudenten lieten in hun workshops zien hoe zij persoonlijke ervaringen, wetenschappelijke inzichten en concrete beleidsvoorstellen weten te verbinden.

Méér dan een jubileum
Tussen de sessies door was er volop ruimte voor ontmoeting. In de foyer spraken studenten, alumni, docenten en werkveldpartners elkaar. Denny Rijk, manager Opleiding bij Sportkunde: “Het Sportkunde-congres laat zien waar twintig jaar Sportkunde voor staat: denken én doen, wetenschap én menselijkheid, ambitie én aandacht. Niet als eindpunt, maar als stevig fundament voor de volgende twintig jaar.”

De stap van revalidatie naar thuis vraagt om andere begeleiding dan de zorg in het revalidatiecentrum. Hoe help je mensen met een dwarslaesie, caudalaesie of spina bifida om gezonde keuzes vol te houden (in bewegen, voeding en slaap) als de vaste structuur wegvalt? Tijdens het symposium ‘Laesie & Leefstijl’ bij Reade in Amsterdam presenteerden onderzoekers en partners de opbrengsten van VIVENDI: praktische tools en een leefstijlcoachingspad dat doorloopt richting de eerste lijn en het sociaal domein. Het symposium vormde de afsluiting van VIVENDI, een tweejarig onderzoeksproject van het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen met een brede groep partners.

“Tijdens de acute revalidatie ligt de focus voor de revalidant vooral op fysiek herstel en te herwinnen zelfstandigheid”, zegt Katja Braam, onderzoeker bij Hogeschool Inholland. “Leefstijl komt vaak pas later in beeld, wanneer mensen thuis tegen een veranderde energiebehoefte en risico op overgewicht aanlopen. Terwijl zorgverleners een dwarslaesie nauwelijks tegenkomen. Goede begeleiding is dan essentieel.”  

Het symposium bracht de belangrijkste resultaten uit het onderzoek bijeen en verkende leefstijl in de volle breedte: van gedrag en voeding tot slaap en omgeving. Singer-songwriter Noraly Hendriks gaf de middag een persoonlijke noot met ‘Reik een hand’, waarin zij de kern van het project muzikaal verbeeldde. 

Vitaal verder na dwarslaesierevalidatie 
VIVENDI is een praktijkgericht onderzoek, uitgevoerd door een consortium van Hogeschool Inholland, de Hogeschool van Amsterdam(HvA) en diverse partners, waaronder Reade, Heliomare, Rijndam, SBH Nederland en Dwarslaesie Organisatie Nederland (DON). “Onderzoek, praktijk en ervaringsdeskundigheid kwamen hier prachtig samen”, zegt lector Jasmijn Holla (Kracht van Sport en Bewegen). “We ontwikkelden een gepersonaliseerd leefstijlcoachingspad zodat leefstijlcoaching niet stopt na de revalidatie, maar wordt voortgezet in de eerste lijn en het sociaal domein. Tegelijkertijd krijgt leefstijl binnen het revalidatiecentrum structureler aandacht.”  

Het project leverde concrete tools op: een gesprekstool, leefstijlbrief, digitale gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) en een slaapbrochure.

Volgens Inholland-onderzoeker Marieke Nijmeijer vult VIVENDI precies het gat tussen revalidatie en thuissituatie: “In de revalidatie is weinig tijd voor leefstijlcoaching, in de eerste lijn vaak weinig kennis. Met dit leefstijlpad verbinden we die werelden.” Paul Keessen, onderzoeker bij de HvA, vult aan: “Leefstijl is lastig bespreekbaar. Juist in de overgang naar de eerste lijn valt veel te winnen en dit project geeft daar eindelijk handvatten voor.” Robert Memelink (HvA) benadrukt daarbij de waarde van studentonderzoek. “Studenten werkten met echte patiënten en echte vragen, en hun metingen worden nu direct gebruikt. Dat is impact”  

Ervaring aan het woord 
Een van de meest indringende momenten is het gesprek met ervaringsdeskundigen Anke Tigchelaar en Margreet van Dam (DON). “Nuttig en leerzaam”, vat Margreet de samenwerking binnen het onderzoek samen. “Ik ben soms bijna jaloers op mensen die nú revalideren; vroeger bestond dit soort ondersteuning niet.” Anke: “Hier vallen wetenschappelijke relevantie, praktijkrelevantie en praktijkverbetering samen. Dat gebeurt lang niet altijd. Dit onderzoek dóet iets. De nieuwe slaapbrochure hebben we direct naar de achterban doorgestuurd, en binnen drie dagen regende het enthousiaste reacties.” 

Hun boodschap: iedere laesie is anders. Lever maatwerk en “wees niet belerend”, aldus Anke. “Juist bij leefstijl is dat zó belangrijk.”  

In de praktijk 
“Gezonde leefstijl werkt pas als het geen keuze meer is, maar een gewoonte”, stelt physician assistant Ludwine van Orsouw (Reade). “Maar hoe bespreek je leefstijl en hoe houd je het vast? Die vraag komen we elke dag tegen. In VIVENDI vinden we nu concrete oplossingen.” Leefstijl moet volgens haar in alle revalidatiefases terugkomen: klinisch, poliklinisch én in de nazorg. “De grootste uitdagingen zitten in ingesleten patronen, sociale druk, kosten, beperkte toegankelijkheid en gebrek aan kennis in de eerste lijn. Vandaar dat we stevig gaan inzetten op scholing en kennisoverdracht.”  

Ook deelnemers herkenden veel. Zo noemt ergotherapeut Nick de nieuwe tools “schematisch, duidelijk en makkelijk te implementeren. Dit sluit precies aan op de struikelblokken die wij dagelijks zien.” 

Drie aandachtsgebieden  
Na de pauze kwam een drieluik rond leefstijl aan bod. Martin Fluit van Special Heroes Nederland opende met het thema gedragsverandering. “Dat begint bij kleine, concrete stappen. Niet ‘ga eens zwemmen’, maar: hoe kom je er, wat heb je nodig, wie gaat mee? Negentig procent van wat we doen wordt bepaald door onze omgeving. Dáár begint verandering. Stop dus met alleen inzetten op motivatie.” 

Diëtisten Kirsten van Vledder (UMCU/De Hoogstraat) en Charlotte van Marissing (Op Dreef) schetsten hoe complex voeding is bij dwarslaesie. “Energiebehoefte schommelt, richtlijnen ontbreken en veel diëtisten voelen handelingsverlegenheid”, zegt Kirsten. “Toen ik begon wist ik niet eens wat een dwarslaesie inhield.” Charlotte: “Goede voedingsbegeleiding levert zóveel winst op. Daarom werken we aan een landelijk kennisnetwerk en een richtlijn voor diëtisten.” 

Revalidatiearts David Gobets (Heliomare) wees erop dat slaapstoornissen bij dwarslaesie dubbel zo vaak voorkomen, vooral obstructieve apneu. “Rusteloze benen worden bovendien zelden herkend, waardoor verkeerde medicatie wordt gegeven.” Zijn oproep: betere herkenning binnen zorgteams, omdat slaapproblemen veel andere klachten versterken. 

Voor Jasmijn Holla is de energie tijdens het symposium veelzeggend. “Onderzoekers, ervaringsdeskundigen, therapeuten – iedereen zegt hetzelfde: deze tools zijn bruikbaar én nodig. Dat is het mooiste compliment.” Die energie geeft richting aan de komende jaren. “We blijven bouwen. Kleine stappen zetten, over de grenzen van organisaties heen, en leefstijl structureel meenemen. Niet één keer maar steeds opnieuw.” 

Gezondheid en welzijn hebben alles met elkaar te maken, zeker als het gaat om preventie. Want een goede sociale omgeving helpt om fysieke en mentale problemen te voorkomen. Tijdens het najaarsevent van het Centre of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn op 24 november brak keynotespreker Carla Kolner daarom een lans voor ‘rechtvaardige preventie’ voor mensen in een kwetsbare (sociaal-economische) positie. Het is precies waar het Centre of Expertise (CoE) zich op richt in uiteenlopende praktijkgerichte onderzoeksprojecten. Elf ervan passeerden de revue.

Gonneke Willemsen is directeur van het domein Gezondheid, Sport en Welzijn en bestuursvoorzitter van het CoE. Ze is blij met het instellen van de CoE Programmaraad. Daarin denken en praten partners uit het werkveld mee over het CoE-programma. “We brengen kennisinstellingen, praktijkpartners, bedrijven, overheidsorganisaties en burgers actief samen om kennis te delen, te ontwikkelen en te verspreiden. We willen een langdurige samenwerking aangaan om zo de belangen van cliënten mee te nemen en impact te maken met onderzoek. Daarbij hebben we vooral aandacht voor mensen in kwetsbare posities.” Dit komt later duidelijk naar voren als dagvoorzitter Niels Hermens, bestuurslid van het CoE en lector Empowerment en Professionalisering, het podium geeft aan onderzoekers om hun projecten te pitchen.

Gezonder leven én kwaliteit van leven
Maar eerst is het woord aan keynotespreker Carla Kolner, programmacoördinator Samenspel Sociaal Gezond bij Hogeschool Utrecht. Ze deed promotieonderzoek naar de vraag hoe het sociaal domein en de (publieke) gezondheidszorg beter kan samenwerken voor preventie bij mensen in kwetsbare posities. “Juist zij hebben veel baat bij preventie.”

Ze constateert een mismatch tussen de benaderingen van beide domeinen. “De gezondheidslogica is gericht op langer en gezonder leven. Maar bij welzijn ligt de focus op de kwaliteit van (samen)leven. Taal, begrippen en werkwijzen verschillen daardoor.”

Gelijkheid en sociale kwaliteit
Carla pleit voor meer interdisciplinaire samenwerking in preventie waarbij er zowel aandacht is voor gezondheid als voor sociaaleconomische factoren. “Preventie, gelijkheid en de sociale kwaliteit van de samenleving moeten samengaan. Mensen hebben een goede sociale basis nodig. Een sociale infrastructuur die goed functioneert redt levens.”

Meer interdisciplinaire samenwerking
Jasmijn Holla, lector Kracht van Sport en Bewegen en bestuurslid van het CoE ziet al een toenemende samenwerking tussen het sociaal en het zorgdomein. “Kijk bijvoorbeeld naar de sociaal-medische netwerken in Amsterdam. Daarin werken onder meer huisartsen en welzijnscoaches samen en wordt het sociale netwerk ingezet om de druk op huisartsenzorg te verminderen.” Het is goed dat studenten nu al leren om interdisciplinair samen te werken, zoals studenten Verpleegkunde dat bijvoorbeeld doen onder aanvoering van het lectoraat Innovatie in de oncologische (netwerk)zorg.

Gezondheid geen prioriteit
“Kiezen voor gezondheid is een privilege voor mensen die het al goed hebben”, brengt Carla in haar keynote naar voren. Godfried Lambriex is het daarmee eens. Hij is lid van de programmaraad van het CoE en bestuurslid van Buurts, een Haarlems initiatief om de krachten van inwoners, vrijwilligers en andere organisaties te bundelen. “Kijk naar de stress in sommige families”, zegt hij. “Bijvoorbeeld vanwege geldproblemen. Dan is er geen rust in je hoofd om gezonde keuzes te maken en liggen de prioriteiten ergens anders.”

CoE-Stimuleringsronde
Ieder jaar geeft het CoE een aantal onderzoeksprojecten een financieel zetje in de rug om (interdisciplinair) onderzoek op het gebied van preventie in zorg en welzijn te kunnen starten of doorontwikkelen. Ze richten zich allemaal op een leefomgeving die gezondheid en welbevinden bevordert, ongelijkheid aanpakt en het leven van mensen in kwetsbare posities bevordert. Het afgelopen jaar ging het in de achtste Stimuleringsronde om elf projecten. Deelnemers van het najaarsevent konden tijdens de netwerklunch langs verschillende projecttafels om in gesprek te gaan met de onderzoekers. Maar voordat het zover was, kregen de onderzoekers onder strakke begeleiding van dagvoorzitter Niels vier minuten de tijd om hun project te pitchen. Zoals onderzoek naar een gezond voedingsaanbod op de basisschool, waar vooral kinderen uit gezinnen met een lagere sociaaleconomische positie baat bij hebben.

Mentale gezondheid jongeren
De mentale gezondheid van jongeren is een groeiende zorg, zo komt in de pitches duidelijk naar voren. Onderzoekers laten in hun presentaties over projecten zoals ‘Leefstijl in de GGZ’, ‘Sociale mediagebruik van jongeren in de GGZ’ en ‘Mentale gezondheid van hoogbegaafde jongeren’ zien hoe ze in co-creatie met professionals en cliënten praktische interventies ontwikkelen. Mentale gezondheid is ook een groot probleem in de muziekindustrie: 70 tot 80 procent van de professionals kampt met mentale problemen. Een van de onderzoeksprojecten, ‘Heal the healer’, richt zich op dit probleem en ontwikkelt lesmateriaal voor studenten die later in deze sector willen werken.

Gezondheidscoaches en andere interventies
Een al bestaande interventie is om met kwetsbare jongeren de zee in te gaan en lekker te surfen. Dat is niet alleen leuk, maar versterkt ook hun mentale welzijn, zo blijkt duidelijk uit een filmpje. Het project ‘Hang Loose’ moet uitwijzen hoe deze aanpak algemener ingezet kan worden. In Zaandam Oost loopt inmiddels ook een initiatief: gezondheidscoaches helpen inwoners bij vragen over leefstijl en gezondheid. Een bekende manier om mensen met overgewicht te helpen is de Gecombineerde Leefstijl Interventie. Maar die sluit minder goed aan bij mensen met een lagere sociaaleconomische positie. De ontwikkeling van een leefstijlapp moet daarin helpen, vertelt een betrokken onderzoeker. The BOX 2.0 is een ander voorbeeld waarin technologie centraal staat: het is thuismonitoring voor patiënten met reumatische auto-immuunsysteemziekten die anders heel vaak naar het ziekenhuis moeten.

Samen leren en vernieuwen
Er komt ook een mooi voorbeeld voorbij van interprofessioneel samenwerken: het project ‘Leren en innoveren in de oncologische zorg’. Hiervoor is een leer- en innovatienetwerk (LIN) opgezet: een lerende gemeenschap, waarin studenten verpleegkundigen, praktijkopleiders en docenten samen leren, onderzoek doen en innoveren om interventies voor leefstijlverandering in te bedden in de klinische praktijk. Net zomin als oncologie staat de specialistische ggz op zichzelf, zegt een andere onderzoeker. Onderzoek richt zich op de vraag hoe patiënten veilig kunnen terugschakelen naar lichtere zorg.

Nieuwe Stimuleringsronde
Het CoE financiert elk jaar praktijkgerichte onderzoekprojecten met een Stimuleringsbudget van ongeveer 400 duizend. Binnenkort maakt het bekend welke projecten in de negende Stimuleringsronde worden ondersteund en op 1 januari 2026 van start kunnen gaan. “We ontvingen maar liefst achttien voorstellen met een totale aanvraag die ons budget ruim overschreed”, zegt Gonneke. “In het voorjaar van 2026 hopen we de tiende Stimuleringsronde aan te kondigen zodat we in het najaar weer mooie aanvragen in behandeling kunnen nemen.”

“Kinderen weten zélf heel goed wat ze nodig hebben om meer te bewegen,” zegt Tim Vreeburg, coördinator van het Sport- en Beweeglab Haarlem en docent-onderzoeker bij het lectoraat Kracht van sport en bewegen van Hogeschool Inholland. In de Haarlemse wijk Meerwijk, waar gezondheidsverschillen groot zijn, nemen we de stem en mening van bewoners, waaronder kinderen serieus. Daarom betrekken we kinderen vanaf het begin bij het ontwerpen van naschoolse activiteiten. 

Vanuit het Sport- en beweeglab – een samenwerking tussen Hogeschool Inholland, SportSupport Kennemerland, gemeente Haarlem, CIOS en Buurts – werken studenten Sportkunde sinds september samen met kinderen, buurtbewoners en professionals aan speelmomenten in de wijk. Dit gebeurt in de vorm van een living lab: een plek waar leren, ontwikkelen en experimenteren samenkomen. Twee keer per week organiseren ze een activiteit in de openbare ruimte, afgestemd op de leefwereld van kinderen van 10 tot 12 jaar. 

Kinderen laten hun stem horen
In het living lab staat co-creatie centraal. Het is een sleutel tot langdurige impact. Co-creatie zorgt voor eigenaarschap en aansluiting bij de wensen en behoeften. Het geeft de wijkbewoners grip op hun directe leefomgeving en dat geeft een gevoel van vertrouwen en veiligheid Door te luisteren naar kinderen en hun ideeën serieus te nemen, ontstaat er iets dat verder gaat dan een middag buitenspelen. Kinderen krijgen letterlijk én figuurlijk ruimte om hun stem te laten horen in hun eigen wijk. 

TikTok-dans of een wedstrijd
In plaats van te bedenken wat kinderen nodig zouden kunnen hebben, stellen studenten gewoon de vraag aan kinderen: “Wat wil jij doen buiten schooltijd?” Het antwoord wisselt van een TikTok-dans tot spelletjes, en soms iets wat niemand had kunnen bedenken. “Als kinderen zélf mogen meedenken en meedoen, blijven ze terugkomen”, vertelt een van de studenten. “Dit lijkt vanzelfsprekend”, zegt Tim, “Maar dat is het absoluut niet.” 

Samen leren en ontwikkelen
“We kiezen nu eens niet voor de standaardinterventies, maar voor echte samenwerking met kinderen”, zegt Tim. “We maken dus geen beleid over hun hoofden heen, maar kiezen ervoor samen met ze te leren en te ontwikkelen. Zo moet het Sport- en Beweeglab de komende jaren uitgroeien tot meer dan een leeromgeving: het is een plek waar beleid, praktijk en onderwijs elkaar ontmoeten in de leefwereld van de kinderen.” 

Serieuze resultaten
Ook de gemeente Haarlem ziet deze aanpak als een vorm van lerend beleid: het lab biedt inzichten waarmee bijgestuurd kan worden, én is het een krachtige leerplek voor studenten en professionals. En dat is precies waar het om draait. “Want zolang we kinderen alleen zien als doelgroep, blijven we oplossingen bedenken die niet blijven plakken”, zegt Tim. “Maar als we hen erkennen als mede-makers van hun omgeving, komt er iets in beweging. De ervaring in Meerwijk laat zien: wie kinderen serieus neemt, krijgt ook serieuze resultaten.” 

Motorische ontwikkeling
“Onlangs organiseerden we een ontwerpsessie met kinderen voor een speelplek aan de Pasternakstraat. Het is mooi om te zien hoe ze zelf met ideeën komen. Zo willen ze een kingveld, en speelelementen met nummers, zodat ze daar hun eigen volgordes mee kunnen maken en telkens een nieuw parcours bedenken. Dat geeft ze een gevoel van keuzevrijheid én helpt ongemerkt bij hun motorische ontwikkeling”, vertelt Tim.

Niet helemaal vrij laten
“De elementen waaruit ze kiezen, selecteren wij vooraf zorgvuldig, juist op basis van hun ontwikkelingswaarde. Kinderen helemaal vrij laten werkt vaak niet: dan komen er ideeën als enorme glijbanen of zwembaden. Dat kunnen we simpelweg niet realiseren. Maar door een slimme selectie aan te bieden, geven we ze wél ruimte om te kiezen. Zo hebben ze invloed, binnen een haalbaar en doordacht kader.”

“Ik voelde me voldaan en ik kon met een warm gevoel in mijn buik naar huis.” De woorden van een deelnemende jongere aan de pilot Leefstijl in de GGZ blijven hangen. In een tijd waarin steeds meer jongeren worstelen met eenzaamheid en psychische kwetsbaarheid, laat deze pilot iets bijzonders zien: sociale verbinding is niet alleen nodig, het is mogelijk. Als je maar ruimte en veiligheid biedt om het op te zoeken. Daarbij valt op dat bewegen en iets dóen vaak beter werkt dan praten alleen. Juist door samen actief bezig te zijn, ontstaat er op een natuurlijke manier ruimte voor gesprek. De drempel wordt lager, het contact vanzelfsprekender.

Binnen de pilot, ontwikkeld door Hogeschool Inholland en uitgevoerd bij ggz-instelling Arkin, staan leefstijlinterventies centraal. Denk aan samen koken en samen eten als middel om iets anders te bereiken. “In de groep vonden mensen écht aansluiting”, vertelt een van de betrokken professionals. “Ze ontdekten al snel dat ze met een vergelijkbare hulpvraag kwamen: behoefte aan sociaal contact, minder eenzaamheid. Mooi om te zien hoe snel er dan verbinding ontstaat. Je voelde: hier gebeurt iets waardevols.”

Kracht van het normaliseren
Wat deze aanpak bijzonder maakt, is de kracht van het normaliseren. Jongeren deden mee aan deze pilot omdat ze te maken hebben met psychische kwetsbaarheid en vaak vastlopen in het dagelijks leven. Jongeren worden daarbij niet aangesproken als cliënt, maar als mens. Ze stappen in een veilige groep, koken samen een maaltijd en merken gaandeweg: ik hoor erbij. Ze hoeven niets te ‘bewijzen’, alleen aanwezig zijn is genoeg. “Ik was er gewoon, deed mee, en de rest kwam vanzelf”, zoals een deelnemer het zelf omschrijft.

Pilot onderdeel van onderzoeksproject
De pilot is onderdeel van het onderzoeksproject Leefstijl in de GGZ, geleid door onder meer de onderzoekers Sheila Gopie en Anass Arrogi (beiden van het lectoraat Kracht van sport en bewegen) en onderzoeker Esther Krijnen-de Bruin (van het lectoraat GGZ-Verpleegkunde).  “Waar we van onder de indruk zijn, is dat deze jongeren – ondanks hun eenzaamheid – de uitdaging zijn aangegaan om in een groep te stappen. Het vergt moed om verbinding te zoeken als je je alleen voelt”, zeggen zij.

Factsheet met resultaten
De resultaten zijn hoopgevend. Jongeren voelen zich niet alleen gezien en gehoord, maar ook meer in staat om zelf stappen te zetten richting herstel en sociale participatie. Professionals zien dat leefstijl als ingang werkt: niet als therapie, maar als context voor ontmoeting en betekenis. “De uitkomsten hebben we samengevat in een factsheet”, vertelt Sheila, “In deze factsheet vatten we de belangrijkste resultaten vanuit zowel het perspectief van de professionals als de jongeren kernachtig samen.

Pilot verdient vervolg
Sheila zegt: “Deze pilot verdient een vervolg. Daarom roepen we andere zorginstellingen, beleidsmakers en opleiders op om mee te denken over de doorontwikkeling van deze pilot.” Denk jij mee over hoe we deze laagdrempelige vorm van verbinding toegankelijk kunnen maken voor meer jongeren met psychische kwetsbaarheid?

Lees meer over het project Leefstijl in de GGZ.

Maandag 20 januari bracht Regieorgaan SIA samen met relaties een werkbezoek aan Hogeschool Inholland. In de Amsterdamse Sluisbuurt presenteerde Inholland zichzelf met lectoren en docent-onderzoekers aan de delegatie. “Wat een prachtige en boeiende middag”, sloot SIA-bestuurslid Elies Lemkes-Straver het werkbezoek af. “Dit is de basis voor innovatie op allerlei gebieden, want hier zijn alle disciplines aan boord. Complimenten voor alle presentaties. Dit is een mooie doorsnede van alles op het gebied van onderzoek.”  

Regieorgaan SIA, subsidieverstrekker voor onderzoek, organiseert werkbezoeken waarbij ze hun relaties meenemen naar hogescholen. Doel hiervan is om de genodigden uitgebreider kennis te laten maken met praktijkgericht onderzoek zodat zij een beter beeld krijgen van de meerwaarde ervan en van de positie in het kennisveld. “Ook wij leren hiervan”, aldus Marije Deutekom die namens het College van Bestuur van Inholland aanwezig was. De relaties die mee waren zijn werkzaam bij KNAW, TNO, NWO, het ministerie van Economische Zaken, het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Jonge Akademie: een platform van bevlogen jonge academici.  

Het bezoek begon met een informatiemarkt waar diverse Inholland-onderzoekers hun projecten en resultaten daarvan tentoonstelden. De breedte van het Inholland-onderzoek werd hier zichtbaar met bijdragen op het gebied van robotica in de agrarische sector, de voedselketen, gelijke stagekansen, risicomanagement in de agrarische sector, technologie in het speciaal onderwijs en innovaties in de oncologische zorg.  

Bijdragen vanuit meerdere disciplines 
Marije Deutekom hield een presentatie over praktijkgericht onderzoek bij Inholland en de bijdrage die we daarmee leveren aan de maatschappij in de transitie naar een duurzame en veerkrachtige samenleving. “Wat we doen is belangrijk, maar minstens zo belangrijk is hoe we het doen. We bundelen bijvoorbeeld inhoudelijke expertises en sleuteltechnologieën en -methodologieën, zodat we vanuit meerdere disciplines een bijdrage kunnen leveren aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken.” Hoe we dat precies doen, vertelden achtereenvolgens lector Jasmijn Holla, docent-onderzoeker en Inholland onderzoeker van het jaar 2024 Jasmijn Ruijgrok en lector Wina Smeenk. 
 

Direct verbonden met het onderwijs 
Jasmijn Holla, lector Kracht van Sport en Bewegen, liet de bezoekers zien hoe haar onderzoek op verschillende plekken doorwerking heeft op zowel onderwijs als de beroepspraktijk. “Met ons onderzoek willen we relevante kennis opleveren en bijdragen aan het meer in beweging komen. De afgelopen jaren hebben we daarmee diverse concrete oplossingen kunnen realiseren.” Ze noemde Wheels als voorbeeld, een onderzoek naar een mobiele leefstijlapp om rolstoelgebruikers met een dwarslaesie of beenamputatie te helpen bij een actieve leefstijl, gezonde voeding en een gezonde balans tussen inspanning en ontspanning. De docent-onderzoekers van het lectoraat werken bij de opleidingen Sportkunde en Social Work: “Zo kunnen we kennis vanuit ons onderzoek terugbrengen naar het onderwijs.”  

Van labschaal naar wat toepasbaar is 
Jasmijn Ruijgrok is onderzoeker bij het lectoraat Slimme Materialen voor de Energietransitie én docent bij de opleiding Chemie. Via een Professional Doctorate (PD) traject werkt Jasmijn mee aan de energietransitie. Een PD is een nieuwe vorm van praktijkgericht promotieonderzoek waarvoor je kandidaat kunt zijn na een hbo-master. “Mijn onderzoek richt zich op chemische recycling van complexe materialen, zoals die van windturbines en waterstoftanks. Deze hoogwaardige materialen worden nu vaak verbrand of gestort, terwijl je ze met chemische methoden om kunt zetten tot herbruikbare bouwstenen.”  

Hoe gaan we van labschaal naar wat toepasbaar is in de industrie? Dat is volgens Jasmijn waar wij als hogeschool met praktijkgericht onderzoek voor staan. “Ik wil niet alleen in wetenschappelijke publicaties staan, maar juist ook zorgen voor publicaties in toegankelijke media, zodat mensen ook echt begrijpen wat we doen.” 

Vertalen van kennis naar de praktijk 
Wina Smeenk, lector Societal Impact Design, gaf uitleg over het door haar ontwikkelde Co-design Canvas. Deze verander- en ontwerptool helpt mensen die gezamenlijk werken aan complexe maatschappelijke vraagstukken om tot een heldere aanpak en evaluatie te komen. Het Co-design Canvas draagt daarmee bij aan het aanpakken en versnellen van transities. “Ik doe praktijkgericht ontwerponderzoek”, vertelde Wina. “Met het canvas gaat het om de aanpak, de weg ernaartoe, niet specifiek om de inhoud. Ik wil altijd dat het zowel op theoretisch niveau wordt begrepen als in de praktijk. Vertalen van kennis naar praktijk vind ik heel belangrijk. Dus dat mensen het ook echt kunnen gebruiken.”Wina heeft nog iets dat ze wil meegeven aan de aanwezigen van NWO: “Ontwerponderzoek is belangrijk. Helaas wordt het belang van dit soort onderzoek nog niet door iedereen begrepen.” 

Fundamenteel en praktijkgericht onderzoek kunnen elkaar versterken 
Hilde Verbeek (Universiteit Maastricht) en Lotte Krabbenborg (Radboud Universiteit) van de Jonge Akademie verzorgden de introductie van het eindgesprek. Ze deelden inzichten uit het project Collectieve kennisontwikkeling: welke obstakels en kansen zien onderzoekers en partners bij het opzetten en uitvoeren van transdisciplinair onderzoek? Dit vormde een opmaat voor een gesprek tussen de aanwezigen over hoe de verschillende partijen in het onderzoeks- en kennisveld samen de kennisinfrastructuur kunnen versterken. 

De aanwezigen blikten gezamenlijk terug op het werkbezoek en ontdekten dat een aantal dingen wel nieuw voor ze waren. Zo gaf een onderzoeker van de Jonge Akademie aan dat ze het mooi vond dat Jasmijn Holla naast haar kortere onderzoeksprojecten werkt met drie langlopende onderzoekslijnen. Dat neemt ze mee naar haar eigen werk.Hilde Verbeek merkte op dat de synergie tussen onderwijs en onderzoek bij Inholland zo normaal is. “Heel mooi die verankering.” 

De bezoekers waren onder de indruk van de directe en concrete impact van de onderzoeken op de samenleving die in co-creatie met de beroepspraktijk en de doelgroep wordt gemaakt. Het uitgangspunt ‘excellentie als voorwaarde, impact als doel’ sloeg duidelijk aan. Ook was de gezamenlijke conclusie dat fundamenteel onderzoek en praktijkgericht onderzoek elkaar kunnen versterken. “We moeten niet alleen van elkaar leren, maar ook samenwerken”, werd gezegd. 

Bestuurslid Elies Lemkes-Straver van SIA sloot de dag af: “De hogescholen zijn de proeftuinen van hun regio, bijvoorbeeld samen met het mkb. Hier kunnen ook de universiteiten nog meer op aanhaken.” 

Hoe werken we samen aan een gezonde en inclusieve stad? Deze vraag stond dinsdag 5 november centraal tijdens het najaarsevent van het Centre of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn van Hogeschool Inholland. Een deel van het antwoord ligt in het ontmoeten van en luisteren naar elkaar. En dat is precies wat partners uit het werk- en kennisveld deden. Ze gingen met elkaar in gesprek en inspireerden elkaar met de nieuwste inzichten van uiteenlopende projecten die door het Centre of Expertise zijn ge(co)financierd.

Volgens Marije Deutekom, lid van het college van bestuur van Inholland, is werken aan een gezonde en inclusieve stad hard nodig. “De leefbaarheid is in het geding en er is ongelijkheid op allerlei vlakken. Er is sprake van bewegingsarmoede en het welzijn van jongeren staat onder druk. Het Centre of Expertise wil bijdragen aan een gezond leven en gelijke kansen, juist voor mensen in een kwetsbare situatie. Verschillende domeinen van Inholland en verschillende werkveldpartners werken interdisciplinair samen om complexe vraagstukken rond gezondheid, welzijn en preventie aan te pakken.”

Gehonoreerde projecten
Als kennis- en innovatieplatform brengt het Centre of Expertise kennisinstellingen, praktijkpartners, bedrijven, overheidsorganisaties en burgers bijeen om kennis te delen, te ontwikkelen en te verspreiden. Het voert een programma uit om de samenwerking te bevorderen en onderzoek en onderwijs met elkaar te verbinden. Elke jaar financiert het Centre of Expertise onderzoeksprojecten in een stimuleringsronde. “We stimuleren activiteiten en hebben van de zeventien aanvragen er acht gehonoreerd waarvan drie projecten voorwaardelijk ”, zegt Gonneke Willemsen, directeur van het Inholland-domein Gezondheid, Sport en Welzijn, die samen met Jasmijn Holla, lector Kracht van sport en bewegen, en Niels Hermens, associate lector Empowerment & Professionalisering in het bestuur zit van het Centre of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn.

Bovengronds sociaal rioleringsstelsel
Wie veel ervaring heeft met bevordering van gezondheid en welzijn in de stad, is Klasien Horstman, hoogleraar Filosofie van de Publieke Gezondheidzorg aan de Universiteit Maastricht en keynotespreker op het event. “Ik pleit voor een ‘bovengronds sociaal rioleringsstelsel’”, zegt Klasien. Want zoals de aanleg van riolering in de negentiende eeuw een collectief arrangement was dat voor iedere burger in de stad goed uitpakte, ziet ze ook bovengronds graag verbindingen ontstaan van pleinen, straten, parken, tuinen en cafés waar mensen met verschillende achtergronden elkaar ontmoeten. “Het zorgt voor vertrouwen, veiligheid, mogelijkheden om te leren, zorgzaamheid, hoop, doorbraak uit eigen bubbels en democratie.”

Sociale problemen niet individualiseren
Als onderzoeker investeert Klasien al jaren in drie Maastrichtse buurten waar bewoners doen aan ‘sociaal rioleren’: ondersteund door professionals pakken ze zelf collectief vraagstukken in hun buurt door micropolitiek handelen. “Onder meer door samen kennis maken en door de focus op de publieke ruimte en tussenruimten in plaats van sociale problemen te individualiseren kunnen we ongelijkheid tegengaan.”

Belang van tussenruimten
Femke Kaulingfreks, lector Jeugd & Samenleving bij Inholland en bijzonder hoogleraar grootstedelijke vraagstukken aan de Universiteit van Amsterdam, onderschrijft het belang van tussenruimten waar onderzoekers en bewoners een relatie van wederzijdse betekenis aangaan. “Stel niet de extern geformuleerde problemen van bewoners maar de door hen gevoelde behoeften centraal. Zoals in Amsterdam-Noord waar een bewonerscollectief meepraat over tenders van de gemeente voor de ruimteontwikkeling.”

Studenten betrekken
Samira Bouchibti, opgavemanager gezondheid binnen het Pact Zaandam-Oost, haakt aan op Klasiens betoog om sociale vraagstukken niet te individualiseren. “Het zorgen voor naasten en helpen van buren is ons de laatste decennia in deze maatschappij afgeleerd. Nu zullen we dit, mede door personeelstekorten, moeten omarmen.” Samira gaat daarbij uit van positieve gezondheid. “Wat zeggen de mensen zelf nodig te hebben om gezond te blijven of te worden? Luister naar hen en betrek studenten erbij, zodat die tijdig leren van de problematiek in de wijk.”

Gezonde leefomgeving
Dat het streven naar gezondheid belangrijk is, staat voor senioronderzoeker Judith Jelsma van het Amsterdam UMC als een paal boven water. “Anders loopt ons zorgstelsel vast. Bovendien draagt een gezond leven bij aan levensgeluk.” Miriam Uitterhoeve docent en kwartiermaker gebouwde omgeving binnen het domein Techniek, Ontwerpen & Informatica, bekijkt de gezonde leefomgeving vanuit het bouwkunde perspectief “Zo werken we op Texel  samen met studenten en bewoners aan oplossingen om de leefbare omgeving toekomstbestendig te maken.” In de inspiratiesessie die zij ook later die middag verzorgde deed zij een oproep aan het sociaal domein om dit soort vraagstukken voortaan samen op te pakken. 

Projecten Centre of Expertise
Het Centre of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn ondersteunt diverse praktijkgerichte onderzoeksprojecten. Vorig jaar zijn acht nieuwe projecten gehonoreerd, variërend van de ontwikkeling van een online Veerkrachttool voor jongeren tot de inzet van kunstmatige intelligentie in de radiologie. Deze initiatieven richten zich op het verbeteren van de mondzorg bij ouderen, het toepassen van eHealth voor patiënten met reumatische auto-immuunziekten en het bevorderen van doorstroom in de geestelijke gezondheidszorg. Daarnaast wordt er onderzoek gedaan naar ecosociaal werk voor kwetsbare groepen en de leefstijl van jongeren in de GGZ. Over de recent toegekende projecten communiceren we binnenkort meer.

Ondervoeding bij ouderen
Twee projecten richten zich op het onderschatte probleem van ondervoeding bij ouderen. “De oorzaken kunnen heel divers zijn, ook psychisch en sociaal, en hebben ook allerlei gevolgen voor de gezondheid”, zegt docent-onderzoeker Eva Creutzberg van het lectoraat Gezondheid & Welzijn van Kwetsbare Ouderen en het VITALIS-project. “Ondervoeding kun je uiterlijk niet zien. Daarom is vroegtijdige screening heel belangrijk.” Omdat ondervoeding met zoveel verschillende aspecten in het leven van ouderen te maken heeft, doen studenten van maar liefst vijf verschillende hogescholen mee, zoals van Social Work en Sportkunde van Inholland. “Zij leren van elkaar, van de omgang met ouderen en krijgen in de praktijk meer inzicht in de problematiek.”

Voedingszorg door thuiszorgteams
Jellie Zuidema is als promovenda werkzaam bij hetzelfde lectoraat en het project PLINT Ondervoeding dat een samenwerking is met het domein Agri, Food & Life Sciences van Inholland. “Ons doel is om de voedingszorg door thuiszorgteams te optimaliseren. We werken in Leer- en Innovatienetwerken waar docenten, studenten, zorgteams en eventueel andere betrokkenen samen leren en innoveren in de zorg. Aan de hand van interviews met thuiszorgteams hebben we per LIN een onderzoeksthema centraal gesteld, zoals bijvoorbeeld samenwerken met andere professionals en ondervoeding screenen met een tool. Wat we zagen? De bewustwording van ondervoeding is onder zorgprofessionals, docenten en studenten toegenomen. Dat is winst.” En het past precies bij wat Marije Deutekom al benadrukt: interdisciplinair leren door toekomstige professionals.

Vijfendertig vierdejaarsstudenten Sportkunde van Hogeschool Inholland Haarlem begonnen hun studiejaar met een spetterende start: een studiereis naar de Paralympische Spelen 2024 in Parijs. Een unieke kans om aangepaste sporten op topniveau te beleven en de impact van aangepaste sporten te ervaren. “Dit was ongelooflijk leuk en indrukkend!” zegt studente Dione van der Greft. “Van para-atletiek, boogschieten en verspringen tot rolstoelbasketbal, goalbal en tafeltennis - allemaal op de mooiste locaties in de stad.”

De studenten met het uitstroomprofiel ‘Aangepast Sporten’ bezochten verschillende sportwedstrijden, namen deel aan rolstoelbasketbal en quadrugby, en vierden het huldigingsfeest van een drietal Nederlandse atleten in het Team NL Huis. Daarnaast voerden ze voor school opdrachten uit over inclusie en de waarde van sport, onderzochten de fysieke, sociale en financiële toegankelijkheid in Parijs of analyseerden de voorwaarden voor deelname met een blade of hardloopprothese. Ans Konijn, teamleider Sportkunde: “Veel van deze studenten hadden nog nooit een paralympische wedstrijd bijgewoond. Deze week draaide dan ook volledig om kennismaken met en begrijpen wat (aangepaste) sport met mensen doet.”

Sfeer
Elke dag zat boordevol nieuwe indrukken, aldus een enthousiaste Dione. “Het was zo tof als je je kunt voorstellen, maar dan nog beter! De wedstrijden, de enorme stadions, de luidruchtige supporters, Club France (het Franse ‘Holland House’), het Team NL Huis, en vooral de geweldige sfeer binnen onze groep maakten het onvergetelijk.” Wat opviel waren de vele classificaties voor verschillende aandoeningen: “We zagen bijna vier keer een 100 meter sprint voor dames, in plaats van de gebruikelijke één keer bij de reguliere Spelen. Verder zagen we kogelstoten, speerwerpen, verspringen en hoogspringen, en waren we bij de zeer spannende dubbelfinale van Diede de Groot en Aniek van Koot op Roland Garros.” Tussen de sportieve hoogtepunten door was er nog tijd voor onderlinge potjes voetbal, basketballen en ultimate frisbee.

Impact
Ans Konijn beaamt dat Parijs op sportief gebied echt een feest was. “In elk arrondissement waren sportpleinen met schermen waarop de Paralympische Spelen de hele dag te zien waren. En waar je zelf parasporten kon uitproberen. Bij het rolstoelbasketbal was bovendien een docent-onderzoeker van de Haagse Hogeschool, die door middel van sensoren op de rolstoelen aangaf hoe snel je rijdt, welke arm je meer gebruikt, en wat je draaisnelheid is. Fascinerend. Zo zagen onze studenten hoe deze gegevens helpen een sport te verbeteren.”

Halverwege de week volgde de studentengroep een inspiratiesessie bij Wavemakers United, een netwerk van studenten, jonge professionals en atleten dat zich richt op lokale wateruitdagingen met global impact. Waterpolospeelster Simone van de Kraats en zeiler Scipio Houtman bespraken het belang van schoon water en swimmable rivers. “Dit ging niet alleen over de Seine, maar over (drink)waterproblemen wereldwijd”, legt Ans uit. “Hoe kunnen we ons water ook voor de toekomst schoonhouden? Een uitstekende manier om studenten bewust te maken van duurzaamheid en je ecologische voetafdruk in de sport.”

Verbinding
“Dit soort uitstapjes naar het buitenland zijn ontzettend leerzaam”, benadrukt Dione. “Vorig jaar maakten we ter verkenning met een groep Sportkunde-studenten al een (try-out)reis naar Parijs. Gingen we met een rolstoel dwars door de stad om te zien hoe toegankelijk alles eigenlijk is. Niet heel erg, zo bleek. Goed om te zien hoe dat nu verbeterd is.” Voor de studiereis van 2025 is het plan om te onderzoeken wat er uiteindelijk van al die ‘olympische’ pleintjes en stadions overblijft.

Wat Dione vooral meeneemt is het besef van de enorme mogelijkheden binnen aangepast sporten. “Je kunt als sporter veel meer bereiken dan je in eerste instantie misschien denkt. Er zijn zoveel sportvarianten die ik nooit eerder had gezien. En ook de toespraken van de topsporters tijdens de huldiging blijven me bij. Over de werkelijke betekenis van een medaille: meedoen, zingeving en trots - het resultaat van onophoudelijk investeren, vallen en opstaan. Wat dat betreft verschillen paralympische en olympische sporters niet van elkaar; het ziet het er soms alleen een beetje anders uit. Samenvattend? Deze reis was een fantastische ervaring om te zien hoe sport alle mensen en nationaliteiten verbindt.”

In de media
In het Team NL Huis in Parijs schoven Vera Dekkers, docent Sportkunde en onderzoeker lectoraat Kracht van Sport, en Sportkunde-studente Pia Toffoli aan in de radiostudio van Uniek Sporten Vandaag. Op donderdag 5 september werden zij geïnterviewd en deelden ze mooie ervaringen die zij tijdens de studiereis hebben opgedaan. Luister hier de podcast van donderdag 5 september. Vanaf minuut 26 komen Vera en Pia aan het woord.

Op het veld van Rugby Nederland in Amsterdam Nieuw West konden 125 GGZ-professionals van Arkin FACT Jeugd onlangs meedoen aan speciale leefstijlworkshops. In samenwerking met praktijkpartner Arkin was het voor het lectoraat Kracht van Sport & Bewegen een mooie kans om het onderzoeksproject gericht op leefstijl onder de aandacht te brengen. Ook konden studenten zo stappen zetten in het werkveld. Eén van de workshops werd geleid door twee studenten Sportkunde van Inholland Haarlem.

Het leefstijlproject heeft als doel om niet alleen de leefstijl van jongeren met ernstige psychiatrische aandoeningen te verbeteren, maar ook waardevol kwalitatief onderzoek te doen naar de opbrengst van deze interventies. “Door onderzoek en praktijk te verbinden, verbeteren we niet alleen de kwaliteit van de zorg, maar dragen we ook bij aan de duurzame ontwikkeling van leefstijlinterventies. We kijken ernaar uit om onze bevindingen te blijven delen en samen met Arkin FACT Jeugd een positieve impact te maken,” zegt Jasmijn Holla, lector Kracht van Sport & Bewegen.

Verschillende sportprofessionals en alumni en studenten zorgden op 4 juli voor een inspirerende en leerzame ervaring. De workshops vormden een brug tussen theorie en praktijk, waarvan de werknemers van Arkin direct hebben geprofiteerd. De teamdag en de workshops werden georganiseerd op het veld van Rugby Nederland. Een van de workshops was gericht op kickboksen, verzorgd door Hannes Schneider en Faouzi El Kanddousi, respectievelijk bokstrainer en kickbokstrainer en kickbokser in de A-klasse. Yoga-expert Aimée Kuntz verzorgde een workshop, evenals alumnus Sportkunde Lena Ender en vierdejaarsstudent Sportkunde Walae Gemma.

Het leefstijlproject wordt door een projectgroep uitgevoerd vanuit vier Inholland-lectoraten: Kracht van Sport & Bewegen, GGZ Verpleegkunde, Empowerment en Professionalisering en Interprofessionele zorg in de GGZ. Sheila Gopie is docent-onderzoeker Social Work en de projectleider: “Op de dag zelf hebben we de zichtbaarheid van Inholland, onze lectoraten en ons project aanzienlijk kunnen vergroten. Ook dragen we bij, door ggz-professionals mee te nemen in teambuilding, aan de ‘vitale metropool’, een belangrijk punt in het strategisch plan van onze hogeschool.”

De projectgroep bestaat naast Sheila Gopie en Jasmijn Holla uit de leden: Anass Aroggi (docent-onderzoeker bij Sportkunde en Kracht van Sport en Bewgen), Esther Krijnen-de Bruin, senior-onderzoeker bij het lectoraat GGZ Verpleegkunde) en René Hooiveld (maatschappelijk werker bij Arkin). De projectgroep wordt bijgestaan door een stuur- en adviesgroep waarin zowel stakeholders van Arkin als (associate) lectoren en een docent-onderzoeker van Inholland vertegenwoordigd zijn.

Ga voor meer informatie naar de projectpagina's:

• Leefstijl in de GGZ | Hogeschool Inholland 
• Leefstijl in de GGZ - Arkin Onderzoek

In 2030 is de sportinfrastructuur voor iedereen toegankelijk en gelijkwaardig, en is sport en bewegen voor mensen met een beperking net zo vanzelfsprekend als voor mensen zonder beperking. Fonds Gehandicaptensport, het Amsterdam Institute of Sport Science (AISS), waar Hogeschool Inholland onderdeel van uitmaakt, en De Haagse Hogeschool (HHS) slaan hebben dit voorjaar de handen ineen geslagen om deze gezamenlijke ambitie waar te maken.

Hogeschool Inholland neemt deel aan deze samenwerking met twee van haar lectoraten. Het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen van Jasmijn Holla brengt vanuit AISS een docent-onderzoeker in die de rol van coördinator binnen de samenwerking vervult. Daarnaast zijn studenten van de opleiding Sportkunde betrokken bij afstudeeropdrachten en studentenprojecten. Ook lector Societal Impact Design Wina Smeenk is betrokken: “Wij ondersteunen en onderzoeken hoe de verwachtingen en samenwerking van de verschillende partijen/stakeholders transparanter en effectiever kan verlopen. Dit doen we door het inzetten van co-design methoden om zo samen maatschappelijke impact te maken samen.”

 Beweging moet toegankelijk, aantrekkelijk én uitdagend zijn
Mensen met een beperking sporten en bewegen minder dan mensen zonder beperking omdat zij meer belemmeringen ervaren bij het (gaan) sporten en bewegen. Fonds Gehandicaptensport stelt dat sport en bewegen voor mensen met een beperking niet alleen toegankelijk, maar ook aantrekkelijk en uitdagend moet zijn. Om dit te verwezenlijken gaat Fonds Gehandicaptensport de komende twee jaar de samenwerking aan met het lectoraat TIBS (Technologie voor Inclusief Bewegen en Sport) van De HHS en AISS (daarin vertegenwoordigde kennispartners Hogeschool van Amsterdam, Vrije Universiteit, Amsterdam UMC en Hogeschool Inholland).

Fonds Gehandicaptensport brengt via het platform Uniek Sporten de barrières en behoeften van de doelgroep in kaart en biedt oplossingen die belemmeringen en barrières voor mensen met een beperking wegnemen. Binnen de samenwerking met Fonds Gehandicaptensport zet het lectoraat TIBS van De HHS zich in voor het ontwikkelen, testen en implementeren van technologische en sociale innovaties en hulpmiddelen. AISS brengt hun kennis over de bevordering van gezondheid en welzijn van mensen met een beperking in door de inzet van experts, ervaringsdeskundigen en studenten vanuit de programmalijnen Vitaal Bewegen en Aangepast Sporten en Bewegen.

Binnen deze samenwerking ligt de nadruk op het toevoegen van kennis, kunde en innovatie door het inzetten van onderzoeksactiviteiten, studentenprojecten en wetenschappelijke ondersteuning. Het doel van het project is om meer bekendheid te geven aan sport- en beweegmogelijkheden voor mensen met een beperking. Daarnaast heeft de samenwerking tot doel de toeleiding, begeleiding en randvoorwaarden naar sport en bewegen te verbeteren, inclusie in sport te bevorderen en meer bekendheid te geven aan sport- en beweegmogelijkheden voor mensen met een beperking.

Waar bij de behandeling van mensen met een vorm van ontstekingsreuma voorheen de nadruk lag om bijvoorbeeld gewrichten te ontzien bij bepaalde aandoeningen, speelt beweging tegenwoordig een steeds centralere rol. Zelfs hardlopen met reuma kan. Sterker nog, het heeft veel positieve effecten op het ziektebeeld. Guus Rougoor, docent-onderzoeker bij de opleiding Sportkunde en het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen van Hogeschool Inholland, legt uit hoe dat zit. 

De varianten van ontstekingsreuma kunnen zich in allerlei gewrichten manifesteren. Gemene deler is dat mensen met dit ziektebeeld veel pijn hebben, last hebben van zwellingen in gewrichten en (daardoor) vaak sneller vermoeid zijn. Zij hebben grotere kans, mede door te kort aan bewegen, om te overlijden aan hart- en vaatziekten. “Hoewel beweging lastig is voor deze mensen, hebben zij juist baat bij beweging”, zegt Guus in de aflevering ‘Hardlopen met reuma? Dat kan!’ van de podcast Running Solutions. Guus is gespecialiseerd in aangepast sporten voor mensen met een chronische aandoening, waar hij onderzoek doet om de sportdeelname “zo hoog mogelijk te krijgen”.

 Van oudsher ging de activiteitendraaiknop bij de diagnose reuma automatisch naar links om gewrichten zoveel mogelijk te ontzien. “Maar juist bewegen heeft zin”, legt Guus uit. “In de loop der jaren is er steeds meer bewijs gekomen dat bewegen heel goed kan zijn en positieve effecten heeft op gewrichten en ervaren klachten bij deze doelgroep. Ook patiënten zelf ervaren dat bewegen de ziektelast vermindert. Ze krijgen het gevoel dat ze juist meer kunnen, dan minder, de vermoeidheid wordt minder. Het geeft een boost in het zelfvertrouwen.” Zwemmen wordt al langere tijd aangeraden, net als yoga, thai chi wandelen of fietsen. Dit zijn veiligere vormen van beweging. Maar nu blijkt dus ook dat hogere en intensievere vormen van beweging ook mogelijk zijn, mits ‘veilig gebruikt’.

Hardlopen op ‘een veilige manier’
Het is dus niet zo dat elke patiënt met een vorm van ontstekingsreuma zomaar out of the blue de hardloopschoenen uit de kast kan trekken. “Niet iedereen kan direct gaan hardlopen. Je moet aan bepaalde voorwaarden voldoen. Zo moet de ontstekingsacitiviteit onder controle zijn en de ziekte in een rustig vaarwater gebracht worden, anders is de kans op blessures juist groter. Vervolgens moet er een passend moment gekozen worden. Bij iedere patiënt is dat anders: hoe voelt iemand zich? Met pijn kun je beter niet gaan rennen, en je moet het heel rustig opbouwen. Ook aanbevolen hierbij zijn aanvullende krachtoefeningen om het spier- en beweegapparaat goed aan te kunnen. En vervolgens niet alleen maar hardlopen, maar ook met de goede techniek. Dat zijn de juiste voorwaarden.”

 Om aan de voorwaarden te kunnen voldoen is het volgens Guus belangrijk om het juiste team aan professionals om je heen te verzamelen. Het advies hierbij kan van meerdere kanten komen. Reumatologen, verpleegkundigen, fysiotherapeuten en podotherapeuten kunnen hierbij adviseren. Maar ook bijvoorbeeld fitnesstrainers met verstand van begeleiding van mensen met reuma, die begrijpen wie hun cliënten zijn. “Zodat die weet wat voor verschijnselen iemand heeft en daarop in kan spelen. En ook iemand kan remmen als iemand over zijn grenzen dreigt te gaan.”

Goede resultaten 
De resultaten kunnen positief zijn, weet Guus vanuit gevoerde gesprekken, en soms zelfs extreem. “Voor mijn onderzoek heb ik zelfs mensen met reuma gesproken die zijn gaan bewegen en hardlopen, dat hebben uitgebouwd en nu zelfs halve marathons en een marathon lopen. Ik ken zelfs een triatleet met ontstekingsreuma, en heb daarbij gezien dat alle klachten zijn afgenomen. Natuurlijk is dat lang niet iedereen gegeven, maar ik gun in ieder geval iedereen die met een vorm van ontstekingsreuma kampt om de mogelijkheden te verkennen. Zo dat hun welzijn kan toenemen op een veilige manier. Dat geeft steun, motivatie en empowert.”

Samen met zijn onderzoeksteam wil Guus het hardlopen voor mensen met een vorm van ontstekingsreuma meer op de kaart zetten. In de toekomst wil hij aan de slag met een op maat gemaakt programma te testen en ook meer materiaal ontwikkelen die professionals helpt hun patiënten beter te begeleiden.

Het onderzoek is een samenwerking van het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen, het Centre of Expertise Preventie in Zorg & Welzijn en partners Hogeschool Saxion, Reade Amster dam, Amsterdam UMC, kenniscentrum Sport en Bewegen, Reuma Nederland, Atletiekvereniging Phanos, en ReumanetNL.

Het project is gaan rollen door Willemijn. Via het Sport- en Beweeglab Haarlem kwam zij in contact met boksscholen die workshops aanbieden op scholen en zocht ze vervolgens naar lokale ggz-instellingen. “Boksen heeft een grote aantrekkingskracht op jongeren, en zeker ook op jongeren in kwetsbare posities”, vertelt Willemijn. “Het helpt bij het stellen van grenzen, geeft zelfvertrouwen en het is een manier om te ontladen.” Samen met bokstrainers en ggz-professionals werden er vanuit het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen boksclinics opgezet binnen preventieve groepstrainingen voor KOPP/KOV. En met succes. Jongeren gaven aan dat het ze hielp emoties los te laten en bokstrainers en ggz-professionals zagen positieve stemmingsveranderingen. 

Kwetsbare groep in hun kracht zetten
Een KOPP/KOV-jongere die enorm veel baat heeft gehad bij boksen is Amira Yehya, die als ervaringsdeskundige is betrokken bij het onderzoek. “Thuis was het niet gemakkelijk waardoor ik sinds mijn vierde met tussenpozen traumatherapie heb gehad. De eerste maanden op de basisschool sprak ik tegen niemand en had ik mij helemaal afgesloten van mijn gevoel. Door iets onbenulligs kon ik wel opeens heel hoog in mijn boosheid zitten. Vanaf mijn tiende ben ik gaan boksen en dat was voor mij perfect. Waar ik bij de therapie niet bij mijn gevoel kon komen, lukte dat met boksen wel.”

Carola Koek is preventiewerker bij Prezens, onderdeel van GGZ inGeest, en trainer van KOPP/KOV cursussen voor kinderen en jongeren. Zij ziet dat de boksclinic helpt om deze kwetsbare groep weer in hun kracht te zetten. “Ouders met psychische of verslavingsproblemen zijn ziek, maar kinderen hebben een enorme loyaliteit richting ouders. Ze passen hun gedrag daarop aan waardoor ze vaak moeite hebben om hun grenzen aan te geven. De boksclinic leert ze dat ze ‘nee’ mogen zeggen.”

Nummer één
Dat ‘nee’ leren zeggen zit vaak al in het begin van de clinic, vertelt Hannes met een lach. “Ik laat ze sit-ups doen en zeg vervolgens niets. Uiteindelijk stopt er wel iemand en die complimenteer ik dan met het goed aangeven van z’n grenzen.” Hij is er trots op dat hij wat kan betekenen in het leven van deze jongeren en dat hij mag samenwerken met zoveel mooie organisaties. Het zijn er ook aardig wat: Hogeschool Inholland, Hogeschool Rotterdam en Hogeschool Windesheim, boksscholen, bokstrainers, een aanbieder van scholingen (therapeutisch) boksen, belangenorganisaties, zorginstellingen en brancheverenigingen. Al deze organisaties slaan met dit onderzoek de handen ineen om te komen tot een innovatieve boksinterventie voor kinderen van ouders met psychische of verslavingsproblemen. Het onderzoek bevindt zich nu in de ontwerpfase.

“Zoals vaak,” zegt Jasmijn, “draait het om vertrouwen in elkaar. In dit geval ook tussen organisaties en daarom is deze samenwerking zo belangrijk.” Ook voor Hannes draait alles om vertrouwen. “Het is de basis. Ik zoek de verbinding en zorg voor een veilige omgeving waar ze gezien worden. Deze jongeren zetten zichzelf vaak op de tweede plek. Ik zet ze op nummer één.”

Begeleiding en nazorg
Hoewel ze blij zijn met de ontwikkeling van deze boksinterventies, waarschuwen Carola en Hannes voor de wildgroei aan boksscholen die therapie aanbieden. “Je kunt deze kwetsbare jongeren niet zomaar een bokstraining geven”, zegt Hannes. “Bij het boksen komen bepaalde emoties los. Daar is begeleiding en nazorg voor nodig. Ik ben daar niet voor opgeleid en dat wil ik ook niet. Ik wil gewoon Hannes de bokstrainer blijven.” Ook Carola vindt dat je dit niet zonder begeleiding kunt doen. “Soms roept iemand dat hij of zij het niet kan, of begint iemand te huilen. Dan neem ik ze mee naar een rustige plek en ga met ze in gesprek. Deze jongeren zijn beschadigd en als er geen goede begeleiding is, dan kan een slechte ervaring het negatieve zelfbeeld bevestigen. Erger nog, als ze weglopen staan ze er wéér alleen voor en dat gebeurt bij hen al zo vaak.”

Bewegen om gezond te blijven
De bedoeling is dat meerdere studenten intensief aan dit project meewerken door middel van stages en afstudeeropdrachten. Samen met de boks- en ggz-professionals en onder begeleiding van de docent-onderzoekers gaan zij de interventiematerialen ontwikkelen, testen en evalueren. Het is hard nodig, blijkt uit cijfers van Trimbos. Maar liefst 1 op de 4 kinderen groeit op met ouders die psychische of verslavingsproblemen hebben. “Dat is enorm veel!” Carola schudt haar hoofd. “Zij hebben daardoor meer kans op het ontwikkelen van psychische klachten. Investeren in dit soort interventies als onderdeel van de bestaande KOPP/KOV-groepen, is belangrijk voor de kinderen en jongeren die het betreft. Maar het haalt ook de druk bij de ggz weg, want zonder ondersteuning komt een groot deel van die groep uiteindelijk daar terecht. Daarom vind ik het heel belangrijk dat we deze doelgroep zien. Ook los van dit project.” Jasmijn bevestigt de noodzaak ervan. “Preventie is nu meestal gericht op praten, maar dit werkt niet voor alle jongeren. Lichaamsgerichte interventies zijn voor sommige jongeren misschien wel een beter hulpmiddel om emoties te uiten. Oftewel: bewegen om gezond te blijven in een situatie die niet altijd heel gezond is”, zegt Jasmijn. “Hoe mooi is het als hiermee deze jongeren veerkrachtiger worden.”

Beter leren voelen
Voor Amira is boksen dé oplossing. “Als eindexamenopdracht van de middelbare school heb ik objectief kunnen aantonen dat boksen stressverlagend werkt en heb ik samen met mijn bokstrainer mijn eigen bokstherapie ontwikkeld. Het hielp mij om beter te leren voelen.” Haar doel is om deze therapie verder uit te rollen en vergoed te krijgen, maar wel alleen met goede begeleiding. “Boksen is niet zomaar rammen. Als iemand zijn stem verheft kan dat voor sommige jongeren al een trigger zijn, terwijl de trainer je misschien alleen maar wil aanmoedigen.” Amira vindt het heel leuk betrokken te zijn bij het onderzoek en ze weet zeker dat het ook andere jongeren kan helpen. “Bij een goede training kan het enorm versterkend werken. Boksen ligt misschien ver buiten je comfortzone, maar je leert veel over jezelf en het laat zien dat je op jezelf kunt rekenen.”

Het project VIVENDI, dat draait om leefstijlcoaching bij een dwarslaesie, caudalaesie en/of spina bifida (aangeboren dwarslaesie), krijgt een RAAK-publiek-subsidie. In het project werkt lector Jasmijn Holla (Kracht van Sport en Bewegen) samen met onderwijsinstellingen en werkveld. Doel is om mensen met een dwarslaesie, mede met behulp van coaching vitaal hun leven weer op te kunnen laten pakken.

“Mensen met een dwarslaesie kampen vaker met gezondheidsproblemen zoals overgewicht en hart- en vaatziekten”, legt Jasmijn Holla uit. “Actieve spieren gebruiken energie, maar bij een dwarslaesie nemen de hoeveelheid lichaamsbeweging en spiermassa af. Hierdoor gaat de stofwisseling omlaag. Het is belangrijk dat mensen met een dwarslaesie hun leefstijl daarop aanpassen en dat is niet makkelijk.  En het ontbreekt vaak aan goede coaching op het gebied van leefstijl en dat is waar we ons met de RAAK-subsidie op gaan richten: ‘Vitaal verder na dwarslaesierevalidatie’.”

“Bij de medisch specialistische revalidatie in de tweedelijnszorg ligt de focus bij mensen met een dwarslaesie vooral op het zo zelfstandig mogelijk herpakken van het leven. Langdurige leefstijlcoaching past niet in de programma’s en komt vaak te vroeg. De eerstelijnszorg kan helpen bij leefstijlcoaching, maar daar zit veel handelingsverlegenheid omdat algemene voedings- en beweegadviezen niet passend zijn voor deze groep. Daardoor dreigen mensen met een dwarslaesie tussen wal en schip te vallen.”

Mensen verschillen en laesies ook 
Margreet van Dam kreeg nauwelijks adviezen toen zij een caudalaesie opliep. Bij een caudalaesie is de ruggenmerg intact, maar zijn de zenuwen beschadigd. Dat zorgt voor stoornissen in motoriek, gevoel en/of de functie van blaas en darmen. “Met een caudalaesie kun je vaak nog wel lopen of fietsen, maar rennen en springen lukt meestal niet meer en veel sporten vallen daardoor af. Weinig bewegen ligt dan op de loer, terwijl je vaak wel hetzelfde blijft eten. Het heeft mij in ieder geval veel energie gekost om een goede balans en passende beweegactiviteit te vinden.”

Anke Tigchelaar kreeg na haar dwarslaesie wel goede adviezen. Die adviezen in combinatie met steun van haar partner, familie en vrienden, en het schrikbeeld dat ze dik zou worden hebben haar geholpen om fit en gezond te blijven. “Eigenlijk ben ik een toevalstreffer, het kwam uit mezelf en ik kreeg op het juiste moment goed advies. Maar mensen verschillen en laesies ook. Daarom is coaching op maat echt nodig.”

Jasmijn is blij dat Inholland in dit project samenwerkt met Hogeschool van Amsterdam en Erasmus MC, professionals van revalidatiecentra Rijndam, Heliomare en Reade, Stichting Special Heroes Nederland, Kenniscentrum Sport en Bewegen, Fysiotherapie Heusdenhout, Voeding + Advies, Neuromove en Dwarslaesie Organisatie Nederland. “Dit is een breed consortium met veel expertise dat elkaar goed aanvult. Maar ook binnen Inholland werken we samen. Het associate lectoraat E-health is bij dit onderzoek betrokken en ik ben blij dat we elkaars kennis benutten.”

Leefstijlcoaching
“Waar het vooral om draait is vertrouwen”, zegt Jasmijn. “Het is belangrijk dat professionals meer vertrouwen krijgen in elkaar en meer samenwerken, ook met de mensen met een dwarslaesie die zij coachen. Zij kennen zichzelf en hun eigen lichaam het best. We kunnen dus allemaal van elkaar leren.” Het doel van VIVENDI is de kwaliteit van leven van mensen met een dwarslaesie verhogen en ernstige secundaire gezondheidsproblemen, waarvoor zij gezien hun situatie vatbaarder zijn, voorkomen. “Dat kan door als zorgprofessionals gezamenlijk leefstijlcoaching aan te bieden. Welke laesie heeft iemand? Wat is zijn of haar situatie? Welke interventie is nodig? En wie kan die het beste leveren? Met een platform voor zowel de eerstelijns en tweedelijns professional, als de persoon met een dwarslaesie, kan er goed zicht worden gehouden op het verloop van het coachingstraject en belangrijke informatie worden uitgewisseld.” Anke bevestigt hoe belangrijk dit is. “Vooral de overgang van kliniek naar huis is ontzettend zwaar. Je hebt zoveel aan je hoofd. Hulp met hoe te bewegen en gezond te eten is dan superbelangrijk.”

Uitvoerbaar en betaalbaar
“Als eerste gaan we ons onderzoek starten met het ophalen van informatie”, vertelt Jasmijn. “Wat zijn belangen, wensen en behoeftes? Wat zijn factoren die het gezamenlijk organiseren van leefstijlcoaching belemmeren of juist faciliteren? Dat willen we niet alleen horen van professionals, maar ook van mensen die een dwarslaesie hebben én hun naasten, want zij kunnen hierin een rol spelen. Verder gaan we kijken naar zorgprocessen die er al zijn. We willen namelijk ook zoveel mogelijk aansluiten op bestaande structuren. Dat is nodig om het project uitvoerbaar en betaalbaar te houden.” Uiteindelijk hoopt Jasmijn dat met de uitkomsten van dit onderzoek niet alleen mensen met een dwarslaesie kunnen werken aan een betere leefstijl, maar dat dit een basis wordt voor leefstijlcoaching voor mensen met andere motorische beperkingen.

Multidisciplinaire aanpak
Een gezonde leefstijl kan niet zonder gezonde en duurzame voeding. Mede daarom is nu ook docent-onderzoeker Marieke Nijmeijer van de opleiding  Food Commerce and Technology aangesloten bij het project. Jasmijn. “Deze interdisciplinaire samenwerking binnen Inholland is een waardevolle aanvulling voor het onderzoek, maar ook voor studenten. De opleidingen die Inholland over voeding biedt, richten zich vooral op het ontwikkelen van duurzame voeding. Tegelijk komen er ook vragen vanuit studenten die meer aandacht willen voor voeding en leefstijl. Met Marieke als een van de onderzoekers dragen we bij aan die wens.” 

Samenwerking met Hogeschool van Amsterdam
Zowel Hogeschool Inholland als Hogeschool van Amsterdam gaan studenten bij dit project betrekken. “We hebben al een vierdejaarsstudent Sportkunde die als stagiair binnen het project aan de slag gaat en twee studenten Voeding en Diëtetiek van de Hogeschool van Amsterdam.”

Dit onderzoeksproject is medegefinancierd door Regieorgaan SIA, onderdeel van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO)

Het fysieke welzijn, in hoeverre bepaalt dat eigenlijk hoe studenten zich voelen en heeft dit ook effect op hun studie? Die vraag staat centraal in het nieuwe project Move, Mood & Motivation, uitgevoerd door de lectoraten Studiesucces en Kracht van Sport van Hogeschool Inholland. Onderzoeker Studiesucces Lisa Klinkenberg: “Met het project hopen we onder andere bewustzijn te creëren voor het fysieke welzijn en te ontdekken welke interventies mogelijk zijn om het studentenwelzijn te verbeteren.”

“Wanneer we het hebben over studentenwelzijn, hebben we het vaak over sociale en psychologische factoren: burn-outklachten, bevlogenheid, binding, ervaren sociale steun, enzovoorts”, zegt Lisa, die vanuit het lectoraat Studiesucces onderzoek doet naar studentenwelzijn. “Maar het fysieke welzijn – bijvoorbeeld of de student voldoende beweegt of slaapt – wordt nog relatief weinig meegenomen binnen dit thema. En dat is best gek eigenlijk, want invulling van de lichamelijke behoeften bepalen voor een groot deel hoe iemand zich voelt. De bekende hoogleraar neuropsychologie Erik Scherder beargumenteert niet voor niks dat lichaamsbeweging niet alleen het lijf, maar ook het brein, in conditie houdt.”

In het project Move, Mood & Motivation worden leefstijl, het emotioneel welzijn en de studiemotivatie gezamenlijk onderzocht. Kunnen we aan de hand van bijvoorbeeld fysieke activiteit en de kwaliteit van slaap voorspellen hoe studenten zich voelen en heeft dit ook effect op de studie?

Studenten op pad met beweegmeters
“Met de Studentenwelzijnsmonitor meten we jaarlijks hoe het met onze studenten gaat. Nu is daar ook een stukje leefstijl in opgenomen, maar dit zijn nog steeds zelf-gerapporteerde gegevens middels een vragenlijst,” zegt Lisa. “Binnen het Move, Mood & Motivation project dragen studenten die dat willen gedurende een onderwijsperiode een beweegmeter van Garmin en vullen een viertal korte vragenlijsten in. Zo kunnen we ook onderzoeken hoe de fysiologische en zelf-gerapporteerde gegevens met elkaar samenhangen en ook hoe deze veranderen gedurende een onderwijsperiode. Daarbij gaan we onderzoeken of studenten met een beweegmeter getriggerd worden om op hun leefstijl te reflecteren en te acteren. Tot slot hopen we met dit project een stukje meer bewustwording te creëren voor het fysieke welzijn en te ontdekken wat voor interventies mogelijk zijn om het studentenwelzijn te verbeteren.”

Het onderzoek wordt uitgevoerd door het lectoraat Studiesucces en het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen bij de Inholland-opleidingen Social Work en Sportkunde. In samenwerking met Sport Data Valley wordt alle data verzameld en geanalyseerd. Daarnaast zijn ook het Inholland-lectoraat Empowerment en Professionalisering, lectoraat Optimalisatie van Sportprestaties (HvA) en het Trimbos Instituut betrokken in het adviesteam. Het project is mogelijk gemaakt door het stimuleringsfonds van het Centre of Expertise (CoE) Preventie in Zorg en Welzijn.

Mogelijkheden voor onderwijs en studenten
Het onderzoek levert veel verschillende data op, maar wat kan het onderwijs of de student er concreet mee? Alistair Vardy, werkzaam bij het CoE en aanjager van het project, ziet meerdere mogelijkheden: “Bij de HvA is er al veel ervaring met het monitoren en in een vroeg stadium voorkomen en herkennen van blessures. De vraag is of we ook een verslechterend welzijn en een vermindering in de studiemotivatie kunnen voorspellen. Voor nu is het alleen bij Social Work en Sportkunde en nog erg exploratief van aard. Maar in de toekomst kunnen we kijken naar mogelijkheden bij meer opleidingen of zelfs het werkveld. Geïnteresseerden kunnen zich bij ons aanmelden.”

Het project loopt tot en met december 2023. Daarna zullen de resultaten verspreid worden.

Het SEDY2-project startte in 2020 als vervolg op SEDY1. Het onderzoek werd geleid door het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen en uitgevoerd in nauwe samenwerking met partners uit Portugal, Finland en Litouwen.

“Inclusie is een ongoing proces”, opende Marije Deutekom, College van Bestuur, de bijeenkomst. “En dat betekent dat we er iedere dag met elkaar hard aan moeten werken.” In het ochtenddeel werden de uitkomsten, de best practices en het ontwikkelde educatiemateriaal gedeeld. Er waren bijdragen van Raymon Blondel (President van het Europees Paralympisch Comité) en Peter Downs (oprichter van de Inclusion Club) vanuit Australië. En ter afsluiting van het plenaire gedeelte bespraken internationale vertegenwoordigers en experts uit de sport, politiek en praktijk de toekomstige implicaties van het SEDY2-onderzoek in twee paneldiscussies. Wie meer verdieping wilde, kon in de middag terecht bij een van de drie workshops.

Werkpakketten
“Wil je inclusie en gelijke rechten in sport voor jongeren met een beperking bevorderen, dan is het belangrijk dat je weet wat inclusie voor deze groep betekent”, zegt Jasmijn Holla, lector Kracht van Sport en Bewegen. “Daarom hebben we focusgroepgesprekken gehouden met kinderen met een beperking, hun ouders en sportprofessionals die met hen werken. Verder hebben we de best practices die bijdragen aan een inclusieve omgeving vanuit de verschillende landen verzameld en uitgewisseld. En tot slot hebben we educatiemateriaal voor sportprofessionals ontwikkeld. Op basis hiervan is de SPIN tool (Sport Participation and INclusion) tot stand gekomen, met daarin allerlei materialen die bijdragen aan inclusie in sport van deze doelgroep.” 

Keuze
Een van de belangrijkste resultaten uit het SEDY2-onderzoek is dat inclusie vooral gaat over het hebben van een keuze, aldus Afke Kerkstra, docent-onderzoeker bij Inholland. “Dat kan variëren van aangepast sporten samen met andere mensen met een beperking, tot volledig in het reguliere circuit meedraaien waarbij niets is aangepast. En alles daartussenin. Het gaat om kunnen kiezen, dingen kunnen uitproberen en het gevoel erbij te horen. Wil je dat iedereen mee kan doen, dan moet je goede sportmogelijkheden voor deze doelgroep creëren, samen met hen op zoek gaan naar wat past en kijken hoe je hen daarbij kunt ondersteunen. Zo neem je drempels weg.”

Niet over maar met ons
In het traject zijn alle stappen bewust samen met de jongeren met een beperking doorlopen. Jasmijn: “We hebben alles aangevlogen vanuit het motto: nothing about us without us. Zo zaten in de twee discussiepanels niet alleen beleidsmedewerkers en sportprofessionals, maar juist ook de jongeren zelf. Kun je je vinden in de uitkomsten? Zie je dat terug in je eigen land? Waar zitten we in het proces en wat is er nog nodig? Ook hebben we samen met jongeren van STERKplaats Haarlem verschillende workshops gegeven. Over hoe je de stem van een kind met een beperking kunt meenemen in het gesprek, met behulp van tekeningen, lego-poppetjes of bijvoorbeeld smileyplaatjes. Op die manier kwamen onderzoek, praktijk en onderwijs zo mooi bij elkaar. Daarnaast vind ik dat we optimaal gebruik hebben gemaakt van elkaars best practices: we hebben alle bestaande kennis uitgewisseld, om van elkaar te kunnen leren.”

PAPAI-studenten
Een zo’n best practice vanuit Finland is het PAPAI-programma, waarbij Sportkunde-studenten binnen het uitstroomprofiel Aangepast Sporten kinderen met een beperking helpen bij het vinden van een passende sportieve hobby. Ook assisteerden zij bij de slotconferentie. “We zijn in Nederland goed op weg naar het inclusief maken en integreren van aangepast sporten”, vindt Sportkunde-student Jay Smit. “Maar er is nog wel wat te winnen in het aanbieden van keuzes en het verzorgen van programma’s op maat.” “Het begeleiden van kinderen met een beperking heeft mij één ding geleerd”, zegt studente Maaike Gerritsen. “Vráág hen wat ze willen! Want negen van de tien keer kunnen ze dat veel beter uitleggen dan wij het voor hen kunnen bedenken.”

Er liggen voorlopig nog geen concrete plannen klaar voor een SEDY3, aldus Jasmijn. “Maar ik verwacht zeker dat we met een aantal van de partners blijven samenwerken.”

E-coaching blijkt een efficiënte en kostenbesparende methode om Nederlanders met overgewicht te helpen naar een gezonde(re) leefstijl. Maar hoe kunnen hbo-geregistreerde leefstijlcoaches het beste gefaciliteerd worden bij de inzet van e-coaching? Deze vraag stond centraal tijdens het het project Inzet Technologie voor Leefstijlcoaches (iTLC). De onderzoeksresultaten worden donderdag 29 september gepresenteerd tijdens het Symposium Leefstijl en Technologie van 13.00 tot 17.00 uur in de Meervaart te Amsterdam. 

Vanuit de Inholland-lectoraten E-health en Kracht van Sport werkten associate lector Laurence Alpay en docent-onderzoeker Katja Braam mee aan het project. In het project werkte Hogeschool Inholland als onderzoekspartner samen met de Hogeschool van Amsterdam, de aanvrager van het project. Dat die samenwerking goed is verlopen, net als de samenwerking met mooie werkveldpartners, blijkt wel uit de concrete resultaten die zijn opgeleverd en de enorme hoeveelheid nieuwe informatie die is verworven. 

Ook benieuwd naar de resultaten? Meld je aan voor het gratis symposium! 

Aanleiding: alsmaar stijgende zorgkosten overgewicht 
De aanleiding van het onderzoeksproject zijn de kosten van leefstijltrajecten bij overgewicht. Dit zijn trajecten die je met een leefstijlcoach doorloopt om overgewicht tegen te gaan. Je doorloopt stappen door te meten, te bewegen, je dieet aan te passen, om zo uiteindelijk tot een gezondere leefstijl te komen. Omdat dit soort trajecten vaak meerdere jaren beslaan zijn de kosten hoog. Bovendien kampt de helft van de Nederlanders van boven de 20 jaar met overgewicht en dat aantal groeit jaarlijks. 

E-coaching 
E-coaching is goedkoper dan face-to-face sessies en een optimale inzet ervan levert daardoor een significante bijdrage aan het verlagen van de nationale torenhoge zorgkosten. Maar hoe kunnen hbo-geregistreerde leefstijlcoaches gefaciliteerd worden bij de inzet van e-coaching voor de begeleiding van hun cliënten binnen een leefstijltraject? Dat was de onderzoeksvraag binnen het iTLC-project. 

E-coachgids voor leefstijlcoaches 
Als concreet resultaat van het onderzoeksproject is voor de leefstijlcoaches een platform (website) ontwikkeld, ecoachgids.nl. Dit platform helpt hen technologie in te zetten in de begeleiding van een client met overgewicht naar een gezondere levensstijl. 

Onderwijsmateriaal voor studenten, docenten en toekomstige leefstijlcoaches 
Voor studenten, docenten en toekomstige leefstijlcoaches, zoals paramedische studenten of hbo-omscholingsstudenten, is onderwijsmateriaal ontwikkeld om inzicht te bieden in de mogelijkheden van e-coaching en hoe ze de e-coachgids kunnen gebruiken. Het onderwijsmateriaal kan ook gebruikt worden om eigen medewerkers binnen scholen te coachen. 

Eerste reacties vanuit leefstijlcoaches en cliënten op de resultaten 
Coaches erkennen de meerwaarde van e-coaching en vinden dat het platform eenvoudig te gebruiken is. Het platform is met name van waarde voor de jonge leefstijlcoach, de wat oudere leefstijlcoach met minder digitale kennis en de toekomstige leefstijlcoach die de technieken nog eigen moet maken. Verbeterpunten zijn er ook. Voor de meer ervaren leefstijlcoach mist het platform meer diepgang om hen verder te helpen. 

Eerste reacties vanuit cliënten? 
Wat betreft de cliënten is er een grote groep die openstaat voor e-coaching als aanvulling op hun face-to-face coachingsmomenten en verwacht dat het zo makkelijker wordt om de gestelde doelen te behalen. 

Resultaten terugzien binnen Inholland? 
Bij Inholland kunnen studenten binnen het kenniscentrum Gezondheid, Sport en Welzijn het platform ecoachgids gebruiken. In de opleiding Sportkunde wordt het platform in het aankomend studiejaar geïntegreerd in de lesstof van het vak bewegen en leefstijl voor derdejaarsstudenten. 

Meer weten of aanmelden? 
Meer informatie vind je op de website van het symposium, waar je je ook kunt aanmelden.

Hogeschool Inholland Haarlem nodigt uit tot bewegen. Op het Centre Court, het binnenplein van de locatie, vind je verschillende kleurrijke sportvelden voor studenten. Geen betere plek om het programma rond de lectorale rede van Jasmijn Holla te beginnen dan hier. Want met de titel ‘Iedereen kan meedoen’ streeft zij naar sporten, bewegen en leeftijdsondersteuning op maat. Ze wil een brede beweging in gang zetten met een bredere naam voor haar lectoraat. Tijdens haar rede op donderdag 23 juni onthulde ze de nieuwe naam: Kracht van Sport en Bewegen.

Na de aftrap op het zonovergoten Centre Court door dagvoorzitter Evert van Rest, onderzoeker bij het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen, namen de aanwezigen deel aan vier parallelle workshops die de onderzoeksthema’s van het lectoraat raken. Zoals een workshop over inclusie in sport voor kinderen en jongeren met een beperking. Met de workshop ‘Ren door de positieve spiraal van meedoen!’ bewogen deelnemers zich door het gebouw om een activatieprogramma te creëren. En met een ‘walkshop’ ervoeren andere deelnemers de combinatie van beweging en ontspannen door mindful te wandelen.

E-coaching voor leefstijlbegeleiding
Een andere workshop ging over e-coaching en de toegevoegde waarde ervan voor leefstijlbegeleiding. Maakt de toenemende zorgvraag eHealth noodzakelijk? Is e-coaching alleen geschikt voor een jongere doelgroep en hebben leefstijlcoaches wel voldoende kennis om e-coaching toe te passen? De deelnemende leefstijlcoaches en docenten discussieerden over stellingen en dachten na over technieken en tools die in verschillende fases van de begeleiding kunnen worden ingezet. In het iTLC-project is toepassing van deze ondersteunende technologie nader onderzocht wat resulteerde in de eCoachGids.

Onderzoek leefstijl bij Reade
Terug in de grote collegezaal nam Katja Hoorn het woord. Als bestuursvoorzitter van Reade zoomde ze in op Jasmijns onderzoekswerk op het gebied van leefstijl bij dit centrum voor revalidatie en reumatologie. “Fijn van jouw duale rol bij Inholland en Reade is dat je onderzoek dichtbij de praktijk brengt en dat we zo de meest innovatieve inzichten kunnen toepassen en professionals daarin kunnen opleiden. Ik hoop op een nog verdere verbreding van de samenwerking met Inholland.”

Aangepast sporten en bewegen
Tom de Witt Hamer, directeur (a.i.) van het Domein Gezondheid, Sport & Welzijn en de locatie Haarlem, ging dieper in op de indrukwekkende carrière van Jasmijn. “‘Iedereen kan meedoen’ loopt daar als een rode draad doorheen. Ook bij Inholland, waar je je bijvoorbeeld inzet voor de richting Aangepast sporten en bewegen bij de opleiding Sportkunde.”

Kracht van Sport én Bewegen
In haar rede brak Jasmijn uitvoerig een lans voor de kracht van sport en bewegen. “Behalve economische waarde heeft sport en bewegen gezondheids- en sociaal-maatschappelijke waarde.” Feit is wel dat sporten en bewegen niet voor iedereen een vanzelfsprekendheid is. “Daar is goede ondersteuning voor nodig. We willen met ons lectoraat eraan bijdragen dat iedereen meedoet. Daarom hebben we besloten om de naam van ons lectoraat uit te breiden naar Kracht van Sport én Bewegen. Onder bewegen valt zowel sportbeoefening als lichaamsbeweging tijdens dagelijkse activiteiten. Het lectoraat wil zo laagdrempelig mogelijk aansluiten bij mensen die winst kunnen behalen met meer bewegen. Deze mensen bereiken we moeilijker met de term sport alleen.”

Leefstijl, technologie en inclusie
Het lectoraat richt zich op overkoepelende thema’s als leefstijl, technologie en inclusie. Jasmijn legde uit in welke drie onderzoekslijnen dit tot uiting komt. Zo is er Aangepast sporten en bewegen waarin bet lectoraat interdisciplinair samenwerkt met uiteenlopende partners uit het werkveld. Bij Sport en maatschappij is die samenwerking tussen praktijk, onderzoek en onderwijs er ook in living labs. Bij Gezondheidsmanagement ligt de focus op het fit en gezond houden van de miljoenen werkenden in Nederland. Waaronder de collega’s van Inholland met het Vitaal Inholland-project.

Jasmijns ambitie
Jasmijn eindigde haar rede met het uitspreken van haar ambitie. “Ik wil bijdragen aan een gezonde, inclusieve en sociale maatschappij waarin de kracht van sport, bewegen en leefstijlondersteuning optimaal wordt benut. Dit doen we samen.”

Trots op opvolger
Aan Marije Deutekom de eer om als lid van het College van Bestuur (CvB) Jasmijn officieel te installeren als lector. “Ook voor mij is dit een bijzonder moment”, zegt Marije. “Hiervóór was ik lector Kracht van Sport. Ik sta hier dus vol trots bij mijn opvolger. En dit is mijn eerste inauguratie als lid van het CvB. Inholland is ook trots om met dit lectoraat bij te dragen aan een vitale samenleving. We zijn blij met jou en hebben er vertrouwen in dat jij samen met partners zoals Reade de wereld beter maakt.”

Heb je de lectorale rede gemist of wil je er meer over lezen? Download de publicatie  of bekijk hier de livestream van de lectorale rede van Jasmijn. 

Marije Deutekom  trad in maart dit jaar toe tot het College van Bestuur (CvB) van Hogeschool Inholland. Ze volgde Huug de Deugd op en dat was naar haar zeggen een paar “grote schoenen om te vullen”. Inmiddels zitten de eerste honderd dagen als CvB-lid erop. Hoe heeft Marije die beleefd? “Het is fantastisch om in deze aanvoerdersrol te mogen werken aan ons nieuwe strategisch plan.”

Marije heeft het magenta-roze door haar aderen stromen. Ze begon tien jaar geleden als docent Sportkunde, werd enkele jaren later lector Kracht van Sport om ruim twee jaar geleden directeur te worden van het Domein Gezondheid, Sport & Welzijn (GSW). Haar directeurschap viel ongeveer samen met de coronatijd. Toen de wereld weer openging dit jaar, startte Marije met een nieuw hoofdstuk bij het CvB.

Hoe omschrijf je jouw eerste honderd dagen bij het CvB?
“Er komt één woord in me op: beweging. Letterlijk, omdat we na de coronatijd weer naar elkaar toe kunnen. Mensen staan te popelen om elkaar ontmoeten. Ik kan elke avond wel naar drie verschillende netwerkbijeenkomsten, als ik wil. Maar er is ook in ruimere zin sprake van beweging. Zo is er veel ruimte voor zelfontwikkeling bij onze hogeschool. Ook de hogeschool zelf is in beweging. We zijn bezig met een transitie die we al jaren geleden in gang hebben gezet en die we nu helder opschrijven in ons nieuwe strategisch plan.”

Wat kun je vertellen over het strategisch plan?
“Het CvB is twee jaar geleden begonnen om samen met collega’s, studenten en partners in het werkveld te komen tot een nieuw strategisch plan voor de periode 2022-2028. Ik vind het fantastisch om daaraan in deze aanvoerdersrol te mogen werken. Hoe geven we bijvoorbeeld vorm aan interdisciplinair leren zodat we professionals opleiden met een brede blik? Dat is makkelijk gezegd, maar om dit echt door te voeren kom je veel uitdagingen tegen. Tegelijkertijd is het heel inspirerend om met koplopers van onze hogeschool te spreken die met eigen innovaties grote stappen zetten. Hoe kunnen we met hen een brede transitie in gang zetten?”

Heb je door het werk aan het strategisch plan iets nieuws ontdekt bij Inholland?
“Ontdekken is niet het woord, maar ik ben wel positief verrast door de breedte van onze hogeschool. Ik leerde opleidingen kennen waarvan ik nauwelijks wist dat ze bestonden. En door de gesprekken met pioniers heb ik met eigen ogen gezien hoe innovaties ontstaan. Het is ongelooflijk inspirerend wat voor talenten er in onze hogeschool rondlopen.”

Welk verschil ervaar je met je vorige functie als domeindirecteur?
“Het verschil zit in de schaalgrootte en verantwoordelijkheid. Het gaat nu om de hele hogeschool met duizenden collega’s en tienduizenden studenten. Dat geeft druk en er komt veel op je af. Zeker in deze eerste periode heeft er veel tijd gezeten in het eigen maken van alle dossiers. Maar ik heb mij altijd in control gevoeld. Het helpt enorm dat ik Inholland al jaren ken en onderwerpen meteen goed kan plaatsen.”

In zekere zin moet je ook de CvB-leden leren kennen. Hoe is de samenwerking in jullie ‘team’?
“We zijn verschillend, zoals de leden van andere teams binnen Inholland verschillend kunnen zijn. Diversiteit is een kracht, want zo kun je elkaar aanvullen. Alle drie brengen we onze eigen achtergrond en expertises mee. Mooi is dat we voor elkaar klaar staan, ons kwetsbaar durven op te stellen en bijvoorbeeld durven te zeggen dat we een bepaald strategisch gesprek best spannend vinden en elkaar vervolgens daarin advies geven.”

Over achtergrond gesproken: hoe manifesteert Marije ‘de onderzoeker’ zich in het CvB?
“O, die is zeker aanwezig. In de grondige wijze waarop ik stukken bekijk voordat ze de deur uitgaan. In het snel filteren van informatie en het analyseren van vraagstukken. Het is een methodologische manier van denken: waar hebben we het over, wat weten we, welke vervolgstappen zijn nodig om verder te komen? Mijn valkuil is dan wel mijn perfectionisme: hebben we écht voldoende mensen bevraagd voor het strategisch plan?”

Heb jij een specifieke rol binnen het CvB?
“We hebben afgesproken dat ik trekker ben van het onderwerp onderwijs en onderzoek. Vanwege mijn achtergrond voel ik me daarin het meest thuis. Om die reden is bij de verdeling van de domeinen, naast Onderwijs & Innovatie, GSW in mijn portefeuille terechtgekomen. Ik heb een goed netwerk in dit domein en dat kan ik zo blijven inzetten.”

 Je hebt je plek gevonden in het CvB?
“Absoluut. Ik heb met volle overtuiging voor deze plek gesolliciteerd omdat ik mijn bijdrage wil leveren aan een hogeschool die van betekenis is voor de maatschappij. Door het opleiden van jonge professionals én door onderzoek met impact. Ik geloof in onderwijs, in jongeren, in samenwerken en het benutten van ieders talent. Dit alles is wat het hoger onderwijs zo mooi maakt. In deze lerende organisatie zit ik echt op mijn plek.”

Wat bedoel je met ‘lerende organisatie’?
“Ik vind het belangrijk dat we meebewegen met de ontwikkelingen in de maatschappij. Dat we interdisciplinair leren en werken richting maatschappelijke vraagstukken. Dit kan alleen als we een lerende, open organisatie zijn waarin we ons kwetsbaar durven op te stellen en fouten durven te maken, omdat je daarvan het meeste leert. Als CvB willen we daar het goede voorbeeld in geven. Niet door bijvoorbeeld de kwaliteit van het onderwijs achteraf te controleren, maar er samen met opleidingen op een open manier aan te werken.”

Wat heb jij de laatste honderd dagen geleerd?
“Bij het afscheid van Huug de Deugd zei ik: “dit zijn grote schoenen om te vullen”. Bij kennismakingsgesprekken stelde ik me vervolgens in een tweede zinnetje vaak voor als ‘de nieuwe Huug’. Tegelijkertijd ben ik een heel ander persoon. Huug deed zijn werk op zijn manier en ik moet hem niet proberen te kopiëren. Van Huug is er maar één. Ik moet vooral mezelf durven zijn.”

Jongeren met een beperking sporten minder dan hun leeftijdsgenoten. Om daar iets aan te doen is Hogeschool Inholland trekker van het Europese Erasmus+ programma Sport Empowers Disabled Youth 2 (SEDY 2). Onderzoekers en specialisten uit het werkveld slaan de handen ineen om sport inclusiever te maken, zodat iedereen kan meedoen. Het is ook precies de boodschap die Jasmijn Holla, lector Kracht van Sport, in haar lectorale rede op 23 juni zal uitdragen. 

Sporten is goed. Je werkt aan je gezondheid en doet mee, wat je zelfbeeld en zelfvertrouwen versterkt. Het zijn zaken waar jongeren met een beperking extra veel aan hebben. Toch doen relatief weinig van hen aan sport. Met het SEDY 2-project gaan onderzoekers en specialisten uit Nederland, Finland, Litouwen en Portugal na wat inclusie in sport voor deze doelgroep betekent en welke interventies in hun land kunnen helpen om sportbeoefening te bevorderen.

SEDY 2 
Van 2015 tot en met 2017 liep het SEDY 1-project al. In 2020 startte het vervolg, SEDY 2. “Aan de hand van verschillende deelonderzoeken ontwikkelen we praktische tools voor meer inclusie in sport”, zegt Vera Dekkers docent-onderzoeker bij het lectoraat Kracht van Sport. “Het gaat bijvoorbeeld om een handboek voor sportverenigingen. Of het PAPAI-programma waarbij kinderen met een beperking worden begeleid naar een passende sportieve hobby.” 

Behoeften schetsen 
Aan de basis van het project lagen focusgroepgesprekken met kinderen met een beperking, hun ouders en sportprofessionals. “In elk land zijn die gesprekken gevoerd”, vertelt Vera. “Het doel was om erachter te komen wat inclusie voor kinderen met een beperking betekent. Er kwamen zeven thema’s naar voren. Het gaat bijvoorbeeld om keuze hebben, het gevoel hebben erbij te horen en dat iedereen kan meedoen.” Begin dit jaar kwamen jonge ervaringsdeskundigen en studenten Sportkunde bijeen om de thema’s in een tekensessie te visualiseren. Na validatie door de projectpartners van de andere landen leverde het een mooi geïllustreerd statement op over inclusie in sport:

Plezier geven 
Een van de deelnemers van de tekensessie was Joey Faneyt, tweedejaarsstudent Sportkunde bij Hogeschool Inholland Haarlem. Hij is zeer gemotiveerd om aan inclusie in sport te werken en dat heeft een bijzondere reden. “Uit eigen ervaring zie ik hoeveel plezier kinderen met een beperking hebben van sporten, misschien nog wel meer dan andere kinderen. Dat plezier geef ik ze graag allemaal. Bovendien weet ik wat het is om een beperking te hebben. Door een zwaar ongeluk op het strand heb ik zelf een lichte functiebeperking. Ik heb concentratieproblemen en ben snel vermoeid. Maar ik kan gelukkig nog goed bewegen en dat is fijn, want ik sport graag.” 

Coaches opleiden 
De tekensessie vond Joey zeer leerzaam. Immers: praten met de doelgroep levert zo veel meer op dan praten over hen. “Het is zo waardevol om vanuit het perspectief van deze jongeren zelf te horen wat zij nodig hebben. Soms gaat het om een kleine aanpassing. Heel veel sporttrainers en -coaches zien dat niet. Ikzelf basketbal in Zandvoort en ken slechts één trainer die kinderen met een beperking zou kunnen begeleiden. Ik vind dat meer coaches pedagogisch moeten worden opgeleid om sport inclusiever te maken en ik wil het zelf gaan leren om deze reden.” 

Opleiding Sportkunde 
SEDY 2 biedt studenten Sportkunde ook de mogelijkheid om als sportconsulent het PAPAI-programma uit te voeren voor kinderen met een beperking. “Binnen het uitstroomprofiel Aangepast sporten van Sportkunde brengen we de kennis en kunde over inclusie in sport over naar studenten”, zegt Vera. “We ontwikkelen verder online leermodules en binnen het project organiseren we multiplier events. Hiermee brengen we kennis van het papier naar de praktijk van de sportprofessionals.” 

Multiplier event 
Als een van de SEDY-partners organiseerde Gehandicaptensport Nederland samen met Hogeschool Inholland het Nederlandse multiplier event, op 19 mei in Utrecht. “Veel sportverenigingen hebben goede intenties als het gaat om inclusie in sport”, zegt directeur Dos Engelaar. “Maar ze weten vaak niet wat inclusie voor kinderen met een beperking betekent en hoe ze daarnaar kunnen handelen. In trainersopleidingen moet hier aandacht voor komen. Kijk ook naar de toegankelijkheid van sportverenigingen. Fysiek is dat vaak wel goed geregeld, maar hoe zit het sociaal? Heeft iedereen het gevoel er echt bij te horen en mee te doen op de club? Kan iemand met een beperking naast sporter bijvoorbeeld ook trainer zijn of worden bij een club?” 

Jong geleerd, oud gedaan 
“Op het multiplier event wordt het statement over inclusie gepresenteerd en een handboek voor sportverenigingen om werk te maken van inclusie”, vertelt Dos Engelaar verder. “Maar daarmee zijn we er nog niet. Het is superbelangrijk dat Hogeschool Inholland inclusie in de sport heeft opgenomen in de kern van de opleiding Sportkunde, zodat toekomstige sportkundigen de vertaalslag naar de sportverenigingen kunnen maken. Want daar moet het gebeuren. Je eerste ervaring als kind op een club moet goed zijn, want het is vaak ook de eerste stap buiten de beschermende omgeving van je ouders en de manier om te werken aan zelfredzaamheid en sociale vaardigheden. Het is jong geleerd, oud gedaan; sportverenigingen kunnen hier zo een positieve rol in spelen voor kinderen met een beperking.” 

Op donderdag 23 juni houdt Jasmijn Holla, lector van het lectoraat Kracht van Sport, haar lectorale rede. Op deze dag wordt de naam van het lectoraat van ‘Kracht van Sport’ uitgebreid naar ‘Kracht van Sport en Bewegen’. Hiermee sluit Inholland aan bij de landelijke vermaatschappelijking en verbreding van ‘sport’ naar ‘sport en bewegen’. 

De verbreding zien we terug in zowel beleid als onderzoeksprogramma’s en -agenda’s. Denk aan het nationaal onderzoeksprogramma Sport en Bewegen, NWA-Route Sport en Bewegen, lectorenplatform Sport en Bewegen en Kenniscentrum Sport & Bewegen. Daarnaast zorgt deze naamswijziging voor een betere aansluiting op de uitstroomprofielen van de bacheloropleiding Sportkunde. Daar is het lectoraat nauw aan verbonden. Ten slotte zorgt het voor een betere aansluiting op het Center of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn, specifiek op het speerpunt Leefstijl & Gezondheid.

Lichaamsbeweging en sportbeoefening
De term ‘sport’ wordt gebruikt voor activiteiten met fysieke inspanning, vaardigheid en/of hand-oogcoördinatie als primaire focus. Bewegen heeft betrekking op elke vorm van lichaamsbeweging die leidt tot een toename van het energieverbruik. Voorbeelden van beweegactiviteiten zijn wandelen, hardlopen, fietsen, dansen, zwemmen, yoga en tuinieren. Onder bewegen valt dus zowel sportbeoefening als lichaamsbeweging tijdens dagelijkse activiteiten. 

Een bredere doelgroep aanspreken
Het lectoraat wil zo laagdrempelig mogelijk aansluiten bij mensen die gezondheidswinst kunnen behalen met meer bewegen. Als we enkel de term ‘sport’ gebruiken, bereiken we deze doelgroep minder goed. Ook staat bewegen voor het lectoraat voor vernieuwen en meebewegen, zodat iedereen een leven lang op een passende manier lichamelijk actief kan zijn. 

Meer weten? Lees hier meer over het lectoraat Kracht van Sport.

“Sport is voor deze doelgroep niet vanzelfsprekend: slechts 1 op de 10 is in die zin actief”, zegt Lisa den Ouden, buurtsportcoach bij Stichting SportSupport en coördinator van de multisportdag. “Met dit event willen we de leerlingen met nieuwe sporten in aanraking brengen en hen het plezier van samen bewegen laten ervaren.” De organisatie en begeleiding was in handen van studenten Sportkunde van Inholland Haarlem, de verschillende clinics werden verzorgd door BuitenFit Bootcamp, NSC Boxing, Krav Maga Instituut Haarlem, DSG Dans en Nabil Freestyle Football.

Gezamenlijke initiatieven
Sportlab Haarlem is een samenwerking tussen Stichting SportSupport, Hogeschool Inholland en gemeente Haarlem. “We zien dat onderwijs, onderzoek, beleid en praktijk vaak te veel langs elkaar heen werken, terwijl complexe maatschappelijke vraagstukken meestal niet eenzijdig zijn op te lossen”, zegt Willemijn Langkamp, docent Sportkunde bij Inholland Haarlem en onderzoeker lectoraat Kracht van Sport. “Om de sportparticipatie van jongeren in het praktijkonderwijs en vmbo te vergroten, willen we sportaanbod ontwikkelen dat beter aansluit bij de wensen, behoeften én mogelijkheden van deze vaak kwetsbare doelgroep. Daarom trekken we samen op met sportaanbieders, het Jeugdfonds Sport & Cultuur, jongerenwerk en uiteraard scholen – op Het Schoter (vmbo) hebben we laatst een soortgelijk evenement opgezet. Verschillende partijen uit verschillende domeinen dus, als één lerend netwerk, waarin we optimaal elkaars sterke punten benutten.”

Stappen zetten
Yvonne Blijenburg is directeur van De Schakel en weet hoe lastig de gang naar een (nieuwe) sportclub is voor haar leerlingen. “Het helpt enorm als je daarin begeleiding kunt bieden. Dat doen wij in onze lessen en door dingen buiten school te organiseren, en zo’n sportdag sluit dan perfect aan bij de opdracht die wij als school hebben. Ik zie leerlingen dolenthousiast meedoen en elkaar helpen. Fantastisch, want ik wil graag dat ze leren dat je niet altijd iets goed hoeft te kunnen om er toch heel blij van te worden. En vooral dat nieuwe dingen behalve spannend ook best heel leuk kunnen zijn. Zo fijn dat die stap hier al genomen wordt.” Sportkunde-studenten Ruben Faber en Maaike de Graaf zien overal “blije leerlingen, blije docenten en blije sportaanbieders, dus volgens mij doen we iets goed!” En ook NSC-bokstrainer Hannes merkt een duidelijk positieve vibe. “Maar het is ook wel pure ‘vitamine aandacht’ wat wij vandaag bieden”, lacht hij. “Bij mij op de boksschool zie je deelnemers echt groeien, sport geeft zelfvertrouwen, trots en kracht. Én je hoort ergens bij; is dat niet waar wij in de kern allemaal naar verlangen?”

Aangehaakt zijn
Het is een win-win-winsituatie: de school krijgt een sportdag met vernieuwend aanbod, de sportaanbieders ontmoeten potentieel nieuwe leden, en de studenten leren een evenement met meerdere partijen te organiseren. Buurtsportcoach Lisa: “Bovendien leren ze dat elk kind weer anders is. Als begeleider zal je dus moeten uitvinden hoe je iedereen erbij blijft betrekken. En dat is precies waar deze hele dag eigenlijk om draait: hoe krijgen we deze jongeren goed aangehaakt?”

Sportlab Haarlem is een Living Lab van Hogeschool Inholland, waar onderzoekers, studenten, docenten en praktijkpartners samenwerken aan oplossingen voor complexe maatschappelijke vraagstukken.

Jasmijn Holla, lector Kracht van Sport,  gaat  donderdag 23 juni tijdens haar lectorale rede bij Inholland Haarlem  in op de vraag hoe we groepen die achterblijven in hun sport- en beweegdeelname kunnen ondersteunen om duurzaam in beweging te blijven. Hierbij rekening houdend met ieders unieke behoeften, mogelijkheden en leefcontext. In aansluiting op de uitstroomprofielen van de bacheloropleiding Sportkunde, waaraan het lectoraat nauw verbonden is, heeft zij speciale aandacht voor beweegstimulering in de zorg, de wijk en op het werk. Ook de samenwerking hierbij tussen sport-, zorg-, gemeente- en sociaal professionals heeft haar focus.

Voorafgaand aan de lectorale rede organiseert de kenniskring van het lectoraat Kracht van Sport een aantal (inter)actieve workshops gerelateerd aan de onderzoeksthema’s.

 Programma

• 14.00 – 15.30 uur: Workshops
• 16.00 – 17.00 uur: Lectorale rede met afsluitende borrel

Marije Deutekom treedt per 1 maart 2022 toe tot het College van Bestuur van Hogeschool Inholland als collegelid. Zij volgt hiermee Huug de Deugd op die volgende maand na vele jaren afscheid neemt van de hogeschool. “Met Marije hebben we een waardig opvolger van Huug. Iemand die diepgaande kennis van zowel onderzoek als onderwijs combineert met gedegen bestuurlijke ervaring in een complexe organisatie”, laat Siebe Riedstra, voorzitter van de Raad van Toezicht, in een reactie weten. “Inholland staat voor leren = durven, een hogeschool bovendien waar we iedereen uitdagen verder te groeien. Marije is hier het levende bewijs van. Ze was al een inspirerend boegbeeld voor de sport, GSW en locatie Haarlem; nu wordt zij dat van de hele hogeschool.”

Marije Deutekom begon tien jaar geleden bij Inholland als docent Sportkunde. Ze was sinds 2015 lector Kracht van Sport, ook voor de Hogeschool van Amsterdam, en is sinds februari 2020 directeur van het Domein Gezondheid Sport & Welzijn (GSW) en de vestiging Inholland Haarlem.

‘Mooi dat we iemand van binnen de hogeschool deze stap kunnen laten maken’
 “We zijn heel blij dat Marije ons team komt versterken”, zegt collegevoorzitter Bart Combee. “Bovendien vinden we het heel mooi dat wij iemand van binnen de hogeschool met zoveel organisatie- en onderwijservaring deze carrièrestap kunnen laten maken. Marije heeft indrukwekkende stappen gemaakt met het Domein GSW. De opzet van het Centre of Expertise Preventie in Zorg & Welzijn is daar een belangrijk voorbeeld van; een mooi samenwerkingsverband met het werkveld om bij te dragen aan een gezonde en inclusieve samenleving. Ook haar inspanningen voor de locatie Haarlem zijn niet onopgemerkt gebleven. Ondanks corona zijn er flinke vorderingen gemaakt met de herverdeling en de upgrade van de locatie, mede om het gebouw toekomstklaar te maken voor ‘flexibel leren en werken’, met meer mogelijkheden voor hybride onderwijsvormen, ontmoeting en interactie.”

‘Dit voelt als een natuurlijke volgende stap’
Marije zelf zegt over haar benoeming: “Sinds mijn start bij deze hogeschool heb ik steeds willen bijdragen aan het versterken van het onderwijs, onderzoek en het profiel van Inholland. Ik zie heel veel kwaliteit en energie in onze hogeschool en een enorme ambitie om ook de buitenwereld te laten zien wat voor moois we allemaal doen. Na twee jaar directeur van een prachtige locatie en domein te zijn voelt dit als een natuurlijke volgende stap. Ik ben blij en trots dat ik als collegelid samen met Bart en Mieke en alle Inhollanders verder mag doorbouwen aan deze prachtige hogeschool. Ik heb er zin in!”

De benoemingsadviescommissie van Inholland, met vertegenwoordigers uit de domeinen, de diensten en medezeggenschap, heeft een positief advies gegeven aan de Raad van Toezicht over de benoeming van Marije Deutekom. Binnen het CvB wordt zij verantwoordelijk voor de onderwijs- en onderzoeksportefeuille. Nadat Marije is gestart worden binnen het CvB in overleg de precieze portefeuilleverdeling (zoals domeinen en vestigingen) bepaald.

Met het vertrek van Marije Deutekom ontstaat er op korte termijn een vacature voor een hogeschooldirecteur voor het Domein GSW en de vestiging Haarlem. Over de (mogelijk tijdelijke) opvolging volgt zo snel mogelijk meer informatie.

Scopo Atletico is opgericht door bewegingswetenschapper Marco Neuvel, vanuit de visie dat sporten een perfect middel is om je te ontwikkelen op persoonlijk, motorisch en sociaal vlak. Scopo richt zich op het in beweging krijgen/houden van kinderen en doet dat onder meer door het aanbieden van beweegonderwijs, verjaardagsfeestjes en één- en meerdaagse beweegkampen. Ook geven Neuvel en zijn team uitvoering aan het RUIG-programma, waar kinderen buitenspelen in de natuur en vooral lekker vies mogen worden, in plaats van binnen achter een schermpje te zitten.

Buitenspelen
“Bij veel van deze activiteiten zijn stagiaires en/of afstudeerders van de opleiding van Sportkunde van Inholland Haarlem betrokken”, vertelt Marco Neuvel, zelfs sinds maart van dit jaar ook als docent sport & maatschappij aan de opleiding verbonden. “Zo doet Isa een afstudeeropdracht bij Scopo, waarbij ze een plan van aanpak opstelt en uitvoert om RUIG weer verder te ontwikkelen en zo het buitenspelen voor nog meer kinderen mogelijk te maken. En Laurens gaat in het kader van zijn projectopdracht in het vierde jaar een congres organiseren rondom ‘Het Bewegende Kind’, waarbij hij weer de eerstejaarsstudenten Sportkunde betrekt en we ook samen met Inholland optrekken.”

Ans Konijn, teamleider Sportkunde, benadrukt hoe belangrijk de samenwerking met partijen als Scopo Atletico is. “Vanuit onze opleiding willen we midden in het werkveld zitten. Dat doen we al op allerlei manieren, met studenten, docenten en onderzoekers. Natuurlijk door stages en afstudeeropdrachten, maar ook door gezamenlijk projecten op te zetten en samen te bouwen aan een gezondere samenleving. Dus directe aanwezigheid in stad en streek, bijvoorbeeld in het Sportlab of door onze inzet in het wijkcentrum in de Amsterdamse buurt. Geweldig dat onze studenten bij zulke partijen een goede plek kunnen vinden. Daar kunnen ze zich laten gelden als sportprofessionals en een directe bijdrage leveren. Daarnaast zien we een duidelijke groei in het aantal Sportkunde-studenten, dus zijn er ook steeds meer plaatsen nodig voor stages en afstudeeropdrachten.”

Inclusie en preventie
Carla Rinkel, manager onderwijs en onderzoek Sportkunde en Social Work, beaamt de woorden van Ans Konijn. “Wat mij betreft past de invalshoek van Scopo Atletico rondom het in beweging krijgen én houden van kinderen heel goed bij de thema’s die belangrijk zijn binnen ons domein Gezondheid, Sport en Welzijn. Namelijk inclusie, dus ‘iedereen kan meedoen’, en preventie op het gebied van leefstijl en gezondheid. Dat is wat wij onze studenten willen meegeven en zelf uit willen dragen. Deze vormen van samenwerken hebben daar een hele belangrijke rol in. Daarnaast is er voor onze studenten en docenten ook veel te leren van het ondernemerschap en enthousiasme van Scopo Atletico.”

Genoeg gepraat: een sportieve activiteit mocht niet ontbreken bij de ondertekening van de overeenkomst. Marco Neuvel haalde snel wat kleine balletjes uit een sporttas en daagde samen met compagnon Mike van den Ban Inholland uit voor een motorische opdracht. Daarbij moest de ene bal onderhands gegooid en gevangen worden en de ander bovenhands. Ans Konijn en Carla Rinkel namen de uitdaging uiteraard aan en zo vlogen de balletjes over en weer, terwijl twee anderen begonnen met een potje voetvolley. Een viertal studenten kwam aanlopen en vroeg of zij ook al gebruik mochten maken van het vernieuwde, net opgeleverde, Centre Court en leefde zich uit op het Crosfitt Station. En zo gebeurde in het klein wat zowel Inholland als Scopo Atletico in het groot voor ogen heeft: meer mensen aan het bewegen krijgen en een gezonde toekomst voor iedereen.

Op dinsdag 1 maart wordt het Centre Court, samen met Sportkunde-studenten, nog officieel geopend met een mooi (sport)programma bij Inholland Haarlem.

Hogeschool Inholland wil dat collega’s gezond en vitaal blijven. De afdeling Communicatie & Human Resources (CHR) biedt hiervoor allerlei gezondheidsbevorderende programma’s. Het gebruik is echter wisselend. Weten collega’s niet dat ze er zijn, hebben ze extra begeleiding nodig of sluit het aanbod minder aan bij de daadwerkelijke behoefte? Om dit te achterhalen is CHR samen met lectoren en onderzoekers van de onderzoekslijnen, HRM en Persoonlijk Ondernemerschap en met de onderzoekslijn Kracht van Sport, Vitaal Inholland gestart: een project waarin docententeams zelf onderzoek uitvoeren naar een succesvolle implementatie, samen met hrm’ers, leidinggevenden en studenten.

“Elke twee jaar voeren we een medewerkerstevredenheidsonderzoek uit en sinds de eerste corona-lockdown ook een Thuiswerkmonitor”, zegt Petra Boerlage, adviseur Arbo & Vitaliteit bij CHR. “Daaruit blijkt dat werkdruk hoog scoort.” Dit vraagt om aandacht voor werkbelasting, maar ook voor vitaliteit. Want vitaliteit is een belangrijke voorwaarde om plezier in je werk te houden en goed te presteren. “We bieden daar allerlei ondersteuning in, zoals bijvoorbeeld met een fietsplan, een sportschoolabonnement en vitaliteitsdagen. Elke Inholland-locatie heeft ook de middelen om een eigen vitaliteitsprogramma te ontwikkelen. Maar we merken dat veel collega’s onbekend zijn met het aanbod en het onvoldoende gebruiken. De vraag is hoe dit komt.”

CHR als opdrachtgever
André Frijters, stafhoofd van CHR, was ook benieuwd naar de vraag hoe gezondheidsbevorderende programma’s beter hun weg zouden kunnen vinden naar collega’s. “Er zou een onderzoeksproject worden opgestart met externe partners. Dat ging niet door. Maar ik wilde toch verder met dit belangrijke vraagstuk. Daarom hebben we er een intern onderzoeksproject van gemaakt. Want dat is het mooie van Inholland: we hebben hiervoor volop kennis in huis met ‘onze’ onderzoekslijn HRM en Persoonlijk Ondernemerschap en met de onderzoekslijn Kracht van Sport, die gaat over vitaliteit en gezondheidsbevordering.” Zo zag CHR haar kans schoon om intern opdrachtgever te zijn van het nieuwe, interdisciplinaire project Vitaal Inholland.

Worstelen met implementatie
Liesbeth Groenesteijn is projectleider van Vitaal Inholland. Als docent bij de opleiding Sportkunde en onderzoeker bij Kracht van Sport richt zij zich op gezondheidsmanagement van werkenden. “Meerdere bedrijven worstelen met de implementatie van gezondheidsbevorderende programma’s. Bijvoorbeeld doordat de communicatie hierover de medewerkers niet bereikt, het aanbod niet passend is of medewerkers onvoldoende gefaciliteerd worden de middelen te gebruiken. Een e-learning hoe om te gaan met werkdruk zul je niet snel volgen als je het al zo druk hebt.”

Nieuw: participerend actieonderzoek
Waar loopt de implementatie spaak? Waar hebben collega’s eigenlijk behoefte aan? “Wie kunnen daar nu beter de vinger achter krijgen en aan oplossingen werken dan de collega’s zelf?”, zegt Piet Verstegen, docent-onderzoeker bij HRM en Persoonlijk Ondernemerschap. “Daarom kwamen we met het idee om een zogeheten participerend actieonderzoek op te zetten. Onderwijsteams participeren zelf aan het onderzoek. Niet door eerst de problemen te analyseren en daar weer een volgend rapport over te schrijven, maar door meteen actiematig te werken aan een oplossing waarvan ze denken dat het hen zelf zou helpen. Een oplossing die ze vervolgens ook gaan uitproberen.”

Hopen op een olievlekwerking
“Op drie Inholland-locaties en binnen drie domeinen voeren telkens twee docenten, twee teamleiders en een HR-adviseur het onderzoek uit”, legt Liesbeth uit. “Dit gebeurt bij Gezondheid, Welzijn & Sport in Haarlem, Agri, Food & Life Sciences in Delft en bij Business, Finance & Law in Rotterdam. “Vanuit beide onderzoekslijnen en CHR vormen we een projectgroep om de onderzoekteams te begeleiden.” Liesbeth hoopt met deze aanpak op een olievlekwerking. “Het onderzoek zelf is al een interventie voor de betrokken collega’s: zij gaan het hebben over vitaliteit. En door meteen oplossingen toe te passen kunnen meerdere collega’s er mee in aanraking komen.”

Interdisciplinaire leer- en innovatiegemeenschap
De projectgroep boort nog een kennisbron aan: studenten. Zowel van Sportkunde als van Business Studies. “Individuele studenten Sportkunde zoeken met verschillende onderzoeksvragen uit welk aanbod Inholland heeft en hoe het concreet wordt gebruikt”, zegt Piet. “Dankzij hun opleiding weten ze ook hoe je mensen stimuleert aan hun vitaliteit te werken. Studenten Business Studies voegen hun kennis toe over organisaties, de rol van stafdiensten en hoe werkdruk ontstaat.” Zo vormen alle betrokkenen een interdisciplinaire leer- en innovatiegemeenschap rond vitaliteit, benadrukt Piet. “Het is een vorm waarin we leren met én van elkaar, precies zoals we bij Inholland rond steeds meer complexe vraagstukken doen.”

Kennis in huis houden
“Mooi van dit participerend actieonderzoek is dat wij als stafafdeling hier ook veel van leren”, zegt André. “We hadden ook een extern bureau op dit vraagstuk kunnen zetten, maar dan leveren ze een adviesrapport op en nemen de kennis weer mee. Nu slaat het leren terug in onze eigen organisatie. Fijn is ook dat we op die manier bijdragen aan interdisciplinair onderzoek gekoppeld aan onderwijs, dankzij de betrokkenheid van docenten, docent-onderzoekers, hrm’ers en studenten. We hebben onze eigen leergemeenschap.”

Voor heel Inholland
Die leergemeenschap zou nog wel eens een tijd kunnen bestaan, al was het maar om vitaliteit Inholland-breed op de kaart te zetten. “Want we zijn nu slechts met een pilot bezig op drie plekken in de organisatie, maar we doen dit onderzoek uiteindelijk voor de hele organisatie”, benadrukt Petra. “Misschien komen de teams met generieke oplossingen om de gezondheidsbevorderende programma’s beter te communiceren en voor de hele organisatie geschikt te maken. Of misschien gelden hun oplossingen specifiek voor hun eigen locatie of domeinen en is er vervolgonderzoek nodig met nieuwe teams van andere locaties en domeinen. In september 2022 ronden we het project af. Dan weten we meer.”

Wil je meer weten over dit project? Neem dan contact op met Liesbeth Groenesteijn: liesbeth.groenesteijn@inholland.nl.

Dat sporten een positieve rol speelt voor de gezondheid en voor het sociaal welzijn is een gegeven, vertelt Willemijn Langkamp, onderzoeker bij de onderzoekslijn Kracht van Sport en docent Sportkunde bij Inholland Haarlem. ‘Toch zijn er veel mensen die niet of niet meer aan sport doen. Bij jongeren in de middelbareschoolleeftijd neemt de sportparticipatie bijvoorbeeld af. Zij zijn ook minder vaak lid van een vereniging. Tegelijkertijd zien we het aantal jongeren met overgewicht groeien. Hier is qua gezondheidspotentieel dan ook een enorme winst te behalen.’

Combinatie sport, cultuur en muziek
De Urban Spring Games zijn een goed voorbeeld van de kant die het Sportlab op wil, geeft Langkamp aan. ‘We hadden 3-tegen-3voetbal, boksen, dansen, een optreden van een rapper en een graffiti-workshop. Zo’n combinatie van sport, cultuur, muziek werkt goed en geeft een hele leuke sfeer en dynamiek. Uit vooronderzoek kwam ook naar voren dat zowel gezelligheid en ontmoeting als een divers sportaanbod voor deze groep jongeren belangrijk zijn. Veel meer dan competitief bezig zijn of steeds één enkele sport doen. Deze vorm past daar goed bij en de opkomst was dan ook redelijk, met zo’n vijftig jongeren over de hele dag. Voornamelijk jongens overigens, dus we hebben qua werving nog wat te doen richting de meiden.’

Uitbreiden en samenwerken
‘We hoopten eerlijk gezegd op meer deelnemers, maar al met al was het een hele geslaagde dag. Voor ons was het daarbij goed om te ervaren ‘wat werkt’ en hoe we deze toch lastige doelgroep kunnen bereiken. Zo gaan we in het vervolg de leeftijdsgroep uitbreiden met groepen 8, omdat jongeren op die leeftijd eerder te porren zijn voor zulke activiteiten – en er dan alvast vertrouwd mee raken. Ook gaan we meer samenwerken met scholen. Praktijkschool De Schakel is al als nieuwe partner aangesloten. Heel mooi, want het is bij uitstek de opzet van het Sportlab om samen op te trekken met onderzoek, onderwijs en praktijk. De Urban Spring Games hebben we bijvoorbeeld samen met voetbalclub EDO, boksschool New Sport Challenge en DSG Dans georganiseerd.’

Huiskamerconcept
‘Na de zomer gaan studenten Sportkunde meedraaien, vanuit de afstudeerrichting Sport en Maatschappij. Bijvoorbeeld door onderzoek te doen naar belemmeringen om te starten met sporten. Denk aan mensen voor wie financiën een sta-in-de-weg zijn. Daar zijn oplossingen en regelingen voor, maar juist die groep mensen weet daar het bestaan niet altijd vanaf - of weet niet hoe je daar gebruik van kunt maken. Het zou geweldig zijn als onze studenten dat vanuit het Sportlab laagdrempeliger kunnen maken. Verder gaan studenten Social Work kijken naar ‘de sfeer-kant’ en community-vorming, bijvoorbeeld door een huiskamerconcept toe te voegen. Studenten van het CIOS aan het Nova College gaan zich dan weer inzetten bij de sportactiviteiten en komen met creatieve vormen daarvoor. Op die manier benutten we elkaars sterke punten en bouwen we al werkend – in de praktijk – een sterker sportnetwerk op.’

Waslijst aan ideeën
Het Sportlab is pas net gestart, maar Willemijn Langkamp toont zich al zeer ambitieus en heeft een waslijst aan ideeën, mogelijke partners en kansrijke verbindingen. ‘Zo kampt de jeugdzorg met wachtlijsten. Uit meerdere onderzoeken weten we dat ‘sport’ bewezen effectief is als interventie. Bijvoorbeeld met runningtherapie, voor jongeren kan dat ook bokstherapie zijn. Ook voor jongeren met psychische klachten of jongeren die gepest worden is sporten een beproefd middel. Zo hopen en verwachten we bij te dragen aan verbeterde gezondheid, veerkracht en sociale cohesie in de Haarlemse wijken. Als ik zie wat er nu al ontstaat aan samenwerkingen, durf ik wel te spreken van een vliegende start en ben ik gesterkt in het idee dat het Sportlab daar een grote rol in kan spelen.’

Het Sportlab is een van de Living Labs van Hogeschool Inholland. In een Living Lab werken onderzoekers, docenten, studenten, bewoners en praktijkpartners samen aan innovatieve oplossingen voor een maatschappelijk vraagstuk. Dit gebeurt in een real-life omgeving.

BNNVARA’s consumentenprogramma Kassa besteedde in de zaterdaguitzending aandacht aan de leefstijlapp WHEELS, onder andere ontwikkeld door de Inholland-onderzoekslijn Kracht van Sport. De app helpt rolstoelgebruikers te (blijven) werken aan hun vitaliteit en gezonde leefstijl.

In de uitzending vertelt Sjaak van Zuijlen, vanaf de pilot betrokken bij WHEELS, over zijn beperking en hoe hij de app heeft gebruikt om te revalideren en nog steeds gebruikt om fit te blijven. Daarnaast komt Arjo Wijnhorst van Fonds Gehandicaptensport aan het woord die over Uniek Sporten Thuis vertelt. Onder deze naam wordt de WHEELS-app landelijk geïmplementeerd voor een brede groep mensen met een beperking.

De app is ontwikkeld vanuit het WHeelchair ExercisE and Lifestyle Study (WHEELS) project, met als penvoerder Hogeschool van Amsterdam. WHEELS is een co-creatie van leefstijlprofessionals, rolstoelgebruikers, (docent)onderzoekers en studenten. Samen onderzochten zij aan welke criteria een digitaal leefstijlprogramma moet voldoen om een actieve leefstijl, gezond voedingspatroon en goede balans tussen inspanning en ontspanning te bevorderen. En dat specifiek bij rolstoelgebruikers met een dwarslaesie of beenamputatie. Dankzij het leefstijlprogramma kunnen professionals hun (ex)cliënten ook op afstand begeleiden. En voor rolstoelgebruikers zelf is het een hulpmiddel om zelfstandig aan een gezonde leefstijl te werken.

De aflevering is terug te zien via de website, het betreft het eerste item (vanaf ongeveer 4.20 minuten). Meer over WHEELS lees je op de projectpagina van de onderzoekslijn Kracht van Sport.

Martin Fluit is programmamanager van Special Heroes Nederland. “Onze stichting stimuleert een gezonde, actieve leefstijl bij mensen met een beperking. Het probleem is dat mensen met een beperking vergeleken met anderen minder buiten komen, eenzamer zijn, minder bewegen. Het risico op een ongezonde leefstijl is daardoor groter. Met gecombineerde leefstijlinterventies, kortweg gli’s, kun je daar met behulp van een leefstijlcoach iets aan doen. Maar een gli voor deze groep bestaat nog niet, terwijl mensen met een beperking wel specifieke interventies nodig hebben. Gezonde voedingsrichtlijnen of programma’s om meer te bewegen zien er voor hen echt anders uit.”

Nationaal Preventieakkoord
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) zet met het Nationaal Preventieakkoord in op een gezond levend Nederland. “In dat kader heeft het ministerie ons opdracht gegeven om onderzoek te doen naar een gli speciaal voor mensen met een beperking. We hebben de Hogeschool van Amsterdam gevraagd dit te doen voor mensen met een verstandelijke beperking. Hogeschool Inholland richt zich op mensen met een lichamelijke beperking. Door de ervaring en expertise met deze doelgroep bij de onderzoekslijn Kracht van Sport en het feit dat Inholland leefstijlcoaches opleidt was de link snel gelegd. Uiteindelijk moet het project en onderzoek leiden tot een handleiding en materialen waar leefstijlcoaches in de toekomst mee kunnen werken. Daarnaast moet onderzoek de eerste onderbouwing aantonen.”

Pilots bij zes revalidatiecentra
Als docent-onderzoeker bij de onderzoekslijn Kracht van Sport voert Guus Rougoor het onderzoeksproject uit. “Voor mensen die bijvoorbeeld door een dwarslaesie, amputatie of een neurologische aandoening in een rolstoel zijn beland, is het vanwege hun aandoening lastig een gezonde leefstijl erop na te houden. Hiervoor zijn ze ook sterk afhankelijk van hun sociale omgeving. En ze moeten cognitief sterk zijn en zelfregie hebben om zo’n programma te doorlopen en de gezonde leefstijl vol te houden. We gaan onderzoeken welke elementen van een gli voor deze groep goed werken. We hebben daarvoor een expertgroep van professionals en van patiënten ondervraagd. In de loop van 2021 starten we pilots bij zes revalidatiecentra om in de praktijk te monitoren wat werkt en wat niet.”

Stage en afstudeeronderzoek
“Bij onze onderzoeksprojecten betrekken we waar mogelijk studenten”, vertelt Guus verder. “In dit geval zijn het twee vierdejaarsstudenten Sportkunde: Esmee, die naar gepaste gedragsveranderingen kijkt, en Karen, die zich richt op de rol van slaap en ontspanning bij gezonde leefstijl.” Karen Elzing heeft al ervaring met de doelgroep. Op haar stageplek begeleidt ze een mevrouw in een revalidatiecentrum naar een gezonde leefstijl. “Ik studeer dit jaar af in de richting Aangepast sporten”, vertelt ze. “Grappig is dat ik vorig jaar zomer contact had gezocht met Martin. Ik was op zoek naar een stageplek. Hij vertelde over het aanstaande onderzoeksproject en dat de samenwerking met revalidatiecentra handig zou zijn. Zo heb ik uiteindelijk een passende stageplaats gevonden en ben ik ook aangehaakt bij het onderzoek.”

Slaap en ontspanning
Karen woonde de gesprekken met de expertgroep bij. “Er bleek veel behoefte te zijn aan slaap en ontspanning als elementen in het programma van een gli voor mensen met een lichamelijke beperking. Dat is superbelangrijk. Je moet als patiënt niet alleen met trainen en voeding bezig zijn, maar ook slaap en ontspanning inbouwen om tussendoor goed te herstellen. Eerder in mijn opleiding Sportkunde heb ik daar een aantal praktijklessen over gehad. Voor het onderzoek ga ik enkele experts ondervragen, zoals een slaapprofessional en een yoga-instructrice die zich richt op mensen met complicaties. Welke technieken werken volgens hen in de praktijk? Ik bevraag ook een patiënt die een gli volgt en doe literatuuronderzoek. Daarna start de pilot in het revalidatiecentrum en kan ik met metingen zien hoe de interventie voor slaap en ontspanning uitpakt.”

Werkgelegenheid creëren
Karen kijkt uit naar haar uitdagende afstudeerproject. “Fijn is dat Guus niet alleen als docent maar ook als onderzoeker betrokken is”, vindt ze. “Dat maakt dit een supermooie opdracht. En wie weet, als ik misschien later leefstijlcoach wordt, kan ik dan toepassen wat ik nu als student heb bedacht.” Guus lacht. “Mooi is dat je als afstudeerder met dit project je eigen werkgelegenheid creëert. Want een goede, nieuwe leefstijlinterventie zal hopelijk straks ook echt door verzekeraars vergoed en door de doelgroep gevraagd worden.” Martin ziet ook kansen voor de toekomst. “Belangrijk is dat studenten bij een integrale leefstijlaanpak leren domeinoverstijgend te werken. En dat zij behalve patiënten begeleiden ook hun ouders, partner, huisarts, zorginstellingen en gemeente bij de interventie betrekken. In het kader van preventie hebben leefstijlcoaches voor het passend begeleiden van deze doelgroep nog veel werk te verzetten.”

Tim Vreeburg, docent Sport en Maatschappij bij Inholland, maakt samen met collega Erik Puyt deel uit van het kernteam van het Haarlems Sportakkoord. Vreeburg is al geruime tijd actief in de Haarlemse sport, onder meer als trainer, docent, beleidsmaker en bestuurder. De kennis en ervaring en het netwerk dat hij in de Haarlemse sportwereld heeft opgebouwd, komen nu uitstekend van pas. Vreeburg: "Eén van de dingen die we met het Haarlems Sportakkoord voor elkaar willen krijgen, is dat bestaande partijen elkaar weten te vinden en dat zij vanuit hun eigen kracht en belang gezamenlijk een sportief initiatief opzetten. Dat begint vaak met een partij die zich bij ons meldt en soms zien wij vanuit de kerngroep zelf kansrijke dwarsverbanden. Dan helpt het als je mensen al kent, waardoor je er aan bij kunt dragen dat potentiële partijen elkaar snel weten te vinden."

"De bedoeling is dat er nieuwe sportinitiatieven ontstaan die in de beginfase ondersteuning krijgen, maar uiteindelijk op eigen benen staan. Autonome netwerken noemen we dat. Daarbij verzorgen wij vanuit Inholland de monitoring en evaluatie. Draagt het bij aan de pijlers van het Haarlems Sportakkoord, zoals ‘Inclusief sport en bewegen’ of ‘Positieve Sportcultuur’? Is het initiatief realistisch en kansrijk? Wat is er nodig om een initiatief tot een succes te maken? Niet alles hoeft overigens in één keer perfect. In de vertaling van theorie naar praktijk loop je nu eenmaal tegen allerlei zaken aan, dus is het zaak om wendbaar te blijven. Daarvan kun je vervolgens weer leren met het oog op andere initiatieven. Zo creëren we met elkaar leergemeenschappen en geven we invulling aan de Inholland-gedachte ‘Een leven lang leren’."

"In de opleiding Sportkunde leiden wij sportprofessionals op die een relevante bijdrage leveren aan de maatschappij in het algemeen en aan Haarlem in het bijzonder. Zo ook bij initiatieven die worden ondersteund vanuit het Haarlems Sportakkoord. Een geweldig voorbeeld is het project ‘Positieve Sportcultuur’ bij sportvereniging Geel-Wit. Tweedejaarsstudenten geven training, terwijl derdejaars zich richten op het verenigingsmanagement. En de vierdejaars doen onderzoek om doelgroepgerichte interventies te ontwikkelen die bijdragen aan het opzetten en versnellen van de positieve sportcultuur, bijvoorbeeld richting ouders, coaches, scheidsrechters en de bezoekende tegenstander. Zo leveren ze direct een concrete bijdrage aan de sport in Haarlem en dat is precies waar wij studenten voor opleiden."

Max Duinmeijer is bezig aan zijn laatste jaar Sportkunde bij Inholland Haarlem
"Als afstudeeropdracht doe ik samen met een klasgenoot onderzoek gericht op het stimuleren van partnerships in de Haarlemse sport. Bijvoorbeeld door te kijken welke belemmeringen partijen ervaren om elkaar te vinden. Hebben ze kennis van bestaande netwerken? Weten ze welke partijen hen kunnen helpen om hun doelen te behalen? Op welke manier kom je met elkaar in contact en hoe zorg je voor de juiste vraagstelling, met goede omschrijving van het gezamenlijke maatschappelijk doel waar iedere partner idealiter zelf ook baat bij heeft? Aan het einde van dit studiejaar moet ons onderzoek klaar zijn en als we er daarmee aan bijdragen dat er een nieuw initiatief tot stand komt, ben ik tevreden. En met een dikke voldoende natuurlijk."
 

Lisanne de Ruijter, alumnus Sportkunde bij Inholland, werkt als Buurtsportcoach bij Sportsupport
"Elke dinsdagochtend verzorg ik, samen met een fysiotherapeut van Vitaal Haarlem, een beweegactiviteit voor ouderen: ‘Vitaal Haarlem Beweegt’. Dat doen we op de velden van sv Alliance ‘22, ook een partner binnen het netwerk, en we worden ondersteund vanuit het Haarlems Sportakkoord. We beginnen met Nederland-in-Beweging-achtige oefeningen en daarna doen we een circuit met steeds andere activiteiten, zo origineel mogelijk. Alles bij elkaar duurt het een uur. De eerste keer vroegen we ons af of het aan zou slaan bij de doelgroep, maar het was meteen een groot succes. Er komen mensen die door Corona niet meer in georganiseerd verband sporten, maar ook mensen die al jarenlang niets meer aan sport hebben gedaan. Inmiddels bieden we drie lessen per ochtend aan en kijken we of we uit kunnen breiden naar meer locaties." Bekijk deze video waarin Lisanne vertelt over Vitaal Haarlem.

Ginny Hammilton is beleidsadviseur sport bij de gemeente Haarlem
"Sport en bewegen zijn zó belangrijk, vanuit fysiek en vitaal oogpunt maar zeker ook vanwege het sociale aspect. Een plek als een buurthuis of een koepelorganisatie kan een goede ingang bieden aan mensen om te beginnen met sporten. De dwarsverbanden tussen maatschappelijke organisaties en sportpartijen vind ik dan ook de kracht van het Haarlems Sportakkoord. Inholland heeft daarbij de kennis en knowhow om nieuwe initiatieven op zo’n manier te ondersteunen dat ze een langere houdbaarheidsdatum hebben. En als het niet loopt zoals bedacht, wat is er dan nodig om bij te sturen? Verder leren studenten op een bepaalde manier te denken en werken, namelijk hoe je samen met partners iets houdbaars neerzet en welke dilemma’s je daarbij tegenkomt. Zo investeren we met elkaar ook in de toekomst van het hele beleidsterrein sport."

Blessures zijn voor geen enkele sporter leuk, maar als je een beperking hebt kan een sportblessure extra vervelend zijn. Doordat de gevolgen van een blessure voor jouw gezondheid soms groter zijn, kan het kan je dagelijkse leven behoorlijk beïnvloeden. Daarom is het voorkomen van blessures voor jou als sporter met een beperking extra belangrijk. 

Onderzoekers van Kracht van Sport gaan samen met het UMC Amsterdam een grootschalig onderzoek doen naar de ernst van plotseling en geleidelijk ontstane gezondheidsproblemen bij sporters met een fysieke beperking. Het doel van dit onderzoek met de naam TIPAS (Tailored Injury Prevention in Adapted Sports) is om een platform op maat te maken voor sporters met een fysieke beperking.

Ben jij 18 jaar of ouder en hen je een fysieke beperking? Dan kan je helpen door mee te doen aan het onderzoek. Op de website van Uniek Sporten staat meer informatie en kun je je aanmelden. 

Lector Jasmijn Holla is – hoe kan het ook anders – een sportief type. “Ik houd van buitensporten. Vroeger voetbalde ik en deed ik veel aan wildwaterkanoën. Maar door blessures moet ik daarmee oppassen en zoek ik aangepaste manieren om fit te blijven, zoals hardlopen, zwemmen en fietsen.” Holla is in zekere zin de belichaming van haar eigen onderzoek: hoe kun je blijven bewegen, ook in aangepaste vorm? “Bij Kracht van Sport willen we dat zo veel mogelijk mensen de voordelen van sporten en bewegen ervaren. Juist ook mensen met lichamelijke beperkingen. Voor hen is helaas de drempel vaak hoog om te sporten. Maar als zij niets doen, vergroot dat onder meer de kans op overgewicht, met extra gezondheidsrisico’s van dien.”

Thuis in beweging blijven
De Kracht van Sport is eigenlijk de kracht van een gezonde leefstijl. “Hoe belangrijk dit is, bewijst deze tijd van corona”, zegt Holla, die meteen een vicieuze cirkel schetst: “Juist mensen met overgewicht en een mindere gezondheid zijn nu bang om naar buiten te gaan. Want zij zijn extra kwetsbaar voor corona. Als ze niet oppassen, bewegen ze minder, verslechtert hun gezondheid en raken ze sociaal geïsoleerd.” Gelukkig zijn er interventies om die neerwaartse spiraal te doorbreken. “Met Kracht van Sport zijn we projectleider van SEDY 2, een groot Europees onderzoeksproject gericht op sportparticipatie van kinderen met een lichamelijke beperking. Een van de partners constateerde dat deelname aan online sportlessen hoger was dan aan ‘normale’ lessen. Mogelijk omdat het voor sommige kinderen met een beperking veiliger voelt om thuis te sporten. Ook bijvoorbeeld het revalidatiecentrum Reade en de Dirk Kuyt Foundation boden tijdens de verplichte sluiting van de sportscholen met succes online beweegprogramma’s aan.”

Toekomstige leefstijlcoaches
“Sport is een krachtig middel om te werken aan je gezondheid, ziekten te voorkomen en je fit te voelen waardoor je beter in staat bent zelf de regie over je leven te voeren”, somt Holla op. “Via de opleiding Sportkunde leiden we studenten op tot sport- en leefstijlcoach. Zij doen ook mee in onze onderzoeksprogramma’s, bijvoorbeeld als ‘sportmaatjes’ in het SEDY 1-project. Ze gaan samen met kinderen met een beperking op zoek naar een geschikte sportieve hobby. En met Kracht van Sport ontwikkelen we op theorie en wetenschappelijk bewijs gebaseerde leefstijlinterventies. Zo werken we met partners aan een leefstijlapp voor mensen met een dwarslaesie of beenamputatie. Zij krijgen daarop informatie, tips en trainingen op het gebied van voeding, bewegen en ontspanning, energieverdeling en slaap. Daarmee kunnen ze zelfstandig aan een gezonde leefstijl werken. De ambitie is om de app ook geschikt te maken voor andere doelgroepen.”

Aandacht voor gezonde leefstijl
Als lector wil Holla haar onderzoek zo goed mogelijk laten aansluiten bij de volle breedte van Sportkunde. “Dan gaat het om onze drie expertgroepen, zoals Aangepast Sporten, waarbij ik als onderzoeker al jaren betrokken ben. Maar ook Sport en Maatschappij, waarvoor we met onderzoekers van Empowerment en Professionalisering en de opleiding Social Work een kenniswerkplaats aan het opzetten zijn om kwetsbare groepen via een interdisciplinaire aanpak beter te bereiken. En er is Gezondheidsmanagement, gericht op vitale medewerkers. Al die expertgroepen gaan over het individuele en maatschappelijke belang van een gezonde leefstijl en dat krijgt gelukkig steeds meer aandacht. De meeste leefstijlvraagstukken vragen om een interdisciplinaire, holistische benadering, waarbij samenwerking met interne en externe partners erg belangrijk is. Binnen de onderzoeksgroepen van Inholland hebben we veel kennis en expertise in huis en samen hebben we een krachtig netwerk van praktijk- en kennispartners. Met ons nieuwe Centre of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn zie ik ontzettend veel mogelijkheden om deze krachten te bundelen. Wat dat betreft hebben we bij Kracht van Sport echt de tijd mee.”

Het symposium bestond uit drie verdiepingssessies. In de eerste verdiepingssessie besprak Jasmijn Holla – senior onderzoeker Hogeschool Inholland en Reade centrum voor revalidatie & reumatologie – een aantal succesprojecten van Kracht van Sport waaronder het WHeelchair ExercisE and Lifestyle Study (WHEELS) project en het Europese Sport Empowers Disabled Youth (SEDY) project. In de tweede sessie sprak Sonja de Groot – senior onderzoeker Reade centrum voor revalidatie & reumatologie – over handbiken van revalidatie tot Paralympics. Tot slot vertelde Juultje Somers – fysiotherapeut en onderzoeker Amsterdam UMC, locatie AMC, afdeling Revalidatie – over topsport na de intensive care. De drie verdieppingssessies werden gevolgd door een interview met NOC*NSF-voorzitter Anneke van Zanen.

Aangepaste sport verder brengen
Marije Deutekom: “Ik kijk terug op een prachtige en informatieve middag! In de verdiepingssessies lieten Jasmijn Holla, Sonja de Groot en Juultje Sommers heel duidelijk zien wat de kracht van sport en bewegen voor mensen met een beperking is. Ook werd in deze presentaties benadrukt hoe belangrijk het is om samen te werken tussen onderzoek, onderwijs en werkveld om de aangepaste sport verder te brengen. Daarnaast was ik heel blij met de geuite steun van Anneke van Zanen (voorzitter NOC*NSF) voor het organiseren van kennis- en netwerksessies binnen dezelfde thema’s.”

Ondertekening CASA AISS appèl
Het symposium werd afgesloten met het ondertekenen van het CASA AISS appèl. “Belangrijk was dan ook”, aldus Marije, “de ondertekening van het CASA appèl door elf partners die aangeven met CASA te willen samenwerken om een stap te zetten in het verhogen van sportdeelname van mensen met beperkingen en het verbeteren van de (topsport)prestaties van deze groep.” Met het appèl wordt bekrachtigd dat de tien ondertekenende praktijkpartners en de Gemeente Amsterdam zich samen met CASA AISS in blijven spannen om mensen met chronische ziektes of beperkingen te ondersteunen bij sport en het ontwikkelen van een gezonde leefstijl.

De kracht van sport
Marije besluit: “Voor mij persoonlijk was het symposium een heel mooie manier om mijn afscheid als lector te ‘vieren’. Vol vertrouwen kijk ik naar de toekomst van CASA en kijk ik uit naar de mooie projecten die uitgevoerd gaan worden en vooral de impact die hiermee bereikt wordt. Het feit dat ik na het symposium hoorde dat twee van de aanwezigen zich als vrijwilliger voor de ICU challenge hebben opgegeven en dat het mijn eigen moeder heeft geïnspireerd om meer steun te zoeken om haar fitheid te verhogen, is voor mij een prachtig direct resultaat van deze middag. Laten we vooral met elkaar doorgaan om de kracht van sport en bewegen, voor iedereen, te laten zien!”

Om de bewustwording onder toekomstige beweeg- en leefstijlprofessionals wat betreft de technologische mogelijkheden en de toepassing van e-health voor leefstijlverbetering te vergroten, zijn ervaringsverhalen van leefstijlprofessionals opgehaald. Deze zijn samengevoegd in een video, speciaal voor derde- en vierdejaarsstudenten van de opleiding Sportkunde. Zo gebruikt Gert Jan de Jong, alumnus Sportkunde, apps en wearables in de begeleiding van cliënten binnen zijn eigen personal training bedrijf.

"In de praktijk van leefstijlcoaching komt steeds meer aandacht voor e-health", vertellen Joan Dallinga en Katja Braam, onderzoekers Kracht van Sport. "We merken dat de toepassing hiervan in de dagelijkse praktijk om nieuwe kennis en vaardigheden vraagt. Daarom willen we de huidige en toekomstige leefstijlprofessionals hulpmiddelen aanreiken. Zo willen we hen ondersteunen om e-health te benutten in de begeleiding van hun cliënten. Met deze onderwijsmodule maken we daarmee een start.”

De video is onderdeel van een online e-health-module op het gebied van leefstijlverbetering. Een projectgroep, bestaande uit docenten Sportkunde en onderzoekers vanuit Kracht van Sport en Medische Technologie, dragen bij aan het onderzoeksproject, dat gefinancierd wordt door het Rengelink fonds.

Sporten bevordert de gezondheid en het sociaal contact. Je voelt je lekker en doet mee, wat goed is voor je zelfbeeld en zelfvertrouwen. Het zijn zaken waar jongeren met een beperking extra veel aan hebben. Toch doen relatief weinig van hen aan sport. Dat is in Nederland zo en in de rest van de Europa. Vandaar dat Inholland met subsidie van het Erasmus+ Sport programma het project Sport Empowers Disabled Youth (SEDY) heeft opgezet.

Inholland als penvoerder
“Van 2015 tot en met 2017 liep dit programma al”, zegt projectleider Afke Kerkstra, onderzoeker Kracht van Sport van Inholland. “We kwamen er na afloop achter dat er nog meer nodig was voor inclusie in sport. Daarom schreven we ons samen met hogescholen en sportorganisaties uit Finland, Litouwen en Portugal opnieuw in. Nu gaan we weer drie jaar verder met waar we gebleven zijn. Inholland is penvoerder van dit SEDY 2-project.”

Studenten als personal coach
Het voorgaande project leverde twee belangrijke interventies op. “Met de Focus on Me-methode laten we de stem van de jongeren horen”, zegt Kerkstra. “Waar hebben zij behoefte aan en hoe kan sportaanbod daarop aansluiten? Daarnaast hebben we studenten Sportkunde als personal coaches ingezet om kinderen ook echt te laten sporten. De kinderen en hun ouders ervaren barrières om die stap te zetten. Met hun enthousiasme kunnen de studenten dat doorbreken en op zoek gaan naar passend aanbod.” In het SEDY 2-project richten de onderzoekers zich op wat inclusie in sport nu precies is. Ze ontwikkelen, testen en delen nieuwe methoden en meten de impact daarvan.

Combinatie onderzoek en onderwijs
Kerkstra merkt dat er een mooie wisselwerking ontstaat tussen onderzoek en onderwijs. “Met SEDY bieden we vierdejaarsstudenten een mooi project voor hun uitstroomprofiel. Ook tweedejaarsstudenten sluiten aan met een korte stage. Tegelijkertijd kunnen we hun verslagen goed gebruiken voor onze onderzoeksdoelstellingen om de interventies nog verder te verbeteren.”

'Getraind als gespreksleider'
Een van de deelnemende studenten is Geert-Jan Borst, vierdejaars student Sportkunde bij Hogeschool Inholland Haarlem. “Ik begeleidde in het vorige SEDY-project een jongen van 15 met een taalontwikkelingsstoornis. Samen met hem ging ik na wat sport voor hem zou kunnen betekenen en vervolgens inventariseerde ik het sportaanbod. Voor SEDY 2 heb ik een training gevolgd om als gespreksleider te kunnen optreden voor focusgroepen. Daarin komen jongeren, ouders en andere betrokkenen samen om met elkaar over verschillende problemen rond sport en kinderen met een beperking te discussiëren.” Of Geert-Jan na zijn afstuderen doorgaat op dit onderwerp weet hij nog niet. “Mijn wens is om in de revalidatie te werken. Maar wat ik bij de begeleiding van jongeren en als gespreksleider leer, is zeker mooi meegenomen voor mijn latere carrière.”

'In Portugal werken we aan bewustwording'
Hetzelfde enthousiasme is te vinden bij de projectpartners uit andere landen, zoals bij onderzoeker Nuno Pimenta van een school voor sport en wetenschap in het Portugese Rio Maior. “Met SEDY 2 is het de bedoeling dat we meer kijken naar wat elk land het beste kan gebruiken. In Portugal zullen we ons vooral richten op bewustwording: te weinig mensen zien nog het belang van inclusie in sport.”

'Verschillende landen steunen elkaar'
“In Finland is de situatie vergelijkbaar met die van Nederland”, zegt Aija Saari onderzoeker bij het Finse paralympische comité. “We hebben bijvoorbeeld ook gewerkt met de personal coaches. Tot onze verrassing wisten we daarmee ruim 400 kinderen te bereiken, veel meer dan we begroot hadden. Onze collega’s in Nederland moedigden ons aan om hier wel voor te gaan. Dat is zo fijn aan dit project: je steunt elkaar vanuit verschillende landen. En de resultaten die wij ophalen uit de praktijk kunnen we doorgeven aan andere landen en vice versa.”

Marije Deutekom wordt de nieuwe directeur van het Domein Gezondheid Sport & Welzijn (GSW) en de vestiging Inholland Haarlem. Hiermee volgt zij Heleen Jumelet op. “Wij zijn heel blij dat Marije bij het domein aan de slag gaat als directeur”, zegt collegevoorzitter Jet de Ranitz in een reactie. “Met haar rijke ervaring op het gebied van praktijkgericht onderzoek en onderwijs kan zij een mooie verbindende rol spelen. Om zo bij te dragen aan duurzame oplossingen op het gebied van zorg, welzijn, sport en techniek.”

Fotograaf: Marieke van der Heijden

Marije Deutekom begon zeven jaar geleden bij Inholland als docent Sportkunde en is sinds 2015 lector Kracht van Sport bij het Inholland-kenniscentrum De Gezonde Samenleving . De onderzoekslijn is een samenwerking met de Hogeschool van Amsterdam (HvA). Met deze onderzoekslijn zet Deutekom aan tot actie in de breedste zin van het woord om de sportparticipatie in Nederland te verhogen. Marije is momenteel ook werkzaam bij de HvA . Marije Deutekom start per 15 februari 2020 in haar nieuwe rol.

‘Ik ben heel blij en trots’
“In de jaren dat ik bij Inholland werk heb ik GSW leren kennen als een domein vol bevlogen mensen met een passie om bij te dragen aan een gezonde samenleving”, zegt Marije in een reactie. “Ik ben heel blij en trots dat ik als hogeschooldirecteur bij GSW mag doorbouwen aan dit prachtige domein. En ook de uitstraling en positie van vestiging Haarlem in de regio mag versterken."

‘Een boegbeeld voor de sport en nu ook voor GSW’
“Marije Deutekom is een ervaren onderzoeker die zowel bij Inholland als bij de HvA haar sporen heeft verdiend”, vervolgt Jet de Ranitz “Bij de HvA heeft zij als lid van het managementteam van haar faculteit ervaring opgedaan met de complexiteit van besturen. Ze kent de vestiging Haarlem goed, omdat ze veel projecten doet samen met studenten van de opleiding Sportkunde. Als lector is Marije al een inspirerend boegbeeld voor de sport; nu wordt zij het boegbeeld van heel GSW.”

Marije is unaniem voorgedragen voor benoeming door de selectiecommissie en heeft een unaniem positief advies gekregen van de benoemingsadviescommissie. Jet: “Hoe gaaf is het dat wij iemand van binnen de hogeschool deze carrièrestap kunnen laten maken.”

Een van haar taken als nieuwe domeindirecteur GSW is om te bekijken hoe ‘haar’ onderzoekslijn Kracht van Sport een vervolg krijgt bij het kenniscentrum De Gezonde Samenleving.

Voor studenten en (docent)onderzoekers die op wat voor manier dan ook te maken hebben met sportonderzoek organiseren Hogeschool Inholland en de Hogeschool van Amsterdam donderdag 7 november de Dag van het Sportonderzoek (DSO). Aanmelden kan tot 31 oktober.

De organisatie van het congres is dit jaar in handen van de Inholland-opleiding Sportkunde, de gezamenlijke Inholland- en HvA-onderzoekslijn Kracht van Sport en de HvA-faculteit Bewegen, Sport en Voeding. Het thema van de dag is ‘Sportonderzoek met Impact’. Het inhoudelijke programma wordt opgehangen aan drie pijlers van de HvA-kennisagenda Sport en Bewegen:

• De gezonde generatie
• Leefstijl als medicijn
• Training van de toekomst

Kijk voor meer informatie op de website van het evenement.

Call for abstracts
Tijdens de Dag van het Sportonderzoek 2019 kun je een bijdrage te leveren in de vorm van een posterpresentatie, een presentatie in één van de parallelsessies en een symposium. Het indienen van een abstract kan tot en met zondag 8 september via de website, hier staan ook de eisen beschreven waar een abstract aan dient te voldoen.

Kosten
Het congres vindt plaats in het Sportcentrum Universum te Amsterdam op donderdag 7 november van 9.00 tot 17.30 uur. Aanmelden kan tot en met donderdag 31 oktober. De kosten voor aanmelding zijn 135 euro, tot en met 8 september geldt een ‘early bird’ tarief van 110 euro. Voor studenten bedraagt het tarief 50 euro. Deelname aan de Nacht van het Sportonderzoek kost 30 euro, in combinatie met een DSO ticket 25 euro.

Nacht van het Sportonderzoek
Op woensdagavond 6 november, de avond voor de Dag van het Sportonderzoek, wordt traditiegetrouw de Nacht van het Sportonderzoek georganiseerd. De Nacht van het Sportonderzoek 2019 vindt plaats in de vorm van een pubquiz waarbij gelegenheid is om in een gezellige en ontspannen setting te discussiëren en netwerken.

Holla kreeg de award op 25 juni uitgereikt van Inholland-collegelid en juryvoorzitter Huug de Deugd. De prijs bestond uit een cheque ter waarde van 2.500 euro. Dat bedrag mag ze besteden aan het vervolg van haar onderzoek of een nieuw onderzoek.

Een tastbaar product
Met het project WHEELS doet Jasmijn onderzoek naar een mobiele leefstijlapp voor rolstoelgebruikers met een dwarslaesie of beenamputatie. De jury waardeert de maatschappelijke impact van dit onderzoek door de concrete uitwerking in een tastbaar product: een werkende leefstijlapp. “Die is met een grondige methodologie ontwikkeld, waarbij studenten, docenten, onderzoekers, vertegenwoordigers van de doelgroep en professionals meededen in het hele proces. De leefstijlapp is geëvalueerd op gebruiksgemak en effectiviteit. Het project is een mooie combinatie tussen zorg en techniek.”

Onderzoek voldoet aan behoefte
“Ik had dit totaal niet verwacht”, reageerde Jasmijn. “Ik ben erg blij met de award. Mijn onderzoek voldoet aan een behoefte. Mensen in een rolstoel leven minder gezond en bewegen minder dan andere mensen met een mobiliteitsbeperking. Daardoor zie je bij deze doelgroep veel overgewicht en vermoeidheid. Met dit onderzoek willen we het sport- en beweeggedrag – en daarmee het welzijn – van deze mensen verbeteren. De app helpt een actieve leefstijl te volgen en geeft adviezen voor gezonde voeding en een gezonde balans tussen inspanning en ontspanning. Als je gezonder eet en meer beweegt, ga je je fitter en zelfverzekerder voelen." Op deze manier draagt Holla met haar onderzoek bij aan De gezonde samenleving, een van de profilerende thema's van Inholland.

Jasmijn werkte niet alleen samen met andere onderzoekers van Inholland, maar ook met andere hogescholen, universiteiten, patiëntenverenigingen, rolstoelgebruikers en professionals. "We hebben tussendoor regelmatig gecheckt of de gebruikers echt iets aan de app hebben. Studenten hebben met hun afstudeeronderzoek ook bijgedragen aan het onderzoek. Zij hebben de beweegrichtlijnen voor deze doelgroep vertaald naar praktische oefeningen die met de app gedaan kunnen worden. We voeren het onderzoek uit volgens de methodologie Interventioning Mapping, een manier om via een stappenplan gedragsverandering te ontwikkelen. Met dit onderzoek hebben we nu een mooi praktijkvoorbeeld van zo’n soort onderzoek. Dat kunnen we ook weer gebruiken in het onderwijs.”

Enorme diversiteit aan onderzoeken
Andere genomineerden waren Natalia Berger (rol social media bij jonge mensen), Frens Pries (bijenonderzoek), onderzoeksteam AFL (Feeding and Greening Megacities) en Jeany van Beelen-Slijper (aansluiting mbo-hbo). Huug de Deugd: “De jury was onder de indruk van alle onderzoeken. Fantastisch om de enorme diversiteit van onderzoeken binnen Inholland te zien, en tegelijk de focus op de thema’s duurzaam, gezond en creatief.”

Leestijd: +- 4 minuten

Donderdag 18 april belichtten onderzoekers, docenten, ervaringsdeskundigen, studenten en werkveldvertegenwoordigers tijdens de gelijknamige conferentie wat ‘de mens centraal stellen’ betekent in de praktijk en welke invloed dit heeft op hoe professionals hun werk doen. “Met als doel de praktijk, het beleid en het onderwijs te verbeteren,” licht (voormalig) lector Stimulering Gezonde Samenleving, samensteller en redacteur van de bundel Thomas Kampen toe.

Het is een drukte van jewelste in het Haarlemse Hodshon Huis, sinds 1841 de thuisbasis van de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW) die samen met Inholland deze bijeenkomst organiseert. Thomas Kampen geeft aan dat de betekenis van ‘de mens centraal’ te ontleden is in drie H’s: hoofdzaak, holisme en humane verhoudingen. Hoofdzaak gaat over de mens prioriteren boven regels en richtlijnen. “Beleid suggereert dat er meer mogelijk is en ontkent daarmee de bureaucratische realiteit”, aldus Kampen. Holisme heeft volgens hem twee betekenissen: de mens als geheel beschouwen en de mens in zijn context zien. De laatste H draait om het menselijker maken van hulpverleningsverhoudingen in zorg en welzijn. “De drie H’s geven aanleiding tot een kritische houding van professionals.”

Vraagtekens
Daar kan Heleen Jumelet, domeindirecteur Gezondheid, Sport en Welzijn van Inholland, zich in vinden. “Dit is de verdieping die we zoeken. Het geeft concrete en kritische aanknopingspunten voor de inhoud van het onderwijs, het handelen van professionals, de richting van ons onderzoek en draagt tevens kritisch bij aan beleidsontwikkelingen. Steeds weer nodigen we uit om kritisch te blijven, te blijven nadenken waarom je iets doet en vraagtekens te durven zetten. Dat hebben wij ook gedaan met het vraagteken in de titel van de bundel.”

Jumelet is trots op de bijdragen in de bundel. “Het is een verdieping van het uitgangspunt van alle opleidingen en lectoraten. Een holistische mensvisie: de mens als geheel en de mens in de context. Dat is essentieel voor al onze studenten en de professionals in de praktijk van zorg, sport en welzijn. Hun handelen, keuzes en wijze van samenwerken worden er immers door bepaald. En dat levert regelmatig dilemma’s op. Die kun je niet wegwuiven, dan gaat kwaliteit verloren en laat je mensen uiteindelijk in de steek of verleen je niet de meest optimale steun. Deze middag en de bundel nodigen uit om steeds met elkaar te zoeken naar steeds verdere uitwerking, verdieping en praktische toepasbaarheid.”

Echt en oprecht luisteren
Luisteren vormt de rode draad van de middag. “En bedenken wat de situatie voor de persoon - en soms ook diens omgeving - betekent. Pasklare oplossingen zijn vanwege de complexiteit vaak ongepast.” Als ervaringswerker bestrijdt Astrid Phillips armoede in Amsterdam. “Daarna kun je samen kijken wat deeloplossingen zijn, hoe zaken dragelijk worden. En doorvragen: wat is de context, wat heb je zelf al geprobeerd, wat is het grootste acute probleem? Dán stel je de mens centraal.” Dat heeft ook Wilma Klomp ervaren in de jaren die ze als cliënt in de psychiatrie doorbracht. “Ze hadden geen idee wat er in mij omging. Tot er een hulpverlener was die doorvroeg, voorbij de wanhoop keek en mij naast patiënt ook zag als moeder, als iemand die zelf ook zorgt en zorgen heeft. Als mens dus. Dat vormde de basis voor een écht gesprek, en de start van herstel.”

Dat het belangrijk is om je gehoord te voelen én dat iemand echt handelt, weet ook studente Annabelle de Wit. Met haar project 'Mijn personal coach aangepast sporten' streeft zij ernaar kinderen met een beperking actiever te laten zijn. “Als je bij een sportclub aankomt met een kind met ADHD en autisme, dan geven ze niet thuis.” In het getoonde filmpje staat de jongen die ze begeleidt op het voetbalveld. Hij straalt. Net als zijn moeder, die zich eindelijk gehoord en gesteund voelt. “Een sportcoach luistert, regelt, legt contacten en doet nazorg. Samen zoek je naar de oplossing, daarbij maak je gebruik van elkaars expertise. Praktijk, onderwijs en onderzoek moet een geheel zijn. Dan krijg je dingen voor elkaar”, aldus de Sportkundestudente.

Grenzen stellen en kritisch blijven
Overheersten bij de verhalen van de ervaringsdeskundigen reacties van ongeloof en herkenning, bij de stellingen na de pauze gaat het er steviger aan toe. Roel van Goor, associate lector Jeugd en Samenleving stelt dat jongeren beter moeten luisteren naar jeugdprofessionals. “De oplossing zit in iemand zelf. Als opvoeder moet je de veilige omgeving creëren om het gesprek te voeren”, pareert een aanwezige jeugdarts. Opvoeden is grenzen stellen, geeft Heleen Jumelet aan. “Als je dat niet meer doet – parallel trouwens met het onderwijs - bied je geen context, veiligheid en structuur aan. Dan laat je jongeren in de steek en bied je onvoldoende motivatie, ruimte en duidelijkheid om het leren te ondersteunen.”

Lector Medische Technologie Harmen Bijwaard en zijn associate Laurence Alpay verdedigen de stelling dat je in zorg en welzijn moet streven naar zoveel mogelijk zelfredzaamheid, én dat technologie daarin een rol moet spelen. Het ‘moeten’ valt niet goed bij collega-lector Robbert Gobbens (Gezondheid en Welzijn van Kwetsbare Ouderen). Hij geeft aan dat ouderen menselijk contact soms belangrijker vinden dan zelfredzaamheid. “Technologie is wat mij betreft geen moeten maar een middel.”

Als laatste zet Berno van Meijel, lector GGZ-Verpleegkunde, aan tot het creatief omgaan met regels omdat dat de enige manier is om als professional de mens centraal te zetten. “Regels kunnen belangrijk en behulpzaam zijn maar ze moeten niet domineren.” Een toeschouwer nuanceert de stelling: “Je moet niet creatief maar goed met regels omgaan. Al mogen wat mij betreft de overbodige regels geschrapt worden.”

Betekenisvolle discussie
De mens centraal, na een enerverende middag blijkt het begrip meer discussie op te roepen dan vooraf gedacht. “Dat is goed! Ik hoop nog vaak zulke betekenisvolle discussies te voeren”, aldus Heleen Jumelet. Dagvoorzitter Marije Deutekom, lector Kracht van Sport, nodigt de aanwezigen uit de dialoog voort te zetten en te concretiseren in onderzoeksprogramma’s en het onderwijs. “De volgende bijeenkomst zetten we praktijk- en onderzoeksvoorbeelden over ‘de mens centraal in diens context’ centraal. Zo zetten het expertisecentrum De Gezonde Samenleving, het werkveld, de wetenschap, ervaringsdeskundigen en onderwijs, samen steeds weer stappen verder.”

Next Level Sierteelt I: betere resistentietoetsen
Om tot betere resistentietoetsen voor de ontwikkeling van weerbare siergewassen te komen zijn lector Nelleke Kreike (Green Biotechnology) en docent-onderzoeker Frank van de Helm (opleiding Tuinbouw & Agribusiness) een onderzoek gestart. Het onderzoek voor Next Level Sierteelt duurt drie jaar en is gefinancierd vanuit een Europese POP3-subsidie. Partners in dit project zijn de Amsterdam Green Campus en de sierteeltveredelingsbedrijven Royal van Santen, Evanthia, De Ruiter Innovations, Zonnebloem en Kolster. Medewerkers van genoemde bedrijven volgen op hun beurt de post-hbo-cursus Novel Breeding Tools van Inholland Academy.

Next Level Sierteelt II: resistentie tegen virussen
Next level Sierteelt is een ‘hot topic’. Naast het hierboven genoemde onderzoek gaat ook Lasting Beauty van start, een TKI-TU-project (Topconsortium voor Kennis en Innovatie – Tuinbouw & Uitgangsmaterialen). Ook hier gaat het om de ontwikkeling van duurzame siergewassen, nu met behulp van de CRISPR/Cas techniek. Door bepaalde genen te muteren verkrijgen de planten resistentie tegen virussen. In dit project werkt lector Nelleke Kreike (Green Biotechnology) samen met Wageningen University and Research en zeven (andere) sierteeltveredelingsbedrijven. De moleculaire veredeling van Alstroemeria staat centraal.

Ouderwets voor de buis = nog steeds gezinsvermaak
Dat jongeren steeds meer YouTube en Netflix kijken, betekent allerminst dat het gezinsvermaak uit de huiskamers is verdwenen, schrijft het Parool in een uitgebreide analyse. Onder andere Inholland-lector Joke Hermes (Media, Cultuur & Burgerschap) komt aan het woord. Zij ervaart dat televisiekijken tegenwoordig een duidelijke keuze of gezamenlijke afspraak is. “Hoewel mensen steeds meer op verschillende apparaten zitten, weten ze elkaar toch te vinden. Samen kijken kan de onderlinge band versterken. Ik zie het ook bij mijn studenten. Ze zoeken elkaar op om samen te kijken, gewoon ouderwets voor de televisie, zoals vroeger bij hun ouders thuis.” Artikel lezen? Neem contact op met de redactie.

Kracht van Sport betrokken bij oprichting CASA
De onderzoekslijn Kracht van Sport van Hogeschool Inholland en de Hogeschool van Amsterdam is een van de oprichters van het Centrum voor Aangepast Sporten Amsterdam (CASA). CASA is begin dit jaar officieel opgericht en is onderdeel van het Amsterdam Institute of Sport Science. De ambitie van CASA is een bijdrage te leveren aan de sportparticipatie en vitaliteit van mensen met een beperking, door middel van onderzoek en onderwijs. CASA richt zich ook op het verbeteren van de prestaties van onze paralympische atleten.

Kunstactiviteit belangrijk voor levenskwaliteit kwetsbare ouderen
Hoe beleven ouderen met dementie kunst? Petra Boersma (foto), onderzoeker bij het de onderzoekslijn Gezondheid en Welzijn van kwetsbare ouderen, is sinds kort nauw betrokken bij Age Friendly Cultural Cities Amersfoort. In het project, dat zich nu in de testfase bevindt, voert Petra een onderzoek uit naar hoe de deelnemers kunst beleven. Welke gevoelens ervaren zij? Wat kunnen wij daarvan leren? Hoe kunnen we activiteiten daar goed op aanpassen? Zes vragen aan Petra. 

Afstudeeronderzoek draagt bij aan levenskwaliteit kankerpatiënten
Oud-student MBRT Sonja Verheijen heeft met haar afstudeeronderzoek, in opdracht van het Antoni van Leeuwenhoek ziekenhuis, een mooie bijdrage geleverd aan het verbeteren van de kwaliteit van leven van kankerpatiënten die bestraald worden in het hoofd-halsgebied. Door de toenemende technische ontwikkelingen op het gebied van bestralingen bij kankerpatiënten, vooral in het hoofdhalsgebied, wordt het steeds beter mogelijk om kritieke organen te sparen. Sonja kreeg begeleiding vanuit de onderzoekslijn Medische Technologie.

Ruim twee miljoen aan Europese subsidie voor TechValley
Het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) heeft ruim 2 miljoen euro beschikbaar gesteld voor TechValley, een project van Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord en tientallen machinebouw-bedrijven. Vanuit Inholland Alkmaar is de onderzoekslijn Data Driven Smart Society betrokken. Lector Tjeerd van der Ploeg: "Studenten van de technische opleidingen kunnen binnen de innovatieprojecten kennismaken met Big Data-technieken, die bij de deelnemende bedrijven ingezet worden om het faalgedrag van hun machines te kunnen voorspellen."

Tijdens de conferentie op 18 april bij het Hodshon Huis in Haarlem presenteren acht onderzoeksgroepen van Inholland een bundel waarin 'De mens centraal' vanuit de verschillende beroepspraktijken in het sociale- en gezondheidsdomein aan bod komt. Want de mens centraal, wat betekent dat in de praktijk? En hoe leiden we studenten op voor die praktijk waarin we steeds proberen uit te gaan van de burger/patiënt, maar waarin de waan van de dag dat niet altijd makkelijk maakt?

Persoonlijke verhalen
Deze middag wordt letterlijk ‘de mens’ centraal gezet. Met hun persoonlijke verhalen vertellen drie ervaringsdeskundigen binnen zorg en welzijn hoe zij denken dat de mens centraal zou moeten staan. Thomas Kampen, lector Stimulering Gezonde Samenleving en initiatiefnemer van de bundel, interviewt hogeschooldirecteur Heleen Jumelet en hoogleraar Gezondheid en Maatschappij Louise Gunning over interprofessioneel werken, empowerment en de mogelijkheden en beperkingen van nieuwe technologieën. Vervolgens gaan de lectoren die een bijdrage hebben geleverd aan de bundel met elkaar, experts uit het sociale, zorg- en sportdomein en de zaal over deze thema’s in debat. Wat betekenen ze voor het werk van zorgprofessionals? En voor het onderwijs waar de zorgprofessionals van de toekomst worden opgeleid?

René ten Bos, denker des vaderlands, sluit de conferentie af met een reflectie op de bundel.

Aanmelden
De conferentie wordt georganiseerd door Hogeschool Inholland en de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen en is gratis toegankelijk voor geïnteresseerden. Aanmelding kan via www.inholland.nl/menscentraal.

Van uitvoerend naar cummunicerend en coördinerend
In het voorjaar van 2018 hebben Petra Biemans (lector Mens & Organisatie bij Inholland) en Ellen Sjoer (lector Duurzame Talentontwikkeling bij Haagse Hogeschool) in opdracht van de Topsectoren en Platform Bèta Techniek een onderzoek uitgevoerd. Ze onderzochten de verandering in drie beroepen die gelieerd zijn aan de Topsectoren en maakten er een film van. In deze film komen achtereenvolgend de volgende beroepen aan bod:

• Kapitein van een baggerboot
• Wijkverpleegkundige
• Ict-er gelieerd aan de sector Energie

Dankzij hun voorbereidende onderzoek is in de film de verschuiving in de beroepen expliciet naar voren gekomen: van direct uitvoerend (het klassieke beroepsbeeld) naar meer communicerend en coördinerend. De film is op 18 juni gepresenteerd op de jaarlijkse conferentie van Techniekpact.

Momenteel werken Biemans en Sjoer aan een publicatie waarin ze de drie portretten beschrijven en in een breder kader plaatsen. Hun bevindingen worden in september gepubliceerd.

Aan de slag met preventie rond ouderen
Eind juli heeft ZonMw een subsidieaanvraag toegekend, waaraan de onderzoekslijn Dynamiek van de Stad een actieve bijdrage heeft geleverd. Het thema is preventie rond ouderen en de uitwerking richt zich op een integrale aanpak voor 55-plussers, zodat zij fysiek en sociaal actief kunnen blijven. Het programma, met de naam Ouderen sterker maken: fysiek en sociaal; vitaal ouder worden in Rijnmond en Drechtsteden, een preventieve en integrale aanpak, heeft als doel om ervaringen uit te wisselen, van en met elkaar te leren, methodieken te versterken en waar mogelijk verder te ontwikkelen.

Aan het programma doen onder anderen de gemeenten Dordrecht, Papendrecht, Rotterdam en Vlaardingen mee, andere gemeenten en instellingen zijn betrokken vanuit een bredere kring. Ook de regionale Werkplaats Sociaal Domein, de Academische Werkplaats Publieke Gezondheid, relevante instellingen en organisaties van ouderen (Genero en Zorgbelang) zijn betrokken. Het programma duurt vier jaar, in het eerste jaar wordt de stand van zaken in kaart gebracht en een plan van aanpak ontwikkeld met alle partners samen.

Softwaretools voor MBRT-onderwijs
De onderzoekslijn Medische Technologie heeft € 80.000,- subsidie toegekend gekregen van het Rengelinkfonds voor de zogenaamde Intekenstudie. In dit project worden, samen met het Amsterdam UMC (voorheen AMC) en de University of Manchester, softwaretools ontwikkeld om deze vervolgens in het MBRT-onderwijs te implementeren. De software kan de variatie in intekening van kritieke organen voor radiotherapie op CT-scans inzichtelijk maken en studenten helpen bij het ontwikkelen van hun intekenvaardigheden. Deze vaardigheden zijn essentieel om de bijwerkingen van bestraling te minimaliseren.

Afbeelding: variatie in intekening van de endeldarm. Rood betekent veel variatie, blauw weinig. Links zonder software-ondersteuning, rechts met.

Ontwikkeling van online eHealth-module
De aanvraag 'Ontwikkeling van online eHealth-module', ingediend bij Rengelinkfonds, is goedgekeurd. De onderzoekslijn Medische Technologie (Laurence Alpay) gaat in samenwerking met de opleiding Sportkunde (Joan Dallinga, trekker van het project) en de onderzoekslijn Kracht van Sport een module eHealth voor leefstijlverbetering voor derde- en vierdejaarsstudenten Sportkunde ontwikkelen. De module wordt opgedeeld in een theoretisch en een praktisch deel. In het theoretische deel worden de stappen van het Intervention Mapping toegelicht voor het ontwikkelen van een eHealth-interventie voor leefstijlverbetering. In het praktische deel worden ervaringen en best practices gedeeld.

Inholland Sportkunde Scriptieprijs voor Thijs van Leeuwen
Vierdejaarsstudent Thijs van Leeuwen heeft op dinsdag 26 juni de ‘Inholland Sportkunde Scriptieprijs’ gewonnen in het uitstroomprofiel ‘Sport en Maatschappij’. In opdracht van de onderzoekslijn Medische Technologie en in samenwerking met de opleiding Sportkunde, heeft hij op het gebied van eHealth onderzoek gedaan naar het gebruik van activity trackers bij inactieve kinderen. Hij werd bij zijn onderzoek begeleid door Laurence Alpay en Joan Dallinga, beiden verbonden aan de onderzoekslijn Medische Technologie.

Onlangs is vanuit de onderzoekslijn Kracht van Sport, een samenwerkingsverband tussen de HvA en Hogeschool Inholland, een video gemaakt over het project WHEELS (WHeelchair ExercisE and Lifestyle Study). “WHEELS is een prachtig voorbeeld van een project waarin praktijk, onderzoek en onderwijs samenkomen. De video geeft een overzicht waar we binnen het onderzoek tot nu toe mee bezig zijn geweest en waar we nu staan”, licht Jasmijn Holla, onderzoeker bij Kracht van Sport, toe. “De video markeert de overgang naar de volgende fase: de daadwerkelijke aanpassingen van de leefstijlapplicatie Virtuagym aan mensen die door een dwarslaesie of beenamputatie in een rolstoel terecht zijn gekomen.”

Een actieve leefstijl en gezond voedingspatroon is lang niet voor iedereen vanzelfsprekend, al wordt het je met digitale sport- en voedingsapps steeds makkelijker gemaakt. Maar wat nu als je in een rolstoel zit? “Fysieke inactiviteit, overgewicht en lage vitaliteit… juist de mensen die door een dwarslaesie of beenamputatie in een rolstoel terecht zijn gekomen, hebben baat bij een gezonde leefstijl. Tijdens het revalidatieproces krijgen ze daarbij de nodige begeleiding maar daarna? Je merkt dat ze het moeilijk vinden om de gezonde leefstijl voort te zetten.” Een leefstijlapplicatie kan ze helpen maar de bestaande apps sluiten niet aan op invalide gebruikers. “Veel van de oefeningen kunnen ze niet uitvoeren, en ook bij het voedingsadvies gaat het mis. Want als je de hele dag in een rolstoel zit, verbruik je minder calorieën en daar hoort een ander voedingspatroon bij.”

Intervention Mapping
Om een aangepaste leefstijlapplicatie te ontwikkelen die voldoet aan de wensen en eisen van zowel rolstoelgebruikers zelf als van hun begeleiders, leefstijlprofessionals en fysiotherapeuten, is deze met behulp van de Intervention Mapping-methode systematisch onderzocht. “Intervention Mapping is een hulpmiddel voor de planning en ontwikkeling van interventies. Je doorloopt zes stappen waarin je echt duidelijk krijgt wat het probleem is en waardoor het wordt veroorzaakt. Afronding van de ene stap dient als basis voor de volgende stap. Als je alle stappen hebt doorlopen, heb je een blauwdruk voor ontwerp, design, implementatie en evaluatie die zowel theoretisch, empirisch als praktisch is getoetst.” De input voor de stappen heeft Holla, geholpen door studenten Sportkunde, gehaald uit een focusgroeponderzoek onder rolstoelgebruikers en een stakeholdersanalyse. Ze vervolgt: “Cliënten en professionals participeren in het hele onderzoek. Aan het eind van het WHEELS-project evalueren onderzoekers de digitale leefstijlapplicatie zodat leefstijlprofessionals de applicatie als interventie kunnen gebruiken in hun dagelijkse praktijk.”

Brad Fitt
Nu is een volgende fase aangebroken. De blauwdruk wordt vertaald naar praktische toepassingen. “Virtuagym is een bestaande app voor valide mensen. Na de zomer gaan we starten met het aanpassen van de app aan mensen met een dwarslaesie of beenamputatie. De losse onderdelen leggen we voor aan de doelgroep, waarvan de helft gebruik maakt van begeleiding op afstand en de andere helft de app zonder begeleiding gebruikt. Het doel is dat de leefstijlapplicatie uiteindelijk door een zo groot mogelijke groep te gebruiken is.” Of alle wensen gelijk in de app doorgevoerd kunnen worden, is nog maar de vraag. “In de app worden de oefeningen voorgedaan door de animatie Brad Fitt, een gespierde en valide coach. Het liefst introduceren wij meerdere coaches, zowel valide als invalide, waaruit de gebruiker kan kiezen. Maar dat kan zo een, twee, drie niet aangepast worden.”

Vervolg: D-ACT-Wheels
Het project WHEELS is gestart in april 2016 en loopt nog tot februari 2019. Het is een co-creatie van leefstijlprofessionals, patiënten, (docent)onderzoekers, docenten en studenten. Binnen Inholland zijn de onderzoekslijnen Kracht van Sport en Medische Technologie aangesloten. In de laatste fase van het onderzoek is ook IHTC (Inholland Health & Technology Centre) bij het project betrokken. Na februari 2019 stopt het project niet. “Het project dat parallel loopt aan WHEELS, project D-ACT-Wheel, is al een jaar bezig en loopt nog tot eind april 2021. Dat geeft ons de tijd om de app verder aan te passen en het effect van het gebruik van de app uitgebreider te onderzoeken. Ook gaan we gebruik maken van Big Data. Heel vernieuwend en een mooie manier om de leefstijlapplicatie nog beter aan te laten sluiten bij de wensen en behoeften van mensen in een rolstoel.”

De inzending om in aanmerking te komen voor de Wij Inholland award in de categorie ‘Onderzoek’ is verlengd tot woensdag 23 mei 2018. Ben jij of ken jij een onderzoeker of onderzoeksteam die innovatief onderzoek heeft gedaan dat aansluit op de Inholland-thema’s gezond, duurzaam en creatief én daarmee een brug slaat naar het werkveld? Draag deze dan voor! De uitreiking vindt plaats tijdens de Dag van het Onderzoek op 27 juni 2018 bij Inholland Den Haag.

Naast een eervolle vermelding ontvangt de winnaar een award, volop publiciteit en een geldbedrag van € 5.000,- om te besteden aan individuele scholing en persoonlijke ontwikkeling. Denk hierbij aan een cursus, workshop, congres of werkbezoek gerelateerd aan de onderzoeksactiviteiten.

Welk onderzoek komt in aanmerking?
Voor de Wij Inholland Award - Onderzoek 2018 komen alle onderzoeksprojecten in aanmerking die zijn uitgevoerd door een onderzoeker of onderzoeksteam in dienst van Inholland. Daarnaast hebben de projecten geresulteerd in een publicatie of ander tastbaar onderzoeksresultaat.

Wat zijn de beoordelingscriteria?
De beoordelingscriteria zijn gebaseerd op het Inholland Onderwijskompas en het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek (BKO):

• Persoonlijk en dichtbij: het onderzoek is van belang voor het onderwijs en de beroepspraktijk, en de resultaten worden in het onderwijs en het werkveld gebruikt.
• Durf te leren: het onderzoek is gericht op innovatie en vernieuwing, zowel in aanpak als qua doorwerking.
• Diversiteit als kracht: het onderzoek heeft een discipline- en/of domeinoverstijgend karakter of is op andere wijze gericht op verbinding.
• We bekennen kleur: het onderzoek draagt bij aan de profilerende thema’s Duurzaam, Gezond en Creatief.
• Kwaliteit in interactie: het onderzoek heeft een grondige methodologische basis en is het resultaat van coproductie met andere partijen.

Jury

De jury maakt uit alle inzendingen een eerste selectie op basis van de bovengenoemde criteria. Dit leidt tot een shortlist van drie onderzoeken die vervolgens nader beoordeeld worden door de jury.

De jury bestaat uit:

• Huug de Deugd (lid College van Bestuur),
• Robbert Gobbens (lector ‘Gezondheid en welzijn van kwetsbare ouderen’),
• Ineke van Halsema (kennisprofessional en interim-directeur HRM bij De Haagse Hogeschool),
• Katrin Tazelaar (hoofd van Inholland Sustainable Solutions en het Research and Innovation Centre TOI)
• en Johannes van der Vos (senior beleidsadviseur onderzoek).

Hoe draag je iemand voor?
Je kunt een eigen onderzoek inzenden, maar ook een ander voordragen. De inzending bevat in ieder geval onderstaande informatie:

• een motivatie per criterium waarom het onderzoek voor de Wij Inholland award - Onderzoek 2018 in aanmerking komt;
• een korte beschrijving van het onderzoeksproject;
• achtergrondinformatie over de onderzoeker (bijvoorbeeld curriculum vitae);
• een kopie van een publicatie/publiciteit over het onderzoeksresultaat.

Je kunt de inzending tot 23 mei 2018 per e-mail versturen naar Cataline Sinnige, de secretaris van de jury.

Hardlopers maken het meest gebruik van sportapps. Bij wandelaars ligt het gebruik een stuk lager. Sporters gebruiken apps voornamelijk om inzicht te krijgen in hun eigen prestaties. Dat zijn belangrijke uitkomsten van het onderzoeksproject ‘Voor iedereen een app’, een RAAK-SiA project. Sinds 2014 werken de onderzoekslijnen 'Kracht van Sport' en 'Topsport en Onderwijs' (Hogeschool van Amsterdam en Hogeschool Inholland) samen met Le Champion op het gebied van onderzoek naar sportevenementen.

Voor het onderzoekproject ‘ Voor iedereen een app?’ werd via online enquêtes bij diverse sportevenementen in Amsterdam en Alkmaar de ervaringen met sportapps onder hardlopers, wandelaars en fietsers onderzocht. De respondenten beantwoordden vragen over het gebruik van sportapps, hun tevredenheid en verwachtingen. Er is onderzoek gedaan bij de volgende evenementen: Dam tot Damloop/Damloop by night, Dam tot Dam Wandeltocht, Dam tot Dam FietsClassic, Almaar City Run by Night en Alkmaar Wandel4Daagse.

Belangrijkste uitkomsten

• Het gebruik van een sportapp varieert van 32-44% bij wandelaars tot 63% bij fietsers en 75% bij hardlopers.
• De meest gebruikte apps zijn Runkeeper voor hardlopen (23-35%) en wandelen (23-26%). Bij fietsers (61%) is dit Strava.
• Voor alle sporters is de meest genoemde reden om een sportapp te gebruiken het bijhouden en inzicht krijgen in prestaties, waarbij hardlopers (95%) en fietsers (93%) dit vaker aangaven dan wandelaars (85%).
• Een grote groep sporters is (zeer) tevreden over de sportapp die ze gebruiken waarbij fietsers, (93%) en hardlopers (92%) meer tevreden lijken dan wandelaars (82%).

Resultaten en factsheets
Benieuwd naar de uitkomsten per sportevement? De factsheets en resultaten van de verschillende onderzoeken zijn hier te downloaden. 

De helft van de hardlopers en een kwart van de fietsers gebruikt een app ter ondersteuning van de training. Er staan tientallen verschillende hardloop- en fietsapps in de appstores. Maar wat vinden sportappgebruikers eigenlijk belangrijk in zo’n app? Nienke Patist, derdejaarsstudent Sportkunde aan Hogeschool Inholland Haarlem, analyseerde van de meest populaire sportapps de reviews van gebruikers. De resultaten vatte ze samen in een blog, die eind maart op de website sportnext.nl werd gepubliceerd.

De opdracht voor het onderzoek kwam vanuit de onderzoekslijn Kracht van Sport. Nienke ging de uitdaging aan. Bij het verzamelen van de data kreeg ze hulp van een tweedejaarsstudent Sportkunde van de Hogeschool van Amsterdam. Joan Dallinga, onderzoeker van de onderzoekslijn Kracht van Sport, begeleidde haar bij het samenvoegen van de resultaten en het schrijven van de blog.

Gezonde leefstijl
Aantrekkelijk zijn om te gebruiken, technisch goed functioneren, onderscheidend zijn en luisteren naar je gebruikers. Dat zijn de resultaten van het onderzoek in een notendop. De resultaten zijn interessant vanuit zowel marketing- als gezondheids-oogpunt. De tips kunnen appontwikkelaars toepassen om hun app nog meer aan te laten sluiten bij (de wensen van) de doelgroep. Zo zorgen ze ervoor dat huidige gebruikers de apps blijven gebruiken en potentiële gebruikers, letterlijk, in beweging komen. Want een sportapp biedt iedereen die dat wil de ondersteuning bij het beginnen en/of onderhouden van een gezonde leefstijl.

Benieuwd naar de tips van Nienke Patist? Lees haar complete blog hier.

Op woensdag 27 juni aanstaande vindt de Inholland Dag van het Onderzoek 2018 plaats. Na het Pop-up Lab van vorig jaar staat dit jaar het thema Onderzoekscultuur centraal. Wat hebben we nodig om het onderzoek bij Inholland op het next level te krijgen? Wat betekent dit voor onderzoekers, studenten, docenten, managers en staf?

De Dag van het Onderzoek 2018 vindt plaats in Den Haag en wordt geopend door onze collegevoorzitter Jet de Ranitz. Keynote speaker is Daan Andriessen, voormalig lector van Inholland en tegenwoordig lector Methodologie van Praktijkgericht Onderzoek bij Hogeschool Utrecht. Hij spreekt over de landelijke ontwikkelingen en schijnt zijn licht op het thema Onderzoekscultuur. Inholland-collegelid en portefeuillehouder onderzoek Huug de Deugd gaat in op de toekomstplannen voor het onderzoek bij Inholland. Aansluitend reikt hij de Wij Inholland award - Onderzoek 2018 uit.

Na de lunch volgen er twee workshoprondes rond relevante subthema's zoals Peer review en intervisie, De nieuwe gedragscode onderzoek, Ethische commissies, Vernieuwende manieren van onderzoek doen en Impact van onderzoek. In de vorm een interactief debat werken we daarna gezamenlijk aan nieuwe perspectieven voor het onderzoek bij Inholland. Om 17.00 start de borrel.

In de komende weken volgt meer informatie.

Aanmelden
De Dag van het Onderzoek vindt op woensdag 27 juni 2018 plaats bij Inholland Den Haag. Aanmelden kan tot 22 juni 2018. 

Vragen?
Mocht je een vraag hebben, of na aanmelding toch verhinderd zijn, stuur dan een e-mail naar Bart Muusse (Stafafdeling Onderwijsbeleid & Juridische Zaken).

Maar de huidige sport-apps voldoen nog niet aan deze eisen. Op dit moment gebruiken zij vaak één app voor een specifieke functionaliteit. Ook noemen zij meerdere redenen waarom sport-professionals nog geen apps inzetten. Aan de ene kant lijkt het huidige aanbod aan apps niet compleet of geschikt voor de sportprofessional, aan de andere kant lijkt ook dat er onvoldoende informatie beschikbaar is om een goede keus in apps te maken.

Het gebruik van sport-apps door individuele sporters zoals hardlopers, wandelaars en fietsers is enorm gegroeid in de laatste jaren. Ook sportprofessionals krijgen hier mee te maken. Sportprofessionals zoals (personal) trainers, coaches en leefstijlprofessionals kunnen hun cliënten aanmoedigen om een sportapp te gebruiken met als doel goede intenties vol te houden, nieuwe doelen te stellen en ervaringen te delen. Nog onbekend was waar volgens deze sportprofessionals een sport-app aan moet voldoen. Wat moet er bijvoorbeeld in een app zitten om hun werkzaamheden te ondersteunen?

Voor het onderzoeksproject ‘Voor iedereen een App’ is daarom in kaart gebracht wat sportprofessionals belangrijke kenmerken vinden van hardloop-, wandel- en fietsapps. Onder sportprofessionals werd verstaan (personal) trainers en coaches, leefstijlprofessionals en fysiotherapeuten.

Wil je meer lezen? Bekijk de factsheets.

Het onderzoeksproject ‘Voor iedereen een App?!’ is een samenwerking tussen o.a. de Hogeschool van Amsterdam, Hogeschool Inholland, Fontys Sporthogeschool, Mulier Instituut, en Fontys Economische Hogeschool Tilburg.

"We organiseren verschillende schaatsclinics op niveau", aldus de organiserende studenten. "Dus mocht je niet kunnen schaatsen, dan is dit geen probleem. Tijdens dit event staat samen sporten centraal. Het event sluiten we af met een knallend après-skifeest.

Aanmelden
Het event duurt van 14.00 tot 20.00 uur en deelname is kosteloos. Alle studenten, docenten en medewerkers van Hogeschool Inholland Haarlem zijn van harte welkom. Meld je vóór 25 januari aan door je naam en opleiding te mailen naar: sportdagijsbaan2018@gmail.com

Houd ook het evenement op Facebook in de gaten voor updates en vlogs over het event.

Locatie:
IJsbaanlaan 2
2024 AV Haarlem