Begin maart vond de derde editie van de Dag van West-Friesland plaats bij het Talland College (mbo) in Hoorn. Dit jaar draaide alles om samenwerking binnen toerisme en educatie. Met als thema ‘Keuze voor de doelgroep durven maken’ leidde directeur Wiebe Terpstra (Talland Techniek) het plenaire gedeelte. Een dag vol inspiratie, kennisdeling en waardevolle connecties!

Sterke vertegenwoordiging van Inholland 
Ook Hogeschool Inholland was volop aanwezig. Studenten van de Minor Innoveren & Ondernemen, begeleid door Wiebe Sluijter, gaven een inspirerende presentatie over ondernemerschap en innovatie. Hun inzichten maakten duidelijk hoe talent, praktijk en toekomst hand in hand gaan.

Drie inspirerende workshops Naast de plenaire sessie waren er drie workshops waarin Inholland een belangrijke rol speelde:

• Technasium: Inspireer talent met echte praktijkcasussen
  Frans Pera (OSG West-Friesland) liet zien hoe bedrijven en onderwijs kunnen samenwerken om leerlingen te motiveren met praktijkgerichte casussen.
• Aan de slag met AI
  Joost Weijers (docent Hogeschool Inholland) verzorgde een interactieve sessie over het inzetten van Artificial Intelligence in het onderwijs. Een groot succes: deze workshop was als eerste volgeboekt en werd zelfs twee keer aangeboden!
• Stagiairs in jouw bedrijf: Opleiden en begeleiden met meerwaarde
  Claudia Breuls en Arnout Schartel, beide docent bij Inholland, bespraken hoe praktijkgericht onderwijs bijdraagt aan zowel de ontwikkeling van studenten als de groei van bedrijven.

Samenwerking als sleutel tot succes 
De dag maakte opnieuw duidelijk hoe essentieel de verbinding tussen onderwijs en de praktijk is. Dankzij de samenwerking met Talland College, Westfriese Bedrijvengroep en Regio Westfriesland werd het een inspirerende en geslaagde editie.

Met veel nieuwe inzichten en frisse ideeën kijken we terug op een waardevolle dag. Dank aan alle deelnemers, sprekers en samenwerkingspartners!

Dijkgraaf had het niet beter kunnen timen. Op het MBO College Zuidoost in Amsterdam vond op de dag van zijn publicatie een inspiratiebijeenkomst plaats met de titel ‘Werken of leren? Iedere student op de juiste plaats’. De studenten die daar hun ervaringen deelden met beleidsmakers en docenten uit het mbo en het hbo, onderschrijven de boodschap van de minister. Aukje Buma: “Ik ben op het laagste niveau begonnen en dacht dat het daarbij zou blijven. Maar inmiddels heb ik een hbo-diploma op zak! Ik zou tegen alle studenten willen zeggen: je hebt meer in huis dan je denkt!”

Met open armen
De inspiratiebijeenkomst werd georganiseerd door onderwijsinstellingen van het regionaal netwerk mbo-hbo Noord-Holland/Flevoland. Studenten die klaar zijn met het mbo staan voor een belangrijke keuze: wordt het doorstuderen of (eerst) werken? En als je kiest voor doorleren op het hbo, doe je dan een associate degree of een bacheloropleiding? Ga je liever werken, dan ontvangen potentiële werkgevers je met open armen. Door de krappe arbeidsmarkt is de vraag naar praktisch geschoolde afstudeerders groot. Hoe kan het onderwijs mbo-studenten ondersteunen bij het maken van de juiste keuze? Of dat nu doorleren of werken is… 

Oud-studenten hadden tijdens de inspiratiebijeenkomst wel wat tips voor het onderwijs. Melisa Özkan, die na het mbo een opleiding volgde bij Hogeschool Inholland, adviseerde de aanwezigen: “Luister naar studenten! Ik had na het mbo geen idee wat ik wilde en kreeg daarbij geen hulp uit mijn omgeving. Het is puur door mijn eigen doorzettingsvermogen en motivatie dat ik nu ben waar ik ben. Er zijn veel studenten die niet weten waar ze naar toe moeten. Ook rondom de overstap van mbo naar hbo is veel onduidelijk. Ik denk dat het kan helpen als docenten en begeleiders beter luisteren naar de persoonlijke verhalen van studenten.” Aukje Buma vulde aan: “Na mijn mbo-opleiding ben ik een jaar gaan werken omdat ik niet wist wat ik wilde. Het was fijn geweest als iemand van school na een maand of drie eens zou hebben gebeld met de vraag of het oké is zo, of dat ik misschien toch iets anders wilde. Dat heb ik nu helemaal zelf moeten uitzoeken.” Uiteindelijk heeft Aukje een opleiding afgerond bij Hogeschool Windesheim.

Gewoon doen
Julius Jongsma, voormalig student aan de muziekopleiding PACT in Amsterdam, had een aanbeveling voor studenten: “Doe geen dingen die je niet wil doen. Na PACT heb ik auditie gedaan voor het conservatorium, maar ik ben niet aangenomen. Their loss! Ik ben nu aan het werk als muziekproducent en maak beats voor merken als Nike en Ajax. Ik heb uiteindelijk veel meer geleerd door het gewoon te gaan doen. Hoe hoger je opleiding, hoe beter? Daar geloof ik dus niet in.” 

Bij studiekeuze- en loopbaanadvies moet volgens de minister én de studenten dus beter worden gekeken naar het persoonlijke verhaal en de talenten van studenten. Daarbij is volgens Jeany van Beelen-Slijper, associate lector bij Hogeschool Inholland - onderzoekslijn HRM en persoonlijk ondernemerschap -, ook het juiste beroepsbeeld belangrijk. Dat beïnvloedt niet alleen de studiekeuze maar ook de keuze voor een bepaald soort werk of beroep. Jeany onderzoekt in het kader van een Leven Lang Leren & Ontwikkelen de rol van beroepsbeelden bij keuzeprocessen.

Actuele beroepsbeelden
Jeany: “Het is belangrijk dat studenten die zich oriënteren op de arbeidsmarkt actuele beroepsbeelden hebben. Uit ons onderzoek blijkt dat dit meestal niet het geval is. Ook ouders, loopbaanbegeleiders en docenten zijn onvoldoende op de hoogte van de veranderende beroepen. Dat is ook niet zo gek, want de wereld om ons heen verandert snel en dat geldt ook voor de manier waarop we werken. Er komen beroepen bij of ze veranderen van inhoud. Toekomstbestendige vaardigheden zijn in veel beroepen daarom belangrijker dan vakinhoudelijke kennis.” 

Om te voorkomen dat studenten of jonge professionals op het verkeerde spoor belanden, is het dus nodig om beroepsbeeld en beroepswerkelijkheid overeen te laten komen. Maar hoe doe je dat? Jeany: “Bij Hogeschool Inholland doen we dat onder meer door de andere kant van bepaalde beroepen te laten zien. Zo hebben we input gegeven voor filmpjes waarin Edson te zien is als procesoperator in een kaasfabriek. Daar krijg je geen vuile handen, maar ben je vooral achter de computer bezig! Zo proberen we te werken aan realistische en aansprekende beroepsbeelden. Het probleem daarbij is dat jongeren, onderwijs en arbeidsmarkt onvoldoende tot een kruisbestuiving komen, het zijn eigenlijk drie aparte werelden die onvoldoende samenwerken. Daar zitten nog veel te veel schotten tussen. Als we die kunnen weghalen, is er veel gewonnen."

Ben jij betrokken bij het keuzedeel Voorbereiding hbo? Dan praten we je graag gezellig bij tijdens het Doorstroomcafé mbo-hbo. In samenwerking met Hogeschool Rotterdam, Albeda en Zadkine, informeren we je over actuele en regionale zaken in de aansluiting mbo-hbo. 

Het Doorstroomcafé mbo-hbo vindt plaats op donderdag 7 april van 15.00 – 17.30 uur in het RAc Café op het Burgemeester S’Jacobplein 1 in Rotterdam. Heb je collega’s die dit niet mogen missen? Laat het ze dan vooral weten en meld je aan! 

Programma
15.00-15.15 uur              Inloop
15.15-15.25 uur               Welkom
15:25-15:40 uur              Interview met studenten: Hoe studeer je succesvol door naar het hbo anno 2022? 
15:40-16.20 uur               Inspirerende presentaties:

• Wat doet het hbo om studentenwelzijn te bevorderen?
• In the spotlight: het online keuzedeel Voorbereiding hbo voor de gezondheidszorg
• Doorlopende leerlijn taalvaardigheid mbo-hbo

16.20-16.50 uur              Collega’s van mbo en hbo praten door in kleine groepen over de presentaties met gespreksleiders en studenten.
16.50-17.30 uur              Borrelen

Voor meer informatie kun je terecht bij Chantal Damsma, relatiebeheerder bij Inholland Rotterdam.

Wat kunnen aankomende studenten verwachten tijdens de online Open Dag op 10 april? Hoe krijg je online meer inzicht in mogelijke opleidingen? Welke vragen kun je het beste stellen? Wie kan jou hierin begeleiden? Tijdens de online talkshow ‘Inholland Haarlem Live!’ op 25 maart van 16.00 - 16.30 uur gaat onze presentator Donny Keizer hierover live in gesprek.

Aan tafel zitten een eerstejaarsstudent Sportkunde, een eindexamenkandidaat havo die volgend studiejaar aan de Pabo gaat studeren, een studiekeuzeadviseur van Inholland en een decaan uit het vo. Je kunt deze uitzending live volgen via onze YouTube-livestream. Heb je vragen? Stel ze vooral aan een van onze gasten tijdens de liveshow.

E-zine ‘Een studie kiezen, hoe doe jij dat?
’Via ons E-zine ‘Een studie kiezen, hoe doe jij dat?’ krijg je meer informatie over studeren aan het hbo en bij Inholland Haarlem. Wat zijn de grootste verschillen tussen havo en hbo? En hoe ervaren mbo’ers de stap naar het hoger onderwijs? Welke overwegingen zijn er en hoe pak je dit aan? Kom online kennismaken met onze opleidingen. Onze studenten delen graag hun ervaringen.

Donny Keizer, alumnus Creative Business, gaat tijdens deze online sessies in gesprek met een havo-scholier, een mbo’er en studenten van Inholland Haarlem. Andor, student Creative Business, behandelt als sidekick de vragen die via de chat binnenkomen. Donny: “Ik ben zelf direct na de havo aan het hbo gaan studeren en vond dat best een groot verschil. Studeren in een nieuwe stad, het gebouw verkennen, allemaal andere vakken, zelfstandiger werken. Echt een ontdekkingstocht! Samen met de (mbo- en hbo-)studenten en havist gaan we het aan tafel hebben over dat verschil en komen we met tips om jouw stap te vergemakkelijken!”

Bekijk Inholland Haarlem Live!

• 15.00 - 15.30 uur: volg live de sessie over de overgang van havo naar hbo
  Hoe kijk je aan tegen studeren aan het hbo? Wat zijn de grootste verschillen tussen havo en hbo? Wat heeft jou geholpen bij deze stap? Aan tafel een eindexamenkandidaat havo en drie studenten van Inholland Haarlem.
  -> Bekijk deze online talkshow via YouTube van Inholland Haarlem

• 15.45 - 16.15 uur: volg live de sessie over de overgang van mbo naar hbo
  Welke verschillen zijn er tussen mbo en hoger onderwijs? En als je kiest om door te studeren, ga je dan voor een voltijd hbo-opleiding van 4 jaar of toch liever voor een Associate degree van 2 jaar? Aan tafel een mbo-student en drie studenten van Inholland Haarlem, die eerst een mbo-studie hebben gedaan. 
  -> Bekijk deze online talkshow via YouTube van Inholland Haarlem

Overgang naar studeren aan het hbo
Ido, vierdejaarsstudent mbo Sport en Bewegen, heeft al een keuze gemaakt. Hij gaat in september starten bij onze opleiding Sportkunde. Tijdens Inholland Haarlem Live! vertelt hij hoe hij tot zijn keuze is gekomen. “Tijdens mijn stage in het Vitaliteitslab heb ik geleerd om op een bredere manier naar gezondheid te kijken. Meer gericht op het coachen van een gezonde leefstijl en het stimuleren van beweging. Sportkunde sluit hier perfect op aan. Ik wil me graag hierin verder ontwikkelen. Juist de verdieping ingaan en het feit dat ik nog niet fulltime wil gaan werken, heeft mij ervan overtuigd om door te studeren.”

Studiekeuzeadvies
Heb je nog hulp nodig bij het kiezen van een studie? Voor vragen en advies kun je contact opnemen met onze studiekeuzeadviseur Marise Nijland: studiekeuze.haarlem@inholland.nl Zij helpt je graag verder.

Meer weten over studeren bij Inholland Haarlem? Bekijk dan ook onze virtuele tour en loop samen met student Shana rond in onze gangen en proef de sfeer.

In de module is aandacht voor verschillende onderdelen zoals studievaardigheden, het maken van een begeleidingsplan en het agogisch handelen van de sociaal werker. Daarnaast waren ook mbo-docenten van Mondriaan aanwezig om zelf te ervaren hoe de aansluiting tussen mbo en hbo plaatsvindt en te kunnen bespreken waar eventuele verbeterpunten zitten.

Goed beeld van het hbo
Op dinsdag 14 mei ontvingen acht studenten een certificaat van deelname. Naast hun eigen drukke programma, bestaande uit mbo-examens en de deelname aan het ‘Keuzedeel Voorbereiding hbo’, volgden deze mbo-studenten ook nog vrijwillig de proefmodule Social Work. De studenten voelden zich uitgedaagd en gemotiveerd om met de module aan de slag te gaan. Ze gaven aan dat ze een goed beeld hebben gekregen van wat er van hen verwacht wordt in het hbo. Bij de uitreiking vertelden de studenten dat ze nu een beter gevoel hebben om een meer onderbouwde keuze te kunnen maken voor hun vervolgstudie. Twee studenten hebben zich inmiddels aangemeld voor de voltijdopleiding Social Work bij Inholland Den Haag.
 

Spoor 22
Deze aangeboden proefmodule voor mbo-studenten is een van leerarrangementen van het project Spoor 22. Dit is een samenwerking tussen onderwijs- en welzijnsinstellingen uit de metropoolregio Rotterdam Den Haag. Vanuit Inholland zijn de opleidingen van het cluster Social Work zuid aangesloten om samen met onderwijsinstellingen en het werkveld te innoveren op leren. Dit om in in de toekomst te kunnen voorzien in de behoefte aan voldoende en gekwalificeerde personeel in de welzijnssector.

De pilot is een initiatief van Smart Makers Education (SME), een samenwerkingsverband dat bestaat uit partners uit het bedrijfsleven, overheid en onderwijs. Niet geheel toevallig vindt de Makathon plaats bij de 3D Makers Zone in Haarlem, een van de partners. “Vanuit SME werken we samen om de jonge generatie te betrekken bij alledaagse uitdagingen waar technologie bij kan helpen. Het unieke aan deze samenwerking is dat we daarbij gelijk ook deze jongeren opleiden voor de arbeidsmarkt van morgen”, licht Suze van der Meulen toe. Vanuit PWN is zij een van de organisatoren van de pilot. “Deze pilot is een mooie manier om nieuwe technologie duurzaam te borgen in het onderwijs.” Daniëlle Leentjens, teamleider van de opleiding Informatica bij Inholland: “De opdrachten waar de teams mee aan de slag gaan, komen voort uit eerder georganiseerde makathons. De oplossingen die toen in concept bedacht zijn, geven zij de komende periode handen en voeten. Op deze manier maken wij, en dat is het doel van deze pilot, onderwijs van makathons.”

Klimaatadaptatie en voedselverspilling
De aanwezige jongeren (zes vmbo-tl-leerlingen die hebben gekozen voor het vak Technologie & Toepassing, zes mbo-studenten van de opleiding ICT Beheer en zes hbo-studenten Informatica) worden bij binnenkomst verdeeld over drie teams. De teams kunnen kiezen uit twee opdrachten. PWN wil met een mobiele escaperoom mensen bewust maken van de gevolgen van de klimaatverandering. Virtual en augmented reality, sensoren en allerlei andere nieuwe, slimme technologieën, alles is toegestaan. De Hartekamp Groep is op zoek naar een app om voedselverspilling tegen te gaan. “Bij de ene woongroep wordt voedsel weggegooid terwijl een andere woongroep net een portie eten te kort komt. Met de app willen we vraag en aanbod van voedsel bij elkaar brengen.” Inge de Haan van de Hartekamp Groep heeft nog een extra wens: “Dat onze cliënten helpen bij het transport van de voedselrestanten van de ene naar de andere woongroep.”

Elkaar versterken
De aanwezige coaches die de groepen begeleiden, hebben er alle vertrouwen in. “Wij geven onze leerlingen de kans om te proeven aan een nieuwe manier van samenwerken. Daarnaast is dit een mooie manier om als school contact te leggen met het vervolgonderwijs”, aldus Bob Plemp van het Kaj Munk College. Tom Hogendoorn verwacht dat de verschillende leeftijdsgroepen elkaar gaan versterken. “De vmbo-leerlingen denken nog niet in kaders en belemmeringen en komen met innovatieve oplossingen. De mbo- en hbo-studenten hebben de kennis om die oplossingen ook mogelijk te maken.” Een van de leerlingen van het Kaj Munk College denkt zelfs al verder dan dat. “Ik ga hier vast veel dingen leren waar ik in de toekomst ook wat aan heb.”

Het ROC Nova College in Haarlem heeft in de afgelopen twee jaar drie practoraten opgericht waar Inholland Haarlem bij betrokken is. Vanuit en in samenwerking met de onderwijsteams zorgen de practoraten voor een actievere relatie tussen het mbo en de beroepspraktijk en voor een krachtiger samenwerking met het hbo.

Foto: Nova-practoren Joke Christiaans, Laurence Alpay en Tom Hogendoorn

Practoraten in het mbo zijn – net als onderzoekslijnen/lectoraten in het hbo – gericht op het delen van kennis en ervaring, om zo te komen tot verdere kwaliteitsverbetering van het onderwijs. Een practoraat is een expertisecentrum voor het onderwijs met een onderzoekscomponent. De practoraten experimenteren samen met het werkveld en onderzoekscentra, verkennen vernieuwingen en doen onderzoek op de grenzen van hun eigen vakgebied. Hun ervaringen delen ze met de buitenwereld. Landelijk zijn er nu ruim twintig practoraten.

Practoraat Zorg en Welzijn Technologie
De mogelijkheden en het belang van eHealth in de zorg en welzijn nemen toe. Met informatiesystemen, zoals elektronische patiëntensystemen, kunnen we informatie beter en efficiënter vastleggen en overdragen. Met apps en internettoepassingen leveren we zorg op afstand. Patiënten krijgen daardoor de mogelijkheid om langer zelfstandig in de thuissituatie te blijven en zorg kan efficiënter geleverd worden. De vraag is niet of we eHealth in de zorg en welzijn willen gebruiken, maar hoe we de mogelijkheden die eHealth biedt zo goed mogelijk kunnen benutten. Het practoraat Zorg en Welzijn Technologie gaat met het onderwijs en het werkveld werken aan de inzet van innovaties in zorg en welzijn en heeft als focus:

1. eHealth gericht op zelfmanagement (eigen regie) van de cliënt en ondersteund door de professionals,
2. Digitale competenties van de toekomstige zorgprofessionals om om te kunnen gaan met de inzet en het gebruik van technologie in zorg en welzijn.

Het practoraat is verbonden aan de onderzoekslijn Medische Technologie van Inholland en sluit naadloos aan bij ons thema De Gezonde Samenleving. Practor is Laurence Alpay, tevens associate lector bij Medische Technologie.

Practoraat Ouderenzorg en wijkgericht werken
Dezelfde thematische aansluiting vinden we bij het practoraat Ouderenzorg en wijkgericht werken. Nederland vergrijst. Er komen dus steeds meer ouderen en de ouderen worden steeds ouder. Waar het in de vorige eeuw gebruikelijk en mogelijk was om voor je te laten zorgen, is die behoefte in deze eeuw veranderd. Niet zorgen voor, maar zorgen dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig zijn en de regie over hun eigen leven voeren: de participatiemaatschappij.

Dat roept ook vragen op. Wat hebben mensen nodig om voor zichzelf te kunnen blijven zorgen? Hoe begeleid je dat en wat moet je daarvoor leren? Hoe en op welke manier moet je dat dan leren? Kortom…. als je wilt dat medewerkers in zorg en welzijn gaan zorgen dat in plaats van zorgen voor, wat betekent dat dan voor de inhoud en de wijze van opleiden, zowel voor de studenten als voor de huidige medewerkers? En voor de docenten van de opleidingen?

Onder leiding van practor Joke Christiaans wil het practoraat Ouderenzorg en wijkgericht werken door het uitvoeren van praktijkonderzoek antwoorden vinden op deze vragen.

Practoraat Smart Technology Skills
Tom Hogendoorn en zijn practoraat Smart Technology Skills onderzoeken hoe we onze studenten zo goed mogelijk kunnen voorbereiden op de snel veranderende samenleving (‘21st century skills’) als gevolg van de exponentiële technologische ontwikkelingen.

Het practoraat is ondersteunend voor de publiek-private samenwerking Smart Makers Education, waar Inholland ook deel van uitmaakt. Een voorbeeld van deze samenwerking is de jaarlijkse Makathon Smart Solutions voor water- en natuurbeheer, in samenwerking met PWN, waarbij het doel is om gezamenlijk duurzame oplossingen te vinden voor onder andere drinkwatervoorziening.

Tijdens een mini-conferentie op maandag 24 september kwamen regionale mbo- en hbo-onderwijsinstellingen bijeen bij Inholland Den Haag om de resultaten en ervaringen van het Keuzedeel Voorbereiding hbo te delen. Het keuzedeel is bedoeld om de overstap van mbo naar hbo  zo soepel mogelijk te laten verlopen. Inholland Den Haag, De Haagse Hogeschool, Hogeschool Leiden, Hotelschool The Hague, Rotterdam Academy, ROC Mondriaan en mboRijnland werken sinds 2017 intensief samen op dit doorstroomtraject.

Mini-conferentie doorstroom mbo-hbo
Aan de hand van de onderwerpen Studiesucces, Keuzedeel en Professionalisering presenteerden de verschillende onderwijsinstellingen hun ervaringen en bevindingen van het afgelopen pilotjaar. Inholland-lector Studiesucces, Rutger Kappe, trapte de middag af met het onderwerp Studiesucces en gaf een inspirerende presentatie over het mogelijke positieve effect van het doorstroomtraject op de studiekeuze en -vaardigheden van mbo'ers en daarmee op hun studiesucces in het eerste jaar.
Hij nam de aanwezigen mee in de beschikbare cijfers omtrent studie-uitval en rendement maar ook de uitval en aansluitproblemen die mbo’ers ervaren. Zo gaf hij aan dat tempo, het niveau en bepaalde vakken struikelblokken waren voor eerstejaars. Ervaringsdeskundige Elvira Bazuin, zelf afgestudeerd hbo-student met mbo-vooropleiding, beaamde dit in haar verhaal. “Ik had moeite met het tempo. In een marketingles op het hbo kreeg ik alle theorieën die ik in een jaar op het mbo had geleerd”, aldus Elvira.

Volgens de lector ligt de meerwaarde van de keuzedelen in de kwaliteit van de keuzedelen, maar ook in de mate waarin de betrokken instellingen daarin gezamenlijk optrekken en doorontwikkelen. “De keuzedelen bevorderen de ‘echte’ uitwisseling tussen docenten van het mbo met onze docenten", aldus Rutger Kappe.

Docenten en studenten van ROC Mondriaan deelden vervolgens tijdens het onderdeel Keuzedeel hun ervaringen met het keuzedeel als projectweek en gingen in op de succesfactor 'inzet van studentenassistenten' waar dit jaar nog meer op ingezet gaat worden. MboRijnland heeft tot slot iets verteld over het proefssionaliseringstraject dat zij hebben ingezet om de kennis van docenten rondom de overgang van mbo naar hbo te verbeteren.

Dat deze ‘onderdompeling’ op het hbo zijn vruchten afwerpt is eenieder het over eens. Zowel studenten als docenten en coördinatoren van de verschillende onderwijsinstellingen zijn enthousiast over het programma en de samenwerking. Dit laatste was ook het sleutelwoord volgens de bijna 90 deelnemers aan de mini-conferentie, die volgens Huug de Deugd (CvB-lid Inholland), gezien de opkomst en de tot nu toe behaalde resultaten zeker de titel ‘maxi’ verdiende.

Keuzedeel Voorbereiding hbo
Met de inzet van het Keuzedeel Voorbereiding hbo willen de regionale mbo- en hbo-instellingen gezamenlijk de kansen van mbo-studenten tijdens hun vervolgstudie vergroten. Binnen het programma van het keuzedeel volgen de mbo-studenten colleges op een hogeschool en werken zij aan een hbo-opdracht die zij aan het einde presenteren. Zij krijgen hierbij hulp van studentassistenten, van de hogeschool, die al eerder de overstap hebben gemaakt. Deze ervaringsdeskundigen spelen een belangrijke rol binnen het keuzedeel.

Studiejaar 2018-2019
Ongeveer 700 mbo-studenten volgen de komende maanden colleges op het hbo om te ervaren wat daar allemaal bij komt kijken. Om zo kennis te maken met de hbo-studievaardigheden en daarna de afweging kunnen maken of een studie aan een hogeschool de goede vervolgstap voor hen is.

Noodzaak voor Rotterdamse economie
De deelnemende scholen signaleerden de afgelopen jaren allen dezelfde trend: mbo-studenten die een economische hbo-studie gingen doen vielen bovenmatig vaak uit. "En dat terwijl het juist zo belangrijk is het onderwijs toegankelijk te houden voor iedereen", licht Anky Romeijnders, collegelid van projectpenvoerder Albeda, toe. "Juist daarom hebben we de handen ineen geslagen om samen te kijken hoe we deze trend kunnen keren in het belang van de Rotterdamse economie. Gezamenlijk tot oplossingen komen is juist dán heel erg belangrijk. Met dit doorstroomprogramma verwachten we de eerste stappen in de goede richting te zetten", aldus Romeijnders.

Maatwerk
Om de kans op studiesucces van mbo’ers in het hbo te vergroten was met name maatwerk nodig. "En dat maatwerk vind je terug in ons programma. Zo leren studenten door middel van assessments aan welke punten ze nog moeten werken, welke studie bij hen past, gaan ze op meeloopstage in het hbo om alvast gevoel te krijgen bij het hoger onderwijs en krijgen ze in het eerste jaar van het hbo intensievere begeleiding. We zien namelijk dat studenten vaak met het juiste zetje in de rug juist kunnen floreren in het hbo", vertelt projectleider Fahtiga Haddad.

Opbouw programma
Het programma is opgebouwd uit meerdere onderdelen. In het mbo kunnen studenten in jaar twee een ontwikkelassessment doen, waarmee zij inzichtelijk krijgen aan welke hbo-vaardigheden ze nog moeten werken. In het derde jaar kunnen zij een keuzedeel ‘studeren in het hbo’ volgen, waarmee zij inzicht kunnen krijgen of het hbo goed bij hen past. Na aanmelding bij een hbo-instelling volgt een studiekeuzecheck, waarbij motivatie centraal staat. In het eerste jaar op het hbo krijgen de studenten vervolgens extra begeleiding en zijn er extra mogelijkheden om te werken aan hbo-vaardigheden en bepaalde vakken, zoals rekenen en economie.
 

De twintig enthousiaste deelnemende studenten zijn afkomstig van de opleiding bedrijfsadministratie van ROC Mondriaan en waren de eersten die het ontwikkelde 10-weken-programma in één projectweek hebben gevolgd.. Een hele week waren ze bij Inholland Den Haag om lessen te volgen en in groepjes te werken aan een projectopdracht die ze uiteindelijk moesten presenteren. Er waren drie prijzen te winnen, namelijk die voor beste idee, beste presentatie en de publieksprijs. De prijzen gingen naar:

• Beste idee: spaarkaart voor McDonald's.
• Beste presentatie: zelfrijdende taxiservice Tesla.
• Publieksprijs: Samsung Genius, een nieuw model telefoon met opvallende specificaties.

Marie-Claire Gambon, onderwijsdirecteur bij ROC Mondriaan, was er om ze toe te spreken en terug te horen wat de ervaringen waren van een week lang als student op een hogeschool rond te lopen. “We hopen dat jullie met deze week hebben kunnen ervaren hoe het is om op het hbo te studeren en op basis daarvan een goede keuze kunnen maken om of door te studeren of met jullie mbo-opleiding aan het werk te gaan", aldus Marie-Claire Gambon.

Pilotgroep
In periode 2 en 3 hebben de eerste groepen mbo-studenten dit programma in tien weken gevolgd. Uit zowel de evaluatie met studenten als de evaluatie met docenten kwam naar voren dat een week lang ondergedompeld worden in het hbo wellicht beter werkt dan een aantal ‘losse’ lesjes verdeeld over meerdere weken. Met deze pilotgroep is dat meteen uitgeprobeerd.

De eerste ervaringen zijn positief. “Ik ben een sterke voorstander om dit te blijven doen in één week tijd, want het is echt een beleving en een ervaring op zich om hier een week lang rond te lopen, gastlessen te volgen en in groepsverband te werken aan een project”, aldus Nargiz Mihci, mbo-docent en begeleider van de studenten tijdens de week.

Ook de studenten waren enthousiast over de week. Jerry Budhram vertelt: “De week was leerzaam en interessant en de afwisseling van een weekje hbo tijdens het mbo was wel lekker.” De pilot heeft gelijk ook wat leerpunten opgeleverd: de timing sloot niet helemaal goed aan, de studenten zaten namelijk net voor hun examenweek op het mbo. Ook hadden ze minder tijd om hun opdrachten uit te werken dan de groepen die het programma in het tien weken volgden. 

Regionale samenwerking|
Het programma is tot stand gekomen in een regionale samenwerking van ROC Mondriaan, mboRijnland, Hogeschool Inholland Den Haag, De Haagse Hogeschool, Hogeschool Leiden, Hotelschool The Hague en de Rotterdam Academy. Dit studiejaar volgden ongeveer 500 studenten van ROC Mondriaan het keuzedeel Voorbereiding hbo om zo kennis te maken met de verschillende hbo-opleidingen en de vaardigheden die nodig zijn om te studeren in het hbo. Komend jaar zullen ook studenten van mboRijnland participeren en zal het aantal oplopen naar ongeveer 800 deelnemende studenten. Meer opleidingen zullen dan ook experimenteren met het programma in een week.

Voor meer informatie over het Keuzedeel Voorbereiding hbo, neem contact op met Tjitske Lovert, relatiebeheerder mbo: tjitske.lovert@inholland.nl, 06-11449920.

Minister van Engelshoven van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft 1,3 miljoen euro beschikbaar gesteld voor Spoor 22. Met dit project, waar ook Hogeschool Inholland in samenwerkt, richten onderwijs- en welzijnsinstellingen in de regio Rotterdam-Den Haag zich gezamenlijk op de veranderende eisen aan de nieuwe welzijnsmedewerker, vergroting van de kansen van mbo’ers op de arbeidsmarkt en een leven lang ontwikkelen.

Vanuit Inholland zijn de opleidingen van het cluster Social Work zuid aangesloten om samen met onderwijsinstellingen en het werkveld te innoveren op leren. Dit om in in de toekomst te kunnen voorzien in de behoefte aan voldoende en gekwalificeerde personeel in de welzijnssector. Er komen leerarrangementen voor studenten en werknemers in het werkveld.

Spoor 22 is de eerste aanvraag uit de welzijnssector die gehonoreerd is door het Regionaal Investeringsfonds (RIF) mbo. ROC Mondriaan treedt op als penvoerder en levert de programmamanager. Het RIF heeft als doel om mbo-studenten nog beter aan te laten sluiten op de arbeidsmarkt. Dat gaat onder meer gebeuren door hen al tijdens hun studie te laten werken met de modernste technieken en methoden. Naast de RIF-gelden investeren ook de partners mee, waardoor er voor Spoor 22 tot 2022 vier miljoen euro beschikbaar is.

Spoor 22
Het programma richt zich op twee sporen richting 2022. Het eerste spoor is de positionering van de nieuwe welzijnsmedewerker. Deze moet steeds meer een actieve en ondernemende rol spelen in de wijk waar hij nu nog afwachtend in het buurthuis zit. Het tweede spoor richt zich op innoveren op leren, waardoor mbo’ers meer kansen krijgen op de arbeidsmarkt en beter kunnen doorstromen naar het hbo. Bewustwording bij studenten van de noodzaak van blijven ontwikkelen is ook een belangrijk doel.

Partners
Spoor 22 is een samenwerking tussen onderwijs- en welzijnsinstellingen uit de Metropoolregio Rotterdam Den Haag, te weten ROC Mondriaan, Albeda, Hogeschool Leiden, Hogeschool Inholland, Haagse Hogeschool, Rotterdam Academy, gemeente Den Haag, ZorgZijnWerkt, Welzijn Capelle, 2BLearning, DOCK, Buurtwerk, Jeugdformaat, Educator, Xtra, Learning Connected, Humanitas en Menskracht 7. Daarnaast zijn er nog verschillende andere partijen die de aanvraag ondersteunen.

Geroezemoes alom als het eerste groepje mbo-studenten naar voren loopt. Zichtbaar zenuwachtig en met mobiel - de moderne variant van de speakernotes - in de hand. De bijna dertig derdejaars mbo-studenten Sociaal Werker van het ROC Nova College Hoofddorp hebben het afgelopen half jaar 18 bijeenkomsten bij Inholland Haarlem gevolgd. Maandag 9 april presenteerden ze de resultaten van hun onderzoek aan de rest van hun klas. “In november zijn we gestart met de doorstroommodule. Studenten van het mbo volgen bij ons lessen, gericht op het verwerven van inzicht in hbo-vaardigheden, studiehouding en onderzoek.” Tineke de Wit, teamleider Social Work bij Inholland Haarlem, is enthousiast over de doorstroommodule. “Dit jaar was het nog een pilot maar we gaan er volgend jaar zeker mee door.”

De doorstroommodule is onderdeel van de mbo-hbo keuzedelen. De keuzedelen vormen een relatief nieuw onderdeel binnen een mbo-opleiding en hebben als doel om de arbeidsmarktpositie van de student te versterken. Door verdieping, verbreding, zelfontwikkeling of, in dit geval, oriëntatie op een eventuele vervolgstudie. “Veel van mijn studenten hebben de intentie om door te stromen naar het hbo. Maar ze weten niet precies wat er van ze wordt verwacht. Pas ik wel op het hbo? Welke opleiding wil ik doen? Kan ik het niveau wel aan? Deze groep heeft aan het hbo kunnen ruiken. Ik verwacht dat ze zo beter zijn voorbereid en een bewustere keuze maken om wel of juist niet verder te studeren.” Angelique van Balen is docent bij het ROC Nova College in Hoofddorp. Ze vindt het een meerwaarde dat de bijeenkomsten op de hogeschool in Haarlem plaatsvonden. “Ook de peercoaches, de vierdejaarsstudenten van Inholland die onze studenten hebben begeleid, vind ik van toegevoegde waarde. Wat je ziet is dat onze studenten ze bestoken met vragen. Niet alleen over het onderzoek, maar juist over de dagelijkse gang van zaken op het hbo.”

Goed te doen
Angel van Eijgen is een van de zes peercoaches. Dat er verschil in leren is, weet ze uit eigen ervaring, zelf maakte ze ook de overstap van mbo naar hbo. Achteraf is het Angel meegevallen. “Als je iets doet waar je echt in bent geïnteresseerd en je vraagt ondersteuning als dat nodig is, dan is het prima te doen. Onderzoek vinden ze spannend, merkte ik, ze hebben geen idee hoe ze dat moeten aanpakken. Daar heb ik ze gaandeweg de lol van leren inzien. Het meeste werd ik gebruikt om hun persoonlijke vragen te beantwoorden. Vooral over hoe het is om op de hogeschool te studeren. Van mijn groepje gaan er uiteindelijk drie volgend jaar naar het hbo.”

Meer inzicht
Jesse van der Beele, docent Social Work bij Inholland Haarlem, is blij met de inzet van de peercoaches. “Het is een perfecte manier om ervaring op te doen op gebied van leidinggeven, begeleiden en coachen. Dit jaar hebben de peercoaches zich nog vrijwillig opgegeven, volgend jaar willen we dit onderdeel maken van de opleiding.” Van der Beele verzorgde de lessen onderzoeksvaardigheden. “Wat was dat leuk om te doen! De zes bijeenkomsten hebben mij inzicht gegeven in zowel de mbo-opleiding als de mbo-student. Ik begrijp nu beter waar ze vandaan komen en wat ze lastig vinden. Kennis waar ik nu en in de toekomst dankbaar gebruik van ga maken.”

Bewuste keuze
Dat alle 25 studenten doorstromen naar het hbo, is zeker niet de verwachting. Wel denken Van Balen en Van der Beele dat de mbo-studenten door de doorstroommodule een meer bewuste keuze maken waardoor de kans dat ze een eventuele hbo-studie ook echt afmaken, aanzienlijk groeit. Mbo-studente Nadia Steenbergen heeft zich al ingeschreven voor Social Work. “Door dit keuzedeel en door Open Dagen te bezoeken ben ik er steeds meer achter gekomen wat ik echt wil. En dat is naar het hbo. Social Work, ja. Al vind ik het wel eng, hoor, het is echt een andere manier van werken. Mijn peercoach zei dat als ik het gewoon goed bijhoud, het te doen is. Nou, dat ga ik dan maar doen.”

Tijdens een feestelijke afsluiting bij De Haagse Hogeschool ontvingen tien mbo-studenten vorige week het diploma van de eerste mbo-pabo doorstroomklas. De (voormalige) studenten van ROC Mondriaan en mboRijnland startten in september met het programma dat zich richt op afgestudeerde mbo’ers die zich voorbereiden op een overstap naar de Pabo. 

De studenten volgden gedurende afgelopen half jaar een voltijdprogramma bij Hogeschool Inholland Den Haag en De Haagse Hogeschool. ​Docenten Dirk-Jan Smits van ROC Mondriaan en Rinaldo Keur van MboRijnland spraken de gediplomeerden persoonlijk toe. “Doorzettingsvermogen, verantwoordelijk, doelgericht, gedreven, rustig, trots, zelfverzekerd en welbespraakt, die woorden zijn op jullie van toepassing. Jullie hebben alle toetsen gehaald en dat is echt superknap. Wij hebben er dan ook alle vertrouwen in dat jullie het goed gaan doen op de pabo”, aldus Dirk Jan Smits. Rinaldo Keur vult aan: "Jullie hebben echt doorgezet. Ook toen het moeilijk werd. Houd dit vol, ook op de Pabo." De bijeenkomst was extra feestelijk, omdat de studenten ook hun mbo-diploma ontvingen. 

Overstap mbo-hbo
De overstap naar de pabo is moeilijker dan naar andere hbo-opleidingen door de extra toelatingstoetsen die mbo’ers naast het mbo-niveau 4 examen moet halen. Aan leraren worden hoge eisen gesteld. De start van dit programma is dan ook meer dan een manier om aan het hbo te wennen en door te studeren. Er is een groot maatschappelijk belang. “Het aantal pabo-studenten loopt de laatste jaren sterk terug. In 2020 wordt een landelijk lerarentekort van 8.000 leerkrachten verwacht en dan vooral in de grote steden in de Randstad. Door hier in Den Haag samen met onze collega’s van het mbo op te trekken, leiden we toekomstige leraren op en hopen we dit tekort terug te dringen,” aldus Hans Camps, lid College van Bestuur van De Haagse Hogeschool namens de deelnemende hogescholen.

Over de doorstroomklas
Met de doorstroomklas worden afgestudeerde mbo’ers voorbereid op de drie toelatingstoetsen aardrijkskunde, geschiedenis en natuur & techniek die de pabo voor mbo’ers als instroomeis stelt. Ook zijn er extra lessen taal en rekenen en lopen studenten stage. Het doorstroomtraject is bedoeld voor studenten die voorheen een opleiding in een hele andere richting, zoals bijvoorbeeld Sport of Techniek, volgden. Het voltijdsprogramma wordt door de Pabo’s en mbo-opleidingen samen verzorgd. Op dit moment is de werving voor de tweede doorstroomklas mbo-pabo, die in september 2018 zal starten, in volle gang.

Lees meer over het doorstroomtraject.

Tijdens de eindpresentaties kwamen de mbo-studenten met interessante ideeën voor bestaande bedrijven, zoals een snelle afhaalservice voor pakketten op stations met bijbehorende app, een actie voor het zelf samenstellen van hamburgers en een app waarmee je met een geüploade foto van jezelf kleding kunt passen. Er waren verschillende prijzen te winnen, zoals de prijs voor het meest creatieve advies, het meest haalbare advies en de publieksprijs.

“Ik had een groepje dat niet wilde presenteren, omdat ze hun presentatie niet goed genoeg vonden", vertelt Soeresh Jagesar, docent bij ROC Mondriaan. "Ze hadden wat tegenslagen gehad. Maar ze realiseerden zich nu wel, het is hbo, je moet presenteren, er is geen uitstel meer. Dus zijn ze aan de slag gegaan en hebben ze nu toch de prijs voor ‘Meest haalbare advies’ gewonnen. Dat zijn mooie opbrengsten van zo’n traject!”  Tjitske Lovert, relatiebeheerder mbo bij Inholland Den Haag, vult aan: “Dit is Leren = durven in de praktijk. Mooi om te zien dat deze mbo-studenten dat stapje extra durven te zetten. Hier doen we het voor.”

Dit studiejaar volgen ongeveer 500 studenten van ROC Mondriaan het keuzedeel Voorbereiding hbo om zo kennis te maken met de verschillende hbo-opleidingen en de vaardigheden die nodig zijn om te studeren in het hbo. In februari gaat de tweede lichting van start. 

Samenwerking mbo-hbo in de regio
Het programma is tot stand gekomen in een regionale samenwerking van ROC Mondriaan, MboRijnland, Hogeschool Inholland Den Haag, De Haagse Hogeschool, Hogeschool Leiden, Hotelschool The Hague en de Rotterdam Academy. Bij de ontwikkeling van dit programma is gebruikt gemaakt van de studentenplannen die voortgekomen zijn uit de Studentlabs van oud-minister van Onderwijs Jet Bussemaker. Vanaf 2018-2019 zal het aantal deelnemende studenten aan het keuzedeel verder oplopen.