“Vier krachtige lectoraten met grote maatschappelijke relevantie maken met methodologisch gevarieerd onderzoek impact, zowel binnen als buiten de hogeschool.” Een visitatiepanel vanuit de Vereniging Hogescholen gaf vorige week complimenten aan de lectoraten van het kenniscentrum Onderwijzen en Leren in Diversiteit.

Tijdens de visitatiedag bij Hogeschool Inholland Haarlem lieten de lectoraten De Pedagogische Opdracht, Studiesucces, Diversiteitsvraagstukken en Teaching, Learning & Technology samen met werkveldpartners overtuigend zien hoe ze bijdragen aan het realiseren van inclusieve en effectieve leeromgevingen. 

Maatschappelijk relevant en actueel onderzoek 
De lectoraten droegen bijvoorbeeld bij aan het Manifest tegen Stagediscriminatie en de recent verschenen verkenning van de Onderwijsraad naar de inzet van intelligente technologie. Deze praktijkvoorbeelden illustreren dat de onderzoeksthema’s van het kenniscentrum maatschappelijk relevant zijn. Het belang van de onderzoeksthema’s is in de afgelopen coronajaren alleen maar verder toegenomen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan toename in kansenongelijkheid door verschillen in thuissituaties, in digitale geletterdheid en in toegang tot de arbeidsmarkt. 

Het panel was lovend over de kwaliteit van het onderzoek en de methodologische verscheidenheid. Die variatie in methodologie reikt van kwalitatief onderzoek, bijvoorbeeld met behulp van levensverhalen, tot aan kwantitatief onderzoek. De verscheidenheid wordt ook benut in samenwerking tussen de onderzoekers, en uitwisseling over de lectoraten heen die erop is gericht dat onderzoekers van elkaar leren. 

Bij de dag waren veel interne en externe partners aanwezig, waaronder het College van Bestuur van Inholland, vertegenwoordigers van scholen uit het primair onderwijs, het mbo, de Vrije Universiteit en het ministerie van OCW. Zij deelden hun enthousiasme over wat het onderzoek voor hen betekent.  

Ambities voor de toekomst 
“De grote opkomst laat zien dat het kenniscentrum van waarde is en dat onze vier sterke lectoraten een mooi toekomstperspectief hebben”, zegt Ria de Gooijer, programmaleider onderzoek van het kenniscentrum. “Het panel daagt ons uit om de positie van het kenniscentrum duidelijker neer te zetten. Wil je het kenniscentrum als totaal positioneren als dé plek voor vraagstukken rondom inclusieve en effectieve leeromgevingen of positioneer je de individuele lectoraten? We gaan hier de komende jaren mee aan de slag en nodigen daarbij onze partners binnen en buiten de hogeschool uit om het gesprek met ons daarover te voeren.” 

Het onderzoek van het kenniscentrum is een pijler van het nieuwe Strategisch Plan van Inholland, waarin aandachtspunten in het onderzoek als ‘Student als partner’, hybride leeromgevingen en diversiteit en inclusie als belangrijke aandachtspunten voor de hogeschool worden benoemd. 

Om de onderzoeksresultaten in de praktijk te benutten heeft het kenniscentrum een rijke variatie aan publicaties. De films, animaties, factsheets, verhalen, artikelen en nieuwsbrieven zijn terug te vinden op de website van het kenniscentrum. 

Inmiddels hebben we allemaal ervaring opgedaan met online werken. We vergaderen, leren en doceren vanachter schermen. En waar dat in maart 2020 onverwachts een flinke aanpassing vergde, raakten we er meer bedreven in en zagen we ook de pluspunten ervan. Hoe docenten de afgelopen anderhalf jaar online doceren ervaarden en welke lessen we daaruit kunnen leren, onderzocht de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology.

Praatplaat als hulpmiddel
De uitkomsten van het onderzoek hebben de onderzoekers visueel uitgewerkt in een zogenaamde ‘praatplaat’. “Deze coronapandemie dwong ons tot online doceren en daar leerden we veel van. Zo onderscheiden we uit de gesprekken met docenten van verschillende domeinen twee fasen: voor de zomer en na de zomer. Docenten liepen tegen nadelen aan, maar ontdekten ook voordelen, “vertelt lector Nynke Bos. “We hebben ze verwerkt in een praatplaat, omdat we deze geleerde lessen willen meenemen in de toekomst. De praatplaat kunnen teams gebruiken om het gesprek op gang te helpen. Herkennen docenten zich in de ervaringen van collega’s? En wat zijn hun eigen geleerde lessen?”

Klik op de afbeelding voor de pdf.

“Inholland heeft de ambitie om blended learning verder te ontwikkelen. Een belangrijk aandachtspunt vanuit ons onderzoek is daarbij het creëren van een veilig innovatieklimaat. Denk bijvoorbeeld aan het ontwikkelen van een teamvisie en het inregelen van de juiste ondersteuning. Ook deze blik op de toekomst vind je terug in de praatplaat,” vult docent-onderzoeker Judith Heijmans aan.

Online leren na corona
Wil jij met je team doorontwikkelen? Vanuit het onderzoek kunnen Nynke en Judith de eerste stappen naar blended learning definiëren:

1. Neem misvattingen over blended learning weg; het is niet hetzelfde als online teaching.
2. Bepaal welk doel je met blended learning wilt bereiken; in het rapport is een tabel opgenomen om hiermee aan de slag te gaan.
3. Definieer gezamenlijk een groeimodel passend bij de doelstellingen; in het rapport staan enkele bestaande modellen genoemd.

Lees het volledige rapport en gebruik de praatplaat (pdf). Voor vragen of opmerkingen kun je terecht bij nynke.bos@inholland.nl of judith.heijmans@inholland.nl

De Inclusivity Pathway Training (IPT) is mede ontwikkeld door de Haagse Hogeschool, Universiteit Leiden en de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken van Inholland. In een reeks trainingen leren deelnemers vaardigheden om effectiever met inclusie om te gaan. Hoe maak je verbinding met het verhaal van een ander, luister je echt? Hoe herken je uitsluitingsmechanismen en raak je je bewust van je eigen conditionering? In de Community of Practice (CoP) Diversiteit op 21 januari (foto boven toont slechts een deel van de deelnemers!) kregen geïnteresseerde collega’s alvast online een voorproefje.

Backpacken in West-Afrika
Meer dan 100 deelnemers logden in, onder wie Jurgen. “Ik woon vaker de CoP’s bij. Ik heb veel met het onderwerp diversiteit, hoewel minder met de term op zich. Want als je het hebt over diversiteit, ben je nog te weinig op zoek naar de overeenkomsten tussen mensen. Waarden als gastvrijheid, vriendelijkheid, netheid delen we allemaal. Ja, onze verhalen verschillen. En juist daar ben ik nieuwsgierig naar. Zoals ik in mijn jonge jaren nieuwsgierig was en niet ging backpacken in Thailand, zoals de meesten, maar door West-Afrika om een beeld te vormen van deze voor mij nieuwe wereld.”

Oprechte interesse
Vanwege de veelheid aan verhalen en werelden voelt Jurgen zich naar eigen zeggen ‘ontzettend thuis op de superdiverse locatie Rotterdam’. Natuurlijk komen die verhalen naar boven bij zijn werk als vertrouwenspersoon en in zijn rol als mentor. “Maar ook als docent wil ik weten met wie ik te maken heb. Ik heb die brug nodig om tot interactie en informatieoverdracht te komen. Ben je voor Ajax of Feyenoord? Wat is je favoriete muziek? Ik wil dat weten. Bij de IPT-sessie ging een van de openingsvragen over eten: aan welk gerecht van vroeger bewaar je mooie herinneringen? Ik vraag mijn studenten wie hun ouders zijn. Oprechte interesse, dat waardeert iedereen. In een veilige omgeving komen we tot verbinding.”

In no time een band
De deelnemers van de IPT-sessie deelden in breakoutsessies hun ervaringen. Willekeurig samengestelde groepjes collega’s die elkaar nog niet eens van naam kenden, hadden na afloop moeite om afscheid van elkaar te nemen. “Door enkele eenvoudige vragen over gerechten, maar ook over ergernissen of pijnlijke momenten bouwden we in no time een band op. Ook dit doet me denken aan het backpacken van vroeger. Je trekt korte tijd op met een andere backpacker en wisselt adressen uit, omdat je al snel een soort vrienden voor het leven bent geworden.”

Power Dag voor 500 studenten
Jurgen organiseert met collega’s van Sociaal Juridische Dienstverlening en HBO-Rechten een variant van de IPT-sessie, speciaal voor eerstejaarsstudenten. “Zes jaar geleden zijn we begonnen met de Power Dag. We wilden daarmee de anonimiteit tussen studenten doorbreken en daarmee ook onderlinge conflicten voorkomen. Op een luchtige manier elkaar beter leren kennen, maar ook zwaardere onderwerpen aansnijden – daar draait het om. IPT leent zich daar heel goed voor en is nu met corona echt nodig, omdat studenten online les krijgen in kleine groepen en elkaar daarbuiten niet of nauwelijks kennen.”

IPT in maart van start
Met Power Dag gaan Jurgen en zijn collega’s met 500 studenten verdeeld over twee dagdelen in maart aan de slag met verbinding en inclusie. Die maand start ook de IPT-reeks van voor collega’s bij Inholland. Gedurende een aantal weken leert een groep van twaalf deelnemers praktische vaardigheden in verschillende situaties toepassen. Voor meer informatie, stuur een mailtje naar diveninclusie@inholland.nl.

CoP Diversiteit op donderdag 11 maart 2021. Meld je aan!

De volgende (online) Community of Practice (CoP) Diversiteit is op donderdag 11 maart aanstaande. Dan staat online discriminatie centraal, belicht vanuit het project #datmeenjeniet. Wat helpt om in actie te komen tegen discriminatie op social media? Wat kun je doen als collega en ook als student? Geïnteresseerd? Meld je nu aan voor de CoP.

Vanaf dinsdagavond 22 september is het programma met de ondertekening terug te kijken via dezwijger.nl.

De ondertekening vond maandag 21 september plaats tijdens het online event WeMakeThe.City 2020, uitgezonden door Pakhuis de Zwijger. De Colleges van Bestuur van zes Amsterdamse hoger onderwijsinstellingen tekenden daar het akkoord voor divers, inclusief en maatschappelijk betrokken hoger onderwijs. Met het akkoord stellen de ondertekenaars zich ten doel om kansenongelijkheid tegen te gaan. Zij streven hiermee naar meer representatie, toegankelijkheid, betrokkenheid in de stad, gedeelde kennisproductie en een veilige leer- en werkomgeving voor iedereen.

Diversiteit als kracht
Hogeschool Inholland hecht grote waarde aan diversiteit en inclusie. De hogeschool heeft sinds 2017 een onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken en een Community of Practice Diversiteit. In 2018 ondertekende Inholland de Charter Diversiteit tijdens het seminar Kansen voor een Inclusiever Hoger Onderwijs, een initiatief van ECHO, Expertisecentrum Diversiteitsbeleid en het ministerie van OCW. De Amsterdamse vestiging stelde deze zomer ook twee student-ambassadeurs diversiteit aan, in navolging van de Rotterdamse vestiging. Samen met het onderwijs en de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken organiseren zij activiteiten rond diversiteit en inclusie, en maken zij onderwerpen bespreekbaar.

“Inholland heeft een traditie van diversiteit en inclusie die we vormgeven met onze studenten, docenten, en medewerkers,” zegt Inholland-collegelid Mieke van den Berg. “Ook dit College van Bestuur hecht grote waarde aan diversiteit en inclusie. Met dit Akkoord bevestigen we niet alleen dat Inholland een onderwijsinstelling is waar diversiteit als kracht wordt gezien, waar iedereen zich thuis kan voelen, waar verschil er mag zijn en waar we de talenten van ieder individu benutten; ook committeren we ons met een groot aantal andere hoger onderwijsinstellingen aan dit Akkoord en aan een gezamenlijke evaluatie van onze voortgang. Dit is een belangrijk moment voor het hoger onderwijs.”

Het is de eerste keer dat Amsterdamse hbo- en wo-instellingen zich op deze manier verenigen. Het akkoord is het resultaat van meer dan anderhalf jaar samenwerking en overleg tussen verschillende instellingen en externe partijen. Daarbij is gekeken naar de beste manier om krachten te bundelen en kennis, expertise en ervaringen te delen, om zo een gezamenlijk commitment uit te dragen. Met het ondertekenen geven de instellingen ook aan graag in gesprek te willen met studenten, docenten en andere medewerkers over genoemde doelen. De instellingen hopen hiermee een voorbeeld te zijn voor kennisinstellingen en andere organisaties in Nederland.

De betrokken onderwijsinstellingen zijn Hogeschool Inholland, Vrije Universiteit Amsterdam, Hogeschool van Amsterdam, Gerrit Rietveld Academie, Universiteit van Amsterdam en Amsterdam Hogeschool voor de Kunsten.

Met seksistische comments, racistische uithalen of homofobe posts is online discriminatie aan de orde van de dag. Het aantal meldingen blijft toenemen. Om deze ontwikkeling een halt toe te roepen krijgen jongeren die online actief zijn begeleiding vanuit #datmeentjeniet. Zo leren ze hoe zij online (nog meer) het verschil kunnen maken en in actie kunnen komen tegen online discriminatie. Veel jongeren zien discriminerende content namelijk wel voorbijkomen, maar weten niet goed wat ze ertegen kunnen doen. Door in te grijpen, zijn zij niet langer een zwijgende omstander, maar eerder een ‘upstander’.

Ingrijpen heeft zin
En ingrijpen heeft zin, blijkt uit onderzoek van Movisie en Kennisplatform Integratie & Samenleving (KIS). De reacties van omstanders bij discriminatie zijn erg belangrijk. Zo past de dader mogelijk zijn reactie aan, voelt het slachtoffer zich gesteund en wordt er een sociale norm gecommuniceerd waaruit blijkt dat online discriminatie niet normaal is.

De campagne #datmeenjeniet vloeit voort uit een onderzoeksproject waarin Hogeschool Inholland samenwerkt met kennisinstituut Movisie en Diversity Media. Actieve rol in het project spelen studenten van de opleidingen Creative Business, Business Innovation en Business Studies. Voor studenten van deze opleidingen zijn media en communicatie (en hoe je je op mediaplatformen moet gedragen) onlosmakelijk onderdeel geworden van beroepen waarvoor ze worden opgeleid. Studenten Business Innovation richten zich bijvoorbeeld op ‘wicked problems’, zoals online ‘hate speech’ en discriminatie. "Ik word erg blij van het enthousiasme waarmee studenten zich inzetten voor dit project. Mooi zoals ze het komen tot een fijnere wereld vertalen in een professionele uitdaging en andersom", reageert Joke Hermes, als lector Media, Cultuur & Burgerschap betrokken bij het project.

Wat werkt wel en wat werkt niet?
Tijdens workshops krijgen upstanders informatie over wat wel en niet werkt bij online reageren en ontwikkelen of verscherpen ze een eigen strategie om (een vorm van) discriminatie aan te pakken. Ze doen ook mee met een campagne om de boodschap uit te dragen dat online discriminatie onacceptabel is.

De aanpak wordt gedurende drie jaar tussentijds geëvalueerd en bijgestuurd. In het najaar van 2022 wordt alle kennis gebundeld in een e-learning, te gebruiken voor in het onderwijs en jongerenwerk. Ook wordt de kennis geborgd in opleidingen van Hogeschool Inholland.

Campagne
Afgelopen dinsdag is de campagne officieel gelanceerd op sociale media. Sinds dat moment trekken upstanders samen met bekende influencers het #datmeenjeniet T-shirt aan om mensen bewust te maken van online discriminatie en hen op te roepen om daartegen in opstand te komen.

Nee, ook lector Nynke Bos stond lang niet altijd te applaudisseren bij het online onderwijs in Nederland van de afgelopen maanden. "Je zag geregeld dat het lesrooster één op één werd overgezet van de fysieke naar de online omgeving. Dat kon aan het begin ook niet anders. Van de ene op de andere dag moesten opleidingen massaal onderwijs op afstand organiseren, zonder dat er tijd was voor een gedegen herontwerp. Hierdoor ervaren docenten en studenten eerder problemen dan een meerwaarde van online onderwijs.”

Meerwaarde van technologie
Bos snapt dat docenten verlangen naar het moment dat de scholen weer opengaan. “Maar we moeten beseffen dat corona voorlopig een rol blijft spelen in het onderwijs. Het goede nieuws is dat digitale technologie wel degelijk meerwaarde biedt, als je de middelen op een goede manier inzet.”

Contacttijd verbeteren
Ook zonder corona is de inzet van technologie in het onderwijs essentieel, stelt Bos. “Het onderwijs draait steeds meer om het leren van vaardigheden. Daarvoor is het belangrijk dat docenten en studenten voldoende contacttijd hebben. Dan heb ik het niet over hoorcolleges. Het overdragen van kennis kan net zo goed online gebeuren. Sterker nog, als je studenten thuis online de theorie laat leren, komen ze beter voorbereid op locatie en kun je de tijd face to face veel beter benutten met interactie en dingen doen.”

Monitoren en op maat begeleiden
Volgens Bos neemt kennisoverdracht met digitale middelen extra voordelen met zich mee. “Digitaal kun je het leerproces van studenten heel goed monitoren. Het is nog een onontgonnen gebied, maar je kunt in kaart brengen hoe individuen en groepen studenten leren, waardoor je hen ook veel beter op maat kunt begeleiden. Zeker met de steeds grotere rol voor programmatisch toetsen komt het erop aan om goed te monitoren.”

Inholland-tool: TeamTester
"Interessant vind ik de ontwikkeling van de TeamTester binnen de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology. Deze tool laat zien welk aandeel iedere individuele student heeft in een gezamenlijke opdracht. Hiermee kun je analyseren hoe studenten een effectief team vormen. Zit elke student in een projectgroep wel in zijn kracht? Zo niet, hoe kun je hen daarin begeleiden?”

In praktijk brengen
Bos kijkt met waardering naar het werk van haar voorganger, lector Jos Fransen, die eind augustus met pensioen is gegaan. “Ik ben onder de indruk van de invalshoek en de kwaliteit van de onderzoekslijn. Die staat supergoed in de steigers, ik voel me hierin thuis. Natuurlijk kunnen er thema’s afvallen en bijkomen. Een thema dat ik nu belangrijk vind, is ‘Pioniers in onderwijsvernieuwing’. Er is inmiddels goede technologie beschikbaar, maar hoe maak je een duurzame stap van het pionieren naar de brede toepassing in de onderwijspraktijk?”

Opleidingen adviseren
Bij Inholland wil Bos docenten motiveren om technologie didactisch in te zetten. “Dit kan op basis van hun vragen, maar ik wil ook op hen toe stappen en nagaan wat voor studenten ze willen opleiden en hoe technologie daarin kan helpen. Technologie moet voor docenten gemeengoed gaan worden en ingebed raken in curricula, niet als sluitstuk maar als beginpunt. Zo benut je echt de gecombineerde kracht van fysiek en online onderwijs.” Verder zoekt Bos graag de samenwerking met andere onderzoekslijnen in haar onderzoeksgroep, zoals De Pedagogische Opdracht en Studiesucces. “Interessant is ook de onderzoekslijn Data Driven Smart Society. Wellicht dat we samen kunnen werken om patronen in leerprocessen beter te herkennen en studenten daarop te begeleiden."

In dit debat komt naar voren dat aandacht voor ongelijke kansen en ongelijke behandeling als gevolg van iemands etnische achtergrond of uiterlijk in onze samenleving op diverse terreinen ontzettend belangrijk is. Evenals aandacht voor de pijn die dit oproept bij de mensen die het betreft. En dat nu het moment is gekomen daadwerkelijk tot veranderingen te komen.

Onze hogeschool draagt uit persoonlijk en dichtbij te willen zijn. Dat betekent dat alle studenten en medewerkers zich thuis voelen, dat verschillen worden gewaardeerd en dat de talenten van iedereen worden benut.

Een debat op diverse manieren, open voor iedereen
Als hogeschool willen we een bijdrage leveren aan dit debat door alle stemmen die er zijn en die gehoord willen worden ook te laten horen. We zullen dat op een reflectieve manier doen. Inholland heeft een traditie van aandacht voor diversiteit en doet dat samen met medewerkers en studenten. Bijvoorbeeld in de Community of Practice Diversiteit, een groep betrokken Inholland-collega’s die inzichten en ervaringen uitwisselen op het gebied van diversiteitvraagstukken. Ook de onderzoekslijn Diversiteitvraagstukken draagt bij aan het bieden van inzichten en het ontwikkelen van kennis en interventies als het gaat om kansengelijkheid in een diverse samenleving.

Aandacht vragen blijft noodzakelijk
Ondanks datgene wat we doen, realiseren we ons dat dat nog altijd niet genoeg is zolang er studenten of medewerkers zijn die zich niet gehoord of niet gezien voelen. Het gaat daarbij niet alleen om gevoelens van uitsluiting op basis van huidskleur, maar het gaat ook over gender, seksualiteit, cultuur, geloof of functiebeperkingen en op basis van andere gronden. Inholland stelt dat diversiteit een kracht is en wil een bijdrage leveren aan een samenleving waarin verschillen er mogen zijn en worden beschouwd als toegevoegde waarde van iemand. Zo lang dat nog niet het geval is, of dat gaat om je (nog niet) thuis te voelen op de hogeschool of gediscrimineerd worden bij het vinden van een stageplek bijvoorbeeld, is het belangrijk hier aandacht voor te blijven vragen.

Wat doen we en wat gaan we doen?

• Op 23 juni heeft een online debat plaatsgevonden met studenten en medewerkers van Inholland waarin op een open en constructieve wijze is gesproken over discriminatie en racisme. Deze debatten zullen worden voortgezet, ook in het Engels;
• Op dit moment voert de onderzoekslijn Diversiteitvraagstukken een onderzoek uit naar binding en thuis voelen van LHBTQI+-studenten bij Inholland. De uitkomsten worden het komende studiejaar breed gedeeld;
• Het onderzoek naar stagediscriminatie dat de onderzoekslijn Diversiteitvraagstukken samen met de onderzoekslijn Inclusie en de Creatieve Industrie uitvoert, levert niet alleen concrete interventies op voor onze opleidingen, maar resulteert ook in een documentaire waarin jongeren op zoek naar een stageplek worden gevolgd;
• Samen met de onderzoekslijnen Jeugd en Samenleving, Dynamiek van de Stad en Pedagogische Opdracht voert de onderzoekslijn Diversiteitvraagstukken een pilot-onderzoek uit naar mentoring van eerstejaarsstudenten;
• Samen met de Haagse Hogeschool en Universiteit Leiden wordt een training ontwikkeld waarin docenten worden ondersteund bij het lesgeven aan een diverse klas;
• Onderzoeken van het onderzoekslijn Diversiteitvraagstukken worden uitgevoerd samen met studenten van Inholland. Ook biedt de onderzoekslijn ruimhartig afstudeerplekken aan studenten aan;
• In de Community of Practice Diversiteit wordt het gesprek over diversiteit voortgezet en ervaringen en kennis gedeeld;
• Door het tekenen van de Charter Diversiteit laat Inholland zien dat ze ook beoogt de instroom van haar personeel meer divers te maken. Een representatieve afspiegeling van haar studentenpopulatie is essentieel.

Inholland wil je uitnodigen mee te praten in dit debat om ervoor te zorgen dat we inclusie binnen onze hogeschool daadwerkelijk realiseren en gevoelens van racisme, discriminatie of uitsluiting actief tegen gaan. Welke ervaringen, ideeën en interventies zie jij voor ogen? We nodigen je graag uit om mee te doen. Je kunt via mail contact opnemen met Machteld de Jong, lector Diversiteitsvraagstukken en initiator Community of Practice Diversiteit.

Aanmelden voor de Community of Practice Diversiteit kan via het online formulier.

In hoeverre bezitten studenten en docenten de competentie 'kunnen omgaan met diversiteit' en wat is er nodig is om deze verder te ontwikkelen? Immers, om de kracht van diversiteit ten volste te benutten is het van belang om in eerste instantie te weten hoe je met diversiteit omgaat. Waar sommige docenten en studenten deze competentie al bezitten, moet deze bij anderen nog verder worden ontwikkeld.

Docenten en studenten, maar ook professionals in het werkveld, geven aan dat ze voorstander zijn van leren in en van de praktijk. Dat geldt zeker ook als het gaat over het leren omgaan met diversiteit. De grote uitdaging is echter hoe een hbo-instelling dat organiseert. Door bijvoorbeeld verschillende stagemomenten in te bouwen tijdens de opleiding of studenten in wisselende groepssamenstellingen samen te laten werken leren zij bijvoorbeeld om in verschillende contexten te functioneren.

Hoe kan het wel?
Volgens de onderzoekers zijn kleinschalig onderwijs met ruimte voor persoonlijk contact, onbevooroordeeld naar elkaar luisteren, het delen van levensverhalen of het bieden van betekenisvolle ontmoetingen of activiteiten voorbeelden van hoe studenten diversiteit beter kunnen begrijpen en benutten. De zes aanbevelingen uit het onderzoek helpen om diversiteit in een onderwijscontext beter te benutten.

• Werk met een brede definitie van diversiteit, die verder gaat dan alleen sociaal-culturele of etnische aspecten, maar ook betrekking heeft op alle andere kenmerken waarop mensen kunnen verschillen. 
• Werk met een gedifferentieerde strategie waarbij de verschillende niveaus - samenleving, opleiding en individuele docent en student - met elkaar worden verweven. 
• Zorg dat de organisatie rond diversiteit op de opleiding goed is ingericht en docenten adequaat worden gefaciliteerd, bijvoorbeeld door op diversiteit gerichte scholing en er ruimte in teamoverleg om over de uitdagingen van een diverse context met elkaar te kunnen praten.
• Betrek studenten bij het organiseren van activiteiten rond diversiteit, dat vinden ze meestal leuk en daar leren ze van.
• Zorg voor een leeromgeving waarin ruimte is om te leren omgaan met diversiteit, waar ruimte is voor het delen van verhalen, waar ‘anders zijn’ niet als raar wordt gezien maar als iets dat mag. 
• Benut het werkveld als partner bij het leren omgaan met diversiteit, bijvoorbeeld via gastcolleges, werkbezoeken en gezamenlijke projecten.

Concrete handvatten en werkvormen
De betrokken docent-onderzoekers hebben voor docenten en hun teams een handreiking gemaakt met hele concrete suggesties die direct bruikbaar zijn in de praktijk. Zij kunnen hier inspiratie en voorbeelden uithalen. Ook voor studenten staan er bruikbare tips in over het werken in groepjes en kunnen omgaan met verschillen. 

Het spreekt voor zich, of het zou vanzelfsprekend moeten zijn, dat de onderwijsinstellingen een scherp oog hebben voor uitsluiting op grond van welke onderscheid dan ook. Om de kracht van diversiteit te benutten is het van belang om te weten hoe je met diversiteit om kunt gaan. Willen hogescholen serieus en structureel werk maken van hun streven naar diversiteit, dan zullen ze de competentie 'kunnen omgaan met diversiteit' als leerdoel in het curriculum op moeten nemen, adviseren de onderzoekers.

Guido Walraven is lector Dynamiek van de Stad, Machteld de Jong is lector Diversiteitvraagstukken, Femke Kaulingfreks is lector Jeugd en Samenleving, Joke Hermes is lector Media, Cultuur en Burgerschap bij de onderzoeksgroep Creative Business, Jeroen Onstenk was lector Pedagogisch en Didactisch Handelen; Judith Logger, Mai Groenevelt, Frake Schermer en Ympkje Albeda zijn docent-onderzoeker bij een van de genoemde lectoren.

Soorten binding
“Er is sprake van sociale binding als we het hebben over contact tussen studenten. Het contact tussen de student en wij als docenten en staf, wordt academische binding genoemd. Daarnaast kun je ook formele en informele binding onderscheiden. Formele binding vormt zich tijdens activiteiten die onderdeel zijn van de opleiding. Terwijl informele binding gestimuleerd kan worden met het organiseren van activiteiten buiten de opleiding om,” legt Rutger uit.

Contacten met andere onderwijsinstellingen leverden de volgende voorbeelden op van activiteiten die ondernomen kunnen worden om binding met eerstejaarsstudenten te creëren.

Formele sociale binding

• Maak gebruik van werk/projectgroepen in jaar 1, vooral bij de start van de opleiding. Varieer met de omvang van de werk/projectgroepen (4-8 personen), zodat de student al snel een keer met iedereen in een werk/projectgroep heeft gewerkt.
• Werk met jaargroepen die bestaan uit 6 á 10 eerstejaars studenten. Hier wordt niet alleen een studieloopbaanbegeleider aan gekoppeld, maar ook een ouderejaarsstudent (Hanzehogeschool).
• Laat de introductieweek voorafgaand aan het onderwijs wel doorgaan, maar in aangepaste vorm. Denk aan online activiteiten zoals een online startfeest via Zoom of een digitale escaperoom. Of in kleine groepen buitenactiviteiten doen.

Informele sociale binding

• Neem in het rooster vast terugkerende momenten op zoals een ‘social hour’, waarvoor (wisselende) groepen studenten via Teams uitgenodigd worden. Dit kan bijvoorbeeld in het kader van een koffiepauze, (vrijdagmiddag) borrel of een andere sociale activiteit.
• Daag studenten uit om zelf met voorstellen te komen om informeel kennis te maken en contact te leggen. Maak er een (extracurriculair) project van voor eerstejaars en/of studenten uit hogere jaren.

Formele academische binding

• Stel startende studenten nu al online op de hoogte over hoe de start van hun studiejaar eruit gaat zien. De Hogeschool van Amsterdam doet dit bijvoorbeeld via de pagina www.hva.nl/startstudiejaar.
• Bied aankomende studenten alvast de mogelijkheid om voor of in de zomer een (leuk en inspirerend) eerstejaars vak te volgen. Door de huidige situatie hebben studenten vaak al langere tijd nauwelijks onderwijs gehad op hun vooropleiding en gaan ze waarschijnlijk minder op vakantie (Fontys hogescholen).
• Versterk structuur en duidelijkheid door bijvoorbeeld een basis weekrooster op te stellen voor eerstejaars met een vaste structuur: iedere dag samen opstarten met slb'er/tutor, duidelijke opdrachten, samen hoorcolleges kijken met opdrachten en/of samen afsluiten.

Informele academische binding

• Organiseer online speeddates met docenten.
• Bied regelmatig een online quiz aan met behulp van Kahoot, Socrative of Mentimeter. Deze kan gericht zijn op de studiestof, maar ook meer in de vorm van een zogenaamde gespreksstarter, ‘pubquiz’ of ‘kletspot’.

Meer informatie?
Lees op LinkedIn het uitgebreide artikel van Rutger met nog meer voorbeelden. Mocht je nog vragen hebben of willen sparren, neem dan contact op en mail rutger.kappe@inholland.nl

Als je terugkijkt naar jouw tijd bij Inholland, wat zijn dan de hoogtepunten en waar ben je het meest trots op?
“Toen ik kwam, was Inholland aan het bijkomen van de crisis. We likten onze wonden en hadden het idee dat we vooral heel braaf moesten zijn. We voelden zowel pijn als schaamte over wat ons was overkomen. Allemaal begrijpelijke emoties geredeneerd vanuit het verleden, maar niet voor de toekomst. Ik wilde daarvan weg en oogsten wat we allemaal hadden geleerd in die moeilijke periode. En dat is gelukt. Op ons vijftienjarig jubileumfeest in Haarlem kon ik het echt voelen: we zijn er weer!

Inholland is nu een hogeschool met herkenbare kernwaarden. Persoonlijk en dichtbij zijn geen loze termen, we leven ze echt na. De waardering voor de opleiding, de mate waarin je bij Inholland jezelf mag zijn, de warmte die men ervaart: dit scoort allemaal bovengemiddeld. Studenten ervaren ons als een warm bad. Ik ervaar dat zelf ook zo. Daarmee hebben we van onze kleinschaligheid onze kracht gemaakt.

Daarnaast toont Inholland lef. We bewezen het in 2010 toen we onze crisis te lijf gingen en benutten het ook nu. We vinden het leuk om nieuwe dingen te proberen en ze net even anders te doen. We zoeken soms de grenzen op en accepteren dat het anders kan aflopen dan gedacht. Fouten maken hoort erbij en daar leer je meestal het meeste van. En ook als het goed gaat, vinden we dat het altijd nóg beter kan. Zo ambitieus durven we nu te zijn.

Na de midterm review hebben we de onderwijsvisie op de Inholland-professional neergezet. Je vindt hierin alle dingen terug die we al goed doen. Onze visie vertelt dus niet hoe het moet, maar wat we doen en waar we voor staan. Het is een visie met ambitie: we benoemen vier lijnen waarbinnen elke opleiding kan groeien. Op basis van de visie maakten we de kwaliteitsafspraken. Dé klap op de vuurpijl was de goedkeuring hiervan, echt een schitterende erkenning van ons werk.”

Tijdens je voorzitterschap is diversiteit altijd een belangrijk onderwerp geweest. Hoe vind je dat Inholland presteert op dit gebied, bijvoorbeeld rond personeelsbeleid en inclusief onderwijs?
“We hebben heel veel kennis in huis op dit punt. Denk aan de theorie binnen de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken. En aan de praktijk met vele docenten en studenten die hier uitvoering aan geven. Maar het is nog lang niet af. De huidige coronacrisis maakt de ongelijkheid in toegang tot kennis en middelen weer groter. Diversiteit is een gegeven, inclusiviteit niet: daar moet je wat voor doen. Belangrijk is om verder te kijken dan uiterlijke kenmerken of dat wat je kunt meten. Iedereen doet het immers beter als je gezien worden voor wie je echt bent. “

Tekst gaat verder onder foto's.

Hoe geldt de slogan ‘leren = durven’ voor jou persoonlijk bij Inholland?
“Ook ik heb de waarheid niet in pacht. Het overkomt me heel vaak dat collega’s de moed hebben met verbeteringen of suggesties komen. Het kan de Hogeschool Medezeggenschapsraad zijn die kritisch is. Of een beleidsmedewerker die nog even een stuk onder handen neemt. De veiligheidscoördinator die adviseert in een crisis. Of een opleiding die met een veel betere oplossing komt. Inholland is zo goed als de som der delen. Ik dus ook. Ik voel me rijk met alle kwaliteit die Inholland me heeft aanreikt. Of mijn moed altijd goed uitpakt? Bij het afscheid van directeur Eric Westhoek nam ik de microfoon. En zoals iedereen heeft kunnen vaststellen, kan ik echt niet zingen.”

Hoe vind je het om in de coronacrisis afscheid te nemen van collega’s?
Verschrikkelijk. Ik zou iedereen graag even de hand drukken, omhelzen, in de ogen kijken. Bij afscheid nemen hoort dat ritueel. Zeker bij de warme omgeving van Inholland. Ik mis het dagelijks contact met collega’s en studenten. Ook bij SURF kan ik straks niet naar binnen lopen. Ik plug alleen een andere laptop in bij mij thuis. Het voelt zo onaf. Thuis is het natuurlijk wel gezellig met mijn man en mijn hond. Maar hoe lief ze ook zijn, zo’n werkplek haalt het niet bij Inholland!”

Lieve mensen, de allerlaatste als voorzitter CvB, met flashback van mijn mooiste @Inholland avond. Dank voor alles! Kudos! Het was een prachtig avontuur #lerenisdurven pic.twitter.com/N19uXLtfd8

— Jet de Ranitz (@JetdeRanitz) April 24, 2020

Bij SURF wil je aan de slag met de onderwijs- en onderzoeksagenda om in Nederland de digitale transformatie te versnellen. Welke invloed heeft de coronacrisis hierop?
“Voor de inzet van technologie hebben we natuurlijk heel veel stappen gezet. Maar veel andere vragen komen vooral met nog meer urgentie op ons af. Hoe doen we het met privacy? Wat is nodig om veilig te zijn online? Welke didactiek heb je nodig om goed online les te geven en te toetsen? Helpt open access bij wat ons nu gebeurt? Wij hebben bij Inholland een 100 procent digitale bibliotheek. Hoe kunnen uitgeverijen hierin meebewegen? Hoe borgen we het publiek belang in een branche die heel grote spelers kent met veel marktmacht? In deze crisis hebben we laten zien dat we zeer veel kunnen dankzij een goede samenwerking. Maar nu ontdekken we ook dat grootschalige inzet op online onderwijs zo zijn eigen vragen oproept. Daar ga ik vrolijk mee aan de slag.”

Wat wil je je opvolger meegeven?
“Geef Inholland liefde en je krijgt heel veel liefde terug. Inholland is een prachtige hogeschool. Niet ‘gewoon’, maar buitengewoon. Elke dag zijn er kleine en grote bijzondere dingen te beleven. Want onze mensen doen kleine en grote bijzondere dingen. Ik wens jullie allemaal veel plezier met elkaar met veel mooie nieuwe avonturen. En onthoud: #lerenisdurven.”

Je mag creatief zijn in woord en beeld; maak bijvoorbeeld een tekening,  vlog, een gedicht, een raptekst of een foto. Kijk of je in je bijdrage antwoord kunt geven op een aantal vragen. Vermeld ook je leeftijd en de gemeente waar je woont. En maak je geen zorgen, alles wat je deelt blijft anoniem. Bekijk hieronder een voorbeeld van onze lector Femke Kaulingfreks.

De verhalen gebruiken onderzoekers van onze onderzoekslijn Jeugd en Samenleving  om in kaart te brengen hoe het gaat met jongeren tussen de 16 en 25 jaar tijdens de coronacrisis. We delen de uitkomsten van het onderzoek en ons advies met scholen, gemeenten en organisaties die jongeren ondersteunen.

Jouw verhaal helpt ons bij het onderzoek. Doe je mee?

Bij het vormgeven van online onderwijs, hebben docenten vooral behoefte aan ondersteuning van collega’s met meer ervaring. Dit is een van de conclusies van een eerste verkenning van de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology (TLT) naar ervaringen van docenten met online onderwijs. Verder zijn docenten positief over het verzorgen van online onderwijs, al is het wel vermoeiender dan regulier lesgeven. “Het is even wennen, maar ook een uitdaging.”

Vanwege het coronavirus is fysiek onderwijs niet meer mogelijk en werken we ‘op afstand’. Docenten gingen massaal aan de slag met Moodle, Teams en andere omgevingen om het onderwijs online vorm te geven. Onderzoekers van de onderzoekslijn Teaching Learning & Technology hebben een eerste verkenning uitgevoerd naar de ervaringen van docenten in de periode van half maart tot begin april met het verzorgen van online onderwijs en welke ondersteuning ze daarbij hebben ervaren of nog wensen.

De antwoorden laten zien dat veel docenten online vooral onderwijsactiviteiten vormgeven dat ze voor half maart al gewend waren om uit te voeren. Wat voorheen face-to-face werd gedaan wordt nu online gedaan.

Docenten hebben behoefte aan ondersteuning bij het vormgeven aan activerende werkvormen zodat de betrokkenheid van studenten bij het eigen leerproces ook wordt versterkt. Zij geven aan dat naaste collega's hen het meest geholpen hebben bij het verzorgen van online onderwijs en benadrukken het belang hierbij van ondersteuning door meer ervaren collega's.

Ook onderstrepen zij het belang van ondersteuning door onderwijs- en ICT-experts en de informatie die de hogeschool aanbiedt via het platform Online Onderwijs Ondersteuning. Wel mist men een heldere structuur in deze informatie. Het ontbreekt docenten ook aan tijd om kennis te nemen van alle beschikbare informatie, dus een goede structuur is daarom belangrijk.

Door de coronacrisis is ons online onderwijs in een snelkookpan terechtgekomen. Nooit eerder gingen we zo tegelijk en massaal aan de slag met platforms, apps en diensten als Moodle, Microsoft Teams, Zoom, Slack en Google Classroom. Maar hoe komt online onderwijs eigenlijk het best tot zijn recht en wat is de rol van de docent? We vragen het lector Jos Fransen, onze expert op het gebied van online leren.

De laatste weken zien Jos en zijn team van de onderzoekslijn Teaching Learning & Technology hoe collega’s uit het onderwijs trots hun eerste online colleges, webinars en andere werkvormen delen via diverse kanalen.

Jos benadrukt dat techniek uiteindelijk slechts een middel is. Net als in het fysieke onderwijs is het in online onderwijs belangrijk om betekenisvolle interactie met en tussen studenten vorm te geven en goed na te denken over de rol van de docent hierin. Het leren van studenten staat ook in online onderwijs centraal.

Voor sommigen gesneden koek, voor anderen nieuw
“Alle docenten hebben zich natuurlijk inmiddels afgevraagd hoe ze hun onderwijs online kunnen aanbieden. Het ligt voor de hand dat de eerste drempel die moet worden genomen de technologie zelf is. Voor sommigen al gesneden koek, maar voor veel anderen relatief nieuw. Logisch dat we dan vooral zien dat lessen die voorheen in een lokaal werden gegeven, nu min of meer overgezet worden naar de online omgeving. Je moet tenslotte eerst wat ervaring opdoen met die technologie. Dan is er even geen ruimte om ook iets anders met je onderwijs te doen.”

Eerst ervaren wat wel en minder goed werkt
“We weten uit veel onderzoeken dat dit ook de gebruikelijke volgorde is als docenten met technologie aan de slag gaan. De eerste stap is wat je voorheen face-to-face gewend was te doen overzetten naar de online omgeving. Als je wat langer bezig bent en de technologie al een beetje routine begint te worden, dan ervaar je ook wat online wel en minder goed werkt en ontdek je ook nieuwe mogelijkheden.”

Experimenteren met andere aanpak
“Zo zal vrijwel elke docent ervaren dat een online les verzorgen vermoeiender is en veel vraagt van de concentratie van studenten. Dat is vaak de aanleiding om te experimenteren met een andere aanpak, waarbij je bijvoorbeeld extra materiaal online aanbiedt aan studenten of hen iets anders laat doen dan alleen het volgen van jouw presentatie. Dat is een volgende stap, waarbij de aanpak van het onderwijs wordt verrijkt en verandert.”

Wil je meer weten over online onderwijs? Ga naar het platform Online Onderwijs. 

Lees ook: Heb je vragen over hoe jij aan de slag kunt met online onderwijs? 

Infographic: zo ‘normaal’ mogelijk verder met je studie
Online onderwijs vraagt niet alleen veel van docenten, maar juist ook van onze studenten. Voor veel van hen kan echt zelf thuis studeren, zonder de faciliteiten en regelmaat van school, een behoorlijke opgave zijn. Daarom willen we ze op alle mogelijke manieren helpen hun studieactiviteiten thuis zo prettig en ‘normaal’ mogelijk door te laten gaan. Rutger Kappe: ‘Er bleek al veel beschikbaar voor docenten om op afstand te kunnen werken, maar nog niet voor onze studenten. Wij zijn daarom meteen aan de slag gegaan met het verzamelen van evidence based tips voor succesvol online studeren.’

De infographic biedt 10 tips waar studenten direct wat mee kunnen, in drie categorieën: discipline en focus, welzijn, stress en motivatie, E-contact en samenwerken.

Studeer jij ook? We zijn benieuwd naar je ervaringen
We zijn nieuwsgierig naar hoe jij het ‘nieuwe studeren’ ervaart. Waar loop je tegenaan of wat gaat juist goed? Wat vind je van onze tips en heb je zélf tips? Deel je ervaringen via studiesucces@inholland.nl of via ons twitterkanaal @StudiesuccesInh.

Onderzoekslijn Studiesucces: onderzoek en middelen richting studiesucces
Deze studietip-infographic is een initiatief van onderzoekers van Studiesucces. Dit team doet praktijkgericht onderzoek naar factoren bij studieprestaties , -vertraging en -uitval. Daaruit komen instrumenten en voorstellen voor onderwijsinnovaties. Naast deze infographic verscheen onlangs een infographic over focus, omdat studenten aangaven graag hulp te krijgen bij focussen en omgaan met afleiding. Ook studentenwelzijn is een belangrijk onderwerp, omdat we merken dat veel studenten stress en psychische klachten tijdens hun studietijd ervaren.

Om het probleem van exposen – het via social media verspreiden van ontvangen naaktbeelden - aan te kunnen pakken is het belangrijk dat exposen, gezien de ernst van de gevolgen, als high impact crime wordt erkend en dat de focus op het slachtoffer wordt verlegd naar de verantwoordelijkheid en strafbaarheid van daders. 

Dit staat in het onderzoeksrapport Exposen Exposed over de gevolgen van online slut-shaming voor jonge vrouwen met een migratieachtergrond in het hbo. Het onderzoek is uitgevoerd door onderzoekers van de Inholland-onderzoekslijnen Diversiteitsvraagstukken en Publiek Vertrouwen in Veiligheid en mede gefinancierd door Stichting Achmea Slachtoffer en Samenleving.

Schuld van exposen wordt vooral bij slachtoffers gelegd
Hbo-studenten maken zich zorgen, omdat zij in hun eigen omgeving zien dat ‘exposen’ ernstige en langdurige gevolgen heeft voor meisjes en jonge vrouwen. Zeker wanneer zij afkomstig zijn uit een schaamtecultuur, zoals de Marokkaanse, Turkse en Hindoestaanse. De schuld van exposen wordt vooral bij slachtoffers gelegd. Dit mechanisme van ‘victim blaming’ is gevaarlijk. Het verhoogt de drempel voor slachtoffers om hulp te zoeken.

Aanleiding voor het onderzoek vormden mediaberichten in 2018 over jongens die naaktbeelden van meisjes verspreiden op social media met als doel hen te ‘ontmaskeren’ en aan de schandpaal te nagelen. In de periode 2018-2019 zijn interviews afgenomen met 70 vrouwelijke studenten met uiteenlopende etnische achtergronden, twaalf mannelijke studenten, zestien hbo-professionals van verschillende Randstedelijke hogescholen en tien experts over hun ervaringen met sexting en exposen. Het merendeel van de interviews met studenten is afgenomen door getrainde student-interviewers met diverse culturele achtergronden. Het is de eerste keer dat dergelijk onderzoek in Nederland is gedaan.

Veel onbekendheid met het fenomeen: interventies zijn wenselijk ​
De studenten in het onderzoek stellen dat vooral jongeren in het voortgezet onderwijs gevaar lopen slachtoffer te worden. Zij vinden het, ongeacht geslacht of afkomst, wenselijk dat interventies worden ontwikkeld om exposen (en de gevolgen daarvan) te voorkomen of te verminderen. Zij doen hiertoe ook aanbevelingen die in het onderzoeksrapport zijn opgenomen. Zo wijzen studenten erop dat ouders en professionals vaak niet weten wat jongeren doen op social media en ook niet dat sexting inmiddels een normaal verschijnsel is. Het is belangrijk dat ouders en professionals in staat zijn jongeren op dit gebied te begrijpen en te ondersteunen als het mis gaat.

Het vak van leraar is het mooiste vak van de wereld. Hoe maken we de schoonheid van het beroep van leraar weer zichtbaar? In haar lectorale rede pleit Mascha Enthoven, die zich per 30 januari officieel lector De Pedagogische Opdracht mag noemen, ervoor leraren de ruimte te bieden. “Het is nodig om de opdracht van het onderwijs te formuleren binnen de invloed van het handelen van de leraar. Daar is vertrouwen en ruimte voor leraren en schoolteams voor nodig; vertrouwen en ruimte om als collectief het individuele handelen van de leraar te ondersteunen en om als collectief dit handelen te verantwoorden.”

Mascha Enthoven formuleert de pedagogische opdracht als het bijdragen aan de ontwikkeling van kinderen tot volwassenen die met kennis en kunde, verantwoordelijkheid en in verbondenheid met anderen in de wereld kunnen en willen zijn. In haar betoog benadert ze vanuit vier perspectieven – het kind, de leraar, de lerarenopleider en de onderzoeker – de stappen die nodig zijn voor deze opdracht: herdefiniëren waar het onderwijs toe dient, plaatsen van deze opdracht binnen de invloed van het handelen van leraren, creëren van professionele ruimte om dat mogelijk te maken, en het ontwikkelen van een instrumentarium om in deze ruimte te bewegen. “En dat alles altijd vanuit bedachtzaamheid. We moeten dicht blijven bij wat het beroep van leraar in de dagelijkse ervaring betekent, zodat we dit als onderzoeker kunnen zien, begrijpen en invoelen. Nu worden leraren nog te vaak gepasseerd in hun professionele inschatting van wat belangrijk en goed is om te doen en worden zij gedwongen naar buiten te kijken voor een beoordeling van hun eigen succes. Ze zijn te veel afhankelijk van de druk die externe partijen op het onderwijs leggen.”

Grote inspiratie
Lucas Rurup, directeur van het Domein Onderwijs en Innovatie, benadrukt in zijn inleiding dat leraren een krachtig collectief vormen. Samen kunnen ze een bijdrage leveren aan het interessanter maken van het beroep van leraar. “Daar heb ik het met Mascha het afgelopen jaar veel over gehad. Soms gaat een proces pas weer in een stroomversnelling als je het missende puzzelstukje vindt. Mascha is voor mij dat ene missende puzzelstukje.” Wie ook veel energie en inspiratie haalde uit de gesprekken met Mascha, is docent-onderzoeker Peter Elshout. “Onze gesprekken gingen over waarom onderwijs zoveel meer is dan het genereren van leeropbrengsten. Dat raakte me en zette mij aan om, na jaren, weer muziek te gaan maken en mijn eigen gevoelens als leerkracht in liedjes te vatten.” Mascha op haar beurt was zo onder de indruk van de teksten, dat ze Peter vroeg de liedjes (hier te beluisteren) tijdens haar lectorale rede ten gehore te brengen. Dit tot groot genoegen van de vele aanwezigen (bestuurders, opleiders, leraren, onderzoekers, managers, collega's en bekenden) die naar Inholland Haarlem waren gekomen. 

Buitengebied
“Ik voorzie dat wanneer we als opleidingen, werkveld en onderzoekers daadwerkelijk een collectief gaan vormen dat het primaire proces van het onderwijs dient, dat we dan een beroepsgroep en beroepspraktijk kunnen creëren waarin leraren beschikken over nog grotere passie, zingeving, professionaliteit en ruimte om deze professionaliteit tot uiting te brengen.” Om de pedagogische opdracht te vervullen, hebben leraren volgens Mascha professionele ruimte nodig, het ‘buitengebied’ van het betrokken handelen van de docent. “Deze ruimte is vergelijkbaar met de grond buiten de bebouwde kom van dorpen en steden. In de ruimtelijke ordening dienen deze buitengebieden voor natuur en recreatie en voor het verbouwen van gewassen. Het betrokken handelen heeft buitengebied nodig voor ontspanning, reflectie en collectieve bedachtzaamheid.”

Complex dorp
Thijs Roovers, leraar in het basisonderwijs, oprichter van PO in Actie en kwartiermaker voor Het Lerarencollectief, streeft het geven van autonomie aan de leraar na. “It takes a village to raise a child. Maar in onderwijsland staat een wel erg complex dorp, waarin extreem veel partijen en slechts weinig docenten zijn vertegenwoordigd. En dat terwijl er juist door de mensen uit het werkveld meegedacht moet worden over waar behoefte aan is, welke vragen er spelen.” De kwaliteit van het onderwijs staat op de tocht, het wordt volgens Thijs tijd om het vak vanuit het eigen vakmanschap te herijken. “En daar is iedereen voor nodig! We moeten met elkaar in gesprek; ieder vanuit zijn eigen expertise en allemaal vanuit een gemeenschappelijk doel.”

Hoofd en hart
“Jouw opdracht is belangrijk, het gaat in jouw onderzoeken namelijk ook over ons eigen onderwijs”, aldus Huug de Deugd, lid van het College van Bestuur. Vóór de aanwezigen naar een van de geboden workshops gaan, verzorgd door de onderzoekers die samen met Mascha De Pedagogische Opdracht vormen, overhandigt hij symbolisch een beeldje aan Mascha. “Lectorale redes zijn vaak theoretisch en rationeel. Vandaag was dat niet het geval, in jouw verhaal voel ik de verbinding tussen hoofd en hart. Door jouw woorden en de muziek van Peter voel ik waar het over gaat in het onderwijs.”

Het redeboekje, dat na afloop van de lectorale rede aan alle aanwezigen werd overhandigd, is hier te downloaden.

Inholland wil inzetten op de kracht van diversiteit. Dat is actueel en urgent, maar weten we wel voldoende over hóe we dat als hogeschool kunnen doen? Bijvoorbeeld: Hoe kunnen we studenten zo leren omgaan met diversiteit dat zij toegerust worden om diversiteit (in al zijn vormen) als kracht in te zetten tijdens hun opleiding en stage, en later in hun loopbaan? En: Welke kwaliteiten hebben docenten daarvoor nodig en welke eisen stelt dat aan de leeromgeving (binnen de hogeschool en op stageplekken)?

Lectoren en onderzoekers vanuit vijf verschillende domeinen van Hogeschool Inholland hebben samengewerkt om antwoord te geven op dergelijke vragen. Zij zijn verbonden aan Dynamiek van de Stad, Jeugd en Samenleving, Diversiteitsvraagstukken, Media, Cultuur en Burgerschap en Pedagogisch-didactisch Handelen. Het onderzoek richtte zich op studenten en docenten van Hogeschool Inholland en op professionals in de beroepenvelden die stageplekken aanbieden aan de studenten van verschillende opleidingen.

Het onderzoek is uitgevoerd in Amsterdam, Diemen en Rotterdam, bij vier verschillende opleidingen: Social Work, Pedagogiek, Business Studies en Communicatie. Deze en ook andere opleidingen kunnen met de resultaten en aanbevelingen aan de slag.

Het rapport is nu beschikbaar. Binnenkort komt er ook een factsheet en wordt het rapport besproken in de Community of Practice Diversiteit van Hogeschool Inholland.

Voor Redouan leek een ‘normale’ jeugd in het verschiet te liggen. Hij groeide op in het oer-Hollandse dorpje Giessenburg nabij Gorinchem. Het enige wat opviel, was zijn exotische naam. Die dankt hij aan zijn Marokkaanse vader. Maar er was nog iets waardoor mensen hem echt anders benaderden. Bij zijn geboorte bleek Redouan een kortere rechterarm en -been te hebben. Hij miste enkele vingers en een heup. 

Hoe heb je je jeugd ervaren?
“Ik kwam al jong in een medisch circuit terecht en was continu omringd door artsen en specialisten. Ze gebruikten me letterlijk als studieobject in collegezalen. Met de beste bedoelingen kregen mijn ouders adviezen mee.”

Wat vond je van al die medische aandacht?
“Al op mijn vijfde of zesde jaar verzette ik me daar enorm tegen. Vanwege mijn beperking kreeg ik steeds te horen dat ik iets niet zou kunnen. Of ik werd ongevraagd geholpen. Dat vond ik vervelend, want ik wilde net zo zijn als alle andere kinderen.”

Komt daar jouw lijfspreuk ‘no excuses, no limits’ vandaan?
“Zeker, daar heb ik altijd naar geleefd. Ik wil mijn situatie niet als excuus gebruiken om niet voor een bepaald doel te gaan. Ik heb altijd een enorme drang gehad het uiterste uit mezelf te halen. Mijn ouders en vrienden stimuleerden me daarin. Ik deed allerlei sporten. Ik moest er tien keer harder voor werken dan andere kinderen, maar ik klaagde nooit. Ook al kwam ik bijvoorbeeld als laatste hinkelend over de finish van de sponsorloop op school.”

Hoe ben je breakdancer geworden?
“Dat was op de middelbare school. Toen ik een paar oudere jongens bezig zag, was ik helemaal verkocht. Die combinatie van muziek, bewegen, het cultuurtje, de toffe kleding! Ik ben meteen op les gegaan. Dat viel aan het begin niet mee. Hoe kon ik die oefeningen eigen maken met mijn lichaam? Maar breakdancen is heel vrij en creatief. Ik moest uitvinden hoe ik die oefeningen wel kon doen en dat is uiteindelijk mijn voordeel geweest. Want zo creëerde ik al snel een geheel eigen stijl.”

Waarom koos je voor Creative Business bij Inholland?
“Na een valse start bij een andere hbo begon mijn carrière als danser te lopen. 'Wil ik nog wel een studie doen?', vroeg ik mezelf af. Mijn vader haalde me over. Hij wist hoe belangrijk een diploma is. Bij Hogeschool Inholland Rotterdam zijn we allebei met open armen ontvangen. Ik kon de opleiding inhoudelijk combineren met dansen dankzij de topsportregeling. Het was heel hard werken. Na een optreden in het weekend in Zuid-Korea zat ik maandag weer op tijd in de collegebanken.”

Speelt diversiteit een belangrijke rol in je leven?
“Daar heb ik dagelijks mee te maken. Tegen wil en dank: ik wil liever niet in een hokje geplaatst worden. Als kind al niet. Of ik nu voetbal, studeer of dans: ik wil als volwaardig gezien worden. Daarom vind ik het zo belangrijk om vooroordelen aan de kant te schuiven en mensen open te benaderen. Luister goed naar elkaar, probeer iemand echt te begrijpen, voordat je zijn behoefte invult of hem afrekent op zijn achtergrond.”

Voel je je daarom zo thuis in het breakdansen?
“Zeker. Breakdance is onderdeel van de hiphopcultuur en die is open voor alle mensen. Iedereen danst met elkaar en zo hoort het. Diversiteit is een rijkdom. Geniet van de verschillen in culturen, gewoontes. Probeer elkaar met respect en begrip te benaderen, daar wordt de wereld een stuk mooier van.”

Wat zou Inholland daarin kunnen betekenen?
“Juist scholen horen plekken van diversiteit te zijn. Hier ontmoeten verschillende mensen elkaar, hier kweek je begrip voor de ander. Inholland kan studenten een omgeving bieden waar het niet gaat om vooroordelen, maar om wie je bent als mens en om de ambities die je hebt.”

Wat betekent diversiteit voor jou?
Om de kracht van diversiteit te stimuleren organiseert het onderzoeksteam van Diversiteitsvraagstukken voor alle collega's van Inholland de Community of Practice Diversiteit (CoP). Dit zijn sessies met inspirerende sprekers waar we met elkaar in gesprek gaan over wat diversiteit voor ons en onze hogeschool betekent. Kun je er 23 januari niet bij zijn, maar wel je op de hoogte blijven van alle activiteiten? Meld je hier aan voor de mailinglist. 

“In het onderwijs hebben we het allemaal druk. Maar de afgelopen twee uur gaven me voldoende inspiratie om het komende halfjaar met nieuwe energie mijn werk te doen.” Met een grote glimlach op zijn gezicht verliet Arsjaad Imami de eerste Community of Practice (CoP) Diversiteit van dit jaar bij Inholland Den Haag. Wat hem zo blij maakte? Onder meer de verrassend praktische tips om meer te doen met diversiteit.

Meerdere malen per jaar organiseert het onderzoeksteam Diversiteitsvraagstukken de CoP’s: inspirerende, open bijeenkomsten waarin collega’s van Inholland ervaringen en kennis uitwisselen over diversiteit in hun werk. Op donderdag 7 november schoof Arsjaad, teamleider bij de opleidingen Facility Management en Facilitair Eventmanagement, voor het eerst aan.

Werken met diverse studenten
“Ik ben als jongen met een islamitisch hindoestaans-Surinaamse achtergrond opgegroeid in een achterstandswijk in Rotterdam. Later ben ik me gaan afvragen waarom mijn oude vrienden daar niet alles uit zichzelf hebben kunnen halen. Het bepaalde mede mijn keuze voor het onderwijs. Ik wil werken met een diverse groep studenten. En dan bedoel ik divers in de breedste zin van het woord: qua cultuur, kleur, gender, seksuele voorkeur; alles.”

Uitdagende debatten
Voorheen organiseerde Arsjaad als docent bij de opleiding Business IT & Management debattoernooien voor studenten. “Daar zat altijd een diversiteitsvraagstuk in. We daagden studenten uit een stelling te verdedigen van een ander. Vertel jij als jongen met een ‘orthodoxe’ achtergrond maar waarom vrouwenemancipatie belangrijk is. Zo ontdek je dat er meerdere waarheden bestaan. Bij Inholland is er een warme, veilige sfeer waarin we het hierover met elkaar kunnen hebben. De CoP is daar ook een mooi voorbeeld van.”

Gebouwen voor iedereen
De CoP van 7 november ging over zingeving in divers onderwijs. Journalist Henk Steenhuis legde uit dat zingeving onder meer bestaat uit een zintuiglijke ervaring. Dat kan leiden tot verrasseend concrete voorbeelden, zoals de inrichting van een gebouw. Collegevoorzitter Jet de Ranitz was ook aanwezig. Ze stipte aan dat dit voorbeeld voor Inholland geen fictieve casus is gezien de toekomstige Campus aan het IJ. Arsjaad: “Interessant vind ik hoe we dit nieuwe gebouw zo inrichten, dat mensen met diverse achtergronden er zich thuis voelen en op een mooie manier met elkaar samenleven. Wie kun je bij die inrichting beter betrekken dan onze studenten? Zeker studenten van opleidingen zoals Facility Management, die opgeleid worden om na te denken over gebouwinrichting. In hen zit de diversiteit. Bovendien leren ze zo naar elkaar te luisteren, de verschillen te zien en vanuit die verschillen elkaar beter te begrijpen: precies de skills die ze nodig hebben in de maatschappij.”

Kunst over andere werelden
Volgens Arsjaad zal de Campus aan het IJ ook gebaat zijn bij vrij toegankelijke expositieruimten. “Hang er kunst op, wat bij uitstek een zintuiglijke ervaring is. De ene keer gaat de kunst over de gay community, de volgende keer over de islam. Studenten maar ook omwonenden kunnen de kunst en de verhalen eromheen tot zich nemen. Ze komen daarmee op een heel ongedwongen manier in aanraking met andere werelden. Dat zet aan tot nadenken, tot een dialoog.”

Naar een nieuwe samenleving
“Inholland is de maatschappij in het klein”, zegt Arsjaad. “We hebben een voorbeeldfunctie. Hier kunnen we studenten meegeven hoe je je oordeel kunt uitschakelen, je verplaatst in een ander en verschillen accepteert. Als mij dat al bij een paar studenten lukt, als zij daarmee de wereld een beetje mooier gaan maken, heb ik voldoening van mijn werk. Over zingeving gesproken!”

Diversiteit leeft
Als teamleider moedigt Arsjaad collega’s aan de komende CoP’s te bezoeken. “Diversiteit leeft in het onderwijs en in de samenleving. Daar wil je als docent dus ook tijd voor maken. Laat je kennis hierover verrijken door een keer aanwezig te zijn bij een CoP. Het hoort erbij. En wie weet kun je meteen iets ervan terugbrengen in je werk.”

Opleidingsmanager Ingeborg Jansen tijdens de werkveldconferentie: “Het gaat hier vandaag om de ontmoeting tussen de MLI’er en zijn of haar leidinggevende en onze afgestudeerden, en het gesprek over de positie van de MLI’er in de organisatie. De krachtige leeromgeving van de MLI biedt hier een platform voor. We organiseren expertmeetings en workshops om dit gesprek te ondersteunen.”

Rol MLI’er in verandertrajecten
In de masterclass van Annemarie Mars voor tweedejaarsstudenten en hun leidinggevenden ging het over de positie van de MLI’er in de organisatie. Zij behandelde de rol van de MLI’er in verandertrajecten en hoe je in deze trajecten het team mee kunt krijgen. Ze sprak over het proces van participatief veranderen.

Een deelnemer over de masterclass: “De masterclass had een mooie opbouw. We bespraken een model waarin een aantal belangrijke situaties in veranderprocessen in beeld wordt gebracht. Annemarie liet ons goed over onze eigen situatie nadenken en met elkaar in gesprek gaan. De wijze waarop zij het gesprek begeleidde en ons liet oefenen, dat was heel waardevol.”

Parallel aan de masterclass van Annemarie Mars vond voor eerstejaarsstudenten een masterclass van dr. Nikki Lee (Vrije Universiteit) plaats over het thema neuropsychologie en neuromythen, en hoe je inzichten hieruit kunt benutten voor onderwijs. Deze masterclass was ook toegankelijk voor andere belangstellenden van de hogeschool.

Innoveren met impact
In de middag nam alumnus Manja van Buul de tweedejaars en hun leidinggevenden mee in haar eigen praktijk en afstudeeronderzoek. Door middel van actieonderzoek kreeg zij het voor elkaar om met collega’s als mede-onderzoekers een gedragen oplossing te ontwerpen en te implementeren. Tijdens de presentatie vertelde ze welke ingrediënten hiervoor nodig zijn. Het was een mooi praktijkvoorbeeld van hoe een MLI’er kan bijdragen aan de doorwerking van onderwijsinnovatie. Hoe je kunt innoveren met impact.

Ingeborg Jansen over deze doorwerking: “Masteropgeleiden moeten niet alleen beschikken over meesterschap, onderzoekend vermogen en vermogen tot interdisciplinair handelen, maar ook een doelgerichtheid met betrekking tot het onderzoeken en oplossen van praktijkvraagstukken. Het gaat uiteindelijk om de doorwerking van het handelen van de masteropgeleide.” Deze doorwerking is een van de vier pijlers uit de landelijke masterstandaard van de Vereniging Hogescholen.

Ontmoetingen
Tijdens het middagprogramma wisselden tweedejaars en alumni ervaringen uit over het afronden van de masterthesis en de rolontwikkeling ná de masteropleiding. Wat heeft er volgens alumni aan bijgedragen dat ze invloed konden uitoefenen in de organisatie?

Voor het eerst was er ook een ontmoeting tussen leidinggevenden. In een expertmeeting met lector Mascha Enthoven werd verkend wat de masteropgeleide kan betekenen voor de schoolorganisatie en het bevorderen van het collectieve leren.

Ook tweedejaars en leidinggevenden ontmoetten elkaar en ontwikkelden een ‘human library’ over het thema ‘de MLI’er in de eigen organisatie’. In deze werkvorm voer je een gesprek met anderen alsof die een levend boek zijn, waardoor het mogelijk wordt om in de beleveniswereld van een ander te stappen.

En er was ruimte voor alumni om elkaar te ontmoeten. Alumnus Irene van der Spoel verzorgde een workshop over een door haar zelf ontwikkelde methode voor docenten over ICT-toepassingen en differentiatie. Het was een sessie voor en door MLI-alumni.

Geslaagde dag
Een MLI'er over de werkveldconferentie: “Heel goed dat ik hier met mijn leidinggevende kon zijn om samen na te denken over het oplossen van vraagstukken uit de praktijk.” En ook opleidingsmanager Ingeborg Jansen blikt tevreden terug: “De werkveldconferentie was een geslaagde dag waarop waardevolle ontmoetingen plaatsvonden en er was een zinvolle uitwisseling tussen opleiding en werkveld.”

Marette Ebert groeide op in Amsterdam tussen vriendjes en vriendinnetjes met een Marokkaanse en Surinaamse achtergrond. Die culturele verschillen vond ze toen al heel vanzelfsprekend. Nu, als ervaren docent bij de opleiding Business Innovation van Inholland, benadrukt ze vooral de bijzondere kracht van diversiteit. “Tijdens de Community of Practice Diversiteit krijg ik telkens weer inspiratie nog meer te doen met de diversiteit in mijn colleges.”

Meerdere malen per jaar organiseert de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken zogeheten Community of Practices (CoP): bijeenkomsten waarin collega’s van Inholland ervaringen en kennis uitwisselen over diversiteit in hun werk. Marette woont de bijeenkomsten graag bij. “Het is heel prettig om te zien dat het onderwerp zo breed leeft. Het feit dat collegevoorzitter Jet de Ranitz telkens aanwezig is, laat zien hoe belangrijk dit onderwerp bij Inholland is.”

Inspirerende bijeenkomsten
Volgens Marette is de sfeer van de CoP open en eerlijk. “In een veilige setting krijg je de ruimte om je verhaal te doen. Ik haal er inspiratie uit voor nieuwe initiatieven. Zo wil ik een kalender gaan ophangen waarop al mijn internationale studenten hun feestdagen noteren, zodat we die samen kunnen vieren. Dat zorgt voor extra begrip en maakt de dagelijkse onderwijspraktijk leuker. Diversiteit is niet iets om te ontlopen, maar om te omarmen. Kijk naar de verschillende studenten in je collegezaal, dan zie je het belang ervan.”

Met de paplepel
Diversiteit is een waarde die Marette haast met de paplepel is ingegoten. Vrij letterlijk: ze vond het eten, de muziek en de taal bij haar Marokkaanse vriendinnetjes hartstikke interessant. “Pas later ben ik daar professioneel iets mee gaan doen. Zo heb ik bijvoorbeeld drie jaar in Suriname gewoond en ervaren hoe een echte multiculturele samenleving werkt. Terug in Amsterdam heb ik me bij de gemeente Amsterdam gericht op interculturele communicatie.”

Culturele achtergrond als kracht
De lijn zet Marette bij Hogeschool Inholland Diemen door als docent Cultural Awareness. “Ik heb studenten van over de hele wereld. Mijn persoonlijke missie is om hun mee te geven dat ze hun culturele achtergrond als kracht kunnen zien in hun professionele carrière. Ze hebben een bredere kijk op zaken en daarmee brengen ze iets extra’s.”

Leukere colleges
De kracht van diversiteit is natuurlijk niet alleen in de colleges van Marette te vinden. “Diversiteit is overal bij Inholland een gegeven”, constateert ze. “Ik ben een Nederlandse en snap natuurlijk ook dat het soms best ingewikkeld kan zijn om met die verschillen te dealen. Maar als je je open opstelt en je verdiept in een ander, wordt de omgang in de colleges zo veel leuker.”

Vandaag is het Coming Out Dag en hangen honderden Nederlandse onderwijsinstellingen (vo, mbo, hbo en universiteiten) de regenboogvlag uit. Ook bij Inholland hijsen we op al onze vestigingen dit jaar voor het eerst de regenboogvlag. We laten zo zien dat iedereen bij Inholland –studenten en medewerkers - zichzelf moet kunnen zijn.

LHBTI-leerlingen en studenten hebben nog vaak te maken met een onveilige leeromgeving, blijkt uit onderzoek dat COC Nederland en Columbia University deden onder LHBT-leerlingen. Bijna de helft van de LHBTI-leerlingen en studenten wordt bijvoorbeeld weleens uitgescholden of gepest om hun seksuele identiteit. Wel wordt steeds duidelijker hoe je de situatie kunt verbeteren: door positieve aandacht te geven aan seksuele diversiteit binnen de onderwijsinstelling, blijkt uit hetzelfde onderzoek.

Coming Out Dag (11 oktober) is de dag waarop we vieren dat iedereen open kan zijn over wie ze zijn. Traditiegetrouw zijn er naast het hijsen van de regenboogvlag op veel plekken in Nederland activiteiten georganiseerd rondom uit de kast komen en LHBTI-acceptatie. Bij Inholland besteden we op onze social mediakanalen de hele dag aandacht aan deze kleurrijke dag.

Diversiteit is echt een rijkdom, vindt De Ranitz. “Het betekent dat je met diverse perspectieven naar vraagstukken kunt kijken. En als je diverse talenten en vaardigheden bundelt, word je als team sterker.”

Veel dingen gemeen
Als je het nieuws mag geloven, lijkt diversiteit vooral een bron voor onbegrip en conflicten. “Mensen hebben snel de neiging om de nadruk te leggen op de onderlinge verschillen”, zegt De Ranitz. “Maar we hebben juist veel meer dingen gemeen. Op onze opleidingen zitten allemaal leuke, jonge mensen die één voor één iets willen maken van hun leven. Als je moeite doet ze een beetje te leren kennen, merk je dat meteen en valt het onderlinge onderscheid weg. Juist binnen de persoonlijke sfeer die Inholland kenmerkt, kunnen we die verbinding heel goed leggen.”

Continue aandacht
Volgens De Ranitz komt de meerwaarde van diversiteit niet vanzelfsprekend tot stand. “Voorwaarde is dat je continu aandacht hebt voor inclusiviteit. Daarom vind ik het belangrijk dat we er bij Inholland over blijven praten, dat het hoog op de agenda blijft staan en dat we op basis van onderzoek en kennis werken aan een goed pedagogisch klimaat.” De Ranitz zet zich persoonlijk in voor een inclusieve, diverse organisatie. Bijvoorbeeld door een diverse samenstelling van de Raad van Toezicht aan te kaarten. Of door directeuren met een niet-Nederlandse achtergrond te benoemen.

Evidence based
De Ranitz neemt ook deel aan de Community of Practice (CoP) Diversiteit, waarvan zij de voorzitter is. Op de bijeenkomsten, georganiseerd door de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken, komen medewerkers van Inholland bijeen om kennis en ervaringen te delen. Hoe kun je je studenten beter leren begrijpen? Hoe zorg je voor verbinding? “Binnen en buiten Inholland zijn heel veel best practices. Ik ben daarom blij met de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken van Inholland. Die richt zich op evidence based-methoden om inclusief onderwijs te bevorderen.”

Rol als medewerker
Hoe draag je als medewerker bij aan inclusiviteit? “Het begint bij bewustwording”, zegt De Ranitz. “Heb je twintig verschillende nationaliteiten in de klas? Dan zijn er heel simpele manieren om de verbinding te maken. Door ze bijvoorbeeld te vragen een foto van hun vakantie te laten zien en daarover te vertellen. Zo begin je het schooljaar heel anders dan met een standaardvoorstelrondje.”

Kennis delen op CoP-bijeenkomsten
Vind je diversiteit ook essentieel? Op de CoP-bijeenkomsten krijg je allerlei kennis en inzichten op een presenteerblaadje. De Ranitz: “Het zijn echt mooie sessies die voor nuttige ervaringen zorgen. De kennis die je er opdoet, is ook meteen toepasbaar. En leuk is dat je allemaal nieuwe collega’s leert kennen die ook geïnteresseerd zijn in diversiteit.”

De miniconferentie is een aanrader voor leerkrachten, ICT-coördinatoren en leidinggevenden in het primair onderwijs. Zo kunnen leerkrachten ervaren hoe zij authentieke leeractiviteiten kunnen ontwikkelen met mobiele technologie. En verkennen leidinggevenden en ICT-coördinatoren hoe zij leerkrachten kunnen begeleiden om gebruik te maken alle mogelijkheden die de huidige technologie biedt.

Wees welkom
Geïnteresseerden in deze bijeenkomst zijn van harte uitgenodigd om deel te nemen. Het uitgebreide programma en aanmeldmogelijkheid vind je hier.

DEIMP
Deze bijeenkomst wordt georganiseerd in het kader van het internationale project DEIMP (Designing and Evaluating Innovative Mobile Pedagogies). De onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology participeert in dit onderzoek waarin wereldwijd de handen ineengeslagen zijn om leerkrachten te ondersteunen zodat zij de kansen en mogelijkheden van mobiele technologie optimaal kunnen benutten. Erasmus+ subsidieert dit project.

Binding en inclusie in de eerste 100 dagen op het hbo zijn voor studenten van groot belang om uitval en studievertraging te voorkomen. Wat werkt in de klas? Over die vraag gaat het tijdens de G5 studieochtend op dinsdag 29 oktober 2019 bij Hogeschool Inholland Den Haag.

Studenten op het hbo komen vaak in aanraking met een grotere diversiteit dan ze op hun middelbare school of mbo-opleiding gewend waren. Juist de eerste periode is dan cruciaal als het gaat om thuisgevoel en groepsdynamiek.

Binding en inclusie van groot belang
Binding en inclusie in de eerste 100 dagen zijn van groot belang om uitval en studievertraging te voorkomen, het talent van alle studenten te ontwikkelen en de studenttevredenheid, het studiesucces en de onderwijskwaliteit te vergroten. In die eerste spannende maanden van de studie zoeken studenten al snel veiligheid bij de mensen die voor hun gevoel het meeste op ze lijken. De rol van docent om alle studenten in de klas een goede en veilige plek te geven is dan heel belangrijk, maar vaak ook lastig. Wat werkt in de klas als je streeft naar inclusiviteit in de eerste 100 dagen van de opleiding?

Deze vraag staat centraal tijdens de G5 studieochtend op dinsdag 29 oktober 2019. Tijdens deze ochtend komen studenten, docenten, studentenbegeleiders, instroomcoördinatoren, beleidsmakers, managers en bestuurders bij elkaar om met en van elkaar te leren. Naast de keynote van Inholland-collegevoorzitter Jet de Ranitz worden er good practices en resultaten van onderzoek met elkaar gedeeld en vinden er diverse workshops plaats.

Actieve bijdrage leveren?
 Wil je op deze studieochtend een workshop verzorgen of een korte bijdrage leveren aan de show-and-tell-ronde? We hebben nog ruimte voor een beperkt aantal workshops en meerdere show-and-tell-presentaties. Laat het ons weten voor 5 september. Meer informatie vind je op www.inholland.nl/g5studiedag. Na de zomervakantie kun je je aanmelden voor de G5 Studieochtend.

Ruim 30% van de Inholland-studenten heeft een migratieachtergrond. Ook is een groot deel van de Inholland-studenten eerste generatie student hoger onderwijs in de eigen familie. Het landelijke beeld dat eerste generatie studenten en studenten met een (bepaalde) migratieachtergrond vaker uitvallen, geldt ook voor Inholland. Tegen die achtergronden wil de hogeschool het Students4Students-programma inzetten om tot verbeteringen te komen en de kansengelijkheid van studenten met een diverse achtergrond te vergroten.

Storytelling
Kern van de aanpak vormen mentoring, storytelling en een veerkrachtperspectief. In speciale leergemeenschappen op drie Inholland-locaties leren studenten waarom het vertellen van verhalen zo krachtig is, hoe het delen van levensverhalen kan bijdragen aan het thuisgevoel van studenten bij de opleiding en hoe studenten hun eigen hulpbronnen kunnen ontdekken die hen kunnen ondersteunen in het vinden van hun weg aan de hogeschool. Het gaat om eerstejaarsstudenten van de opleidingen Social Work Noord en Zuid en Creative Business. Zo wordt storytelling als werkvorm ingezet voor binding, kansengelijkheid en studiesucces en dragen de lectoren positief bij aan het profilerende Inholland-thema diversiteit. Docent-onderzoekers van verschillende opleidingen en studenten van de Pabo’s zullen als student-onderzoekers optreden in het monitoren van het programma.

ECHO
Bij S4S-projecten werken studenten nauw samen met universiteiten of hogescholen om de toegankelijkheid en kansengelijkheid voor alle studenten te vergroten en het hoger onderwijs inclusiever te maken. Deze campagne wordt uitgevoerd door ECHO, expertisecentrum diversiteitsbeleid in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

Een eerste onderzoek naar het welzijn van studenten binnen onze hogeschool geeft een aantal veelbelovende indicaties. De onderzoekslijn Studiesucces rapporteert dat 70% van de ruim 400 studenten die deelnamen aan het onderzoek hun gezondheid als goed tot uitstekend beschrijft. En dat het merendeel vertrouwen heeft in het eigen kunnen met betrekking tot studiegerelateerde activiteiten. Zij voelen zich ‘competent’. Ook scoort 41% hoog op bevlogenheid: zij vinden hun studie zinvol, krijgen er energie van en zijn betrokken bij hun studiewerkzaamheden. Al deze factoren kunnen gezien worden als buffer tegen stress en de ontwikkeling van een burn-out.

“We zijn blij dat deze factoren positief zijn”, vertelt onderzoeker Nikkie Gubbels. “Want ondanks dat het merendeel van onze studenten zichzelf als gezond bestempelt, geven zij aan regelmatig stress te ervaren, bijvoorbeeld rondom deadlines, over onduidelijkheden tijdens de studie of omdat ze hoge eisen aan zichzelf stellen. Ruim 40% van de studenten benoemt ook psychische klachten te hebben, zoals stress en angst. Daar kunnen we als hogeschool dus nog stappen in maken.”

Persoonlijk en actief betrokken
Docenten spelen een belangrijke rol in het welzijn van studenten. Zo toont het onderzoek aan dat docenten veel onduidelijkheden rondom de studie kunnen wegnemen. De docent wordt door studenten als de belangrijkste factor genoemd om hen het gevoel te geven dat zij competent zijn. “Gelukkig doen we als hogeschool al een aantal zaken heel goed, zie ik in de resultaten”, vertelt lector Rutger Kappe, die bij het onderzoek betrokken is.

“Onze studenten voelen zich competent en lijken een goed vangnet te hebben. Ze voelen zich thuis bij Inholland en ervaren sociale steun van docenten en hun medestudenten. Een groot deel van de studenten deelt hun problemen met mensen in hun omgeving. Toch schaamt ook een deel van de studenten zich voor zijn problemen. Zij weten niet waar ze voor hulp terechtkunnen of zoeken liever zelf naar een oplossing. Inmiddels loopt er een verdiepend onderzoek naar hoe we studenten kunnen stimuleren om makkelijker hulp te zoeken en vinden. Daarnaast willen we studenten door middel van een persoonlijk feedbacksysteem inzicht geven in hun eigen welzijn. Verder willen we de beschikbare hulpbronnen binnen en buiten de hogeschool goed onder de aandacht brengen. Tot slot kunnen we docententeams begeleiden bij het bepalen van de benodigde stappen voor vergroting van de veerkracht van studenten.”

Studentenwelzijn
Met deze eerste meting geven we gehoor geven aan de opdracht van Minister van Engelshoven om in actie te komen en studentenwelzijn te bevorderen. “Om als hogeschool de juiste actie te ondernemen en te zorgen dat studenten op een gezonde en actieve wijze studeren, is het belangrijk om in kaart hebben hoe het op dit moment met de studenten gaat, waar zij zoal tegenaan lopen en welke obstakels we kunnen wegnemen. Vanuit hier kunnen we verder”, geeft Rutger aan.

Meer weten?
Een volledig verslag van het onderzoek en alle resultaten zijn te lezen in het onderzoeksrapport Studentenwelzijn. De belangrijkste resultaten zijn gepubliceerd in een factsheet. Via ScienceGuide verscheen afgelopen week een artikel naar aanleiding van het onderzoek. En over twee weken volgt een infographic, waarin de belangrijkste suggesties van studenten zijn opgenomen voor het curriculum, docenten en voor zichzelf om studentenwelzijn te bevorderen en stress te verlagen.

Meer informatie over het onderzoek? Neem contact op met onderzoekers Nikkie Gubbels of Rutger Kappe.

Onderwijsruimte van de toekomst, technologierijke learning spaces, active classrooms, moderne klaslokalen, high-tech collegezalen. Het is slechts een greep uit de termen die onderzoekers van de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology tegenkwamen in hun onderzoek naar technologierijk learning spaces in het Nederlandse hoger onderwijs. Na onderzoek bij 28 onderwijsinstellingen onderscheiden zij vier typen technologierijke learning spaces. 

Naast de aandacht voor het inrichten van de digitale omgeving van het onderwijs, zien we in het hoger onderwijs toenemende aandacht voor het inrichten van de fysieke leeromgeving op de campus. Ontwikkelingen op het terrein van activerende didactiek en blended learning, flexibilisering en het ontwerpen van leerpraktijken waarbij studenten participeren in leer- en onderzoeksgemeenschappen, vragen om innovatieve onderwijsomgevingen waar studenten en experts elkaar kunnen ontmoeten om kennis te delen en te creëren.

“Over technologierijke learning spaces wordt op congressen veel gesproken en ook bij Inholland denken we na over hoe we de onderwijsruimtes optimaal kunnen inrichten om het actief leren van studenten te ondersteunen”, vertelt Estella Griffioen, onderzoeker bij de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology. Hogeschool Inholland heeft op dit moment vier van dergelijke technologierijke learning spaces. Zo heeft de opleiding Medisch Beeldvormende en Radiotherapeutische Technieken in Haarlem de beschikking over een lesruimte die bedoeld is om samenwerkend leren te bevorderen.

Onderzoek in samenwerking met SURF
“Over hoeveel hbo- en wo-instellingen in Nederland al over dergelijke onderwijsruimtes beschikken, hoe deze zijn ingericht en hoe je deze optimaal kunt benutten, was weinig bekend”, gaat Griffioen verder. Daarom leek het Griffioen een logische stap om bij andere onderwijsinstellingen te kijken naar ontwikkelingen op dat terrein. In samenwerking met SURF heeft de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology daarom een verkennend onderzoek uitgevoerd naar inzet en gebruik van technologierijke learning spaces. Daarbij werden 13 wo- en 15 hbo-instellingen betrokken.

Uit de resultaten blijkt dat in totaal 64% van de instellingen beschikt over één of meerdere technologierijke learning spaces. Onder de bevraagde hbo-instellingen beschikt 47% over een dergelijke lesruimte, onder de wo-instellingen is dat 77%. Met negen instellingen zijn vervolgens semi-gestructureerde interviews afgenomen waarin verder is gesproken over de inrichting, implementatie en effectieve inzet van de technologierijke learning spaces.

Het onderzoek levert het interessante inzicht op dat er vier soorten technologierijke learning spaces te onderscheiden zijn:

1. Samenwerkend leren
   Ruimtes die zijn ingericht om het samenwerkend leren te ondersteunen. Per groep studenten is meestal een tafel met een scherm beschikbaar.
2. Multi-locatieleren
   Ruimtes waarin studenten zowel ter plekke (in de klas) als op afstand (online) tegelijkertijd het onderwijs kunnen volgen.
3. Simulaties en/of experimenteren
   Ruimtes die, afhankelijk van het type opleiding, bepaalde technologie bevatten zoals medische of technische instrumenten.
4. Augmented reality/virtual reality 
   Ruimtes die specifiek zijn ingericht voor virtual- en/of augmented reality toepassingen.

Het zijn vaak de pioniers onder de docenten die vrijwillig gebruikmaken van deze ruimtes. Zij gebruiken de learning spaces ten behoeve van activerende didactiek en om studenten te stimuleren om samen te werken. Deze ruimtes maken dat mogelijk omdat docenten er instructie, interactie en productie kunnen combineren. Er zijn indicaties dat docenten geneigd zijn om hun onderwijs aan te passen als gevolg van de mogelijkheden die technologierijke onderwijsruimtes bieden.

'Richt lesruimtes in met oog voor onderwijsvisie'
Omdat het de verwachting is dat het aantal technologierijke learning spaces toeneemt, is het van belang om het inrichten van deze ruimtes goed te verbinden aan de onderwijsvisie van de instelling. Om de mogelijkheden van de technologierijke learning spaces goed te benutten, is het belangrijk om docenten zowel didactisch als technisch te ondersteunen en te trainen.

Meer informatie over learning spaces en het onderzoek van de onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology tref je aan in de samenvatting van de resultaten, conclusies en aanbevelingen (pdf). De onderzoekslijn is ook betrokken bij de special interest group over dit thema.

Welke onderzoeker van Inholland die maatschappelijk relevant en praktijkgericht onderzoek heeft gedaan verdient volgens jou de Wij Inholland award in de categorie onderzoek? We zijn op zoek naar een Inholland-onderzoeker en onderzoeksteams die innovatief onderzoek hebben gedaan, aansluitend op de Inholland-thema’s gezond, duurzaam en creatief én daarmee een brug slaand naar het werkveld. De uitreiking vindt plaats tijdens de Dag van het Onderzoek, dinsdag 25 juni 2019 bij Inholland Den Haag. Je hebt tot 24 mei 2019 om je voordracht in te zenden.

Naast een eervolle vermelding krijgt de winnaar een award, volop publiciteit en een geldbedrag van 2.500 euro om te besteden aan individuele scholing en persoonlijke ontwikkeling. Hierbij kan gedacht worden aan een cursus, workshop, congres of werkbezoek gerelateerd aan de onderzoeksactiviteiten.

Welk onderzoek komt in aanmerking?
Voor de Wij Inholland award - Onderzoek 2019 komen alle onderzoeksprojecten in aanmerking die zijn uitgevoerd door een onderzoeker of onderzoeksteam in dienst van Inholland. Daarnaast hebben de projecten geresulteerd in een publicatie of ander tastbaar onderzoeksresultaat.

Winnaar 2018
Vorig jaar ging de award naar Petra Boersma (onderzoekslijn Gezondheid & Welzijn van Kwetsbare Ouderen) voor haar onderzoek naar de Veder Contact Methode om te communiceren met mensen met dementie.

Wat zijn de beoordelingscriteria?
De beoordelingscriteria zijn gebaseerd op het Inholland Onderwijskompas en het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek (BKO):

• Persoonlijk en dichtbij: het onderzoek is van belang voor het onderwijs en de beroepspraktijk, en de resultaten worden in het onderwijs en het werkveld gebruikt.
• Durf te leren: het onderzoek is gericht op innovatie en vernieuwing, zowel in aanpak als qua doorwerking.
• Diversiteit als kracht: het onderzoek heeft een discipline- en/of domeinoverstijgend karakter of is op andere wijze gericht op verbinding.
• We bekennen kleur: het onderzoek draagt bij aan de profilerende thema’s Duurzaam, Gezond en Creatief.
• Kwaliteit in interactie: het onderzoek heeft een grondige methodologische basis en is het resultaat van coproductie met andere partijen.
• Grensverleggend onderzoek: is dit jaar het thema van de Dag van het Onderzoek en daarmee een extra criterium. Waarom is juist dit onderzoek grensverleggend?  

Jury
De jury maakt uit alle inzendingen een eerste selectie op basis van de bovengenoemde criteria. Dit leidt tot een shortlist van drie onderzoeken die vervolgens nader beoordeeld worden door de jury. De samenstelling van de jury wordt later bekendgemaakt. 

Hoe draag je iemand voor?
Je kunt een eigen onderzoek inzenden, maar ook een ander voordragen. De inzending bevat in ieder geval onderstaande informatie:

• een motivatie per criterium waarom het onderzoek voor de Wij Inholland award - Onderzoek 2019 in aanmerking komt;
• een korte beschrijving van het onderzoeksproject;
• achtergrondinformatie over de onderzoeker (bijvoorbeeld curriculum vitae);
• een kopie van een publicatie/publiciteit over het onderzoeksresultaat.

Je kunt de inzending tot 24 mei 2019 per e-mail versturen naar Bart Muusse. de secretaris van de jury.

#ondersteuningdoortechnologie #activerendonderwijs #leergemeenschappen #beroepsproducten

“Leren met behulp van peerreviews gebeurt als studenten elkaar feedback geven op hun werk. Zij kunnen daarmee het wederzijdse leerproces versterken, mits de peerreview goed is georganiseerd. Dit wordt ‘scripting’ genoemd. Scripting richt zich idealiter op twee aspecten: sociale én cognitieve scripting (proces en inhoud). Bij ‘social scripting’ wordt vastgelegd welke interacties tussen wie waar plaatsvinden en bij ‘cognitive scripting’ wordt de aandacht van de studenten gericht op de juiste inhoud, onder andere door middel van vragenlijsten passend bij de opdracht en afgeleid van het beoordelingsformulier. Dit voorkomt ongerichte feedback."

Zeven stappenplan voor docenten
Om de docent bij de organisatie te helpen, is een zeven stappenplan ontwikkeld, waarbij ook de mogelijkheden die de technologie biedt zijn opgenomen. De eerste stappen gaan over het geven van feedback, want voordat studenten elkaar feedback kunnen geven, moeten zij uiteraard weten wat kwalitatieve feedback is en moeten zij daarmee hebben geoefend”.

Verkeerde zuinigheid
Is dit alles niet veel meer werk voor zowel studenten als docenten, waarom zouden zij bereid zijn die extra inspanning te leveren? “De kosten moeten tegen de baten opwegen. Dat geldt voor docenten en studenten. Als de docent de peerreview adequaat script, wordt de leerpraktijk intensiever en effectiever. Dit kan de behoefte aan summatieve toetsen verlagen. Ook verhoogt een effectievere leerpraktijk de leeropbrengst en daarmee kan het aantal herkansingen verminderen. Het zou verkeerde zuinigheid zijn om geen tijd te willen investeren in de voorbereiding want als de peerreview goed in de steigers staat, dan is de opbrengst hoger dan bij het ‘oude’ onderwijs en dat levert tijd op”.

Effectief leerproces
“Bij twee kringen was recent het afstudeerrendement van de studenten die hun werk inleverden zelfs 100%. Het is moeilijk aan te tonen dat dit door de peerreviews komt die in die kringen hebben plaatsgevonden, maar het scripten draagt zeker bij aan de effectiviteit van het leerproces omdat het de aandacht van de studenten richt op de juiste aspecten. De opvallend hoge slagingspercentages zijn vermoedelijk toe te wijzen aan een bredere set factoren, waarvan peerreview er één is, die met elkaar leiden tot een effectief samenwerkend leerproces. Dergelijke resultaten geven natuurlijk veel voldoening. Zo gaan de kosten voor de baten uit en dat geldt ook voor studenten.”

Leren is effectiever en leuker als je het samen doet
“Het peer reviewen is ook voor studenten een investering die zich uitbetaalt want zij krijgen extra feedback. Door de bespreking daarvan krijgen ze zicht op waar ze staan ten opzichte van hun medestudenten en worden eventuele misconcepties blootgelegd. Doordat de student zijn werk meerdere malen reviseert op basis van ontvangen peerfeedback ontvangt de docent een verbeterde versie van het werk waardoor zijn feedback aan dat niveau nog iets kan toevoegen. In het algemeen zijn studenten in staat feedback te geven op concrete aspecten (hoe zaken zijn uitgevoerd). Docenten kunnen dan meer holistisch reageren."

Elkaar ondersteunen
Doordat studenten andersoortige feedback geven dan de docent en op het niveau dat ze aankunnen, ervaren studenten het nut van samen leren en ontstaat een sfeer van elkaar ondersteunen. Zij gaan de samenwerking ook actiever zoeken, bijvoorbeeld door zelf bijeenkomsten te plannen of te vragen om in het volgende jaar weer met elkaar op deze wijze te mogen samenwerken. Een recent voorbeeld van de activerende werking was dat bij een kritisch gesprek met een student over diens afstudeeropdracht enkele andere studenten zich uit eigen beweging aansloten. Zij deden dit omdat zij samen dit proces waren ingegaan en zij samen de eindstreep wilden halen.”

Betekenisvol
Peerreviews worden gezien als vorm van activerend leren. Wat maakt dat dit inderdaad zo is? “Door studenten kritisch te laten kijken, voelen zij zich meer eigenaar en raken zij meer betrokken. Studenten overwegen feedback van peers kritischer dan feedback van experts en ook dat draagt bij aan het leerproces. Door te vragen welke feedback duidelijk was en te bespreken waarom die wordt overgenomen, voelen studenten zich verantwoordelijk voor de kwaliteit van hun feedback. Bovendien, wie geen feedback geeft, mist de kans om peerfeedback te ontvangen."

Moodle
De ‘workshop tool’ in Moodle biedt de mogelijkheid om peerreview eenvoudig te organiseren buiten lesbijeenkomsten om. In Moodle is het zichtbaar voor de andere deelnemers wat iemand doet en daarvan gaat een vorm van sociale druk uit waardoor studenten worden aangezet tot actieve deelname. De ‘chat functie’ in Moodle kan worden benut om studenten bijvoorbeeld individueel op werk te laten reageren. Als de in de chat genoteerde feedback vervolgens in het team wordt besproken, blijkt dat ze met elkaar al heel veel weten. Zo gaat het leren haast vanzelf.”

“Samenwerkend leren wordt als didactische werkvorm vaak ingezet in het hbo, maar leidt vaak niet tot de gewenste leerresultaten. En mopperende studenten”, geeft TLT-onderzoeker Jeroen Bottema aan in zijn blog.

Samen werken of samen leren?
In de animatie wordt uitgegaan van samenwerkend leren waarin een groepsproduct wordt ontwikkeld. Met name in projectonderwijs zie je dat studenten vaak moeten ‘samenwerken’ aan één product waarbij er al snel geklaagd wordt over het meeliftgedrag van medestudenten. Vaak worden de taken verdeeld en om vervolgens individueel uitgevoerd te worden. Van samenwerkend leren is dan geen sprake. Sommige studenten worden ook wat ‘moe’ van dergelijke opdrachten, doen het liever zelf en denken dan ook een beter resultaat te halen.

Studenten krijgen te horen dat ‘leren samenwerken’ een belangrijke vaardigheid is voor het toekomstige beroep. Maar hier schuilt toch een misvatting. Natuurlijk zijn samenwerkingsvaardigheden van belang, maar het is de vraag of je deze ontwikkelt in een leerteam van studenten. Teams van studenten die samen leren doen dat in een andere context dan teams in de beroepspraktijk: de samenwerking kent andere doelen en een ander proces.

Effectief samenwerkend leren

Dus wanneer is samenwerkend leren dan zinvol?

1. Als de opdracht groot en complex genoeg is zodat de inbreng van kennis en creativiteit van de teamleden echt nodig is. Op basis hiervan is vervolgens een verdeling van de taken mogelijk. Teamleden zien ook dat inzichten vanuit verschillende perspectieven waardevol zijn. 
2. Als het leerproces bijdraagt aan de verdieping van het leren van elke afzonderlijke student en ook leidt tot een hogere leeropbrengst voor elke student.

Het proces van samenwerkend leren moet gelijk vanaf het begin goed worden begeleid.

Lees verder op Leervlak.nl, waar je de complete blog van Jeroen Bottema vindt.

De jaarlijkse Media & Learning conferentie ‘Video in Higher Education’ vindt op 5 en 6 juni 2019 plaats in Leuven, België. Op deze Europees georiënteerde conferentie staan de nieuwste ontwikkelingen, diensten en toepassingen centraal op het gebied van digitale media in het onderwijs. Je kunt je nog aanmelden! Indien je dat doet, vul dan de code ML19REDUC in om in aanmerking te komen voor de groepskorting.

Vorig jaar kwamen er 283 deelnemers naar de conferentie uit 22 landen om hun kennis te delen.

Eén van de onderzoeksthema’s van de Inholland-onderzoekslijn Teaching, Learning & Technology is de didactische inzet van video in het onderwijs. De onderzoekers van deze onderzoekslijn zijn dan ook zeker vertegenwoordigd op deze conferentie.

Ga voor meer informatie en inhoud naar de website, of stuur een mailtje naar tom.visscher@inholland.nl.

Wanneer sta je open? Als je niet meteen aanneemt dat iemand ‘zo’ is, maar vraagt hoe hij of zij iets ziet. Hoe actief probeer jij echt te begrijpen waarom de ander iets doet?

Wees het je bewust
Rapper Jermaine van het HipHopHuis doet een test. Hij laat foto’s zien van drie verschillende mensen. “Schrijf over elk twee woorden op die je direct te binnen schieten”, vraagt hij de ongeveer twintig collega’s die naar deze inspiratiesessie zijn gekomen. ‘Lastig’ en ‘Gek om van alles in te vullen over iemand die je niet kent’ zijn de reacties. “Nu ben je je dat bewust”, zegt Jermaine. “Maar je doet het automatisch. In een winkelstraat bijvoorbeeld vul je van alles over anderen in op basis van uiterlijk, gezichtsuitdrukking, geur.”

Wacht met oordelen
Waar gaat het over bij inclusie? Over je gewaardeerd voelen, kunnen vertellen wat je wilt, luisteren naar elkaar. Belangrijk daarbij is: wacht met oordelen. Luister eerst waarom iemand iets zegt of doet. Dansdocent Leal heeft een voorbeeld. “Vroeger op school sprak een docent me ergens over aan. Ik keek hem niet aan. ‘Je kijkt me niet aan, dus je liegt’, was zijn conclusie. Maar ik heb van huis uit meegekregen dat je volwassenen niet lang in de ogen mag kijken.” Beiden hadden hun eigen perspectief. Wie had gelijk?

Ga tot de kern
Wesley (geeft ook les bij het HipHopHuis) vraagt iedereen schoenen en sokken uit te doen. Dat zorgt voor wat nerveus gelach. “Vinden jullie dansen eng?”, vraagt Wesley. “De magie van dansen is juist dat je je kwetsbaar durft op te stellen, jezelf durft te laten zien. Daar kunnen anderen dan alleen maar respect voor hebben. En daar begint het mee: respect voor elkaar. Je kwetsbaarheid kan ongemakkelijk voelen. Maar ga je tot de kern van wat je ongemakkelijk maakt, dan kom je bij de dingen die je laten groeien. Dan zie je ook beter hoe je aansluit bij anderen. Je lichaam vertelt veel. De een schrikt bij aanraking, de ander smelt weg.”

Zoek naar wat bindt
Maar hoe maak je nou connectie met jongeren, als je niet van hiphop houdt en heel anders bent opgeleid? Inclusie zit niet in beleid of papier, maar in de manier waarop we met elkaar omgaan. Je doet er niet iets mee omdat het van je verwacht wordt, maar omdat je de waarde ervan ziet. Kijk niet naar verschillen, ga op zoek naar wat bindt. Jermaine vertelt over de koksopleiding die hij eerder deed. “Ik vond de klassieke gerechten die we moesten maken, maar smakeloos. Ik zei dat tegen de docent, maar verwachtte eigenlijk niet dat hij er iets mee zou doen. Maar dat deed hij wel! We hebben een Antilliaans gerecht gemaakt. De hele klas voelde dat het goed is om iets te doen waar een ander zich fijn bij voelt. Ik vond het tof wat die docent deed.”

Leer de ander te begrijpen
“Een mooi voorbeeld”, reageerde Machteld de Jong, Inholland-lector Diversiteitsvraagstukken. “Het is belangrijk dat jongeren zich in het curriculum van hun studie herkennen.” Klopt, want als je jongeren iets aanbiedt wat in hun belevingswereld past, heb je hun aandacht. Maar vaak gaat het nog mis. Jongeren voelen zich vaak niet begrepen en dat uit zich in het klaslokaal. Leer als docent dat te begrijpen. Luister niet om meteen te reageren, maar luister echt naar wat de student te vertellen heeft. Durf kwetsbaar te zijn. Als je jouw verhaal vertelt - ook al heb je een andere positie dan de student - zal de student ook eerder met zijn of haar verhaal komen. Investeer, toon interesse, geef vertrouwen. Laat studenten voelen dat je echt om hen geeft. Doe als docenten in Amerika. Maak van scheikunde ‘Rap Science’: studenten maken een rap over hun scheikundehuiswerk. Of laat studenten een selfie maken, maar dan niet met hun telefoon, maar op papier. Dan hoor je dingen van elkaar die je nooit wist en herken je raakvlakken. Als je het curriculum plaatst in de wereld van de jongeren, leren ze veel beter, aldus de Rotterdamse hiphoppers.

In veel steden bestaat er geen getalsmatige meerderheid meer van één bevolkingsgroep. Bij deze alledaagse diversiteit worden in politiek en media regelmatig positieve en negatieve beelden geschetst. De meningen onder bewoners lopen ook uiteen. Bijvoorbeeld over het opvangen van asielzoekers, over het wel of niet bestaan van discriminatie op de arbeidsmarkt en over het toewijzen van sociale huurwoningen aan kwetsbare huishoudens en tegelijkertijd de afname van goedkopere woningen door de instroom van hogere inkomens. De rol en ervaringen van professionals die dagelijks werkzaam zijn in de leefwereld van die diverse stad komen minder vaak in beeld. Hoe gaan zij om met zaken als emancipatie, uitsluiting en onbegrip over elkaars achtergronden? En hoe kunnen zij meer verbinding creëren tussen verschillende bevolkingsgroepen, zodat men minder langs elkaar heen leeft en werkt?

Interessante sprekers
Naast lector Guido Walraven (voorzitter van de discussiemiddag) is Machteld de Jong, lector Diversiteitsvraagstukken, aanwezig tijdens de discussiemiddag. Zij promoveerde op identiteitsvormin van hoogopgeleide Marokkaans-Nederlandse jongeren. Vanuit de onderzoekslijn Dynamiek van de Stad is ook Judith Logger van de partij, docent-onderzoeker op het gebied van diversiteit, interculturele communicatie, onderzoek en sociologie. Daarnaast zijn er interessante sprekers vanuit de Vrije Universiteit Amsterdam, Avans hogeschool, Hogeschool Utrecht, Haagse Hogeschool en (onder voorbehoud) Concrete Blossom, een platform voor dwarse denkers, beeldenstormers en bruggenbouwers die streven naar een inclusieve samenleving. 

Wanneer
Donderdag 6 juni 2019
13.30 uur – 16.30 uur
Inloop vanaf 13.00 uur en aansluitend is er een borrel

Locatie
Hogeschool Inholland, Posthumalaan 90, Rotterdam
(op loopafstand van metrostation Wilhelminaplein)

Meer informatie en aanmelden
Een uitgebreid overzicht van de sprekers is te vinden op de website van Platform Stad en Wijk. Daar is ook de mogelijkheid om je (gratis) aan te melden. 

Zo lijkt door flexibilisering van het onderwijs het begeleiden van een student belangrijker te worden dan instructie geven. Coaching is dan een voor de hand liggende methode, maar gaat dat werken? Docent-onderzoeker Martin Mesman onderzocht het in zijn project ‘Effectiviteit van coaching als begeleidingsmethode’.

Het internationale project DEIMP waarin de onderzoeksgroep participeert, leverde in een verkennend onderzoek op dat leerkrachten de mogelijkheden van mobiele technologie nog nauwelijks benutten. Wat hiervan de redenen zijn, is ook onderzocht en komt aan bod in het jaarverslag. Tot slot vond binnen de onderzoekslijn ‘De Pedagogische Opdracht’ een wisseling van de wacht plaats, omdat lector Jeroen Onstenk met pensioen ging. Zijn opvolger Mascha Enthoven stelt onderzoek expliciet in dienst van het versterken van de pedagogische conditie van leraren. In het jaarverslag nog een terugblik van Jeroen op 14 jaar geïntegreerd pedagogisch handelen in onderwijs en lerarenopleiding.

Het jaarverslag is online te lezen.

Om inzicht te krijgen in de bias van werkgevers ten aanzien van mensen met een kwetsbare arbeidspositie, gaan Inholland-lector Machteld de Jong (Diversiteitsvraagstukken) en VU-hoogleraar Halleh Ghorashi van start met een tweejarig onderzoek, mogelijk gemaakt door Instituut Gak. De onderzoekers hopen met het project ‘Naar een inclusieve werkomgeving! Met (levens)verhalen bias doorbreken’ een belangrijke bijdrage te leveren aan een meer inclusieve arbeidsmarkt.

In Nederland wordt het belang van een inclusieve arbeidsmarkt door iedereen benadrukt. Politici, werkgevers en werknemers stellen unaniem dat iedereen gelijke kansen zou moeten hebben op het vinden van werk, ongeacht iemands achtergrond (etniciteit, leeftijd, handicap, geslacht, sociaal economische status, geloof etcetera).

‘Ongelijke kansen blijven bestaan’
In de praktijk blijkt echter dat de kansen op het vinden van werk niet voor iedereen gelijk zijn en het wel degelijk uitmaakt tot welke ‘groep’ je behoort. Of iemand hoog of laagopgeleid is, maakt daarbij geen verschil; ongelijke kansen blijven bestaan. Uit recent onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat vrouwen en jongeren met een migratie-achtergrond, ook als ze hoog zijn opgeleid, minder kansen hebben op het vinden van een stageplek of werk. “Dit is een zeer ongewenste situatie, niet alleen voor mensen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt, maar ook voor werkgevers en de Nederlandse samenleving zelf”, aldus Machteld de Jong.

In het onderzoek beogen Machteld de Jong en Halleh Ghorashi met behulp van een biografische benadering inzicht te krijgen in de bias van werkgevers ten aanzien van mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie. Ook zullen de levensverhalen van twintig mensen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt worden opgetekend. Via hun levensverhalen kan relevante kennis over hun leef- en denkwereld, en de ervaringen die ze hebben opgedaan tijdens hun zoektocht naar werk, worden opgedaan en gedeeld.

Doel van het onderzoek is kennis op te leveren over de wijze waarop inclusieve organisaties gestimuleerd kunnen worden door het in kaart brengen van de aard van de bias bij werkgevers en, aan de hand van hun levensverhaal, de ervaringen die kwetsbare mensen op de arbeidsmarkt zelf hebben opgedaan. Studenten met een migratie achtergrond en vluchtelingen zullen onder meer bij dit onderzoek worden betrokken.

Vanuit Hogeschool Inholland zullen Machteld de Jong, Thom Geurts en Tjitske Lovert participeren in dit onderzoek.

Leestijd: +- 3 minuten

Versterking van duurzame innovatie in het mkb
Associate lector Han van Kleef (Innovatie en Ondernemen) van het Business Research Center (BRC) van Inholland wil met praktijkgericht onderzoek aandacht voor duurzame ontwikkeling in het midden- en kleinbedrijf (mkb). In de product- en procesinnovatie is dat nu een ‘ondergeschoven kindje’. Ecologische en sociale aspecten van duurzaamheid worden in het ondernemen vaak over het hoofd gezien, vooral ook omdat mkb’ers wat innovatie betreft werken met partners die al bekend zijn bij de bedrijven.

Van Kleef wil daarom onderzoeken hoe technisch georiënteerde mkb-bedrijven co-creatie kunnen realiseren met nieuwe partners in innovatieprocessen, zodat een oriëntatie op een duurzame ontwikkeling ontstaat. In het onderzoek continueert het afgeronde promotieonderzoek van Van Kleef. De associate lector werkt in het onderzoek samen met lectoren Donald Ropes (BRC, Leren & Ontwikkelen), Mauro Gallo (Biomimicry). Daarmee is er sprake van een cross-over tussen de technische en economische domeinen.

"Deze subsidie is een erkenning van de maatschappelijke relevantie van praktijkgericht onderzoek in het hbo”, zegt Van Kleef in een reactie. “We worden nu in staat gesteld om op twee manieren een grotere bijdrage te leveren aan de transitie naar een duurzame samenleving: door het ontwikkelen van handreikingen voor betere innovatieprocessen in het mkb, én door het ontwikkelen van vernieuwend onderwijsmateriaal voor onze toekomstige professionals." (tekst gaat verder onder foto)

Verbondenheid van kinderen met hun leefomgeving
Marian Blankman is als docent-onderzoeker verbonden aan de Inholland-onderzoekslijn Pedagogische Opdracht van de onderzoeksgroep Onderwijzen en Leren in Diversiteit. Onder de titel ‘De alledaagse omgeving als plaats waar je telt’, zal zij zich in haar postdoctorale onderzoek richten op de bijdrage van het primaire onderwijs aan de verbondenheid van kinderen met hun leefomgeving.

De leefomgeving speelt een belangrijke rol bij de ontwikkeling van kinderen. Ook de rol van basisscholen is daarbij belangrijk. Om goed te kunnen bijdragen aan de ontwikkeling is het van belang dat scholen de omgeving en buurt waar kinderen opgroeien kennen en kunnen benutten voor hun onderwijs. Ook is het voor het onderwijs belangrijk om inzicht te krijgen in de manier waarop kinderen in staat kunnen worden gesteld om zich te binden aan een plek en deze te benutten bij hun ontwikkeling. Met praktijkgericht onderzoek wil Blankman uiteindelijk materiaal ontwikkelen dat basisscholen en lerarenopleidingen basisonderwijs kunnen gebruiken.

Blankman: “Deze subsidie geeft ons de mogelijkheid meer inzicht te verkrijgen in de mate waarin kinderen zich nu al verbonden voelen met hun fysieke en sociale omgeving, een terrein waarnaar tot op heden nog weinig onderzoek gedaan is. Om vervolgens basisscholen tools in handen te kunnen geven om die verbondenheid te versterken.”

De ethisch-politieke dimensie van empowerment
Richard de Brabander is hoofddocent aan de opleiding Social Work van Inholland Rotterdam. Zijn onderzoek vindt officieel plaats bij de onderzoekslijn Jeugd en Samenleving, onderdeel van Kenniscentrum De Gezonde Samenleving en richt zich op empowerment, een van de speerpunten van het onderzoek en onderwijs van Hogeschool Inholland. Het onderzoek spitst zich toe op de vraag wat de ethisch-politieke dimensie van empowerment inhoudt en op welke manier empowerment kan bijdragen aan de maatschappijkritische rol van sociaal werk. Doel van het onderzoek is kennis over genoemde invalshoek toegankelijk te maken voor studenten, docenten en professionals.

Over het hbo-postdocprogramma
Regieorgaan SIA financiert sinds vorig jaar hbo-postdocposities voor gepromoveerde docent-onderzoekers op hogescholen. De postdocs van Inholland kunnen, met de tijd die met deze subsidies vrijkomt, de Inholland-thema’s duurzaam, gezond en creatief in hun eigen context versterken en zo ook ondersteunen in onderwijsinnovatie. Ook biedt de komst van het programma biedt gepromoveerde Inholland-medewerkers kansen voor verdere ontwikkeling. De ‘postdocs’ werken voor 50% in het onderwijs van hun hogeschool en doen daarnaast voor 50% onderzoek. Het hbo-postdocprogramma wordt uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (OCW). Regieorgaan SIA en de Vereniging Hogescholen hebben het programma gezamenlijk ontwikkeld.

“Mijn doel was om het stresslevel in tentamentijd omlaag te krijgen en dat lukt door dan extra ademmeditatie te doen naast m’n dagelijkse oefeningen,” vertelt Amber Tolman, derdejaars Pabo-student. Het doel van eerstejaars Pabo-student Derk Roemers is breder en niet speciaal studiegericht: “Ik ben dromerig en heb moeite met me te concentreren. Ik merk het resultaat in de sociale omgang met mensen. Ik ben niet meer de hele tijd bezig met hoe iemand over me denkt. De negatieve automatische gedachten zijn er nog wel, maar ik kies ervoor om er op dat moment niets mee te doen.”

En dat is ook precies wat mindfulness is, namelijk aandachtig zijn van het huidige moment en kiezen voor een bewuste respons. Iedereen kan het, het is slechts een kwestie van trainen. “Oefeningen moet je inderdaad wel met regelmaat doen om het effect te laten hebben, dus het is handig om ze in je dagelijkse routine op te nemen,” weet Amber. “Zo heb ik iedere dag om 16.30 uur een alarm op m’n mobiel ingesteld. Dan doe ik een ademruimte, dat is een korte ademhalingsoefening die eigenlijk altijd en overal kan.”

Niet zweverig
Ondanks dat dat misschien zweverig klinkt, hebben Amber en Derk dat helemaal niet zo ervaren. “Iedereen was eigenlijk heel nuchter. Persoonlijke dingen delen mocht, maar hoefde niet. De sessies waren heel praktisch doordat we bespraken waar iedereen behoefte aan had en daarmee aan de slag gingen. En we bespraken hoe het ging met oefenen,” vertelt Amber. Sabine van Dijken, onderwijskundig adviseur binnen Inholland en trainer in mindfulness vult aan: “Mindfulness vergt inderdaad wel oefening en regelmaat, dus buiten de sessies moesten studenten thuis ook oefenen. Dat vraagt wel commitment en iedere dag zo’n twintig à dertig minuten tijd. Verschillende yoga- en meditatie-apps, een werkmap en een groepsapp ondersteunden daarbij. Het is intensief, maar het levert ook wat op.”

Stressloos studeren
De mindfulness-training helpt met het versterken van leer- en veerkracht. “Het kan een middel zijn om succesvoller door je studie te gaan”, legt onderzoeker Nikkie Gubbels uit. Zij werkt voor de onderzoekslijn Studiesucces binnen de onderzoeksgroep Onderwijzen en Leren in Diversiteit. “Dat studenten steeds meer mentale druk ervaren tijdens hun studie, is met regelmaat in het nieuws. Binnen de onderzoekslijn Studiesucces richten we ons op het vinden van oplossingen om stress te verminderen en een gezonde balans te vinden. Deelnemers aan de mindfulnesstraining gaven aan dat ze deze als positief ervaren hebben. Dat ze nu bewuster kunnen omgaan met energiegevers en –nemers en weten welke oefeningen ze kunnen doen om rustig te blijven in tijden van stress en focus te krijgen en houden, zowel binnen de studie als daarbuiten. Dat is een veelbelovend resultaat en we gaan kijken hoe we dat een vervolg kunnen geven.”

Mindfulness inbedden
Sabine, Amber en Derk zijn in ieder geval al overtuigd. Sabine merkt op: “We zeggen in de klas wel honderd keer per dag tegen studenten dat ze moeten opletten, maar we leren ze niet hoe. Met Mindfulness krijgen je de tools hiervoor aangereikt, dus zo gek is het niet om dat een vaste plek in de school of opleiding te geven. Bij IBMS op de Haagse Hogeschool bijvoorbeeld, zijn mindfulness workshops onderdeel geworden van het SLB keuzeprogramma. Hogeschool Utrecht heeft mindfulness binnen de studie Fysiotherapie ingezet voor langstudeerders en weer andere opleidingen koppelen het direct aan de beroepsbeoefening (bijvoorbeeld Rechten bij de UvA, Communicatie bij de HU). Of wat te denken van docenten die een training Mindfulness hebben gedaan en daardoor anders voor de klas staan en bewust en met aandacht studenten begeleiden.”

Om meer studenten te laten ervaren wat mindfulness voor hen kan betekenen wil de onderzoekslijn een vervolg geven aan de mindfulnesstraining. “We denken aan het opnieuw aanbieden van een training aan studenten. Of een training voor docenten, zodat zij mindfulness in de klas kunnen inzetten,” vertelt Nikkie, “We willen kijken of bij een volgende groep de resultaten net zo positief zijn. Dan kunnen we ook betrouwbaardere conclusies trekken over de relatie tussen mindfulness, studentenwelzijn en studieprestaties. Daar is namelijk meer voor nodig dan de ervaringen van twaalf studenten. De eerste resultaten zijn positief, maar voor gedegen onderzoek heb je nu eenmaal een wat langere adem nodig.”

Dag van het onderwijs, 8 november 2018
Tijdens de dag van het onderwijs stond een van de workshops in het teken van mindfulness voor studenten. Tijdens deze workshop presenteerde de onderzoekslijn Studiesucces resultaten van haar onderzoek naar mindfulness en studentwelzijn en deelden een docent en twee studenten hun ervaringen met mindfulness en studeren. Een inkijkje:

Onze leraren zijn voor een deel verantwoordelijk voor het vormen en opvoeden van de jeugd. Dit is hun pedagogische opdracht. Met haar onderzoek wil Mascha Enthoven docenten ondersteunen in het voldoen aan die opdracht.

Pedagogische conditie
“Hiervoor kijk ik naar de pedagogische conditie van leraren”, legt ze uit. “Dat gaat over de aansluiting tussen wat jij als leraar te bieden hebt en de behoefte van de leerling. Als leraar of docent ben je de hele dag bezig om kinderen iets te leren en om hen verder te brengen in hun ontwikkeling. Je maakt daarvoor de hele dag allerlei bewuste en onbewuste afwegingen. Vaak gaat dat goed. Je ervaart dat de leerlingen, deelnemers of studenten betrokken zijn. Je ziet dat ze groeien. De dingen die je voor ogen hebt, gebeuren en je ervaart flow. Er zijn echter ook momenten dat wat je doet niet werkt. Soms heb je de tijd om daar goed over na te denken, maar vaak vraagt zo’n moment een directe reactie. Wat doe je dan? Kun je zo’n uitdaging gebruiken om je leerlingen verder te ontwikkelen? Zodat ze volwassenen worden die met plezier, kennis en kunde, verantwoordelijk en verbonden in de wereld staan. Dat zegt iets over je conditie op pedagogisch gebied.” Haar onderzoekslijn gaat zich richten op het versterken van die pedagogische conditie. Dat kan onder andere door leraren (in opleiding) te leren hun handelen te onderbreken en met een onderzoekende blik naar dezelfde situatie te kijken. “Leraren die denken als een onderzoeker, kunnen zichzelf en het onderwijs blijven verbeteren. Door met een onderzoekende blik naar kinderen te kijken en naar hun eigen werk. Door de juiste vragen te stellen en te leren van de antwoorden.”

Ideale combinatie
De kracht van Enthoven is dat ze abstracte kennis makkelijk kan vertalen naar de praktijk. Ze heeft als pedagogisch wetenschapper veel onderzoek gedaan naar de ontwikkeling van leraren. Daarnaast heeft ze afgelopen jaren gewerkt als docent in het hbo. Hierdoor weet ze precies voor welke uitdagingen je komt te staan in het onderwijsvak. Ze kan dus meepraten met zowel de theoretische wetenschapper als de praktijkgerichte vakman of -vrouw. In haar huidige functie als lector is dat natuurlijk een ideale combinatie.

Duurzaam onderwijs
Mascha Enthoven is met haar onderzoekslijn verbonden aan de onderzoeksgroep Onderwijzen en Leren in Diversiteit. Met haar onderzoek werkt ze aan duurzame oplossingen voor het onderwijs, passend bij het gelijknamige thema van Hogeschool Inholland. “Het onderzoekend vermogen van leraren en docenten wordt door onze manier van onderzoeken vergroot. Dit betekent dat zij steeds beter worden in het zelfstandig onderzoekend oplossen van problemen. En in het begeleiden van anderen daarin.” De pedagogische conditie van leraren en docenten wordt dus versterkt. Dat vergroot de kans op positieve momenten in de toekomst. Het is dus niet alleen erop gericht om leraren en docenten nu beter te maken, maar vooral op een duurzame verbetering van het onderwijs in de toekomst.

Het werkveld
Op dit moment is deze nieuwe lector bezig met het opstellen van de onderzoeksagenda. Voor haar onderzoek wil ze graag samenwerken, bijvoorbeeld met besturen van scholen. Ook is ze onderdeel van een kring van lectoren rond de leerstoel van Gert Biesta: Pedagogische dimensies van onderwijs, opleiding en vorming, die zich bezighouden met hetzelfde onderwerp. Daarnaast verzorgt ze met veel enthousiasme lezingen over de rol van pedagogiek in het onderwijs. Bijvoorbeeld op middelbare scholen, Pabo’s en masteropleidingen. “Ik breng hun iets, maar ze geven mij ook veel terug. Ik kan mijn veronderstellingen meteen toetsen aan de praktijk. Dat voedt mij als lector. Het inspireert me enorm om zo met mijn voeten in het werkveld te staan.”

Hoe vierjarige kleuters op te vangen als zij de basisschool binnenkomen zonder Nederlands? Om dat uit te vinden heeft Hanneke Pot voor haar promotie effectonderzoek gedaan op twintig Randstedelijke basisscholen. De (docent)onderzoeker van de Pabo van Inholland Rotterdam verdedigt op 30 november haar proefschrift aan de Universiteit van Amsterdam. Met haar onderzoek sluit Hanneke aan op de Inholland-onderzoeksgroep Onderwijzen en Leren in Diversiteit.

Lees ook het interview met Hanneke dat de Volkskrant deze week publiceerde.

Een logische oplossing lijkt woordenschatonderwijs ‘met handen en voeten’ zoals via Total Physical Response (TPR). Met deze aanpak worden kinderen niet meteen gedwongen tot spreken en kunnen zij laten zien of ze de leerkracht begrijpen door reacties op eenvoudige doe-opdrachtjes, zoals ‘Klim op de stoel’. Maar leren zij zo inderdaad meer woorden?

In het onderzoek werkte Hanneke met Ik & Ko, een trainingsprogramma voor kleuterklassen waarvan kinderen met een taalachterstand deel uitmaken. Kleuters kregen op drie manieren extra woordschatactiviteiten aangeboden: volgens de reguliere aanpak via Ik & Ko of via face-to-face TPR (met de leerkracht) of via TPR op een iPad (zonder de leerkracht). In beide TPR-varianten werd gewerkt met doe-opdrachtjes, werden ‘doelwoorden’ los aangeboden en meer dan twintig keer herhaald, anders dan in de reguliere aanpak.

De woordenschattoetsen wezen uit dat de drie onderzochte manieren niet voor elkaar onderdoen. Dát er extra woordenschatactiviteiten worden aangeboden in een groepje tweedetaalleerders - buiten de klas in een rustige ruimte (of individueel op de iPad) - lijkt belangrijker dan hóe dat gebeurt.

Beginnende tweedetaalleerders met de kleinste woordenschat leren bij deze activiteiten vooral woorden begrijpen; die met een grotere woordenschat leren vooral woorden gebruiken. Al maakt TPR qua effect niet het verschil, TPR via de iPad legt van de drie aanpakken het minste beslag op de leerkracht en maakt (p)re-teaching van woorden daardoor beter te organiseren. Het uitvoeren van face-to-face TPR heeft daarentegen de meeste invloed op het denken van leerkrachten over woordenschatonderwijs aan jonge tweedetaalleerders.

Pot, J.A. (2018). Tweedetaalleren met handen en voeten; studies naar de effecten van Total Physical Response bij vierjarige beginnende tweedetaalleerders. Proefschrift Universiteit van Amsterdam.

Persoonlijke verhalen, dromen en samen zingen. De verbinding, waar Machteld de Jong in haar werk als lector Diversiteitsvraagstukken altijd weer naar op zoek is, was tijdens haar lectorale rede op 15 november zichtbaar, voelbaar en hoorbaar. “Mijn rede is een pleidooi voor compassie, openheid en zorgvuldig luisteren naar jezelf en naar anderen. In een echte dialoog. Praten mét in plaats van praten óver. Willen we een school en samenleving waarin iedereen zich welkom en thuis voelt en waarin talenten worden ontwikkeld, dan moeten we iets doen.”

Het perspectief van waaruit Machteld de Jong in haar onderzoekslijn werkt, is dat diversiteit ís. “Diversiteit is een gegeven, een feit van waaruit je samen vertrekt en geen obstakel, gedoe of achterstand. Mijn onderzoek gaat in op de wijze waarop je dat samen doet en hoe je kansen leert zien.” Uit de dromen die collega’s, studenten en vrienden van De Jong met de zaal delen, blijkt dat dit perspectief nog geen gemeengoed is in de samenleving. Zij dromen van een samenleving zonder hokjes, waarin niemand wordt beoordeeld op achtergrond, afkomst of kleur, waarin iedereen elkaar als gelijke ziet. “Als je onderzoek doet rond diversiteit, moet je een dikke huid hebben en bestand zijn tegen mensen die hun visie op diversiteit op een zo ongenuanceerd mogelijke wijze tegen je aan willen houden. De dag dat ik een dreigbrief ontving op mijn huisadres, was het moment om te denken: ga ik door of stop ik? Maar hier sta ik. En ik ga door.”

Werelden vergroten
Het thema diversiteit is voor De Jong geen werk maar een passie, aldus Halleh Ghorashi, hoogleraar Diversiteit en Integratie aan de Vrije Universiteit Amsterdam. “Machteld heeft het thema echt eigen gemaakt, door met respect te luisteren, vragen te stellen, kritisch te zijn en open te staan voor de kritiek en mening van anderen. Je bent in de wereld van anderen gedoken, werelden die soms in strijd zijn met elkaar. Jouw kracht is dat je wat doet met de spanning die daar ontstaat. Jij weet dat in de dialoog hierover rijkdom zit.” Huub Nelis, met wie De Jong samen het boek ‘Help, mijn school is gekleurd!’ schreef, prijst haar perspectief om anders naar de wereld te kijken. “Diversiteit gaat over mensen. Jij bent altijd op zoek naar nieuwe werelden, met als doel die werelden - en je eigen wereld - te vergroten. Daarmee valt jouw missie samen met wat jij doet. Jij brengt mensen in beweging. Krachtig, geloofwaardig en altijd met in je achterhoofd: wat heeft de ander nodig?”

Actieve hoop
Een jaar geleden, in september 2017, is de onderzoekslijn Diversiteitsvraagstukken gestart. Met haar team heeft De Jong al behoorlijk wat in gang gezet en tot stand gebracht. “Met projecten en deelname aan verschillende groepen willen we bewegingen creëren om diversiteit en aandacht voor diversiteit tot stand te brengen. En onlangs heeft Inholland de Charter Diversiteit getekend, waarmee de school zich verbindt om een aantal beleidsmaatregelen te nemen. Dat is een start.” De Jong realiseert zich dat ze nog lang niet klaar is met diversiteitsvraagstukken. “Ik ben hoopvol, maar maak me geen illusies. Wil je inclusie en verbinding tot stand brengen, dan moet er tijd, rust en ruimte zijn om het te kunnen ontwikkelen. Om echt contact met elkaar te maken. Ik roep dan ook op om niet stil zijn maar juist met een dialoog verbindingen op te bouwen. We moeten samenwerken aan een nieuw samen, waarin ruimte is voor diversiteit, waar alle verhalen ertoe doen, waar alle stemmen worden gehoord en waar compassie met elkaar aanwezig is. Daarnaast zouden we hoop moeten hebben, actieve hoop. Het vermogen onze toekomst in de ogen te kijken en daarna te streven naar een beter leven voor onszelf en iedereen die in ons hart zit. Het is een drijfveer die aanzet tot handelen.”

Barrières overwinnen
Omringd door ruim 200 familieleden, vrienden, collega’s en studenten neemt lector Machteld De Jong na het uitspreken van haar rede het traditionele beeldje in ontvangst uit handen van Jet de Ranitz, voorzitter van het College van Bestuur van Inholland. “Durven is heel even je evenwicht verliezen, niet durven is jezelf verliezen. De quote van Kirkegard die je hebt opgenomen in jouw redeboekje past bij jou en bij waar Inholland voor staat. Leren is durven en dat gaat over moed, barrières overwinnen, jezelf te durven laten zien, van mening durven veranderen, je open te stellen voor de ander en daarvan te leren. Jij doet dat bij alles wat je doet.” Dat gezegd hebbende nodigt de dagvoorzitter Bahram Sadeghi alle sprekers en de twee muzikanten, Isaac Bullock en Markus Man, uit om naar het podium te komen en samen met De Jong te zingen. Bob Marley en Leonard Cohen, artiesten die iedereen kent. Want ook samen zingen verbindt.

Studenten van de MLI zijn ervaren docenten uit alle lagen van het onderwijs. Zij participeren in de master om in hun eigen onderwijspraktijk innovaties leren vorm te geven. Door het doen van praktijkgericht onderzoek naar de aanpak en effecten van verschillende vormen van leren kunnen zij zich verder inhoudelijk verdiepen.

Kenmerken van de lerende en de inrichting van leerprocessen en leeromgeving
Tijdens het ochtendprogramma gaf dr. Nikki Lee van de Vrije Universiteit een masterclass over 'Kenmerken van de lerende en de inrichting van leerprocessen en leeromgeving' waarbij een introductie werd gegeven in 'Neuropsychologie en neuromythen in relatie tot het onderwijs'. Jeroen Onstenk, die afgelopen zomer afscheid van Inholland nam als lector Pedagogisch-Didactisch Handelen in het Onderwijs, verzorgde een masterclass over het effectief vormgeven en begeleiden van werkplekleren en het verbinden van leren op de werkplek met het leren in de school centraal.

Het middagprogramma bood de aanwezigen de gelegenheid elkaar te ontmoeten en met elkaar in gesprek te gaan  over 'de kracht van samen leren'. Een mooi voorbeeld van hoe de MLI haar studenten en docenten uitnodigt om samen deel uit te maken van een leergemeenschap. Nynke van der Zee en Pam van Montfort - beide alumni van de MLI - deden verslag van hun zoektocht naar het verbinden van hun inzichten, expertise en kennis aan de ambitie en de urgentie van de eigen onderwijsorganisatie om voortdurend in beweging te willen zijn.

'We blikken terug op een prachtige bijeenkomst'
Ingeborg Jansen – opleidingsmanager van de MLI: “Zij hebben ons meegenomen in hun levendige werkelijkheid en ons zo laten zien hoe je als pionier van waarde kunt zijn en dingen voor elkaar kunt krijgen. Zij hebben de aanwezigen echt weten te inspireren. Ons team blikt terug op een prachtige bijeenkomst. We kijken verwachtingsvol uit naar de werkveldconferentie van 2019."

Ga naar de website voor meer informatie over de MLI.

De Nederlandse samenleving wordt steeds diverser. Er wonen mensen uit 223 verschillende herkomstlanden in Nederland. In haar lectorale rede op donderdag 15 november 2018 wil lector Machteld de Jong laten zien dat het diverser worden van de Nederlandse samenleving voor nieuwe uitdagingen zorgt in de samenleving, in buurten, in scholen en andere organisaties en daarmee ook vraagt om nieuwe visies op het debat over integratie.

“Er zijn veel manieren om tegen diversiteit aan te kijken. Ik wil als lector Diversiteitsvraagstukken bij Inholland een bijdrage leveren aan het ontwikkelen van een perspectief op hoe we dat goed doen en aan het vermogen om kansen te zien, ongeacht de verschillen tussen mensen of de omstandigheden waarin ze zich bevinden.” Tijdens haar lectorale rede: ‘Met diversiteit als uitgangspunt zoeken naar harmonie. Waarom aandacht voor diversiteitsvraagstukken zo belangrijk is’, gaat Machteld de Jong, in op de belangrijkste onderwerpen waar zij en haar onderzoeksgroep zich mee bezig houden. Vraagstukken die voor iedereen die woont, werkt, leert en leeft in een multiculturele samenleving belangrijk zijn. Kortom: voor iedereen dus! Daarom nodigt Machteld de Jong ook jou uit om op donderdag 15 november 2018 haar lectorale rede bij te wonen. Klik hier om het programma te bekijken en je in te schrijven.

Muziek, verhalen, dromen en debat
Tijdens haar lectorale rede deelt De Jong het podium met personen die belangrijk voor haar zijn. Zoals Halleh Ghorashi, hoogleraar Diversiteit en Integratie bij de VU in Amsterdam, Huub Nelis, oprichter van Young Works en co-auteur van het boek Help, onze school is gekleurd!, Harry Doef, directeur van het Leger des Heils in Amsterdam, publicist Mick Matthys, de Iraans-Nederlandse regisseur, journalist en presentator Bahram Sadeghi, de Oegandees-Nederlandse singer/songwriter/performer Isaac Bullock en de onderzoekers en studenten die deelnemen aan de verschillende onderzoeken.

Machteld de Jong heet je op donderdag 15 november vanaf 13.30 uur (inloop) van harte welkom bij Hogeschool Inholland Diemen. Je kunt haar hier laten weten dat je erbij bent.

Wat weten we nu écht over het bindend studieadvies? #studiesucces #bsa via @ScienceGuide https://t.co/fOQkkiO0ko

— Studiesucces Inh (@studiesuccesInh) 13 september 2018

Wat gebeurt er als je een 'blackout' krijgt tijdens een tentamen? #Tedtalk over de relatie tussen #stress en je geheugen. #studiesucces https://t.co/Sw5AB6Zs7U

— Studiesucces Inh (@studiesuccesInh) 11 september 2018

Studeren met functiebeperking: verbetering bij Inholland #studiesucces #studenten #onderwijs https://t.co/T8yPezvRz4

— Studiesucces Inh (@studiesuccesInh) 18 september 2018

Gelijke kansen op #stage en #werk voor alle hoogopgeleide jongeren (of niet?) - sessie van @rutgerkappe & Machteld de Jong tijdens het @hetNRO congres op 31 oktober. https://t.co/5s9yvWzYUY #studiesucces

— Studiesucces Inh (@studiesuccesInh) 24 september 2018

Start landelijke aanpak #studentenwelzijn https://t.co/jhxlpUAggY

— Studiesucces Inh (@studiesuccesInh) 21 september 2018

Ben jij erbij op donderdag 18 oktober, tijdens de G5 Studiemiddag? De officiële aanmeldtermijn is verstreken maar aanmelden is nog mogelijk! Dus ben jij student, docent, studentenbegeleider, beleidsmaker, manager of bestuurder in het hoger onderwijs?Schrijf je dan vandaag nog in en leer van elkaar tijdens de studiemiddag bij Hogeschool Leiden.  

Hoe kunnen we leren van studenten? Dat is de centrale vraag tijdens de G5-studiemiddag op donderdag 18 oktober. Inholland-lector Machteld de Jong (Diversiteitsvraagstukken) is één van de sprekers. Samen met Aminata Cairo (lector Inclusive Education, De Haagse Hogeschool) en Saniye Çelik (lector Diversiteit, Hogeschool Leiden) gaat ze in dialoog over diversiteit en inclusie.

Deze G5-studiemiddag is de zesde in een reeks en wordt georganiseerd door de werkgroep grootstedelijke vraagstukken van Hogeschool Utrecht, Hogeschool Inholland, Hogeschool Leiden, Haagse Hogeschool, Hogeschool Rotterdam en Hogeschool van Amsterdam (G5-hogescholen).

Naast het plenaire deel worden in interactieve sessies good practices gedeeld en samen gewerkt aan oplossingen voor vraagstukken rondom succesvol studeren. De middag wordt afgesloten door Youssef el Bouhassani (docent van het jaar) en Marianne van Velzen (stadsdichter van Leiden).

Meer informatie en aanmelden

Is een Coming Out Day nog nodig in Nederland anno 2018?
"LHBT’ers hebben veel vrijheid in ons land. Je kunt een relatie hebben en trouwen met iemand van hetzelfde geslacht. In veel andere landen is dat niet zo. Ook ik ervaar die vrijheid om te houden van wie ik wil. Mijn sociale omgeving maakt dat gemakkelijk. Maar als ik daarbuiten stap, merk ik weleens dat mijn leven niet voor iedereen zo gewoon is. Ik schrik daar niet van, maar het is niet prettig om te merken dat sommige mensen moeite hebben met het feit dat ik lesbisch ben. Daarom is het belangrijk dat we hierover in gesprek blijven met anderen en laten zien dat LHBT’ers een net zo veelomvattend leven hebben als ieder ander."

Waarom is uit de kast komen zo’n belangrijk moment?
"Het is een teken dat je je veilig genoeg voelt om te laten zien wie je bent. Wat mij betreft gaat het hierbij niet alleen over homoseksueel, biseksueel of transgender zijn, maar over alle levensterreinen die voor jou belangrijk zijn. Ik kwam er op mijn zestiende, zeventiende voor uit dat ik lesbisch was. Ik ben dus al meer dan veertig jaar bezig met coming out! Voor mij was het geen ingewikkeld proces, mede omdat ik mezelf niet als ‘afwijkend’ ervaar en ik uit een veilige omgeving kom. Ik dacht: dit is wie ik ben, take it or leave it. Helaas is uit de kast komen niet voor iedereen zo makkelijk. Ik gun iedereen de allereerste stap: het zelfvertrouwen hebben dat je mag zijn wie je bent."

Maak je dit onderwerp bespreekbaar op je werkplek?
"Als lerarenopleider wil ik een rolmodel zijn voor mijn studenten, maar dat betekent niet dat ik te pas en te onpas over mijn seksuele voorkeur begin. Ik ben geen activist. Maar als het onderwerp ter sprake komt omdat studenten mij bijvoorbeeld vragen of ik getrouwd ben, vertel ik dat ik samen met mijn echtgenote een kind heb. Soms leidt dat tot een gesprek, soms niet. Daarnaast komen in jaar 3 van mijn opleiding mensen van het COC langs om voorlichting te geven. Een goede zaak, want leraren horen te weten hoe ze in de klas met discussies over homoseksualiteit moeten omgaan."

Waaraan merk jij dat Inholland aandacht besteedt aan diversiteit?
"Ik moet denken aan lector Diversiteitsvraagstukken Machteld de Jong, die een boeiend boek presenteerde over diversiteit in de klas, en aan voorzitter Jet de Ranitz, die de Charter Diversiteit ondertekende. Ik vind dat we bij Inholland moeten laten zien dat je mensen hoort te accepteren zoals ze zijn, zonder te oordelen. Dat je ze waardeert om wie ze zijn en wat ze kunnen, en dat als iemand daar anders over denkt, je daarover samen in gesprek kunt gaan. Zo benaderen we diversiteit niet als een probleem, maar als rijkdom! Zo leer je opener te staan voor verschillende werelden en gedachten. Verschillen maken de wereld interessant."

Als organisatie moet je nadenken over hoe je diversiteit vormgeeft, aldus De Ranitz. “Zoals je streven naar meer culturele diversiteit bij je personeel, als afspiegeling van je studentenbestand. Onderwijs is de maatschappij in het klein.” In de missie in het Instellingsplan Durf te leren van Inholland staat dat diversiteit een kracht is. “Wij willen studenten afleveren die als professional competent omgaan met een superdiverse samenleving. Bij Inholland leer je met diversiteit omgaan. Dat vraagt iets van de studenten en van onszelf: dit vertaalt zich in ons gedrag, ons onderwijs en in het onderzoek dat we doen. Met ons handelen willen we een voorbeeld stellen voor professioneel gedrag dat wij willen bevorderen. We streven naar binding en een prettig studieklimaat, omdat we daarmee de kans op studiesucces vergroten.” Inholland is, na Hogeschool Rotterdam, de tweede hogeschool die de Charter Diversiteit ondertekent. Volgens De Ranitz is het een stok achter de deur, een middel om niet te preken maar te doen.

'Diversiteit is hét perspectief om naar de werkelijkheid te kijken'
Veel geïnteresseerden uit binnen- en buitenland kwamen op het seminar af. Om nieuwe kennis op te doen, te leren van elkaars successen en valkuilen of geïnspireerd te raken. De plenaire en parallelle sessies en paneldiscussies wisselden elkaar in vlot tempo af. Waar alle aanwezigen van het seminar het over eens zijn, is dat iedereen toegang moet krijgen tot goed onderwijs. Inclusie dus. En dat je daarover met elkaar in gesprek moet.

“Daarbij moet je vooral luisteren naar wat niet gezegd wordt, en bedenken wie niet gehoord wordt. Dan pas krijg je een goed beeld van wat er echt speelt op gebied van diversiteit”, geeft Anne de Graaf, Chief Diversity Officer van de UvA, aan tijdens de paneldiscussie. Machteld de Jong, lector Diversiteitsvraagstukken van Inholland, in haar sessie over Studiesucces: “Diversiteit is hét perspectief om naar de werkelijkheid te kijken. Onderwijs bestaat uit verschillende spelers: studenten, docenten en het instituut zelf. In een inclusieve onderwijsomgeving bied je ruimte om elkaar te leren kennen, geef je persoonlijke aandacht. Dat legt druk op docenten. Spreek elkaar daarop aan, en ga de discussie aan op elk niveau. Ook al zijn dit soms ongemakkelijke gesprekken.”

'Blijf niet stilstaan en kom in actie!'
Heb je het over onderwijs, dan heb je het over studenten. Zoals panellid Tina Rahimy, lector Sociaal Werk in de Superdiverse Stad van Hogeschool Rotterdam, de treffende parallel trok: “Als je de hogeschool of universiteit wilt vinden, moet je achter de studenten aanlopen.” In een speciaal panel reflecteerden drie studenten op het thema diversiteit en inclusie vanuit hun eigen visie en ervaring. Yunus Emre Çiçek, voorzitter Landelijk studentenplatform STIP: “Je moet studenten benaderen vanuit wat ze kunnen, hun kwaliteiten centraal zetten. Dat motiveert en geeft zelfvertrouwen. Laat ze weten dat ze er mogen zijn, ongeacht hun afkomst.” Studente Maria Toko, lid Hogeschoolraad De Haagse Hogeschool, beaamt dit. “Help waar je kunt, praat, luister, geef elkaar de ruimte maar blijf vooral niet te lang bij het onderwerp stilstaan en kom in actie!”

Werken met Syrische vluchtelingen heeft goede kans van slagen. Dit signaleren onderzoekers van het HRM Lectoren Netwerk Nederland in het e-book ‘Syrische vluchtelingen aan het werk’ (zie downloads). Op maandag 24 september is het e-book gepresenteerd waarmee het onderzoeksproject officieel is afgesloten. Op de bijeenkomst in de Amsterdamse Bijlmerbajes kwamen vele geïnteresseerden af. Ook de pers had aandacht voor het onderwerp. Dagblad Trouw publiceerde zowel in haar off- als online editie een uitgebreid artikel.

Voor werkgevers kan het interessant zijn een Syrische vluchteling in dienst te nemen. Vanwege personeelstekort, omdat ze meer culturele diversiteit op de werkvloer willen, nieuwkomers een kans gunnen of vanuit maatschappelijk bewustzijn. Voor de integratie van Syrische medewerkers op de Nederlandse werkvloer is adequate begeleiding nodig. En intern draagvlak. In het e-boek geven onderzoekers van Windesheim, Inholland en De Haagse Hogeschool potentiële werkgevers praktische en realistische adviezen. Gebaseerd op casestudies bij organisaties die hen zijn voorgegaan.

Capaciteiten benutten
Syriërs vormen de grootste groep vluchtelingen in ons land. Het zijn veelal goed opgeleide mensen, want Syrië kende voor de oorlog uitbrak een goed functionerend schoolsysteem. In hun thuisland werkten ze als kok, leerkracht of hoogleraar. Capaciteiten die waardevol zijn voor de Nederlandse arbeidsmarkt. Als statushouders hebben ze het recht om te werken. En dat willen ze ook graag. Door te werken voelen ze zich nuttig en gerespecteerd. Bovendien bevordert het de inburgering. Een dagelijks werkritme biedt houvast, leidt de aandacht af van oorlogstrauma’s. Vanuit het COA, gemeenten en vluchtelingenwerk is veel aandacht voor begeleiding naar een baan of werkervaringsplek. Maar wat gebeurt er op de werkvloer, als een statushouder eenmaal werkt?

Beeldvorming
Om Syrische vluchtelingen zo optimaal mogelijk te laten functioneren, moeten werkgevers een goed beeld hebben van wat de inzet van Syrische werknemers concreet inhoudt. Hoe dat past binnen de organisatie. Daar voorziet het e-book in. Gebaseerd op een tiental casestudies vanuit het werkveld. “Ons onderzoek voorziet werkgevers van kennis om een goede afweging te maken, realistische verwachtingen te wekken. Met als doel Syrische vluchtelingen duurzaam aan het werk te houden”, vertelt lector Sjiera de Vries van hogeschool Windesheim.

Collegiale samenwerking
In het e-book is een casus van een groot bouwbedrijf opgenomen. De Syrische statushouder kreeg daar ondersteuning van zijn hele team, en van een jobcoach van het UAF. Door goed op te letten, merkten ze dat de statushouder beter een werkplek midden op de afdeling kon krijgen dan in een rustig hoekje. Daardoor kreeg hij meer contact en uitwisseling met de collega’s. Die zijn tevreden, zoals één van hen verwoordt: “Als je geen technische tekening kan lezen, heb je hier niet veel te zoeken. En dat kan hij. De tekening is de taal die je gebruikt. Zijn Nederlands is ook prima. Gewoon goed.”

Checklist
Het e-book start met een checklist: waar werkgevers rekening mee moeten houden als ze een Syrische vluchteling een baan of werkervaringsplek aanbieden. Zoals wet- en regelgeving, diplomering, inhoudelijke begeleiding, collegiale samenwerking, taalbarrières, bedrijfscultuur, trauma’s, inburgering en omgangsvormen. Ook zijn belemmerende en bevorderende factoren in kaart gebracht. Duidelijk is dat werkgevers niet te lichtzinnig moeten denken over de arbeidsinzet van Syrische vluchtelingen. Dat vergt een inspanning, niet alleen in de eerste dagen maar voor een langere periode. Een investering waar ze ook iets voor terugkrijgen; goed geschoolde en gemotiveerde arbeidskrachten.

Partners
Het onderzoeksproject en e-boek ‘Syrische vluchtelingen aan het werk’ is een initiatief van het HRM Lectoren Netwerk Nederland en mede mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van Instituut Gak. Het project is uitgevoerd door Machteld de Jong onderzoeker van de onderzoekslijn HRM en Persoonlijk Ondernemerschap en lector Diversiteitsvraagstukken en Petra Biemans, lector HRM en Persoonlijk Ondernemerschap van Inholland, Ellen Sjoer en Karijn Nijhoff, lector en onderzoeker van het lectoraat Duurzame Talentontwikkeling van De Haagse Hogeschool en Sjiera de Vries en Dia Wilbrink, lector en onderzoeker van het lectoraat Sociale Innovatie van hogeschool Windesheim.

Tijdens haar lectorale rede: ‘Met diversiteit als uitgangspunt zoeken naar harmonie. Waarom aandacht voor diversiteitsvraagstukken zo belangrijk is’, gaat Machteld de Jong, lector Diversiteitsvraagstukken bij Inholland, in op de belangrijkste onderwerpen waar zij en haar onderzoeksgroep zich mee bezig houden. Vraagstukken die voor iedereen die woont, werkt, leert en leeft in een multiculturele samenleving belangrijk zijn. Kortom: voor iedereen dus! Daarom nodigt Machteld de Jong ook jou uit om op donderdag 15 november 2018 haar lectorale rede bij te wonen. Klik hier om het programma te bekijken en je in te schrijven.

Muziek, verhalen, dromen en debat
Tijdens haar lectorale rede deelt De Jong het podium met personen die belangrijk voor haar zijn. Zoals Halleh Ghorashi, hoogleraar Diversiteit en Integratie bij de VU in Amsterdam, Huub Nelis, oprichter van Young Works en co-auteur van het boek Help, onze school is gekleurd!, Harry Doef, directeur van het Leger des Heils in Amsterdam, publicist Mick Matthys, de Iraans-Nederlandse regisseur, journalist en presentator Bahram Sadeghi, de Oegandees-Nederlandse singer/songwriter/performer Isaac Bullock en de onderzoekers en studenten die deelnemen aan de verschillende onderzoeken.

Machteld de Jong heet je op donderdag 15 november vanaf 13.30 uur (inloop) van harte welkom bij Hogeschool Inholland Diemen. Je kunt haar hier laten weten dat je erbij bent.

Met het e-book ‘Syrische vluchtelingen aan het werk’ is een groot en langjarig onderzoeksproject ten einde gekomen. Doel van het project was het ontwikkelen van kennis en instrumenten voor werkgevers die Syrische vluchtelingen aan de slag willen helpen. “Het onderzoeksproject is een samenwerking tussen Windesheim, de Haagse Hogeschool en Hogeschool Inholland. Samen hebben we anderhalf jaar lang aan het project gewerkt. En het resultaat mag er zijn!”, aldus lector HRM en Persoonlijk Ondernemerschap Petra Biemans, die samen met Machteld de Jong vanuit Inholland bij het project betrokken was.

Petra Biemans was voorzitter van de begeleidingscommissie van het project, had een coördinerende rol en schrijft nu aan het eind ook mee aan de verantwoordingsrapportage. “Vanuit mijn onderzoekslijn was Machteld de Jong betrokken als associate lector/onderzoeker. Zij is inmiddels lector Diversiteitsvraagstukken bij Inholland.” Het project is een initiatief van het HRM Lectoren Netwerk Nederland en is mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van Instituut Gak. “Al met al een mooie coproductie.”

Syrische vluchtelingen
In de afgelopen periode heeft een groot aantal mensen een veilig heenkomen gezocht in Nederland, waaronder veel vluchtelingen uit Syrië. Verschillende organisaties zetten zich in om deze vluchtelingen te helpen om een passende werkplek te vinden. Er is al veel aandacht voor het in dienst nemen van Syrische vluchtelingen, maar nog weinig over het aan het werk houden. Hoe blijven zij duurzaam inzetbaar? Om dit te onderzoeken, is gezocht naar factoren die helpen en hinderen bij het duurzaam aan het werk houden van Syrische vluchtelingen. Met literatuurstudies, een leernetwerk en het uitvoeren van casestudies bij organisaties waar vluchtelingen aan het werk zijn, is veel kennis opgedaan. “Ook hebben we met een groot aantal Syrische statushouders gesproken, waardoor een rijkdom aan relevante informatie is opgehaald”, licht Machteld de Jong het onderzoek toe.

Producten
De opgedane kennis willen de onderzoekers zo breed mogelijk delen. Daarom zijn er drie producten ontwikkeld, die gratis te downloaden zijn:

• E-book 'Syrische vluchtelingen aan het werk': Dit boek biedt werkgevers die een Syrische vluchteling aan willen nemen, of dat al gedaan hebben, antwoorden op de vragen die vaak gesteld worden.

• Brochure 'Syrische vluchtelingen aan het werk': In deze brochure worden de belangrijkste bevindingen van het onderzoek samengevat.

• Eindrapportage 'Syrische vluchtelingen aan het werk' (eind september verwacht): In deze rapportage wordt het onderzoek dat ten grondslag ligt aan het e-book beschreven. In de rapportage is ook een verslag opgenomen van het literatuuronderzoek dat is uitgevoerd voor het e-book.

Daarnaast vindt 's middags 24 september een afrondingsbijeenkomst plaats. Leden van het leernetwerk, de begeleidingscommissie en anderen die bij het onderzoek betrokken zijn geweest, gaan met elkaar in gesprek over de resultaten. Petra Biemans: “Centraal staat dan de vraag hoe we het werken aan duurzaam werk voor vluchtelingen bij meer mensen onder de aandacht kunnen brengen en hoe we het e-book en onze bevindingen zo breed mogelijk kunnen verspreiden. Mocht je deze bijeenkomst willen bijwonen, ken je iemand die geïnteresseerd is in het onderwerp of heb je nu al suggesties, dan horen we dat graag." Mailen kan naar: machteld.dejong@inholland.nl of petra.biemans@inholland.nl.