Hogeschool Inholland gaat samen met bedrijven, onderwijsinstellingen en overheden bouwen aan de Mechatronica Innovatie Campus Schiedam (MICS). Deze campus wordt een plek waar innovatieve maakindustrie, kennisontwikkeling en talentontwikkeling samenkomen. Studenten, onderzoekers en professionals uit de industrie werken er samen aan technologische innovaties en nieuwe productiemethoden. 

Met de campus versterken de partners de technologische industrie in Zuid-Holland en investeren zij in het opleiden van de vakmensen die deze sector de komende jaren hard nodig heeft. De samenwerking werd op 12 maart bekrachtigd met de ondertekening van een samenwerkingsakkoord door 30 regionale partners, op initiatief van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH).  

‘Technologische innovatie begint bij mensen’ 
Namens Inholland ondertekende collegevoorzitter Jeroen van den Berg: “Technologische innovatie begint bij mensen. Op de MICS brengen we talent, kennis en praktijk samen om talent te ontwikkelen en nieuwe ideeën tot leven te brengen. Zo versterken we de technologische industrie in de regio én dragen we bij aan een duurzame en veerkrachtige samenleving.” 

Voor Inholland sluit deze samenwerking aan bij de ambitie om met onderwijs en praktijkgericht onderzoek bij te dragen aan die samenleving. Onze productie- en consumptiepatronen brengen welvaart, maar leggen ook druk op de aarde en vergroten ongelijkheid. Daarom is het belangrijk om technologische innovatie te verbinden met duurzame oplossingen. 

Voorzitter van de MRDH, Jan van Zanen (burgemeester Den Haag): “Dit akkoord laat zien waartoe we in deze regio in staat zijn wanneer we onze krachten bundelen. Samen bouwen we aan een sterke maakindustrie en een toekomstbestendige economie."  

Mechatronica als motor van innovatie
Mechatronica, de combinatie van mechanica, elektronica en slimme software, vormt het hart van moderne technologie. Toepassingen zijn zichtbaar in lucht- en ruimtevaart, halfgeleiderindustrie, agrifood en de maritieme sector. Denk aan systemen die satellieten laten functioneren, precisietechnologie voor microchips en robots die gewassen verzorgen. 

Nederland heeft internationaal een sterke positie, maar staat voor de uitdaging om innovaties op te schalen naar productie. Dat vraagt om nieuwe technologie, samenwerking en voldoende technisch talent. De campus speelt juist op dat snijvlak een rol. 

Een plek waar werken, leren en innoveren samenkomen
De campus wordt een open ecosysteem waar bedrijven, onderwijs en onderzoek samenwerken aan innovaties en praktijkvraagstukken. In campusgebouw Spectrum komt een hybride techniekcentrum met gedeelde faciliteiten. Partners werken hier aan productietechnologie, robotica en automatisering, onder meer in gezamenlijke fieldlabs. De campus verbindt met locaties als het Innovatie District Delft, RDM Campus en de Duurzaamheidsfabriek en versterkt zo het regionale ecosysteem. Tegelijk staat talentontwikkeling centraal: studenten en professionals leren in een realistische werkomgeving en kunnen zich blijven ontwikkelen. 

De rol van Hogeschool Inholland en Programma Beethoven
Hogeschool Inholland speelt een belangrijke rol in het opleiden van technologische professionals. Als kernpartner binnen Programma Beethoven werkt Inholland mee aan het versterken van de Nederlandse microchipsindustrie, die de basis vormt voor technologie zoals medische apparatuur en energiesystemen. 

Vanuit expertise in onder andere lucht- en ruimtevaarttechnologie draagt Inholland bij aan het opleiden, om- en bijscholen van praktijkgerichte professionals. Door onderwijs, onderzoek en samenwerking te verbinden, wordt gewerkt aan innovatie, vakmanschap en technologische zelfstandigheid.  

Meer informatie over het programma vind je op onze website. 

In de Nederlandse tuinbouwsector heerst een hardnekkig spanningsveld: enerzijds is er de drang naar innovatie en verduurzaming, anderzijds een terughoudendheid om kennis te delen. Vooral kleinere en middelgrote telers ervaren een drempel om hun zorgvuldig opgebouwde kennis en data openbaar te maken. Toch lijkt juist daar een belangrijke sleutel te liggen voor het versterken van de sector als geheel.

 In onder andere Groenten en Fruit Actueel en Food & Agri Business deelt lector Biomimicry Mauro Gallo deze visie in zijn opiniestuk “Kennisdeling is de sleutel voor een toekomstbestendige tuinbouw”. En benadrukt hij dat samenwerking en het delen van kennis essentieel zijn om de glastuinbouw duurzamer, innovatiever en weerbaarder te maken. Wanneer er een cultuur ontstaat waarin telers, onderzoekers en onderwijsinstellingen actief informatie uitwisselen, kunnen technologische ontwikkelingen sneller hun weg vinden naar de praktijk.

 Onderzoeksprojecten zoals Flappy, dat met bio-geïnspireerde drones gewasdata verzamelt om plagen en ziekten te detecteren en te herkennen, en de daaruit voortkomende HortiDatabase, waarin kennis over plagen en ziekten wordt gedeeld, laten zien hoe gezamenlijke data-inzet kan leiden tot beter onderbouwde teeltbeslissingen. Voor alle telers, ook voor middelgrote en kleinere telers. Met deze kennis kunnen telers sneller en effectiever reageren om hun gewassen te beschermen tegen. Zo illustreert het artikel dat toekomstbestendigheid niet alleen uit techniek komt, maar vooral uit vertrouwen, openheid en de moed om kennis te delen binnen de sector.

 Lees het hele artikel hier:  Groenten en Fruit Actueel

Als derdejaarsstudent Chemie aan Hogeschool Inholland dook Remco van Delft vol in de wereld van energietransitie en recycling. Tijdens zijn stage bij de onderzoeksgroep Toegepaste Materiaal-, en Elektrochemie (in samenwerking met het lectoraat Slimme materialen voor de energietransitie) werkte hij mee aan een baanbrekend project: het recyclen van complexe materialen uit windturbines op een milieuvriendelijke manier. “Supertof dat je als student direct bijdraagt aan duurzame oplossingen!”, zegt Remco enthousiast.

De opkomst van wind-, groene en waterstofenergie zit in een stroomversnelling. Goed nieuws, maar het heeft ook een keerzijde: afval. In Europa wordt jaarlijks zo'n 4 miljoen kilo aan turbinebladen – windmolenwieken – weggegooid. Een hoeveelheid die tegen 2030 kan oplopen tot 570 miljoen kilo! Het is een enorme uitdaging om, zodra windmolens hun levensduur hebben bereikt, dit waardevolle materiaal hoogwaardig te kunnen recyclen.

Bergen oude wieken

“Windturbinebladen bestaan uit zowel glasvezels als kunststof”, legt Remco uit. “De combinatie van deze materialen samen maakt het recyclen complex. Vaak wordt het versnipperd en als vulmiddel gebruikt of gewoon gedumpt. Google maar eens op ‘Windmill Graveyards’ en je ziet de vreselijkste beelden van bérgen oude wieken. Dat moet echt anders, zeker nu de investeringen in windenergie blijven groeien. In Denemarken moet je bijvoorbeeld al vóór de plaatsing van een windmolen een plan hebben voor het hergebruik van onderdelen. Een mooie stap richting duurzaamheid, maar om dit op grote schaal te realiseren moeten de recyclingtechnieken flink worden verbeterd.”

Binnen het lectoraat onderzoekt Jasmijn Ruijgrok, docent-onderzoeker Chemie, vernieuwende chemische recyclingmethoden voor deze complexe (windturbine)materialen. In een artikel in De Ingenieur schetst zij samen met lector Rogier Nijssen het belang hiervan en het uiteindelijke doel: het volledig circulair maken van het materiaal. Remco: “Bij chemisch recyclen scheid je kunststof en glasvezels op moleculair niveau, in plaats van alles simpelweg te vermalen. De glasvezels kunnen dan worden hergebruikt voor nieuwe wieken, terwijl je met speciale chemische processen de kunststof afbreekt tot kleine bouwstenen om weer nieuwe (andere) materialen van te maken.” Hoewel chemisch recyclen theoretisch al mogelijk is, wordt het in de praktijk nog niet op grote schaal gedaan. Hier ligt dus een mooie uitdaging voor hbo-onderzoek.

Testmodel
Remco’s stage maakte deel uit van dit onderzoek. Zijn opdracht? Een testmodel ontwikkelen waarmee diverse recycletechnieken ‘in het klein’ kunnen worden getoetst. “Je kunt tenslotte niet zomaar experimenteren met een gigantisch windmolenblad”, zegt hij lachend. Hij richtte zich in zijn opdracht op polymeren – de lange ketens die de bouwstenen van kunststof vormen. “Ik heb een klein fragment van zo’n polymeer nagemaakt en daarop een recyclingmethode losgelaten, zodat we precies kunnen zien wat er gebeurt bij chemisch recyclen. Deze kennis helpt ons om uiteindelijk de grootschalige recycletechnieken te verbeteren.”

Zijn testmodel leverde veelbelovende resultaten op: hij slaagde erin een klein stukje polymeer samen te stellen. “Hoewel de huidige methode nog te arbeidsintensief en kostbaar is, bewijst deze dat het kán en dat het werkt. Met verdere automatisering kan deze techniek in de toekomst uitgroeien tot een praktische oplossing voor het recyclen van complexe polymeren – en zo een waardevolle bijdrage leveren aan een duurzame energietransitie”, aldus Remco.

Groene relevantie
Wat hem het meest aansprak aan zijn stage was de ‘groene’ en maatschappelijke relevantie van zijn werk. Remco: “Ik heb bewust gekozen voor duurzame chemie in plaats van een goedbetaalde stage bij Shell of Tata Steel, omdat ik wil werken aan projecten met een positieve impact.” Deze keuze helpt ook het negatieve imago van chemie – vaak geassocieerd met vervuiling en schadelijke praktijken – te doorbreken.

Voor zijn afstudeerstage heeft Remco een vergelijkbare uitdaging gevonden. “Bij Avantium, een toonaangevend bedrijf dat duurzame plastics ontwikkelt op basis van suikers in plaats van olie, mag ik onderzoeken wat er met de reststroom – het overgebleven materiaal – kan gebeuren. Zo werk ik mee aan een wereld waarin chemie een groenere rol speelt.”

Tijdens een feestelijk en betekenisvol moment in het World Horti Centre in Naaldwijk heeft associate-lector Gerry Kouwenhoven van Hogeschool Inholland twee onderzoekspublicaties overhandigd aan minister Femke Wiersma van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur. Dit gebeurde bij de officiële lancering van het programma ‘Voor de volgende generatie’ en het online platform Bedrijfsovernamewijzer.nl. De publicaties van Gerry gaan over de sociaal-emotionele, juridische en economische uitdagingen rond bedrijfsovername in de agrarische sector. 

Het platform biedt voor het eerst één centrale plek waar jonge agrariërs, zij-instromers én bedrijfsoverdragers, maar ook niet-overnemende familieleden, adviseurs en docenten,  terechtkunnen voor advies, begeleiding en inspiratie. Van praktische informatie tot familiegesprekken: de drempel om het stokje over te nemen wordt verlaagd. Gerry’s nieuwste publicatie, met praktijkverhalen van ondernemers, is speciaal voor deze gelegenheid aangeboden aan de minister. 

Generatiewissel onder druk  
In 2025 staat naar verwachting slechts 10 procent van alle landbouwbedrijven in Nederland onder leiding van iemand jonger dan 40 jaar. Tegelijkertijd heeft een meerderheid van de oudere ondernemers (55+) geen opvolger klaarstaan. De drempels voor jonge ondernemers zijn hoog, variërend van financiering tot familiegesprekken. De Bedrijfsovernamewijzer helpt die drempels te verlagen. 

Minister Wiersma noemde het programma “essentieel voor het behoud van waardevolle kennis en ondernemerschap binnen de sector.” Ze benadrukte dat bedrijfsovername veel meer is dan een zakelijke transactie: “Het gaat ook over families, toekomstkeuzes en liefde voor het vak.” 

Onderzoek als basis voor praktijkgerichte oplossingen 
Hogeschool Inholland draagt actief bij aan deze ontwikkeling. Associate-lector Gerry Kouwenhoven doet binnen het lectoraat Investeren in circulaire land- en tuinbouw onderzoek naar toekomstbestendige verdienmodellen, duurzame bedrijfsvoering en de rol van ondernemerschap in de noodzakelijke transitie van het voedselsysteem. 

Uit haar onderzoek blijkt dat bedrijfsovername in de praktijk vaak vastloopt op de sociaal-emotionele aspecten. Zelfs wanneer de cijfers kloppen, blijven gesprekken binnen families soms jarenlang muurvast zitten. Vertrouwen, tijd en begeleiding zijn daarin cruciaal. Onafhankelijke begeleiders spelen een sleutelrol. Ze helpen verwachtingen en zorgen bespreekbaar te maken en kunnen overnames vlottrekken die anders zouden vastlopen. Volgens Gerry verdient hun rol een structurele plek in beleid, naast het juridische en financiële advies. 

Daarnaast pleit ze voor meer ruimte voor zij-instromers: mensen zonder agrarische achtergrond die bewust kiezen voor een boerenbedrijf. Deze groep krijgt vaak te maken met scepsis van banken en overdragers, terwijl zij juist vernieuwingskracht meebrengen. Ook jonge opvolgers die wel willen overnemen maar een andere koers kiezen dan hun ouders — denk aan korte ketens, nieuwe teelten of circulaire verdienmodellen — verdienen ondersteuning. Juist die keuzes sluiten aan bij maatschappelijke opgaven, maar vragen om ruimte en vertrouwen. 

Van onderzoek naar impact  
Voor Inholland is de bijdrage aan het programma meer dan een eenmalig moment: het laat zien hoe praktijkgericht onderzoek en onderwijs samen optrekken om maatschappelijke impact te maken. “De uitdagingen in de land- en tuinbouw raken aan de kern van wat wij belangrijk vinden als hogeschool,” vertelt Gerry. “Het gaat om de balans tussen economie, ecologie en sociaal welzijn. En het vraagt om een nieuwe mindset waarin ondernemers, studenten en kennisinstellingen samen optrekken.” 

Gerry benadrukt dat studenten hierin een sleutelrol kunnen spelen. “Zij zien zelf ook hoe urgent de veranderingen zijn. Wat mij hoopvol stemt, is hun intrinsieke motivatie om bij te dragen aan een betere wereld. Door hen te betrekken bij praktijkgericht onderzoek, geven we die betrokkenheid richting én impact.” 

Mooi voorbeeld van een jonge agrariër is Jarno Rip. Hij is 22 jaar oud en komt uit Pijnacker. “Ik ben vierdejaarsstudent Tuinbouw en Agribusiness student aan Inholland Delft. Ik werk momenteel in het sierteeltbedrijf van mijn vader. In de toekomst wil ik ons familiebedrijf overnemen en voortzetten.”
 

Bas van der Vliet, organisator vanuit Inholland Alkmaar, windt er geen doekjes om: “Binnen vijf jaar dreigt een tekort van bijna 200.000 zorgprofessionals. Door vergrijzing en arbeidsmarktkrapte moeten we slimmer gaan werken, zonder de menselijke maat te verliezen.” Medeorganisator en dagvoorzitter Bart Zwagemaker (Omring) vult aan: “Het symposium laat zien wat er mogelijk is als onderwijs, praktijk en onderzoek de handen ineenslaan. Die kruisbestuiving is precies wat we nodig hebben om de zorg vooruit te helpen.”

Ruimte voor technologie én menselijkheid
In break-outsessies, op de informatiemarkt en zelfs via een VR-bril die het perspectief van een patiënt weergaf, werden deelnemers uitgedaagd om anders naar zorg en technologie te kijken. De rode draad? Technologie moet naadloos aansluiten bij en vanzelfsprekend onderdeel worden van de dagelijkse praktijk.

Volgens associate lector Zorgrobotica Margo van Kemenade verandert de rol van de zorgprofessional namelijk ingrijpend. “Minder handen aan het bed, méér ruimte voor menselijk contact. Laat technologie het zware, vieze en repetitieve werk overnemen, zodat er weer tijd is voor een arm om iemand heen. Dat lukt alleen als zorgverleners zélf aangeven wat wel en niet werkt."

Durven doen
Twee keynote-sprekers hielden het publiek een spiegel voor. Nico van Meeteren, directeur van Topsector Life Sciences & Health en hoogleraar aan het Erasmus MC, pleitte voor een omslag van toekomstbestendig naar toekomstbehendig: wendbaar omgaan met verandering. “Stop met eindeloos vergaderen en ga dóen. Richt de zorg in rondom gezondheid in plaats van ziekte, en verbind die met formele netwerken en met de informele initiatieven in buurten en wijken.”

Innovator Sjoerd Emonts schetste een toekomstbeeld voor 2040 vol virtuele ziekenhuizen, gezondheidsapps en robotassistenten – technologieën die vandaag al bestaan. “Over zestien jaar zijn veel innovaties van nu gemeengoed. De vraag is: durven we onze comfortzone te verlaten en deze ook echt te omarmen?”

Co-creatie als sleutel
“Inzet van technologie vraagt om een evidence based aanpak. Je kunt het niet zomaar ‘erbij plakken’”, waarschuwde Marije Holstege van lectoraat Geriatrische Revalidatie (Inholland/Omring) tijdens het levendige panelgesprek. Daarin werd met zorg- en welzijnsprofessionals, onderzoekers en opleiders besproken hoe technologie écht kan bijdragen aan betere zorg. Hun belangrijkste conclusie: technologische innovaties hebben pas impact als je ze sámen ontwikkelt én evalueert - met zorgverleners, cliënten en naasten. Alleen dan sluiten oplossingen aan bij wat er in de praktijk nodig is.

Marije: “Het vraagt om een herontwerp van zorgpaden, bijvoorbeeld via blended zorg, een slimme mix van digitaal en persoonlijk contact. Zo kijken we naar herstel thuis: wat werkt, voor wie en waarom? Dat moet leidend zijn, niet de techniek op zich.”

Ybranda Koster, opleider bij de Master Advanced Health Informatics Practice (AHIP) – vanaf 1 september Master Digitale Transformatie in Zorg en Welzijn - van Inholland, ziet hoe studenten daarin het verschil kunnen maken. “Technologie moet zo vanzelfsprekend worden dat we het nauwelijks nog benoemen. Daarom leren onze studenten niet alleen hoe iets werkt, maar vooral ook hoe ze anderen meenemen in verandering.”

Studenten als verbinders
Ook studenten van Inholland waren van de partij. Lorne, eerstejaars AHIP-student en werkzaam bij Erasmus MC, merkt hoe AI steeds meer technische taken overneemt in de radiotherapie. “Daardoor ontstaat ruimte voor meer aandacht voor het menselijke aspect. Maar ik zie ook weerstand: veel collega’s houden vast aan oude routines. Mijn taak is om die brug te slaan, door te luisteren, uitleg te geven hoe technologie ons werk beter maakt, en kleine stappen te zetten.”

Vierdejaarsstudent Verpleegkunde Shirley herkent de veranderende praktijk. “De zorgprofessional van de toekomst is flexibel en ontwikkelingsgericht. Dankzij praktijkgerichte lessen en de nauwe koppeling met het werkveld, voel ik me echt voorbereid vanuit mijn studie. Vandaag gaf me zóveel motivatie om die toekomst ook echt vorm te gaan geven.”

Strengere milieueisen vanuit Europa. Een chronisch tekort aan arbeidskrachten. Het is niet eenvoudig om als ondernemer in de land- en tuinbouw het hoofd boven water te houden. Jeroen Wildenbeest helpt graag een handje, een slim mechanisch handje. Want als associate lector Smart Farming bij het lectoraat Robotica ontwikkelt hij samen met werkveldpartners, collega’s en studenten van uiteenlopende opleidingen oplossingen voor smart farming. 

Robotica is bekend terrein voor Jeroen. Voordat hij in het najaar van 2023 de overstap maakte naar onze hogeschool, was hij directeur-grootaandeelhouder van een innovatief bedrijf dat robottoepassingen ontwikkelt voor de zorg en het bedrijfsleven. “Via lector Cock Heemskerk kwam ik in contact met Inholland. Ik heb een klik met het onderwijs. Ik vind het leuk om samen met jonge, enthousiaste mensen bezig te zijn en nieuwe dingen te ontdekken. Daar krijg ik bij het lectoraat volop ruimte voor.” 

Verduurzaming en bestaanszekerheid 
Met verschillende onderzoeksprojecten richt Jeroen zich op de verduurzaming van de land- en tuinbouw. “Hoe monitor je de teelt beter zodat je met minder bestrijdingsmiddelen toe kunt? Hoe oogst je selectief, met hoog rendement en weinig afval? Daarnaast gaat het mij om de continuïteit en de bestaanszekerheid van de bedrijven. Personeel is duur en vaak moeilijk te krijgen. Bij al die vraagstukken kan de inzet van robotica bijdragen aan de oplossing.” 

Regionale sleutelrol 
In het creëren van de oplossing speelt Inholland in de regio een sleutelrol. “Wij leggen ons toe op veelbelovende innovaties die we met prototypes en demonstratieprojecten stappen verder kunnen brengen richting daadwerkelijke toepassing. Door te laten zien wat er mogelijk is, nemen we de risico’s weg bij ondernemers. En als ex-ondernemer snap ik heel goed waar bedrijven tegenaanlopen en waar hun vraagstukken zitten. Dat zijn overigens lang niet altijd technologische vraagstukken. Succesvolle innovatie bestaat voor het grootste deel uit sociale innovatie: kunnen en willen mensen de nieuwe technologie toepassen? Dat gaat om gedragsverandering, kennisontwikkeling, een leven lang ontwikkelen. Hier komt de onderwijskant van Inholland dus mooi om de hoek kijken.” 

Diverse disciplines 
Jeroen is blij dat hij bij een brede hogeschool zoals Inholland diverse disciplines kan inzetten om zijn innovatiegedreven onderzoeksprojecten vorm te geven. “Door onze kennis te koppelen over plantenteelt, drones, computer vision, datascience, finance, legal en natuurlijk robotica maken we met Inholland echt een vuist.” 

Broccoli, peren, bloembollen en witlof 
Die vuist slaat inmiddels serieuze deuken in pakken boter: vanuit het lectoraat lopen meerdere projecten op het gebied van smart farming. Jeroen vertelt er enthousiast over. “We zijn bijvoorbeeld bezig met robots voor het oogsten van broccoli, het snoeien van perenbomen en het vroegtijdig detecteren van schimmels, luis en virussen in de bloembollenteelt. Binnenkort starten we een project voor de witlofteelt.” 

Netwerk van groene hogescholen 
En al die projecten kennen hun eigen uitdagingen, bijvoorbeeld op het gebied van computer vision: hoe herkent een robot de bloem- en bladknopjes van een perenboom, en hoe sturen we de robotarm met snoeischaar om goed te kunnen snoeien? “Dat is echt ons kernspecialisme”, zegt Jeroen. “Het plan is om die kennis verder te ontwikkelen in een breder verband van groene hogescholen: samen willen we een strategisch netwerk vormen waarin we op elkaars kernkwaliteiten kunnen voortbouwen.” 

Enthousiaste studenten 
En Jeroen is niet de enige die zo gedreven is. Tot zijn vreugde haken studenten en docent-onderzoekers van verschillende opleidingen aan bij de onderzoeksprojecten. “Het is heel leuk om te zien welke beweging er is. Dat bijvoorbeeld studenten Informatica of Applied Mathematics, die niet bekend zijn met de wereld van de land- en tuinbouw, toch enthousiast instappen in onze projecten rond broccoli of bloembollen.” 

Impact maken 
Samen met het onderwijs en werkveldpartners wil Jeroen verder werken aan mooie onderzoeksprojecten op het gebied van smart farming. “Ik wil innovaties en best practices ontwikkelen waar we als Inholland trots op kunnen zijn, waarmee we ons als kennisinstelling op de kaart kunnen zetten en waarmee we impact kunnen maken door boeren en telers te helpen verduurzamen. Het is fantastisch dat ik hier alle ruimte krijg om dit soort projecten uit te rollen.” 

De huidige stand van zaken in de zorg: vergrijzing, de financiering van de zorg en de tekorten in zorgpersoneel. “Één op de vier mensen moet in de zorg werken om zorgniveau dat we nu hebben te handhaven. Iedereen voelt aan dat dat niet haalbaar is”, stelt Margo van Kemenade, associate lector Robotica bij Hogeschool Inholland. Gelukkig kunnen zorgrobots bijspringen, weet Margo uit brede ervaring.

“Ongeveer tien jaar geleden startte ik mijn promotieonderzoek aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Daar ontwikkelde een technische onderzoeksgroep ‘Alice’, een prototype gezelschapsrobot voor alleenstaande ouderen. Als socioloog en ethicus stond ik in mijn onderzoek stil bij de morele bezwaren van zorgverleners rond zorgrobotica.” Alice  ging de hele wereld over toen een documentairemaker de onderzoeksgroep benaderde en voor de documentaire ‘Ik ben Alice’ de robot een week lang bij drie eenzame dames mocht wonen om te kijken op welke manier deze kon bijdragen aan het verminderen van de eenzaamheid die zij ervoeren. En op die manier dus een bijdrage kon leveren aan de zorg voor deze ouderen. “Tien jaar geleden zagen we al positieve resultaten. Laat staan wat we met de technologie van nu kunnen bereiken.”

In deze video worden de learnings vanuit het onderzoek van Margo met Alice destijds bekeken door de bril van tegenwoordig. Voor welke uitdagingen in de zorg staan we nu? En op welke manier kan zorgrobotica daar een bijdrage aan leveren. 

Of de inzet van robots in ouderenzorg een vlucht zal nemen, vindt Margo moeilijk te voorspellen. “Enerzijds neemt de druk op de zorg alleen maar toe en kunnen technologische ontwikkelingen heel snel gaan. Anderzijds hebben we te maken met maatschappelijke acceptatie van nieuwe technologie, wetgeving en ethische richtlijnen die innovaties tegenhouden. Het is goed dat er strenge regelgeving is, maar laten we als onderzoekers wel blijven verkennen wat er mogelijk is in zorgtechnologie. En de mogelijkheden nemen alleen maar toe. We kunnen techniek een bijdrage laten leveren aan het oplossen van een maatschappelijk probleem. Waardoor we eenzame ouderen veerkrachtiger maken en de kwaliteit van hun leven verhogen.”

Zorgrobot Alice is ontwikkeld om in de toekomst te kunnen voldoen aan de vraag naar zorg voor eenzame en dementerende ouderen. Kan een robot een menselijke band met iemand opbouwen en dus een mens van vlees en bloed vervangen? “Over tien jaar”, stelt Margo zich als doel, “wil ik zorgrobots gewoon bij de mensen thuis hebben staan, waarmee je kunt praten, die jouw voorkeuren kennen, die weten wie je bent, en waar je een praatje mee kan maken en die ook dingen voor je kunnen doen.” Samenvattend kan je wel zeggen dat een mens een mens gezelschap houdt. Maar als dat door omstandigheden niet mogelijk is, dan is een robot een heel goed alternatief.

Lees ook het eerder verschenen artikel ‘Technologie kan mensen minder eenzaam maken’.

Om het stadsverwarmingsnet in Den Haag verder te verduurzamen hebben meerdere grote (semi-)publieke en private vastgoedeigenaren dinsdag een ‘warmteconvenant’ ondertekend met Eneco. Ook is de ‘Stadsbatterij’ in werking gesteld, waarbij accu’s worden gebruikt om het overvolle elektriciteitsnet in stedelijk gebied te ontlasten. Het zijn belangrijke mijlpalen in het programma EnergieRijk Den Haag (ERDH), waarin ook Hogeschool Inholland betrokken is vanuit het lectoraat Gebouwde Omgeving. 

Foto's ondertekening: @Rijksvastgoedbedrijf, Bas Kijzers

Lector Perica Savanovic van het Inholland-lectoraat Gebouwde Omgeving van Hogeschool Inholland is ook voorzitter van het Nationaal Lectorenplatform Gebouwde Omgeving en nauw betrokken bij het programma. Drie wetenschappelijke publicaties staan op zijn naam die verbonden zijn aan ERDH om de voortgang methodologisch vast te leggen. De eerste twee zijn al gepubliceerd. De publicaties dragen bij aan het delen en verrijken van kennis en ervaringen vanuit EnergieRijk Den Haag. Het programma ERDH sluit mooi aan op het thema Duurzame leefomgeving van Inholland. In samenwerking met het werkveld, praktijkgericht onderwijs en onderzoek werken we aan duurzame oplossingen die bijdragen aan een goede kwaliteit van leven, voor nu en later.   

Samenwerking nodig voor complexe innovatieve programma's
"Met het tekenen van de warmteconvenant laat ERDH zien hoe vanuit een ontwikkelprogramma de benodigde samenwerking voor energietransitie actief gezocht en vormgegeven wordt”, laat Perica in een reactie weten. “Eneco is namelijk als een externe partij niet direct betrokken in het programma(team). Het plaatsen van de Stadsbatterij is een voorbeeld van het actief én experimenteel inzetten van (technische) innovaties voor gebiedsgerichte oplossingen, als onderdeel van de gekozen Trias Territoria aanpak. Daarmee wordt een concrete bijdrage geleverd op meerdere niveaus van complexe energietransitie doorontwikkeling.” Zie ook de eerste en tweede wetenschappelijke publicatie van Energierijk Den Haag.  

Warmteconvenant
Het warmteconvenant is ondertekend door het Rijksvastgoedbedrijf, provincie Zuid-Holland, BAM, Unie van Waterschappen, Nationale Politie, Haaglanden Medisch Centrum en Eneco. Wat betreft het stadsverwarmingsnet gaan de partijen kennis en initiatieven uitwisselen. Ook volgen concrete maatregelen, zoals het testen van de impact van temperatuurverlaging bij alle gebouwen van de partners. Eerste onderzoeksresultaten geven aan dat ook met een lagere aanvoertemperatuur van het stadsverwarmingsnet de gebruikers een comfortabele werkplek blijven ervaren, met minder energiegebruik en minder CO2-uitstoot tot gevolg.  

“Met het tekenen van dit warmteconvenant bereiken we een nieuwe mijlpaal”, zei demissionair minister voor Klimaat en Energie, Rob Jetten, in een videoboodschap bij de ondertekening. “Hierdoor kunnen we samen een volgende stap zetten naar een verdere verduurzaming van het stadsverwarmingsnet in Den Haag.”  

Stadsbatterij
In aanwezigheid van staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat Vivianne Heijen, gedeputeerde Rijkaart van de provincie Zuid-Holland en wethouder Kapteijns van de gemeente Den Haag is ook de Stadsbatterij in werking gesteld. Met de Stadsbatterij kan duurzame energie worden gebruikt op andere momenten dan deze worden opgewekt, kan elektriciteit worden geladen wanneer deze ruim - dus goedkoop - voorhanden is, bijvoorbeeld bij veel wind of overvloedige zonneschijn. Daarnaast worden pieken en dalen in het lokale elektriciteitsnet met de Stadsbatterij opgevangen en wordt het net daarmee ontlast. En op de wat langere termijn zouden batterijen zoals de Stadsbatterij ingezet kunnen worden in zogenaamde smartgrids, oftewel elektriciteitssystemen die de vraag naar elektriciteit beïnvloeden aan de hand van het aanbod op dat moment. 

Over EnergieRijk Den Haag
Het warmteconvenant en de Stadsbatterij zijn initiatieven vanuit het programma EnergieRijk Den Haag (ERDH), een samenwerkingsverband tussen het Rijk, Provincie Zuid-Holland, de Gemeente Den Haag en diverse (semi-) publieke en private partners.  ERDH streeft naar de volledige verduurzaming van de belangrijkste overheidsgebouwen in het centrumgebied van Den Haag. Opgedane kennis en ervaring worden gedeeld met andere vastgoedeigenaren- en beheerders om er zo samen voor te zorgen dat overheidsgebouwen in 2040 energieneutraal zijn. 

Lees ook het artikel op de website van EnergieRijk Den Haag: Warmteconvenant getekend en Stadsbatterij in gebruik genomen 

Het lectoraat Data Driven Smart Society gaat de komende twee jaar onderzoek doen naar de inzet van sensoren, data en data-analyse in de glastuinbouw. Dat gebeurt in het project ‘Gewasgroei Goed Gemeten’, samen met De Haagse Hogeschool, Lentiz MBO en mkb-bedrijven. De lectoraten willen een grote stap zetten in het contactloos meten met sensoren en lichttechnologie, zodat planten niet beschadigd raken en de groei niet verstoord. Dit wordt mogelijk via de RAAK-MKB subsidie die het projectteam onlangs heeft ontvangen.  

Amora Amir is onderzoeker bij het kenniscentrum RIC TOI, waar het lectoraat Data Driven Smart Society deel van uitmaakt. Ze vertelt wat er zo uniek is aan dit project: “In dit project zijn niet alleen de cross-over domeinen van RIC TOI en RIC AFL van Hogeschool Inholland betrokken, maar werken we samen met de lectoraten Smart Sensor Systems en Centre of Expertise Digital Operations van De Haagse Hogeschool, het practoraat Circulaire Kas en Tuinbouw Innovatie van Lentiz MBO én het onderwijs van alle instellingen. Bovendien participeren ook toeleveranciers, veredelaars en telers in de regio Westland, met connecties over de hele wereld.”  

De tomaat als pilot 
Het project Gewasgroei Goed Gemeten richt zich op het onderzoeken van alternatieve meettechnieken en op het ontwikkelen van meetsensoren waarbij het niet nodig is het gewas aan te raken. De tomatenplant is het pilotgewas in dit onderzoek. Daarnaast gaan de onderzoekers ook aan de slag met het verbeteren van gewasgroeimodellen. Amora: “We gaan nieuwe technologie creëren om de contactloze kopdikte van de plant te meten, evenals een sensor voor het meten van de bladoppervlakte-index van de plant. Ook maken we een analysemodel om de belangrijke kenmerken die van invloed zijn op de groei van de kopdikte samen te brengen met sapstroom- en klimaatgegevens.” 

Passend bij Inholland 
Het project zal daarnaast verschillende curriculumcursussen gaan ontwikkelen. Ook kunnen studenten van diverse Inholland-opleidingen hun minor- of afstudeerwerk bij het project volbrengen en zo kennis gaan toepassen in de praktijk. “Daarnaast ondersteunen we de visie uit het strategisch plan van Inholland op duurzame leefomgeving en veerkrachtige samenleving,” geeft Amora aan. “De sensoren en datamodellen zullen telers helpen bij het vooraf monitoren van de plantengroei en het voorspellen van de gezondheid van de plant om vraagopbrengst te realiseren. Deze sensoren voldoen aan de eisen van een autonome kas, verlengen de duurzaamheid en minimaliseren de CO2-verspilling.” 

Partners uit het werkveld 
De lectoraten en onderwijsinstellingen werken samen met de volgende praktijkpartners: 2Grow, 2Harvest, AVAG Greenhouse Technology Center, Axia Seeds, Duijvestijn Tomaten, Greenport West-Holland, GRN Consultancy, Hortitech, Komkommerkwekerij Reijm & Zn., LetsGrow.com, Stichting Tomatoworld en Vertify. 

In de nieuwe transdisciplinaire minor Samen werken aan de toekomstbestendige stad gaan studenten van verschillende Inholland-opleidingen vanaf 1 september 2021 aan de slag met real life-projecten rond duurzame stedelijke vraagstukken. Wat maakt deze minor zo uniek, wat kunnen studenten eruit halen en wat is de motivatie vanuit het onderwijs? Vanuit onze verschillende onderwijsdomeinen geven docenten en lectoren hun visie.

Steden zijn vaak negatief in het nieuws als ongezonde leefomgevingen waar armoede, afval, en eenzaamheid hoogtij vieren. Tegelijkertijd zijn steden juist broedplaatsen voor nieuwe ontwikkelingen, waar veel initiatieven worden ontwikkeld om sociale cohesie en klimaatbestendigheid te bevorderen. Dit leidt tot vraagstukken over zaken als energietransitie energietransitie, sociale cohesie, klimaatverandering en duurzame verdienmodellen voor de circulaire economie.

MAATSCHAPPELIJKE RELEVANTIE

Transdisciplinaire en duurzame vraagstukken
Genoemde vraagstukken raken aan opleidingen van de Inholland-domeinen Business, Finance & Law, Gezondheid, Sport en Welzijn, Agri, Food & Life Sciences en Techniek, Ontwerpen & Informatica. Die complexe vraagstukken houden zich niet aan de grenzen tussen een financiële, een technische en een sociale opleiding. Door aan concrete maatschappelijke vraagstukken te werken met onderzoekers van verschillende opleidingen, met overheden en burgers, zijn studenten in staat om iets te doen dat hen niet zou lukken wanneer ze alleen samenwerken binnen de eigen opleiding. Of het nu gaat om studenten Verpleegkunde, Bouwkunde, Business Studies of Landscape & Environment Management.

Vandaar dan ook dat de onderwijsdomeinen gemotiveerd zijn om mee te doen met deze minor. Bovendien biedt de minor nog meer kansen om de banden tussen onderwijs en onderzoek te versterken.

Collectieve leertrajecten zijn nodig voor een duurzame ontwikkeling
De duurzaamheidstransitie, een van de grootste uitdagingen van de 21^e eeuw, vraagt om nieuwe vormen van samenwerken, organiseren en besturen. Die vraag is ook relevant voor het onderwijs. “Hoe kunnen we op grotere schaal en sneller collectieve leertrajecten vormgeven voor duurzame ontwikkeling, waarin wordt deelgenomen door bedrijven, overheden en NGO's?” vat associate lector Han van Kleef (Innovatie & Ondernemen) de vraag samen die voor hem ten grondslag ligt aan de minor.

“Voor nieuwe vormen van samenwerken, organiseren en besturen zijn de inzet en creativiteit nodig van de mensen die in de wijk, stad en regio wonen en werken en van mensen die met stedelijke en regionale ontwikkeling bezig zijn”, zegt Patrick Huntjens, lector Sociale Innovaties in het Groene Domein bij het Domein Agri, Food & Life Sciences. “Daarbij is nieuwe samenwerking nodig tussen uiteenlopende partijen als waterschappen, gemeenten, bedrijven, coöperaties en burgers, maar ook samenwerking met wetenschappers vanuit verschillende disciplines.”

Gelijke kansen en inclusie
Transdisciplinaire samenwerking is ook noodzakelijk om uitdagingen rond gelijke kansen en inclusie aan te pakken. “We hebben verandering vanuit verschillende domeinen nodig om ervoor te zorgen dat de grote stad van de toekomst inclusief is en dat alle jongeren gelijke kansen krijgen op een goede ontwikkeling,” zegt lector Jeugd & Samenleving Femke Kaulingfreks van Domein Gezondheid, Sport & Welzijn. “Dan gaat het om goed onderwijs, brede opvoedondersteuning, armoedebestrijding en een gelijke toegang tot sociale en culturele voorzieningen. Ook is een toegankelijke infrastructuur nodig en een duurzame werkgelegenheid zonder flexcontracten. Samen met een veiligheidsgevoel voor iedereen en een gezonde en duurzame leefomgeving moet dit allemaal met elkaar samenhangen. Dit alles voor de jeugd om in een kansrijke stad te kunnen opgroeien.”

De financiële kant van het verhaal
Toekomstbestendig houdt óók in dat geldstromen op orde zijn, dat de regels toekomstbestendig zijn en dat organisaties en activiteiten van organisaties (profit en non-profit) toekomstbestendig zijn, zegt Marleen Bartelts-Schilt, docent van het opleidingscluster Finance en onderzoeker bij de Inholland-onderzoekslijn Finance & Accountancy. Han van Kleef, associate lector Innovatie & Ondernemen, voegt daaraan toe. “Het gaat om vraagstukken als hoe we erin slagen om de oriëntatie binnen productieketens te verbreden, zodat ook sociaal-maatschappelijke en ecologische vraagstukken een plaats vinden in strategieën en uitvoering.”

MINOR BRENGT ONDERWIJS EN ONDERZOEK DICHTER BIJ ELKAAR

Samenwerking leidt tot creatieve, krachtige oplossingen
Het geluid uit de domeinen is eenduidig: samenwerking tussen verschillende opleidingen leidt tot creatieve, krachtige oplossingen. Hetzelfde geldt voor nauwe samenwerking tussen onderzoek en onderwijs. De minor biedt hier een unieke kans, mede met het oog op de profilerende Inholland-thema’s duurzaam, gezond en creatief. Door kennis, onderzoeksmethoden en onderwijs vanuit elkaars disciplines te bekijken, kunnen domeinen van elkaar leren en elkaar versterken en samen nieuwe oplossingen bedenken voor vraagstukken die horen bij de toekomstbestendige stad. Dit geldt voor studenten, docenten, onderzoekers én lectoren.‘

'Dit zorgt voor een stroomversnelling in de kennisvalorisatie'
“Op dit moment is er nog een scheiding tussen de twee werelden van onderwijs en onderzoek,” zegt Nick Pruijn, docent natuur en landschap bij de opleiding Landscape & Environment Management. “Door deze minor hebben de lectoren toegang tot onderzoekscapaciteit in de vorm van multidisciplinaire studentgroepen, en hebben studenten en docenten toegang tot de kennis van deze onderzoekslijnen. Dit gaat voor een stroomversnelling zorgen in de kennisontsluiting en -valorisatie binnen de organisatie.”

Vanuit hun eigen perspectief zijn veel domeinen al bezig met de transitie naar een circulaire economie. De minor brengt de perspectieven samen en zorgen voor nieuwe. “Complexe vraagstukken vragen om een multidisciplinaire of zelfs transdisciplinaire benadering,” zegt Guido Walraven, lector Dynamiek van de Stad van het Domein GSW. “Daarbij leer ik van de invalshoeken en ideeën van mensen uit andere domeinen, en daarbij komen we samen verder dan ieder alleen. Uitwisselingen kunnen ertoe leiden dat je beter weet wat andere onderzoekslijnen doen en misschien ook sneller gaat samenwerken en elkaar kan versterken.”

WAT BETEKENT DIT VOOR STUDENTEN?

Dat klinkt allemaal heel mooi, maar wat betekent dat concreet voor studenten? Waarom zouden zij als aankomende Inholland-professional voor deze brede minor kiezen, in plaats van voor verdieping op hun eigen vakgebied? 

Onmisbare skills voor een transdisciplinair werkveld
Studenten gaan na hun studie, ongeacht of ze Communicatie, Accountancy, of Social Work gestudeerd hebben, als Inholland-professional samenwerken met mensen met een andere achtergrond. Die denken anders, werken anders en vinden andere dingen belangrijk. “Door intensief samen te werken kunnen complexe en weerbarstige problemen worden opgelost,” licht Guido Stompff, lector Design Thinking toe. “In deze minor werken studenten aan uitdagende stedelijke opgaven en leren ze hoe ze samen met studenten van hele andere opleidingen tot wereldverbeterende ideeën kunnen komen die ze nooit alleen hadden kunnen bedenken.” De minor leert studenten dus skills die onmisbaar zijn voor een carrière in een werkveld waarin transdisciplinaire samenwerking de norm is.

“De uitdagingen van de toekomstbestendige stad zijn domeinoverstijgend, dus moeten toekomstige professionals ook domeinoverstijgend over oplossingen leren nadenken,” zegt lector Femke Kaulingfreks (Jeugd en Samenleving). “Je krijgt een bredere kijk op vraagstukken en leert andere methodieken te gebruiken, uit je comfortzone te stappen en uitdagingen aan te gaan,” voegt Carin de Boer, docent bij de opleiding Verpleegkunde, toe. “Die uitdaging kan bijvoorbeeld zijn dat je op zoek gaat naar manieren om iedereen zich thuis te laten voelen in een achterstandswijk. Hoe zorg je voor leefbaarheid door verbinding te zoeken, veiligheid te bieden en gezamenlijke activiteiten te initiëren?” 

Tot slot leert het je ook iets over jezelf en welke rol je kan vervullen in een team. “Dat is ook weer goed te gebruiken als je straks de arbeidsmarkt op gaat,” legt Docent Bouwkunde Miriam Uitterhoeve uit. “En zorgt het voor een nieuw netwerk, leer je andere studenten, docenten en onderzoekers kennen!” 

Wat vraagt deze minor van jou? 
De minor Samen werken aan de toekomstbestendige stad vraagt een open mind en een goede dosis nieuwsgierigheid van je. Je leert nieuwe samenwerkingsmethodieken waar het toekomstige werkveld, met het oog op de grote maatschappelijke transities, om zit te springen.

Enthousiast geworden?
Studenten die volgend jaar het vierde of derde jaar volgen en met flexibele ruimte in hun curriculum hebben kunnen zich inschrijven via de Sway.

Studenten Luchtvaarttechnologie zijn minstens zo wendbaar als het elektrische vliegtuig dat ze bouwen. Dat bewezen ze de afgelopen maanden wel. In oktober startte project DragonFly bij Inholland Composites in Delft. De ontwikkeling ging daarna onverminderd door, corona of geen corona!

Mark Ommert is oud-student Luchtvaarttechnologie en geeft nu leiding aan project DragonFly. Hij vertelt enthousiast over het project, waar gemiddeld vijftien studenten aan werken. “Vanuit de opleiding bouwden de afgelopen maanden een breed netwerk op. Op het gebied van elektrische aandrijving gaat er de komende tijd wereldwijd veel gebeuren, de ontwikkelingen gaan snel. Projecten zoals het onze zijn hard nodig om verder te komen.”

In mei ging de website van project DragonFly live. Ook waren er een haalbaarheidsstudie en een technisch onderzoek naar de constructie, vertelt Arnold Koetje, programmamanager bij Inholland Composites. “De overheid wil dat we in 2070 klimaatneutraal vliegen, dus het is belangrijk dat we ons snel de technologieën eigen maken die hiervoor nodig zijn. Elektromotoren zijn een deel van de oplossing.”

Creatieve uitdagingen
Luca Baak is een van de studenten die aan project DragonFly bouwt. Voor zijn afstudeeronderzoek richt hij zich op het ontwerp van de ‘engine mount’ voorin het toestel. In de elektrisch aangedreven Dragonfly houdt deze mount de elektromotor, motorcontroller én de batterijen op hun plek. Dat betekende flink wat uitdagingen voor Luca. “Ik moest er creatief ‘omheen’ ontwerpen. Er is niet veel literatuur over, omdat het niet vaak is gedaan – elektrische vliegtuigen zijn zeldzaam. Dus baseerde ik me onder meer op foto’s.”

Volgens Luca hebben sommige mede-afstudeerders thuis een halve werkplaats ingericht, omdat ze vliegtuigonderdelen fysiek moeten testen. Zelf heeft hij genoeg aan een geavanceerd designprogramma op zijn laptop. Wel zo handig in coronatijd. “Met die software kan ik alles doen. Ik doe sterkteberekeningen, bepaal het beste ontwerp en zorg dat die voldoet aan alle regelgeving.”

Luca zegt dat hij de afgelopen tijd veel ervaring opdeed met projectmanagement. “Thuis heb ik minder informeel contact met mijn begeleider en docenten. Ik kan in het voorbijgaan niet even iets vragen, zoals ik normaal gesproken bij Inholland doe. Dus ik ga zelf op zoek naar antwoorden. Ook zijn heldere afspraken over meetings en volgende stappen nu extra belangrijk. Net als zelfdiscipline, om ook thuis productief te zijn.”

Grote bekendheid
Project DragonFly is nu bekend in binnen- en buitenland, zegt projectmanager Arnold. “Zo kwam het dat Saluqi Motors, een Eindhovense onderneming die elektromotoren voor onder andere de luchtvaartsector ontwikkelt, contact met ons opnam. Ze zien dit type vliegtuig als een hele geschikte ‘airframe’ om één van hun eerste elektromotoren te testen. Wereldwijd is er maar een handjevol fabrikanten, dus het is heel bijzonder dat we samenwerken met een nieuwe, Nederlandse speler.”

Ontwerpen, bouwen, testen
De coronacrisis raakt de luchtvaartindustrie hard. Maar dat wil niet zeggen dat ook project DragonFly eronder lijdt, zegt Arnold Koetje. Integendeel. “Omdat grote bedrijven in zwaar weer verkeren en hun onderzoek op een lager pitje zetten, speelt dat ons in de kaart. Bovendien is er in deze tijd minder aandacht voor vliegtuigonderhoud, maar juist meer voor ontwerpen, bouwen en testen – zaken waar we als opleiding Luchtvaarttechnologie op focussen.”

Jasper Wessels, innovatiemanager Holland Mechanics, ziet de samenwerking met Inholland als een unieke kans: “Het uitlenen van machines is een mooie kans om meer studenten kennis te laten maken met Holland Mechanics en haar product. Studenten krijgen in de opleiding te maken met echte praktijkcases. Doordat de machine bij Inholland staat kunnen er meerdere vakgroepen mee aan de slag. Voor bedrijven is het een mooie kans om interesse te kweken voor hun stageplaatsen, of om er na de opleiding aan de slag te gaan.”

Breng studenten, medewerkers en werkveld dichter bij elkaar
Ook Richard Oerlemans, directeur van Inholland Alkmaar is blij met dit initiatief: “Ik zie het als mijn rol om studenten, medewerkers en het werkveld dichter bij elkaar te brengen. Op deze manier wordt niet alleen het onderwijscurriculum versterkt, maar ook de samenwerking tussen het onderwijs en het regionale bedrijfsleven.”

De machines die vandaag zijn afgeleverd zijn nog maar het begin. Inmiddels hebben alle tien de bedrijven uit TechValley toegezegd mee te werken. In februari al gaan studenten van de opleiding Werktuigbouwkunde aan de slag met praktijkopdrachten en concrete innovatievraagstukken rondom de beschikbaar gestelde machine van Holland Mechanics.

Lector Ander de Keijzer zet meteen één ding recht: hij is geen lector in ‘big data’. “Met dat containerbegrip heb ik niet zo veel. Het gaat mij niet om het feit dat er veel data is. Interessanter is om na te gaan wat je ermee kunt. Ik praat daarom liever over datascience. Hoe kun je uit data snel de goede informatie halen die voor ons persoonlijk bestaan en voor de maatschappij nuttig is?” Met ouderwetse technieken om gegevens te verwerken gaan we het volgens De Keijzer niet redden. “In wezen gebruiken we nog steeds het principe van de relationele database, bedacht in 1970 door de Britse informaticus Edgar Codd. De kern ervan bestaat uit tabellen met rijen en kolommen. Maar daarmee is de exponentiële groei van data niet behapbaar.”

Per definitie multidisciplinair
De Keijzer gaat de stortvloed aan data in twee stappen te lijf. “Eén is het beheren van data. Hoe sla je dat op een slimme manier op zodat je er ook snel bij kunt komen en er iets mee kunt? Punt twee gaat om het verwerken van data. Hoe maak je er binnen afzienbare tijd bruikbare informatie van? Fijn van mijn rol als lector is dat dit vraagstuk niet puur theoretisch is. Bij een hogeschool als Inholland mag ik me ook richten op de toepasbaarheid. Dit hoort ook bij mijn werk als datascientist. Aan data op zich heb je niet zo veel. Het krijgt pas betekenis in een bepaalde context, in een ander vakgebied. Mijn werk is daarmee per definitie multidisciplinair.”

Voor agrifood en gezondheidszorg
Bij Inholland zoekt De Keijzer de meerwaarde van data op het gebied van agrifood en gezondheidszorg. “In beide sectoren liggen veel kansen. Met data kun je in de landbouw bijvoorbeeld veel efficiënter omgaan met grond en daarop beter de gewaskeuze afstemmen. In de zorg kun je patiënten met behulp van sensoren heel goed monitoren zonder dat daar altijd een arts bij aanwezig moet zijn. Het zijn zomaar twee voorbeelden waar we meteen mee aan de slag kunnen. Kijk naar de landelijke staking op 20 november van het ziekenhuispersoneel. Zij klagen terecht over de werkdruk. Door op basis van data meer informatie over patiënten op te halen, nemen we personeel werk uit handen. Let op: ik heb het niet over het overnemen van werk. IT moet altijd dienend zijn, ons helpen. En digitalisering kan de zorg ook verbeteren. Sommige ziekteverschijnselen zijn bijvoorbeeld zo subtiel dat technologie ze beter kan detecteren dan een arts. Als daarmee progressieve ziekten kunnen worden opgespoord, kunnen we eerder interveniëren wat de kwaliteit van ons leven verbetert.”

Vooral leuk
De Keijzer kan eenvoudig betogen wat het maatschappelijk belang is van zijn werk als datascientist. “Maar studenten wil ik vooral meegeven hoe leuk mijn vakgebied is. Natuurlijk, datascience kan best lastig zijn. Het grenst aan wiskunde en daar schrikken sommige mensen bij voorbaat al van. Maar ik weet van mijn tijd als student dat de moeilijkste vakken uiteindelijk vaak ook de interessantste waren. En laten we eerlijk zijn: data beïnvloedt ons dagelijks leven. Je zoek- en klikgedrag op websites en social media: je laat continu digitale sporen na. Het is goed om je daar bewust van te zijn en hier iets meer van te weten.”

Team Apollo Delft deed begin juli mee met de Shell Eco-marathon Europa in Londen. Het team van Inholland Composites doet al jaren mee aan deze marathon, een van de meest uitdagende studentenwedstrijden op het gebied van innovatie, technologie en duurzaamheid. “Een geweldige ervaring!”

De uitdaging tijdens de race is om door middel van technische innovaties zo zuinig en zo ver mogelijk te rijden in een zelfgemaakt voertuig. Op het equivalent van 1 kWh óf 1 liter brandstof. Het huidige record staat op 3.771 km, wat ongeveer gelijk staat aan de afstand van Amsterdam naar Rome en terug. In totaal deden ruim 140 Europese teams uit 28 landen mee aan de wedstrijd, waarvan acht Nederlandse teams.

Voor het Delftse team liep de marathon niet helemaal volgens de verwachtingen. De pogingen om de Apollo op een mooie race te laten rijden strandden wegens technische problemen, vertelt student Luchtvaarttechnologie Bernard Snaauw in de aftermovie. “We hadden in ieder geval een geweldige week in Engeland en weten nu waar we aan moeten werken. Volgend jaar zijn we er weer bij!”

Studenten werken aan duurzame oplossingen
Het teamTeam Apollo bestaat uit zo’n twintig studenten van de Inholland-opleidingen Aeronautical Engineering, Luchtvaarttechnologie en Precision Engineering in Delft. Zij kiezen ervoor om een deel van hun vrije tijd te besteden aan het verbeteren en testen van Apollo. Ze gebruiken daarvoor het praktijklab Inholland Composites waar ook ander praktijkgericht onderzoek op het gebied van lichtgewicht, duurzame en kostenefficiënte composietmaterialen uitgevoerd wordt. Het project is een mooi voorbeeld van hoe studenten van diverse opleidingen samen werken aan duurzame oplossingen voor de toekomst.

Cock en de studenten vertelden de deelnemers over de mogelijkheden van zorgrobot Rose (zie video) en de stand van zaken met betrekking tot de inzetbaarheid van robots in de zorg in Nederland. Om de ondersteunende vaardigheden van de zorgrobot zelf te ervaren, nodigde Cock enkele deelnemers uit voor een rollenspel.

Rollenspel met zorgrobot Rose
In het rollenspel krijgt ‘mevrouw J.’ een ‘geriatrisch pak’ aan om de fysieke beperkingen te ervaren die vaak met ouderdom gepaard gaan. Mevrouw J. is nog maar net herstellende van een heupoperatie, maar heeft ook visuele en auditieve beperkingen. Haar partner én mantelzorger ‘meneer J.’ is door alle zorgen overbelast. De huisarts heeft hem op ‘respijtverlof’ gestuurd. Robot Rose neemt een deel van de mantelzorg over. De derde gastrol is weggelegd voor de verpleegkundige.

Mevrouw J. zit aan tafel en vraagt Rose om een flesje water. De robot haalt de fles en zet deze voor de neus van de patiënt op tafel. Een ‘verpleegkundige’ komt op dat moment binnen en begint een gesprek met de patiënt, over haar welbevinden én de ervaringen met de robot. Dan belt mantelzorger meneer J. vanaf zijn vakantieadres in, te zien op de tablet die op Rose is bevestigd. De patiënt kan zo direct met haar partner in gesprek. Meneer J. heeft het prima naar zijn zin, maar maakt zich ook wel zorgen of Rose wel goed voor mevrouw J. zorgt.

De deelnemers ervaren dankzij het rollenspel de ondersteunende mogelijkheden van een zorgrobot. Zij houden daarbij in ogenschouw dat álle taken die zorgrobots kunnen uitvoeren eerst door technici geprogrammeerd en gefaciliteerd moeten worden.

Zorgrobots: kansen en bedreigingen
Wat betreft de inzet, zien de verpleegkundigen met name kansen in ondersteuning op logistiek gebied en in het uitvoeren van simpele klussen. Dit levert tijdwinst op waardoor er meer tijd overblijft voor de directe zorg. Voor de thuissituatie liggen de grootste kansen in de ondersteuning met oog op autonomie en grotere zelfstandigheid. Daarnaast kan de robot tot actie stimuleren en de sociale contactmogelijkheden vergroten, waardoor eenzaamheid wordt verminderd.

De bedreigingen hebben vooral betrekking op de hygiëne, het verminderde persoonlijke contact en het verlies van informatie van de verpleegkundige. Sommige verpleegkundigen zien robots nog steeds als bedreiging voor hun baan. Maar de beeldvorming omtrent de inzet van zorgrobots is de laatste jaren in het werkveld aanzienlijk evenwichtiger (en realistischer) geworden.

‘De robot mag wel wat vriendelijker’
Verder mag de uitstraling van de zorgrobots wat betreft de verpleegkundigen wel wat vriendelijker en persoonlijker. Ook het beeldscherm en bereik van de camera mogen groter zijn.

De reacties van de verpleegkundigen en overige belangstellenden op deze interactieve klinische les waren uitermate positief. Het perspectief van de inzetbaarheid van een robot in de zorg werd verruimd en zette de mensen aan om actief over de ondersteunende rol van de robot in hun werkveld na te denken.

Een geslaagde ontmoeting met veel nieuwe ontwikkelmogelijkheden voor de zorgrobot die in samenwerking met de NW Ziekenhuisgroep nader onderzocht kunnen worden.

De klinische lessen volgen op het bezoek van verpleegkundige experts van de NWZ-groep aan Inholland Alkmaar, eind januari. De reacties op de kennismaking en mogelijkheden van zorgrobot Rose waren zo positief dat Christine Aberson-Blok, voorzitter van de verpleegkundige adviesraad (VAR), de onderzoekslijn uitnodigde voor het jaarlijkse innovatieve symposium.

Voor vragen of nadere informatie mail aub robotica@inholland.nl . We staan je graag te woord.

Welke onderzoeker van Inholland die maatschappelijk relevant en praktijkgericht onderzoek heeft gedaan verdient volgens jou de Wij Inholland award in de categorie onderzoek? We zijn op zoek naar een Inholland-onderzoeker en onderzoeksteams die innovatief onderzoek hebben gedaan, aansluitend op de Inholland-thema’s gezond, duurzaam en creatief én daarmee een brug slaand naar het werkveld. De uitreiking vindt plaats tijdens de Dag van het Onderzoek, dinsdag 25 juni 2019 bij Inholland Den Haag. Je hebt tot 24 mei 2019 om je voordracht in te zenden.

Naast een eervolle vermelding krijgt de winnaar een award, volop publiciteit en een geldbedrag van 2.500 euro om te besteden aan individuele scholing en persoonlijke ontwikkeling. Hierbij kan gedacht worden aan een cursus, workshop, congres of werkbezoek gerelateerd aan de onderzoeksactiviteiten.

Welk onderzoek komt in aanmerking?
Voor de Wij Inholland award - Onderzoek 2019 komen alle onderzoeksprojecten in aanmerking die zijn uitgevoerd door een onderzoeker of onderzoeksteam in dienst van Inholland. Daarnaast hebben de projecten geresulteerd in een publicatie of ander tastbaar onderzoeksresultaat.

Winnaar 2018
Vorig jaar ging de award naar Petra Boersma (onderzoekslijn Gezondheid & Welzijn van Kwetsbare Ouderen) voor haar onderzoek naar de Veder Contact Methode om te communiceren met mensen met dementie.

Wat zijn de beoordelingscriteria?
De beoordelingscriteria zijn gebaseerd op het Inholland Onderwijskompas en het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek (BKO):

• Persoonlijk en dichtbij: het onderzoek is van belang voor het onderwijs en de beroepspraktijk, en de resultaten worden in het onderwijs en het werkveld gebruikt.
• Durf te leren: het onderzoek is gericht op innovatie en vernieuwing, zowel in aanpak als qua doorwerking.
• Diversiteit als kracht: het onderzoek heeft een discipline- en/of domeinoverstijgend karakter of is op andere wijze gericht op verbinding.
• We bekennen kleur: het onderzoek draagt bij aan de profilerende thema’s Duurzaam, Gezond en Creatief.
• Kwaliteit in interactie: het onderzoek heeft een grondige methodologische basis en is het resultaat van coproductie met andere partijen.
• Grensverleggend onderzoek: is dit jaar het thema van de Dag van het Onderzoek en daarmee een extra criterium. Waarom is juist dit onderzoek grensverleggend?  

Jury
De jury maakt uit alle inzendingen een eerste selectie op basis van de bovengenoemde criteria. Dit leidt tot een shortlist van drie onderzoeken die vervolgens nader beoordeeld worden door de jury. De samenstelling van de jury wordt later bekendgemaakt. 

Hoe draag je iemand voor?
Je kunt een eigen onderzoek inzenden, maar ook een ander voordragen. De inzending bevat in ieder geval onderstaande informatie:

• een motivatie per criterium waarom het onderzoek voor de Wij Inholland award - Onderzoek 2019 in aanmerking komt;
• een korte beschrijving van het onderzoeksproject;
• achtergrondinformatie over de onderzoeker (bijvoorbeeld curriculum vitae);
• een kopie van een publicatie/publiciteit over het onderzoeksresultaat.

Je kunt de inzending tot 24 mei 2019 per e-mail versturen naar Bart Muusse. de secretaris van de jury.

Na het hartelijke welkom van lector Cock Heemskerk (Robotica) en de algemene statusupdate van assistent projectmanager Lucien Fesselet, kreeg Geert van Geest van Deliflor het woord, een van de grootste chrysantenkwekerijen wereldwijd. Van Geest informeerde de aanwezigen over de corebusiness van zijn bedrijf en benadrukte de bedrijfsvoordelen van het scouten van planten met een drone. Daarna was het de beurt aan ADI, een startupbedrijf dat voortkomt uit het HiperGreen-project. ADI is het bedrijf dat zich focust op ziektedetectie bij planten in kassen met behulp van drones.

Studenten en onderzoekers van het HiPerGreen-project namen vervolgens het woord. Belangrijke onderwerpen waren de voortgang van het haalbaarheidsonderzoek, de ‘fusariumdetectie’ en ‘dronestabilisatie’ alsook de ontwikkeling van het vernieuwde dockingstation. Ook werd inzicht gegeven in de huidige mogelijkheden van het ‘railbased systeem’ en uitkomsten van het uitgevoerde markt- en IP-onderzoek.

HiPerGreen betreft een doorstart van het project Drones in de Kas van studenten Luchtvaarttechnologie, mogelijk gemaakt met een flinke SIA RAAK-mkb subsidie van een half miljoen euro. Met technieken in de precisie-landbouw wordt bekeken hoe met minder bestrijdingsmiddelen en minder grondstoffen (mest, water) een hogere productie gedraaid kan worden. Centraal staat het herkennen van plantenziektes in een zo vroeg mogelijk stadium door middel van de inzet van een autonoom vliegende drone. De verkregen data worden zodanig geanalyseerd dat de geïnfecteerde gebieden in de kassen gericht kunnen worden herkend en behandeld. Hierdoor zal de gewas uitval substantieel beperkt kunnen worden.

Bij het project zijn acht groepen docenten en studenten betrokken van opleidingen uit drie domeinen (Agri, Food & Life Sciences, Business Finance & Law en Techniek Ontwerpen & Informatica) en vier Inholland-locaties (Delft, Alkmaar, Haarlem en Diemen). Lector Cock Heemskerk speelt een sleutelrol.

Meer info over HiPerGreen

Na al een paar maanden pionieren is met een ferme knip door een biovezel kabel het Innovatielab in Alkmaar officieel geopend. Dirk van der Bijl, vestigingsdirecteur van Hogeschool Inholland Alkmaar had de eer deze bruisende plek te openen.

Onder de aanwezigen bevonden zich docenten en studenten van de hogeschool in Alkmaar en medebewoners van het innovatieve verzamelgebouw C, waarin het Innovatielab is gehuisvest. “We laten vandaag geïnteresseerden kennismaken met het lab”, vertelt beheerder Mark Wokke. “Er gebeurt al veel, maar dat is nog lang niet bij iedereen bekend. Daarom hebben wij onze deuren geopend zodat iedereen het zelf kan beleven.”

Studenten werken samen aan verbetering zorgrobot
En dat begint al zodra je op de eerste verdieping komt. Ibrahim Ates, student Werktuigbouwkunde en Anthony Quach, student Technische Informatica, laten je ervaren hoe je een zorgrobot bestuurt. Het blijkt nog best een uitdaging de robot zo te besturen dat het een potje medicijnen pakt. De twee studenten werken samen aan verbeteringen van de robot. Zo ontwerpt Ibrahim een nieuwe, meer gebruiksvriendelijke hand en is Anthony bezig de programmering te verbeteren zodat de robot makkelijker vanaf afstand kan worden bestuurd.

Drones worden ingezet bij bestrijding ziektes in kassen
Een paar meter verder staat een opstelling van de drone van HiPerGreen. “Deze drone vliegt continu door de kassen en detecteert daarmee al in een vroeg stadium ziektes zoals schimmels op de gewassen”, legt Jeroen Westerhout student en werknemer bij HiPerGreen uit. “Ook genereert de drone omgevingsinformatie zoals de tempratuur in de kas. Deze gegevens zijn voor de ondernemer vervolgens thuis vanaf de computer in een automatisch gegenereerd rapport uit te lezen. De boer hoeft dus niet meer zelf alle gewassen na te lopen, maar kan meteen die ene plant behandelen tegen de schimmel”.

Data-analyse voorspelt uitval en onderhoud van machines
Ook in het data-gedeelte van het Innovatielab is het rumoerig. Tjeerd van der Ploeg, van de onderzoekslijn Data Driven Smart Society, laat geïnteresseerden zien aan wat voor projecten zoal wordt gewerkt. “We doen veel voor bedrijven aangesloten bij TechValley, dat zijn veelal bedrijven uit de maakindustrie. Onze studenten van Business IT & Management, Technische Informatica en Technische Bedrijfskunde analyseren data afkomstig van sensoren op productiemachines. Met deze informatie kunnen zij vervolgens voorspellingen doen over verwachte uitval of onderhoud van machines”, licht Tjeerd toe.

Bedrijfsleven komt in contact met studenten en (docent)onderzoekers
TerraTechnica heeft zich er hard voor gemaakt om het Innovatielab op deze plek te krijgen. “Hier komt het bedrijfsleven direct in contact met studenten en (docent)onderzoekers. Er wordt samengewerkt aan innovaties en er wordt geëxperimenteerd. Zo komen we tot nieuwe inzichten en resultaten en dat is heel waardevol”, aldus Petra Bijvoet, projectleider van TerraTechnica.

Oproep voor meer onderzoeksvragen of projectopdrachten
Ondernemers met een leuke onderzoeksvraag of projectopdracht kunnen zich bij Petra melden. “We zijn altijd op zoek naar meer opdrachten. Bij voorkeur langdurige projecten waaraan studenten van verschillende studierichtingen kunnen werken,” laat Petra weten. “We zijn geen stagebureau waar je een verzoek voor één stagiaire kunt indienen, daar zijn andere kanalen voor. Bij ons kun je wel terecht met uitdagende projecten waarbij de ondernemer ook bereid is te investeren”, vervolgt zij enthousiast.

Nieuwsgierig geworden?
Je bent van harte welkom een kijkje te komen nemen in het Innovatielab. Wil je er zelf werken aan projecten? Of heb je projecten waarmee onze studenten aan de slag kunnen? Laat het ons weten, neem contact op met Petra Bijvoet of Mark Wokke.

Inmiddels is Team Apollo alweer druk bezig met de voorbereidingen voor de Europese versie van Shell Eco Marathon 2019. Teammanager Moki den Braber, ook tweedejaarsstudent Aeronautical Engineering van Hogeschool Inholland, voert dit jaar het team aan na vorig jaar teamlid te zijn geweest. Afgelopen juli deed het team mee met hun auto die gemaakt is van composiet en rijdt op bio-ethanol. Hun uitdaging: zover mogelijk rijden op één liter brandstof. En daar kregen ze vier pogingen voor verspreid over drie dagen.

“Het doel was om een resultaat neer te zetten. Dat was namelijk in 2017 niet gelukt wegens technische problemen”, vertelt Moki. “Dit jaar ging het wel goed. We waren in een keer goedgekeurd bij de technische keuring en konden op de testdag een kleine reparatie met succes uitvoeren. Daardoor hebben we uiteindelijk 227 kilometer op één liter ethanol gereden.”

Het team
Team Apollo bestaat uit zo’n twintig studenten van de Inholland-opleidingen Aeronautical Engineering, Luchtvaarttechnologie en Precision Engineering in Delft. Zij kiezen ervoor om een deel van hun vrije tijd te besteden aan het verbeteren en testen van Apollo. Ze gebruiken daarvoor het praktijklab Inholland Composites waar ook ander praktijkgericht onderzoek op het gebied van lichtgewicht, duurzame en kostenefficiënte composietmaterialen uitgevoerd wordt. Het project is een mooi voorbeeld van hoe studenten van diverse opleidingen samen werken aan duurzame oplossingen voor de toekomst.

Op naar SEM 2019
De komende negen maanden gaat team Apollo aan de slag met nieuwe ideeën. “We gaan uitzoeken of onze ideeën haalbaar zijn en werken. We ontwikkelen, passen toe en testen,” vertelt Moki. “De afgelopen jaren zijn we druk geweest met innoveren op allerlei vlakken. Dit jaar leggen we de focus op het betrouwbaarder maken van de auto tijdens de race. In juli 2019 mogen we bewijzen of ons dat gelukt is.”

De inzending om in aanmerking te komen voor de Wij Inholland award in de categorie ‘Onderzoek’ is verlengd tot woensdag 23 mei 2018. Ben jij of ken jij een onderzoeker of onderzoeksteam die innovatief onderzoek heeft gedaan dat aansluit op de Inholland-thema’s gezond, duurzaam en creatief én daarmee een brug slaat naar het werkveld? Draag deze dan voor! De uitreiking vindt plaats tijdens de Dag van het Onderzoek op 27 juni 2018 bij Inholland Den Haag.

Naast een eervolle vermelding ontvangt de winnaar een award, volop publiciteit en een geldbedrag van € 5.000,- om te besteden aan individuele scholing en persoonlijke ontwikkeling. Denk hierbij aan een cursus, workshop, congres of werkbezoek gerelateerd aan de onderzoeksactiviteiten.

Welk onderzoek komt in aanmerking?
Voor de Wij Inholland Award - Onderzoek 2018 komen alle onderzoeksprojecten in aanmerking die zijn uitgevoerd door een onderzoeker of onderzoeksteam in dienst van Inholland. Daarnaast hebben de projecten geresulteerd in een publicatie of ander tastbaar onderzoeksresultaat.

Wat zijn de beoordelingscriteria?
De beoordelingscriteria zijn gebaseerd op het Inholland Onderwijskompas en het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek (BKO):

• Persoonlijk en dichtbij: het onderzoek is van belang voor het onderwijs en de beroepspraktijk, en de resultaten worden in het onderwijs en het werkveld gebruikt.
• Durf te leren: het onderzoek is gericht op innovatie en vernieuwing, zowel in aanpak als qua doorwerking.
• Diversiteit als kracht: het onderzoek heeft een discipline- en/of domeinoverstijgend karakter of is op andere wijze gericht op verbinding.
• We bekennen kleur: het onderzoek draagt bij aan de profilerende thema’s Duurzaam, Gezond en Creatief.
• Kwaliteit in interactie: het onderzoek heeft een grondige methodologische basis en is het resultaat van coproductie met andere partijen.

Jury

De jury maakt uit alle inzendingen een eerste selectie op basis van de bovengenoemde criteria. Dit leidt tot een shortlist van drie onderzoeken die vervolgens nader beoordeeld worden door de jury.

De jury bestaat uit:

• Huug de Deugd (lid College van Bestuur),
• Robbert Gobbens (lector ‘Gezondheid en welzijn van kwetsbare ouderen’),
• Ineke van Halsema (kennisprofessional en interim-directeur HRM bij De Haagse Hogeschool),
• Katrin Tazelaar (hoofd van Inholland Sustainable Solutions en het Research and Innovation Centre TOI)
• en Johannes van der Vos (senior beleidsadviseur onderzoek).

Hoe draag je iemand voor?
Je kunt een eigen onderzoek inzenden, maar ook een ander voordragen. De inzending bevat in ieder geval onderstaande informatie:

• een motivatie per criterium waarom het onderzoek voor de Wij Inholland award - Onderzoek 2018 in aanmerking komt;
• een korte beschrijving van het onderzoeksproject;
• achtergrondinformatie over de onderzoeker (bijvoorbeeld curriculum vitae);
• een kopie van een publicatie/publiciteit over het onderzoeksresultaat.

Je kunt de inzending tot 23 mei 2018 per e-mail versturen naar Cataline Sinnige, de secretaris van de jury.

Op woensdag 27 juni aanstaande vindt de Inholland Dag van het Onderzoek 2018 plaats. Na het Pop-up Lab van vorig jaar staat dit jaar het thema Onderzoekscultuur centraal. Wat hebben we nodig om het onderzoek bij Inholland op het next level te krijgen? Wat betekent dit voor onderzoekers, studenten, docenten, managers en staf?

De Dag van het Onderzoek 2018 vindt plaats in Den Haag en wordt geopend door onze collegevoorzitter Jet de Ranitz. Keynote speaker is Daan Andriessen, voormalig lector van Inholland en tegenwoordig lector Methodologie van Praktijkgericht Onderzoek bij Hogeschool Utrecht. Hij spreekt over de landelijke ontwikkelingen en schijnt zijn licht op het thema Onderzoekscultuur. Inholland-collegelid en portefeuillehouder onderzoek Huug de Deugd gaat in op de toekomstplannen voor het onderzoek bij Inholland. Aansluitend reikt hij de Wij Inholland award - Onderzoek 2018 uit.

Na de lunch volgen er twee workshoprondes rond relevante subthema's zoals Peer review en intervisie, De nieuwe gedragscode onderzoek, Ethische commissies, Vernieuwende manieren van onderzoek doen en Impact van onderzoek. In de vorm een interactief debat werken we daarna gezamenlijk aan nieuwe perspectieven voor het onderzoek bij Inholland. Om 17.00 start de borrel.

In de komende weken volgt meer informatie.

Aanmelden
De Dag van het Onderzoek vindt op woensdag 27 juni 2018 plaats bij Inholland Den Haag. Aanmelden kan tot 22 juni 2018. 

Vragen?
Mocht je een vraag hebben, of na aanmelding toch verhinderd zijn, stuur dan een e-mail naar Bart Muusse (Stafafdeling Onderwijsbeleid & Juridische Zaken).

De Meet Up ‘onderwijs, bedrijfsleven en overheid werken samen aan duurzame energietechnologie’ belooft een boeiende middag te worden vol gesprekken en interactie tussen studenten, docenten, ondernemers en (beleids)medewerkers van overheden.

Nergens in Nederland gaat de ontwikkeling van duurzame energie zo snel als in de regio Noord-Holland Noord. Een aantal bedrijven gaat zelfs wereldwijd aan de leiding. De energie-oplossingen uit deze regio dragen bij aan oplossingen voor het wereldwijde klimaatprobleem. Het nieuwe samenwerkingsplatform TerraTechnica waarin Hogeschool Inholland participeert, zorgt voor verbinding van alle kennis die de regio voorhanden heeft. Studenten dragen met hun kennis bij aan het lokale bedrijfsleven en leren aan de hand van echte praktijkcases. Het bedrijfsleven heeft daarmee gemakkelijker toegang tot onderzoeksresultaten, die zij kunnen toepassen bij de ontwikkeling van duurzame energie. Een win-win situatie en meer oplossingen voor het klimaatprobleem komen zo boven tafel.

Voor geïnteresseerden en betrokken partijen uit het onderwijs, de overheid en het bedrijfsleven wordt op dinsdagmiddag 13 februari aanstaande deze eerste ‘meet up’ georganiseerd. Ruud Veltenaar, trendwatcher, TEDx-spreker en filosoof inspireert. Daarna gaan de deelnemers van de Meet Up aan de slag met real-life casussen op het gebied van duurzame energie.

Meld je aan voor deze bijeenkomst via terratechnica.nl/actueel.

Meet Up ‘onderwijs, bedrijfsleven en overheid werken samen aan duurzame energietechnologie’
Dinsdag 13 februari, start 14:30 uur
Locatie:
Hogeschool Inholland Alkmaar
Bergerweg 200
1817 MN Alkmaar