De vloeren zijn gelegd, de muren geschilderd en meer dan honderd creatieve makers én het Sluislab van Hogeschool Inholland hebben zich gesetteld in het Baggerbeest. Op 1 maart is het daarom de hoogste tijd voor een spetterend openingsfeest van deze nieuwe broedplaats in de Amsterdamse Sluisbuurt op Zeeburgereiland.

Sluislab is een leergemeenschap van Hogeschool Inholland Amsterdam, het werkt al ruim drie jaar in de Sluisbuurt en sinds kort vanuit het Baggerbeest in de Sluisbuurt. Als een van de eerste ‘bewoners’ werkt het lab met studenten, onderzoekers, buurtbewoners, lokale bedrijven en de gemeente Amsterdam aan de opbouw van de buurt. De komende jaren moet een wijk verrijzen met 5500 woningen, bedrijfsruimten, groen, horeca en talloze andere voorzieningen. Bovendien wordt de Sluisbuurt ook de nieuwe locatie van Inholland Amsterdam. In het nieuwe gebouw van de hogeschool komen opleidingen samen vanuit de locaties in Diemen en Amsterdam.

Het Sluislab verbindt onderwijs, onderzoek en praktijk met elkaar door gebruik te maken van experimenterend leren en ontwerpend onderzoeken. Karel Koch is associate lector bij Inholland, de oprichter en ‘lablead' van het Sluislab. Karel: “Het is fantastisch om dat te kunnen doen op een plek waar nog niet alles is ingevuld. Terwijl de wijk groeit, onderzoekt het lab de maatschappelijke vraagstukken die zich daarbij voordoen. Oplossingen worden ontworpen in buurtprojecten die vervolgens ter plekke kunnen worden uitgeprobeerd.

Verbinding
Inholland is één van de ‘founding partners’ van het Baggerbeest. Kim Hagenaar, program manager van het Sluislab: “Dit is voor ons een belangrijke stap. Niet alleen omdat de broedplaats ruimte biedt aan jonge creatieve makers en culturele organisaties, maar vooral omdat de locatie voor verbinding in de buurt zorgt. We zijn hier met elkaar het weefsel van de wijk aan het ontwikkelen. Iedereen zit in dezelfde situatie en iedereen wil er iets van maken. Dat levert een hele fijne energie op.”

Karel: “Sinds we in het Baggerbeest zitten, kunnen we studenten en collega’s zeven dagen in de week een inspirerende werkplek bieden. Een plek waar de ontmoeting met buurtbewoners, kunstenaars en andere organisaties vanzelf ontstaat. De verhuizing naar het nieuwe pand komt steeds dichterbij, het Baggerbeest biedt collega’s de gelegenheid om alvast feeling te krijgen met hun nieuwe werkplek. Als je uit de tram stapt, is het Baggerbeest het eerste wat je tegenkomt. Het is een uitnodigende plek waar inmiddels ook de horeca volop draait en we - samen met de bewoners - werken aan een programma met activiteiten voor de buurt.”

Ontmoeten
Zowel Kim als Karel hopen dat veel studenten en collega’s op 1 maart naar de opening komen. Niet alleen om het Baggerbeest te bewonderen en feeling te krijgen met de buurt, maar vooral om buurtbewoners, interessante makers en de mensen achter het Sluislab te ontmoeten. De officiële opening wordt om 16.00 uur verricht door wethouder Touria Meliani. Aansluitend vindt er een panelgesprek plaats met Bas van Spréw, domeindirecteur Creative Business en vestigingsdirecteur Amsterdam over de rol van creativiteit in de toekomstige stadswijk, nu en straks als het eiland bebouwd is. 

Kijk voor het volledige programma hier. Meer weten over Baggerbeest? Lees verder op baggerbeest.nl

Recent is de camera verplaatst naar de binnenkant van het gebouw, aangezien de buitenkant in grote lijnen gereed is. Een mooi moment om een montage te maken van de tussenstand! Bekijk de video hier.

Nieuwsgierig geworden naar de binnenkant? Via https://inholland.camera.bouwtimelapse.nl/ kun je live de vorderingen bekijken.

Marijn van der Eyden zwerft graag over het Zeeburgereiland in Amsterdam. Ze woont al vier jaar in het ‘rafelrandje’ van het eiland, is ‘artist in residence’ in het Sluislab en sindsdien op zoek naar haar positie als kunstenaar op dit deels onontgonnen stukje van de stad. Ze struint bouwplaatsen af en zoekt materiaal dat ze kan gebruiken in haar kunst. “Sinds kort praat ik ook veel met bewoners. Om erachter te komen hoe zij wonen en wat hun relatie met het eiland is”, vertelt Marijn bij het Sluislab Festival.

Op een zonovergoten vrijdagmiddag in juni laten studenten, partners en onderzoekers tijdens het festival zien hoe zij met veel enthousiasme werken op en aan het Zeeburgereiland en de Sluisbuurt. De bezoekers horen over de laatste ontwikkelingen en worden bijgepraat over de projecten op het eiland. Inholland Amsterdam verhuist volgend jaar naar de Sluisbuurt. Sluislab, een leergemeenschap van Inholland Amsterdam/Diemen, werkt er al drie jaar. Met studenten van verschillende opleidingen, eigen onderzoekers, maar ook samen met lokale bedrijven, bewoners en de gemeente Amsterdam wordt er in het lab gebouwd aan de opbouw van de wijk. De afgelopen twee jaar gebeurde dat vanuit het gebouw Nautilus in de Sportheldenbuurt; binnenkort verhuist Sluislab naar de fonkelnieuwe broedplaats Baggerbeest.

Een eigen plek
In het Baggerbeest is straks ruimte voor zo’n vijftig kunstenaars, horeca, een theaterzaal en lokalen voor workshops. In de tuin is plaats voor kleine festivals, een makersmarkt of installaties van kunstenaars. Associate lector Karel Koch, oprichter en ‘lablead' van het Sluislab, is er blij mee: “Met het broedplaatsenbeleid wil de gemeente Amsterdam betaalbare werkplekken voor kunstenaars realiseren in de stad. In augustus verhuizen ook wij naar het Baggerbeest en vanaf september gaan we daar aan de slag met een nieuwe lichting studenten. Heel fijn om dan een eigen plek te hebben op het eiland en inspirerend om die te delen met kunstenaars.”

Marijn van der Eyden is nu ‘artist in residence’ bij het Sluislab en zij overweegt om een atelier in het Baggerbeest te gaan huren. Bij de opening van de broedplaats zal een expositie van haar werk te zien zijn. Marijn: “Op dit moment is het driehoekige eiland in een boeiende fase van ontwikkeling. Eén hoek is al ontwikkeld en wordt bewoond door nieuwe bewoners. De tweede hoek is nu een grote bouwplaats. De derde hoek is nog een rafelrandje, een plek vol kunstenaars. Dat deel krijgt uiteindelijk een andere bestemming. Daarom ben ik aan het onderzoeken wat we daar de komende periode nog mee kunnen. Ik wil dit stukje historie van het eiland vastleggen.”

Wiskundige vorm
Marijn volgde de kunstacademie in Den Haag en daarna nog een studie Wiskunde in Amsterdam. Een logische combinatie, vindt zij. “Mijn kunst gaat om de beleving van de ruimte en dat is bij wiskunde net zo. Ik heb al mijn essays voor de minor Architectuur en Stedenbouw geschreven op en over het Zeeburgereiland omdat deze plek mij echt fascineert. De geschiedenis, het rafelrandje, de wiskundige vorm van het eiland; het houdt me allemaal bezig. Interessant is natuurlijk vooral het contrast tussen de nieuwe woontorens en de strook waar kunstenaars wonen in hun zelfgemaakte huisjes. Mensen die nu naar het eiland verhuizen, noemen zichzelf pioniers. Maar dat is natuurlijk niet zo. Dit eiland wordt al jarenlang bewoond, er is al heel veel gepionierd.”

Mooie verhalen
De rafelrand van het eiland blijft nog zo’n anderhalf jaar bestaan. Marijn: “Ik wil de komende periode gebruiken om de geschiedenis van dat deel van het eiland te vertellen. Er spelen zich daar al vijftig jaar lang zo veel mooie verhalen af! Die historische gelaagdheid wil ik graag overdragen aan de nieuwe kunstenaars die straks in het Baggerbeest aan de slag gaan.”

De bouwcombinatie realiseert het nieuwe hogeschoolgebouw dat in september 2024 zijn deuren opent. De nieuwbouw wordt op dit moment gebouwd op een prachtige plek in de nieuwe wijk Sluisbuurt op het Zeeburgereiland en krijgt een campusachtige opzet. Het bestaat uit een hoogbouw, middenbouw en laagbouw met als blikvanger het grote atrium met tribunetrappen en uitzicht op een aangelegd bassin en het IJ.

Energieneutraal
Medewerkers van de bouwcombinatie vertellen de bezoekers alles over het bouwproces en de technische details. Want hoe werken de systemen die ervoor zorgen dat het gebouw vrijwel energieneutraal blijft? Wordt er genoeg rekening gehouden met de grote hoeveelheid wind en zandverplaatsing op het eiland? Hoe groen wordt het gebouw? En wat maakt de façade zo bijzonder?

Er komen veel nieuwsgierige buurtbewoners op deze openstelling af, maar ook ingenieurs, architecten en natuurlijk Inholland-medewerkers en -studenten die over een jaar gebruik gaan maken van het gebouw. Ruud Klerks woont zelf sinds zes jaar op het Zeeburgereiland, in de Sportheldenbuurt. Hij neemt een kijkje op de bouwplaats van Inholland omdat hij erg benieuwd is naar de nieuwe buren: “Dit is een accelerator; jullie genereren een stroom van mensen naar het eiland. Dat moet op termijn een toegevoegde waarde geven aan het leefklimaat. Ook als je kijkt naar kennisuitwisseling: ik zie wel voor me dat die studenten hier iets kunnen betekenen. Het is belangrijk dat bewoners in contact kunnen blijven met Inholland. Een soort nabuurschap.”

Work-in-progress
Marta Panizzi komt uit Italië en woont nu vier jaar in Amsterdam-Noord met haar Nederlandse vriend. Haar vriendin Martina Natale is voor een lang weekend overgekomen uit Milaan. Ze zijn allebei architect en erg nieuwsgierig naar constructies die in Nederland worden toegepast. “Ik werk voornamelijk aan woonhuisprojecten, dus ik vind het leerzaam om andere soorten constructies te zien”, vertelt Marta. “Er zijn meer artistieke mogelijkheden als je bijvoorbeeld een school ontwerpt. En in Italië wordt nauwelijks gebruik gemaakt van prefab-elementen. Dat is hier echt anders.” 

Ook Martina wil vandaag veel leren: “Nu krijgen we de kans om work-in-progress te zien, waardoor je beter snapt hoe een constructie in elkaar zit. De technische elementen zijn moeilijker te zien als het gebouw eenmaal af is.” Martina vindt het een mooi en indrukwekkend pand: “Het is dat we zes jaar geleden al afgestudeerd zijn, maar als wij nu nog studenten waren, zou het geweldig zijn om in dit gebouw te studeren!”

Vooruitgang van de stad
Jachtbouwer Stephen Guiver woont vlakbij, in Noord, en volgt de ontwikkelingen van het Zeeburgereiland op de voet. “De vooruitgang van de stad: dat heeft mijn interesse. Wat ik heel fijn vind is dat er nu eindelijk wat meer levendigheid onze kant op komt, want in de wijk rond het Waterlandplein valt niet zoveel te beleven. En hier komen horeca, winkeltjes, dit waterplein en natuurlijk al die studenten; dat kan nog interessant worden. Aan de ene kant wordt het compact, maar het zijn evengoed flinke panden, die combinatie is leuk. Het is aan de rand van de stad, maar het voelt toch heel verbonden."

Wat Stephen van het gebouw vindt? "Wat het meest in het oog springt, is de schaal van het atrium en de trap. Dat wordt volgens mij heel mooi. Als het hogeschoolgebouw af is kom ik zéker weer langs! Dan loop ik gewoon naar binnen, al was het maar om het uitzicht te bekijken!”

Het Baggerbeest brengt vanaf aankomende zomer al leven in de nieuwe, autoluwe stadswijk aan het water, als cultureel ankerpunt en eerste voorziening op wat nu nog een kale zandvlakte is. In deze buurt gaan meer dan 11.000 mensen wonen. Hogeschool Inholland en Montessori Scholengemeenschap Amsterdam zullen dagelijks duizenden studenten en scholieren naar het eiland trekken.

Touria Meliani (wethouder Kunst en Cultuur): “Er is een enorm gebrek aan ruimte in de stad voor kunstenaars om te werken en te creëren. Daarom ben ik trots op het Baggerbeest, ook omdat de broedplaats als missie heeft om de nieuwe buurtbewoners te betrekken bij de activiteiten en zo bij te dragen aan de levendigheid van deze nieuwe buurt.”

Blijvende verbindingen
Aanjager van het Baggerbeest is broedplaatsbeheerder Urban Resort, die samen met verschillende maatschappelijke (buurt)initiatieven, culturele organisaties, Hogeschool Inholland en andere onderwijsinstellingen vanuit deze plek gaat bouwen aan blijvende verbindingen tussen de partners. Ze vinden elkaar in een programma dat gericht is op leren en ontwikkelen van talent.

Het Baggerbeest dankt zijn naam aan het slib waaruit dit ‘nieuwe’ stukje Amsterdam is ontstaan. Rondom een van de gebouwen van de broedplaats zal een grote constructie gebouwd worden die het beestje gestalte geeft. De broedplaats krijgt een binnenplaats met een podium, te gebruiken voor minifestivals en makers-markten. Rondom die binnenplaats komen in vier gebouwen 72 ateliers, een horecagelegenheid, een jongerencentrum, een buurtatelier voor bewonersinitiatieven en een multifunctionele ruimte waar voorstellingen en presentaties plaatsvinden.

Thuisbasis Sluislab

Voor Sluislab van Hogeschool Inholland wordt het de nieuwe thuisbasis. Sluislab biedt studenten, docenten en onderzoekers de mogelijkheid om samen met eilandbewoners bij te dragen aan de ontwikkeling van een leefbare stad. Terwijl de wijk groeit, onderzoekt het lab de maatschappelijke vraagstukken die zich daarbij voordoen. Zo worden ideeën over experimenterend leren en ontwerpend onderzoeken in de praktijk gebracht. Op dit moment is Sluislab nog te vinden in het expo-café van zelfbouwproject Nautilus in de Sportheldenbuurt, ook op Zeeburgereiland.

In de komende maanden wordt er hard gebouwd aan het Baggerbeest. Benieuwd naar de ontwikkelingen? Neem dan af en toe een kijkje op www.baggerbeest.nl en www.sluislab.nl voor meer informatie.

De pont vaart sowieso de komende zeven jaar van maandag tot en met vrijdag tussen 7.00 en 19.00 uur en vertrekt aan beide kanten elke twintig minuten. Wil je meer weten over deze tijdelijke pontverbinding? Bekijk dan dit nieuwsbericht van de gemeente Amsterdam.

Fiets en ov
In 2024 verhuizen bijna alle opleidingen van Inholland Amsterdam en Diemen naar de Amsterdamse Sluisbuurt, een nieuwe wijk op Zeeburgereiland. Ons toekomstige gebouw zal goed bereikbaar zijn met de fiets en het ov.

Om nu al een beeld te krijgen hoe de reis naar de Sluisbuurt er straks uitziet, kun je onderstaande plattegrond bekijken. Daarop staan de belangrijkste knooppunten in Amsterdam met de lijnverbindingen naar de Sluisbuurt en reistijden erbij. Wil je meer te weten komen over de reistijd van deur tot deur? Check dan de reisinformatie van het GVB via de QR-code op de kaart. Zo weet je alvast waar je aan toe bent.

“We staan hier op het enige stukje eiland waar nog geen bestemmingsplan voor is”, vertelt lab-lead Karel Koch bij de opening van het programma. Een van de ideeën is om hier een voedselbos te gaan ontwikkelen: dit is bedacht door lector Patrick Huntjens in samenwerking met een aantal studenten. Wij vinden het een mooie plek om de placemakingprojecten van onze studenten en partners voor het Zeeburgereiland te presenteren.”

Vooruitgeschoven post
Inholland Amsterdam/Diemen verhuist in 2024 naar de Sluisbuurt op Zeeburgereiland. “Sluislab is een soort vooruitgeschoven post met allerlei activiteiten rondom sociale innovatie”, zegt Karel: “We zijn aan het experimenteren: hoe kun je met elkaar een eiland uitvinden? Die verhuizing is de reden dat we hier met studenten en onderzoekers in samenwerking met bewoners en andere partners actief zijn.”

Bewoners, lokale bedrijven, de gemeente, maar ook steeds meer kunstenaars haken aan. “Op dit moment ontwikkelen we een mooi programma met het Sandberg Instituut, de masteropleiding van de Rietveld Academie.”

Landingsvaartuig
De opening van de showcase wordt gepresenteerd vanaf een opmerkelijk podium: een soort landingsvaartuig, gemaakt door Rob Voerman. Geen traditioneel kunstwerk, maar een multifunctioneel gebruiksvoorwerp. Rob licht dat zelf toe: “Je kunt ‘m gebruiken als foodtruck of als podium bij een debat of kleine voorstelling. Als je dit onderdeel naar beneden klapt ontstaat er een projectiescherm. Pauzemomentje? Even lekker om je heen kijken? Daarvoor is de hoge kant zeer geschikt. Wil je er een luifel of andere dingen aan vastmaken? Ook in dat opzicht is hij flexibel.”

En laat ditzelfde object nou ook worden ingezet bij het verbeelden van ideeën die kunstenaars, ontwerpers, studenten en onderzoekers hebben vormgegeven voor de ontwikkeling van het eiland. Jules van den Langenberg van het Sandberg Instituut vertelt daar meer over: “We programmeren tijdelijke en permanente interventies in de buurt. Zoals een Koreaanse barbecuetafel die door een jonge kunstenares is gemaakt voor de Sportheldenbuurt en daadwerkelijk wordt gebruikt. In die schone Hollandse wereld is een vies hoekje gemaakt, want die barbecue wordt natuurlijk hartstikke goor. En ja, dan ontstaat er opeens een heel ander soort gesprek tussen de bewoners.” Deze constatering leidt tot hilariteit bij het aanwezige publiek.

“Het volgende plan is om met dit landingsvaartuig naar het bouwterrein te gaan en dan voorstellen te laten zien van verschillende kunstenaars”, besluit Jules. Ik nodig jullie uit om in augustus en september met Karel en mij het terrein op te komen!” 

Witte vlag
Om de showcase een officieel tintje te geven, wordt er een witte vlag gehesen. “We geven ons over!”, grapt Karel. Maar nee, er is toch sprake van een andere symboliek: die van het lege canvas, het eiland waar we zelf invulling aan geven. En waarvoor nog veel denkkracht nodig is, dus iedereen die aan de slag wil met Sluislab is welkom.

Hierna volgt een mooi programma met workshops en presentaties. Componist en geluidskunstenaar Sophie Jurrjens trapt af met haar speciaal voor dit nu nog lege gebied gecomponeerde geluidswandeling.

Ethisch hart
Geïnspireerd door het idee van het voedselbos zijn bewoners en studenten nu al aan de slag gegaan met een permacultuurtuintje, een duurzame landbouwmethode waarbij je de bodem niet uitput, maar juist blijft voeden. Sluislab vroeg permacultuurontwerper Gé Visser om ze te helpen. Permacultuur is zoveel meer dan alleen landbouw, vindt Gé: “Het gaat om het creëren van een community. De permacultuur heeft een ethisch hart; het gaat over zorg voor de aarde én voor mensen. Ik denk dat het daarom zo mooi past op een terrein als dit: connecties leggen onder, maar ook boven de grond. Dan krijg je een heel sterk systeem.”

Bewoner Laura Koopmans, zelf student biologie bij de UvA, meldde zich aan om met medebewoners van haar appartementencomplex het tuintje te verzorgen. Maar ze gaan nog een stap verder: “We willen een grotere tuin aanleggen. We hebben daar subsidie voor aangevraagd, maar de bodem van het placemakingterrein bleek niet geschikt. Uiteindelijk hebben we een andere plek – van 150m² – op het eiland gevonden.”

Die plek ligt buiten de woonwijk en de brede en drukke IJburglaan loopt ertussen. Slechts tien minuten lopen, maar de mentale afstand is vele malen groter. Dus nu is de volgende puzzel: hoe betrek je mensen bij de toekomstige gemeenschappelijke tuin? De workshopdeelnemers gaan aan de slag met creatieve oplossingen.

Queertet
Een groep studenten richt zich op een uitdaging rondom de queer community. Veel mensen associëren deze community vooral met de regenboogvlag, maar weten niet goed wat het nu eigenlijk inhoudt. De studenten ontwikkelden een Engelstalig ‘queertet’ om kennis over te brengen op een losse manier. Deelnemers aan de workshop beginnen gelijk fanatiek te spelen: “Heb jij van de less-known sexualities de pansexual?” “En mag ik van jou van gender expressions de masculin? En de androgyn? En de gender nonconforming? Kwartet!” Zodra er een kwartet compleet is, leest een van de studenten de uitleg op de kaarten voor.

Nog meer sociale activiteiten passeren de revue. Zo heeft architect Jeffrey Bolhuis ‘Wielemaatjes’ ontworpen: te verplaatsen modules die door alle bewoners op Zeeburgereiland gedeeld en gebruikt mogen worden voor diverse toepassingen. Ze bevorderen de interactie en het vertrouwen tussen bewoners. Jeffrey volgt met behulp van trackers waar ze zijn en wat ermee gebeurt. En in Project Sprint hebben studenten een dansworkshop voor ouderen ontwikkeld, die ze gelijk bij het publiek uittesten met behulp van persona’s. Dan sta je zomaar met z’n allen de jive te dansen in de zon en voelt de zandvlakte opeens niet zo leeg meer.

Eigenlijk is de bouw al een paar maanden geleden begonnen, maar vanwege de coronapandemie en iets betere kansen op mooi weer is het feestje naar 19 mei verplaatst. “Alle palen zijn geslagen, dus je zou kunnen zeggen: we vieren de laatste paal”, zegt Mieke van den Berg wanneer ze iedereen namens het College van Bestuur welkom heet. Voor de hogeschool markeert de bijeenkomst een bijzonder moment, zegt ze: “We zijn als Inholland lang bezig geweest om dit te realiseren. Het is mooi om te zien dat onze plannen nu werkelijkheid worden en de bouw is gestart. Over twee jaar zitten we met nagenoeg alle medewerkers en studenten van onze opleidingen uit de regio Amsterdam in één modern en duurzaam pand: het hogeschoolgebouw van de toekomst!”

VR-bril 
Het bouwproject wordt uitgevoerd door Bouwcombinatie Visser & Smit Bouw | HOMIJ Technische Installaties. “Wij bouwen als Visser & Smit Bouw al 155 jaar maatschappelijk vastgoed”, vertelt algemeen directeur Bart van Eijk in het panelgesprek tijdens de kick-off. “Eigenlijk bouwen we iedere dag weer aan de toekomst van morgen. Wij vinden het heel bijzonder dat we nu ook vóór de toekomst van morgen bouwen. Daarom is het ook zo leuk dat hier studenten – de toekomstige gebruikers – aanwezig zijn. We hebben in de bouwkeet een ruimte waarin een VR-bril ligt en dan kun je virtueel door het toekomstige gebouw lopen. Hoe leuk is het om nu al een kijkje te nemen in het prachtige pand?”

Prettig leefklimaat 
Architect Job van Stralen is met zijn collega’s van architectenbureau cepezed verantwoordelijk voor het ontwerp. Op de vraag van gespreksleider Peter Scheffer om uitleg te geven over de duurzame bouw van het pand in relatie tot de opgaven waar Amsterdam voor staat, antwoordt Job: “Inholland geeft een levendig programma in het hart van de Sluisbuurt. Wij stelden onszelf de vraag: welke kwaliteiten voegt zo’n gebouw toe aan de stad? Hoe biedt het een prettig leefklimaat, een fijn publiek domein?”

Functionele gevel
Job geeft concrete voorbeelden: “Het gebouw gaat koelen en zorgt voor een prettig windklimaat. Op het dak wordt biodiversiteit opgenomen. De buitengevel van het gebouw wordt het decor voor het waterplein dat voor de deur ligt. Die gevel is trouwens bijzonder functioneel: hij laat niet alleen veel daglicht en ventilatie binnen, maar wekt ook energie op.”

Een bestemming
Namens de gemeente Amsterdam is Jan Straub, senior projectmanager gebiedsontwikkeling Zeeburgereiland, aangeschoven bij het panel. De gemeente was destijds erg blij met het voornemen van Inholland om naar de Sluisbuurt te verhuizen. “We hadden heel ambitieuze plannen voor de Sluisbuurt. Er moeten hier 5500 woningen komen op een vrij klein terrein, maar we willen dat mensen hier niet alleen wonen, maar het ook als een plek zien waar ze naartoe willen, een bestemming dus. Met een positieve noodzaak om hier te zijn. Hoger onderwijs is absoluut een goede trekker. En al die studenten blijven niet alleen maar binnen, die gaan ook rondlopen, bij mooi weer op de stoepjes zitten of ergens koffiedrinken.”

ROC van Amsterdam
Bas van Spréw, vestigingsdirecteur Inholland Amsterdam/Diemen, verheugt zich niet alleen op het uitzicht vanuit het nieuwe gebouw, maar ook op de samenwerking met partners. Hij vermeldt in het bijzonder het ROC van Amsterdam, waarmee de Life Sciences-opleidingen de hightech laboratoria gaan delen: “Het is heel gaaf dat je samen van zo’n gebouw gebruik mag maken; dat we niet alleen het gebouw delen maar ook echt dingen samen dóen!”

Powernappen
Wanneer vindt een student een schoolgebouw een fijne plek? Peter vraagt het aan Astrita Bhugwansing, die de internationale opleiding Tourism Management volgt en bij het Studentsucces Centrum werkt als studentbuddy. Zij heeft een hele lijst samengesteld: stilteruimtes, zit- en chillplekken, veel zonlicht en kleur. Maar ook een grote fietsenstalling, veel faciliteiten voor sport en ontspanning en een kantine met een gevarieerd aanbod en ruime openingstijden. Wanneer ze een idee oppert over een plek om te powernappen, valt uit het instemmende geroezemoes en gelach op te maken dat de aanwezige collega’s zich hier wel in kunnen vinden.

Een eiland uitvinden
Karel Koch, associate lector en lablead van het Sluislab, is sinds twee jaar met studenten, onderzoekers en verschillende partners bezig met placemaking op Zeeburgereiland. “Niet alleen wij, maar ook de andere bewoners van de Sluisbuurt moeten zich thuis gaan voelen op Zeeburgereiland. Wij kunnen daar als hogeschool een rol in spelen. Samen met de bewoners, gemeente en lokale organisaties proberen we dat vorm te geven. Eigenlijk zijn we een eiland aan het ‘uitvinden’. Dat is wat we met placemaking doen.”

Graffitikunstwerk op de bouwkeet
Een stukje placemaking is vanaf deze feestelijke dag te bewonderen: vijf in een ontwerpwedstrijd geselecteerde studenten hebben onder begeleiding van en in samenwerking met kunstenaars Robin de Kruyff en Ben Plummer een ontwerp ontwikkeld voor een reusachtig groot graffitikunstwerk op de Inholland-bouwkeet. Aan de hand van hun inzendingen zijn de dromen van de studenten over het nieuwe hogeschoolgebouw samengevoegd en in twee weken tijd op de bouwkeet aangebracht. Met een prachtig en kleurrijk resultaat!

Buiten naar binnen
Inholland beoogt met het gebouw en alle onderwijs- en onderzoeksactiviteiten een innovatiegebied te creëren, een stralend middelpunt in de nieuwe wijk aan de oevers van het IJ. “Daarom hebben we iets bijzonders bedacht”, vertelt Job. “We halen buiten naar binnen, in meerdere opzichten: niet alleen door het groen en hoge ramen met een prachtig uitzicht op het water en het centrum van Amsterdam, maar ook door het openbaar toegankelijke bassin dat voor de hoofdingang ligt vloeiend door te laten lopen in het atriumlandschap in het gebouw. Je hebt trappen, pleintjes en bordessen waar je kunt eten, studeren, overleggen… Eigenlijk vind je daar alles om in een semiopenbare ruimte een kruisbestuiving te creëren voor studenten, docenten en externe relaties.”

De hele leeromgeving in het nieuwe gebouw stimuleert multidisciplinair werken. Dat gaat verder dan de eigen opleidingen: de laboratoria van de Life Sciences-opleidingen zullen worden gedeeld met het ROC van Amsterdam. Financieel gezien is dat maatschappelijk verantwoord, maar vooral leren studenten op verschillende opleidingsniveaus om daar met elkaar samen te werken, wat ze heel goed kunnen gebruiken als ze elkaar na hun studie in het beroepsleven tegenkomen. Verder komt er naast de entree ruimte voor horeca en andere functies die voor studenten, medewerkers, maar ook bewoners en bezoekers van de Sluisbuurt van meerwaarde zijn.

‘Smart building’
Een hbo-gebouw van de toekomst brengt met zich mee dat er behoefte is aan flexibel in te delen werk-, onderwijs- en instructieplekken. “Dat heeft niet alleen betrekking op scheidingswanden en andere bouwkundige elementen, maar ook op de installaties. Het gebouw wordt een ‘smart building’ waarin elke docent softwarematig het klimaat en licht in zijn lokaal naar eigen behoefte kan instellen. Bovendien kun je lokalen relatief gemakkelijk door de jaren heen vergroten of verkleinen waarbij je ook weer heel eenvoudig licht, zonwering en ventilatie aanpast naar de nieuwe afmeting”, legt Job enthousiast uit.

Podium
“Ik heb het aspect van flexibel indeelbare ruimtes kunnen toetsen aan een groep studenten Communicatie. Zij gaven aan dat ze over specifieke projectruimtes zouden willen beschikken die ze zelf in één week op maat kunnen maken voor het project waar ze aan werken. Zo kunnen ze bijvoorbeeld behoefte hebben aan een podium waar ze hun eindproduct presenteren. Als we straks fysiek die ruimtes gaan definiëren, nemen we zeker deze input van de studenten mee!”

Groen gebouw
Voor buurtbewoners is het fijn als ze vanuit hun woontorens kunnen uitkijken op een groen gebouw dat niet al te groot oogt. “Het gebouw lijkt veel kleiner dan het is, door sprongetjes en huppeltjes in muren en daken, waarmee je vermijdt dat het één groot blok wordt. Daarnaast wilde de gemeente een groen dak met waterbuffering, terwijl wij en ook Inholland een energiezuinig gebouw wilden maken, nagenoeg energieneutraal. Dus eigenlijk hadden we bijna het hele dakoppervlak nodig voor zonnepanelen. Uiteindelijk hebben we een systeem bedacht om die panelen in de gevel op te nemen. Voor iedereen winst! De gemeente krijgt het groene dak en Inholland heeft ook echt wel een boodschap naar de omgeving dat wij heel duurzaam bezig zijn met een gebouw waar we energie opwekken, zon weren en daglicht en buitenventilatie binnenhalen. Dankzij het groene dak is nog veel zichtbaarder dat we een energievriendelijk, zuinig gebouw hebben. En reken maar dat het moeilijke puzzels waren… Ja, daar ben ik toch wel het meest trots op!”

Visie van studenten Communicatie
Tijdens het ontwerpproces kregen studenten Communicatie de opdracht om hun visie op het onderwijs en onderzoek van de toekomst uit te werken, en daarbij te laten zien hoe dat in de nieuwbouw van Inholland gestalte zou kunnen krijgen. Job was onder de indruk van de resultaten: “Een van de teams had een app bedacht met behulp waarvan de hele Sluisbuurt ruimtes kan boeken in het gebouw. Dus dan krijg je vanzelf de interactie met commerciële en culturele organisaties uit de buurt. Theaters belanden in collegezalen, commerciële bedrijven doen daar een pitch of lopen naar binnen om dezelfde lessen te volgen als studenten en startups vinden er hun eerste kantoorruimte. Zo blijft kennisdeling niet beperkt tot docenten en studenten.”

“Met behulp van het atrium, de route die door het gebouw heen slingert en living spaces stimuleren we het ontspannen, het ontmoeten en daarmee de informele kennisdeling, maar zorgen we er ook voor dat mensen zich thuis voelen. Ik herinner mij mijn eigen periode als student: je woont op je kamertje en je hebt je faculteit. Zo’n kleine studio kan soms best eenzaam zijn, dus dan is het wel erg fijn als dit als een tweede thuis voelt!”

Onderwijsinnovatie
Door (bijna) alle opleidingen uit Amsterdam en Diemen in één gebouw onder te brengen, versterkt Inholland de onderlinge samenwerking en onderwijsinnovatie. De hogeschool wil een bijdrage leveren aan maatschappelijke vraagstukken in de wijk, stad en regio die doorgaans om een interdisciplinaire samenwerking vragen. Nu al loopt Inholland daarop vooruit met het ‘SLUISlab’ dat zich het afgelopen studiejaar gevestigd heeft op Zeeburgereiland. Binnen deze leergemeenschap bedenken studenten van verschillende opleidingen in samenwerking met elkaar, met onderzoekers en met partners die ook bij de wijk betrokken zijn, concepten die bijdragen aan de ontwikkeling van dit gebied.

De gemeente Amsterdam heeft de grond onlangs overgedragen aan Inholland. De Bouwcombinatie is begin november gestart met de eerste bouwvoorbereidingen voor het nieuwe, door architectenbureau cepezed ontworpen onderwijsgebouw. In deze toekomstige ‘smart building’ met flexibele indeling wordt energie opgewekt en daglicht en buitenventilatie binnengehaald. Een van de blikvangers wordt de grote hoeveelheid beplanting op het dak. De high-tech laboratoria van de life sciences-opleidingen worden gedeeld met het ROC van Amsterdam. Dit bevordert een soepele doorstroom van mbo’ers naar het hbo.

Mieke van den Berg, lid van het College van Bestuur van Hogeschool Inholland, Bart van Eijk, algemeen directeur van Visser & Smit Bouw, en Ruud van Zijl, directeur van HOMIJ Technische Installaties, ondertekenden vanmiddag de aannemersovereenkomst op het kantoor van het bouwbedrijf in Rotterdam.

Hét onderwijsgebouw van de toekomst
Voor Inholland is dit een belangrijke mijlpaal, zegt Mieke van den Berg: “De wispelturige wereldmarkt in grondstoffen – veroorzaakt door corona – heeft voor vertraging gezorgd. Ik ben extra verheugd dat wij nu eindelijk deze stap kunnen zetten. Dit brengt ons dichter bij het moment waar we met z’n allen reikhalzend naar uitkijken. Straks zitten we met nagenoeg al onze opleidingen uit de regio Amsterdam in één modern en duurzaam pand: hét onderwijsgebouw van de toekomst!”

Bart van Eijk deelt haar enthousiasme: “Ik beschouw het als een eer dat wij deze mooie opdracht mogen uitvoeren en daarmee een bijdrage kunnen leveren aan de onderwijsambities van Inholland én het innovatieve karakter van deze nieuwe Amsterdamse wijk.”

In totaal 31 opleidingen die momenteel gevestigd zijn op de verschillende Inholland-locaties in Amsterdam en Diemen verhuizen naar het toekomstige onderwijsgebouw in de Sluisbuurt. Alleen Mondzorgkunde (ACTA-gebouw) en Verloskunde (Vlaardingenlaan) verhuizen niet mee. Naar verwachting studeren vanaf studiejaar 2024-2025 tegen de 7.000 studenten in de nieuwe Amsterdamse wijk.

Zodra de ontwikkelingen rondom corona het toelaten, organiseert Inholland samen met alle betrokken partners een feestelijk moment om stil te staan bij de start van de bouw.

Weleens een bootje gebouwd van een lege wasverzachterfles en chipszak? Of ligt een margarinekuipje toch beter op de golven? Voor de deur van Nautilus worden scheepjes te water gelaten in een opblaasbad. Student Julia de Groot pitcht het concept van Social ReSAILcling vanaf een vlotpodium, gemaakt van plastic afval. Een hedendaagse variant op de Titanic: het gevaar is allang geen ijsberg meer, het is nu een berg plastic die het oceaanleven dreigt te verstikken. Laten we dat materiaal nu maar eens gaan gebruiken om onszelf te redden, is de moraal van Julia’s verhaal.

Bewustwordingscampagne
Vandaag werken de bezoekers mee aan het eerste hoofdstuk van een ‘positive provocation’ campagne voor SAIL Amsterdam. Het begint klein, met shampooflessen en een kinderbadje, maar vanaf nu gaan ze opschalen. De komende jaren zullen de bootjes steeds serieuzer worden. Het eindpunt is SAIL 2025. Het doel is om dan een IJ-waardige boot van plastic afval in de SAIL Parade te laten meevaren. Zo wordt het opruimen van de plastic soep gekoppeld aan SAIL; een bewustwordingscampagne die zowel het evenement als het milieu ten goede komt.

Een voorproefje in het klein: dat is de rode draad van de SLUISlab Picknick Showcase en gelijk ook de gedachte achter het ontwerpend onderzoek dat SLUISlab aanzwengelt met professionele partners. Voorzichtig beginnen met kleinschalige prototypes, testen wat werkt, aanpassingen doen en weer verder. Lablead Karel Koch is trots op het feit dat er ondanks de coronabelemmeringen toch zo veel onderzoeksprojecten zijn gedaan. “We zijn dit jaar begonnen met experimenteren in de wijk, samen op zoek gegaan naar manieren om de Amsterdamse Sluisbuurt vorm te geven. Het mooie is dat het niet alleen bij kartonnen modellen is gebleven, er zijn echt prototypes gemaakt waar partners mee verder willen. Daarmee zullen we de komende tijd steeds zichtbaarder worden op het eiland.”

Minisafari
SLUISlab-studenten nemen de bezoekers in kleine groepjes mee op minisafari door de Sportheldenbuurt, via zelfbouwproject Nautilus, de oude waterzuiveringssilo’s en de skatebaan naar het braakliggende terrein aan het water waar straks de nieuwe wijk gebouwd wordt.

De projectresultaten worden met verve op drie verschillende locaties gepresenteerd, door studenten die zich de afgelopen tijd de kunst van het ontwerpend onderzoek eigen hebben gemaakt. Het blijft niet bij kijken en luisteren; bezoekers moeten meedoen. Er wordt geplant, gebouwd, geknutseld, gemediteerd en gesport. Zo worden de deelnemers ongemerkt onderdeel van het onderzoek: het is de ideale manier om nieuwe data te vergaren waar de onderzoeker weer verder mee kan.

Buurtkoffer
Een project dat grotendeels is gericht op het ophalen van informatie uit de wijk, is de buurtkoffer van Emma Stoop. Haar grote houten rolkoffer – prototype nummer 2 – staat vandaag bij de keet van bouwende aannemer Dura Vermeer. ‘Voorbij de Usual Suspects’ is de werktitel, ze studeerde erop af in het lab. Emma onderzocht hoe je bewonersparticipatie laagdrempeliger kunt maken: hoe bereik je ook de groepen die normaliter niet van zich laten horen? In een tijd dat de digitalisering nog een tandje werd opgevoerd, gooide Emma het over een heel andere boeg. Een grote opvallende kist op wielen, met van alles erop en eraan: een prikbord, brievenbus, tafelblad, schrijfwaren, limonade, koffie en zelfs een cactus. Ze gaf de koffer bewust geen strak design. “Het oogt gezellig rommelig, en dat maakt nieuwsgierig.”

Emma ging bij haar interventies expres een eindje bij de koffer vandaan staan op straat. En dat werkte, mensen kwamen spontaan een kijkje nemen. De eerste test leidde al tot vijftig interacties in een uur tijd. De Buurtkamer van SLUISlabpartner Dynamo benaderde haar gedurende het onderzoek met een verzoek om kwetsbare groepen in de wijk te bereiken; die lieten zich verleiden door de analoge aanpak op straat. Ze hingen briefjes op, stopten een reactie in de brievenbus of deden hun verhaal bij een bakje koffie. De Buurtkamer wil door met de koffer, maar ook andere partners, studenten en leercoaches kunnen hem gebruiken voor hun onderzoek, om respondenten en vrijwilligers te vinden, te netwerken of nieuws te verspreiden.

Work like a Beast
Aan de andere kant van de bouwplaats, op het zogenoemde ‘placemaking terrein’ is alvast een voorschot genomen op het plan van een duurzame broedplaats met de naam ‘Het Baggerbeest’. Een kweektuin van big bags in de gedaante van Het Baggerbeest toont een voorproefje van de publieke pluktuin die het team bedacht voor op het dak van de broedplaats. Samen tuinieren en daar de vruchten van plukken: duurzaam en inclusief. ‘Work like a Beast’ heet het project.

Ze hebben er een specialist bijgehaald die hen heeft geadviseerd over duurzaam bodemgebruik en zijn vervolgens planten gaan opkweken. “In Nederland zit op veel plaatsen nog minder leven in de grond dan in het zand van de Sahara, zegt Gé Visser, expert in permacultuur. “Je moet niet de plant, maar de bodem voeden en een ecosysteem creëren dat zichzelf in balans houdt en de biodiversiteit stimuleert.” Dat hebben ze hier gedaan met een heel diverse verzameling: aardbeien, smeerwortel, blauwe bes, rabarber, mais, druiven en een olijfwilg die stikstof aan de bodem afgeeft. Het team heeft een groepje jongeren uit de buurt bereid gevonden de planten te verzorgen.

Ruilmarkt
De laatste workshop van de dag gaat over hoe je op een makkelijke manier iets kunt betekenen voor elkaar. Het studententeam Swap-Swap Society presenteert Slow Down Sunday, ook een programma dat sociale cohesie en duurzaamheid in één concept verenigt. Door op vaste tijdstippen een ruilmarkt te organiseren – denk aan kinderkleding, speelgoed, gereedschap – kunnen bewoners en gebruikers van de nieuwe wijk elkaar helpen aan tweedehands spullen, óók door ze zelf te maken.

Picknicktafels
Urban Resort ontwikkelt en beheert broedplaatsen voor kunstenaars, ambachtslieden, zzp’ers, starters en buurtinitiatieven. Het idee is dat ze daar kunnen werken en vooral vrijuit experimenteren op artistiek, sociaal en maatschappelijk vlak. Zo’n plek wil Urban Resort nu ook creëren in het entreegebied van de Sluisbuurt, daar waar de Piet Heintunnel uitkomt. “De gemeente heeft er al picknicktafels neergezet en er is ruimte voor tijdelijke initiatieven”, vertelt Karel. “En tijdelijk is dus tien jaar, zolang de bouw van de wijk voortduurt.”

Naast SLUISlab kan ook heel Inholland Amsterdam/Diemen hiervan profiteren. “Als dit doorgaat, dan wordt het hopelijk in de loop van 2022 gerealiseerd. Ik sta natuurlijk te popelen om daar met SLUISlab en andere bewoners naartoe te gaan. Maar hoe mooi zou het zijn als we er ook al Open Dagen en andere evenementen kunnen organiseren, in aanloop naar de nieuwbouw!”, filosofeert Karel.

Slibbeestje
Urban Resort en SLUISlab hebben studenten gevraagd om belevenisconcepten rondom duurzaamheid te bedenken. Duurzaamheid wordt een belangrijk thema voor de Sluisbuurt en dus ook voor het studentenproject Duurzame Broedplaats Baggerbeest. Het begint al bij de naam: het plan is vernoemd naar een fictief slibbeestje dat niet alleen symbool staat voor het ontstaan van het Zeeburgereiland – oorspronkelijk een baggerbergplaats voor het IJ –, maar ook voor de lokale biodiversiteit.

Melanie Zwezerijnen, student Leisure & Events Management: “Ons werd gevraagd om te onderzoeken op welke concrete, verrassende en vooral ook relevante manier een broedplaats in zijn ontwerp en realisatie, functie en programmering kan bijdragen aan een duurzame toekomst voor iedereen in de Sluisbuurt. Daar zijn we mee aan de slag gegaan. Afgelopen februari, in de Week van de Circulaire Economie, hebben we aan een hackathon deelgenomen en daar zijn we op heel toffe ideeën gekomen.”

Voedselbos
Een van die ideeën is afgeleid van een groter plan: het aanleggen van een voedselbos op een stuk grond van zeven hectare waar nog geen bestemming voor is, op de oostpunt van het Zeeburgereiland. “Zo’n bos waar je niet alleen wandelt, maar ook fruit plukt of groente verbouwt, is natuurlijk een geweldig idee! Patrick Huntjens, onze lector Sociale Innovaties in het Groene Domein, maakt zich hier hard voor”, vertelt Karel enthousiast. “In de loop van dit jaar horen we of die grond geheel of gedeeltelijk een voedselbos gaat worden. Maar het duurt natuurlijk nog jaren voor het zover is. Daarom is het nou juist zo leuk om dat idee van dat voedselbos of een andere vorm van stadslandbouw alvast te implementeren op een kleinere schaal binnen het plan van de duurzame broedplaats. En dat is precies wat Melanie en haar team hebben gedaan, in het verlengde van die hackathon.”

Boompje planten
“Klopt”, valt Melanie Karel bij. “We willen bovenop het dak een voedselbos implementeren voor alle mensen die betrokken zijn bij de broedplaats, zodat ze zelf sap of tomatenpuree kunnen maken. En door ze bijvoorbeeld hun eigen boompje te laten planten, blijven de bewoners ook echt betrokken. Daarnaast verbinden we mensen op die manier meer met de broedplaats en elkaar.”

In het plan van Melanie en haar team komt er een kas op het dak van de broedplaats. “Daarvoor zijn we nu proefjes aan het doen”, legt Melanie uit. “Mijn teamgenoot Sylvia heeft een ontwerp voor een pluktuin gemaakt. We hebben er ook speelelementen aan toegevoegd.”

Permacultuur
“We hebben er natuurlijk wel wat specialisten bijgehaald”, voegt Karel toe. “Want hoe maak je een duurzame stadstuin? Onze studenten zijn niet opgeleid op het terrein van permacultuur, daarom worden ze daarbij ondersteund. Zo bouw je door dingen te maken gelijk al aan een kennisnetwerk in de omgeving.

Sinds kort heeft SLUISlab een eigen website. “Zo kunnen we zo’n project als dat van Melanie en haar team onder de aandacht brengen bij (potentiële) partners. We laten zien op welke manier wij vanuit de labs niet alleen anders dénken over onderwijs en onderzoek, maar dat ook dóen. Met behulp van onze website bieden we aan belangstellenden binnen en buiten Inholland de mogelijkheid om aan te haken: we maken het ze makkelijker om met ons in verbinding te komen.”

“We willen dat de gebruiker nu al participeert in de ontwikkeling van het nieuwe gebouw”, zegt Maarten. Het bijdehante studentperspectief is zeer belangrijk. En gaaf: er worden dingen geroepen waar je nooit aan zou denken.” Eerder in het traject richting de verhuizing van Inholland Amsterdam/Diemen naar de Sluisbuurt werd Maarten al gevraagd om als student zijn mening te geven. “Maar ik ben natuurlijk niet genoeg, er komen straks 4000 tot 5000 studenten in het pand, dus je hebt meer aan de mening van een heel studententeam dat alle domeinen vertegenwoordigt.”

Dat is gelukt: er nemen nu twintig studenten van tien verschillende opleidingen uit vijf domeinen deel aan het adviesteam. Alleen de internationale studenten zijn nog niet vertegenwoordigd. “Dat wordt nog een apart traject, want zij gebruiken de campus zó anders dan de andere studenten: de internationale student gaat niet aan het eind van de dag weer met de trein terug naar de Kop van Noord-Holland, naar zijn ouders en vrienden. Nee, die heeft z’n hele netwerk rond die campus.”

Kartrekker
Maarten is de kartrekker van de groep. “Ik faciliteer het en zorg ervoor dat die groep er staat, dat er een planning is; ik organiseer en leid de sessies en verzamel alle thema’s in samenspraak met de projectleiders van het gebruikerstraject, Merel de Boer en Myrthe Dortants. Zij weten precies welke thema’s nu actueel zijn en welke op de langere baan kunnen.”

Waarom is zo’n sticky campus eigenlijk belangrijk? “Vaak hebben studenten dezelfde vragen. Dus als ze geregeld aanwezig zijn op de campus, kunnen ze elkaar ook beter vinden en helpen. Wat ik als student ervaren heb, is dat het voor mij heel belangrijk is om naar school toe te komen om me te laten inspireren. Dat vind ik moeilijk om te doen vanachter mijn scherm, thuis in mijn eigen ‘cocon’. Daar heb ik contact met de docenten en studenten voor nodig. Naar verwachting wordt een deel van de lessen na de coronatijd nog steeds online gegeven, daar waar het kan en nuttig is, maar een groot deel zal gelukkig ook weer op school plaatsvinden. Dan is het fijn als je dat ook graag doet en daarnaast in alle rust op school kunt studeren als dat thuis niet mogelijk is.”

Fietswerkplaats
De eerste twee bijeenkomsten zijn nu achter de rug. Op de vraag om na te denken over functies in het gebouw die waardevol kunnen zijn voor studenten, maar ook voor de buurt, werd enthousiast gereageerd met tot de verbeelding sprekende ideeën: onder meer een fietswerkplaats met (water)fietsverhuur, een spelletjesruimte, mini-bios, sportschool, sociale werkplaats met stageplekken, creatieve cursusruimtes (schilderen, houtbewerking, etc.), tentoonstellingszaal, buurtkamer en een pop-up store.

Tot aan de zomervakantie staan nog verschillende activiteiten en thema’s op de planning. “We willen van de studenten weten hoe we ze het beste kunnen bereiken via social media. Dat vragen we ze in enquêtevorm. Studentadviseurs hebben zelf aangedragen dat ze het willen hebben over een centrale plek voor studieverenigingen. Ze zouden graag hun werk showen aan andere studenten en laten zien dat er een community is. Nu is dat vaak nog wat onzichtbaar, op een verdwaalde poster na.”

Een ander thema wordt vrijetijdsbesteding. Wat doen studenten in de pauzes, waar gaan ze zitten en kan de campus daarop inspelen? Het onderwerp ‘evenementen’ komt als laatste aan bod voordat de vakantie begint: wat voor evenementen zouden ze willen in zo’n nieuw pand? “Grotere en nu nog wat abstractere thema’s zijn catering en hospitality: hoe we dat zouden moeten aanpakken in het pand. Daar gaan we het later over hebben.”

Trip naar de Sluisbuurt
Na de zomer start Maarten met een nieuwe groep studenten. “Als huidige studentadviseurs dat willen, nemen we ze ook weer mee in de volgende lichting. In het najaar gaan we een trip doen naar de Sluisbuurt, om even met eigen ogen de beginnende bouw van ons pand te zien. En daar misschien ter plekke meteen ook een sessie te doen.”

Een blik in de toekomst? “We blijven wel realistisch: er speelt zoveel over langere lijnen en er zijn meerdere groepen die hieraan werken, dus ik kan nu al zeggen dat niet alles wordt opgepakt wat in deze groep naar voren wordt gebracht. Maar het zou natuurlijk fantastisch zijn als de studenten over een paar jaar in dat nieuwe gebouw komen en dan opeens dingen terugzien die ze zelf hebben bedacht!”

Juist in deze bijzondere periode waarin de coronapandemie zoveel veranderingen teweeg heeft gebracht in de samenleving, zien we hoe belangrijk flexibiliteit en verbondenheid zijn. Dat geldt zeker ook voor het onderwijs. “We vinden het essentieel dat onderwijs verbonden is met de beroepspraktijk waarin de studenten gaan werken”, vertelt Peggy. “Want het heeft geen zin om studenten op te leiden voor een vak zoals dat vijf jaar geleden was. We willen dat ze onze school verlaten met relevante actuele kwalitatieve kennis en praktijkervaring.”

Iets heel tofs
Wat heb je daar dan voor nodig? “Samenwerking met de beroepenvelden. Je kunt het als hogeschool niet alleen. En het wordt alleen maar urgenter omdat veel beroepenvelden nu zo snel veranderen.” Ze blikt terug: “Als een partner uit het werkveld drie jaar geleden contact zocht met de vraag: ‘Ik ben met iets heel tofs bezig, kunnen jullie studenten mij daarbij helpen?’, dan moesten we zeggen: volgend jaar hebben we tijd. Of: het past nu niet in de Onderwijs- en Examenregeling. Daarom besloten we om open ruimtes te creëren van 30 EC, een heel semester aan studiepunten, waarin onderwijs en onderzoek altijd met elkaar samenwerken.”

“We wilden in 2018 bewust met een experiment beginnen”, vervolgt Peggy. “Klein, dan langzaam opschalen, en daarbij niet alleen ruimte creëren voor onze studenten maar ook voor onze professionals, zodat zij kunnen doen waar ze goed in zijn. Zo groeiden mijn portefeuille onderzoek en de portefeuille onderwijsvernieuwing van Simone Groen-Roesink langzamerhand meer naar elkaar toe. We pakten onderwijs- en onderzoeksvernieuwing steeds meer domeinbreed op, waarbij we onderweg bleven leren en verbeteren.”

Best wel stoer
“Natuurlijk zijn we altijd al bezig geweest met onderwijsvernieuwing”, vult Esther haar aan. “Maar het was wat fragmentarischer dan nu. Omdat we met z’n allen design thinking omarmen en op grotere schaal veranderingen doorvoeren, is het zichtbaarder geworden. Er is ook ruimte gecreëerd. Zoals die 30 EC, Creative Growth Initiative noemden we dat destijds. Dat is best wel stoer: dat we experimenten hebben ingezet en gefinancierd, omdat we geloofden in interdisciplinair samenwerken. En wat we daar geleerd hebben passen we meer en meer toe, overal in het onderwijs, van jaar 1 tot en met afstuderen.”

“We hebben geen losse experimenten, maar bundelen ze in onze living labs”, zegt Peggy. “En ook nog opleidingsoverstijgend, zelfs domeinoverstijgend. We zijn op iedere locatie een multidisciplinaire hogeschool en dat kunnen we mooi als kracht inzetten in deze beweging. Iedere opleiding heeft zijn eigen pad te bewandelen, dus het is niet ‘one size fits all’. Maar die leerroutes en ontdekkingstocht van studenten, waarom zou dat beperkt moeten blijven tot één domein? Dat is maar een gecreëerde grens tussen vakgebieden. En vraagstukken in de stad waaraan wij worden gevraagd een bijdrage te leveren, zijn bijna per definitie interdisciplinair.”

Doe maar op mijn manier
“Hoe diverser de groep, des te interessanter de mix van perspectieven en ideeën is die binnen het programma ontstaat”, merkt Esther op. “Mooi om te zien hoe studenten dat ervaren. Dat ze eerst denken: ‘Jij vindt dat het anders moet, maar doe maar op mijn manier, want zo móet het, toch?’ En dat dan op een gegeven moment het kwartje valt: ‘Oh, maar wacht even, wat jij zegt komt vanuit een ander perspectief, dat is eigenlijk ook wel interessant!’ Zo zien ze in dat niet iedereen op dezelfde manier naar de wereld kijkt.”

Dat de verschuiving naar een interdisciplinaire samenwerking zich deels afspeelt rondom de Amsterdamse Sluisbuurt is niet toevallig: “We hebben onze voorgenomen verhuizing naar de Sluisbuurt aangegrepen om het met álle domeinen te doen. Want dat is een prachtige aanleiding om onze onderlinge samenwerking te versterken en samen de hogeschool te vernieuwen”, legt Peggy uit. “Zowel in het onderwijs, als in praktijkgericht onderzoek.”

Van waarde voor de lokale omgeving
De living labs bevinden zich dáár waar maatschappelijke vraagstukken spelen. “Op die manier proberen we van waarde te zijn voor de lokale omgeving. Het Urban Leisure & Tourism (ULT) Lab Amsterdam is daar al wat jaren geleden mee begonnen, in Amsterdam-Noord. En nu doen we datzelfde met het SLUISlab in de Sluisbuurt en Citylab Haarlem.”

Naast die aansluiting met de buitenwereld staat de persoonlijke ontwikkeling van de studenten voorop. “Het gaat er niet om dat je getraind wordt voor een specifieke rol die je vervolgens veertig jaar lang in diverse organisaties vervult, nee, je moet veel meer vanuit je eigen navigatie leren om steeds mee te bewegen in die snel veranderende wereld. Dan is het niet handig als je eerst vier jaar lang te horen krijgen dat je moet doen wat een docent wil. Daarom hebben we ervoor gekozen om de student zélf de regie te laten pakken over zijn onderwijstraject.”

Eigen websites
Sinds kort hebben SLUISlab, ULT-lab Amsterdam en ULT-lab Rotterdam elk een eigen website die een bijdrage gaat leveren aan de zichtbaarheid van alle activiteiten. Peggy: “Ons onderzoek heeft vaak de vorm van prototyping, co-creatie, sociale innovatie. Daarbij is framing van belang, inclusief het betrekken van stakeholders. Het brengt daarnaast evenementen en andere gezamenlijke activiteiten met zich mee. Dan heb je een communicatieplatform nodig. We gaan de sites ook gebruiken om onze huidige partners het krediet te geven dat ze verdienen. Zij zijn immers deel van de community van onze living labs. En we willen natuurlijk steeds meer organisaties en burgers (consumenten, gebruikers, betrokkenen) bij de labs betrekken.“

Esther heeft een wens: “Het is ook voor studenten belangrijk om een podium te hebben, zodat ze kunnen laten zien wat ze gedaan hebben. Dat motiveert ze extra om niet voor een zesje te gaan. Dus ik hoop dat hun projecten via de website in de etalage worden gezet.” Waarop Peggy spontaan reageert: “Dat gaan we zeker doen!”

Koen en Necati doen op dit moment onderzoek naar ervaringen bij andere onderwijsinstellingen en organisaties. Zij schrijven daarover een adviesrapport. Welke voorlopige resultaten kunnen zij nu al onthullen? Wat maakt een campus aantrekkelijk voor studenten om langer te blijven hangen en hun studie plezier te geven? Rudy vraagt ze om een tipje van de sluier op te lichten.

Rutger legt vanuit zijn expertise en onderzoeken uit welke bijdrage een sticky campus kan leveren aan uiteindelijk studiesucces voor studenten.

Wat kunnen we uit deze ideeën en resultaten meenemen naar de nieuwbouw?

Deelnemen? ZOOM-link!
Heb je interesse? Save the date voor deze MeetUp #5 op dinsdag 18 mei van 12.30 tot 13.15 uur. Je hoeft je niet van tevoren aan te melden. Klik op deze ZOOM-link aan het begin van de MeetUp en dan zit je er gelijk in. Tip: plak de link alvast in je outlook-agenda.

Vragen? Stuur een mail naar nieuwbouw.amsterdam@inholland.nl.

Rutger Kappe
Dr. F. Rutger Kappe is arbeids- & organisatiepsycholoog. Hij is gepromoveerd op het raakvlak van psychologie en onderwijskunde. Zijn promotiestudie was gericht op de relatie tussen studentkenmerken (o.a. motivatie, persoonlijkheid, leerstijl) en studie- en werksucces. Naast zijn promostudie heeft hij de afgelopen jaren als onderwijskundig adviseur gewerkt bij Hogeschool Inholland aan projecten op het gebied van intake, studiesucces, niveau afstuderen, competentiegericht leren en toetsing. Momenteel is Rutger bij Inholland werkzaam als lector Studiesucces en adviseur op de afdeling Onderwijsbeleid.

Koen Dorreboom
Tweedejaarsstudent Business Studies Koen Dorreboom (21) heeft gekozen voor de afstudeerrichting Management en Beleid. Koen woont in Broek in Waterland en is enthousiast amateurvoetballer. Hij heeft als teamleider bij Landmarkt gewerkt en is inmiddels samen met een studiegenoot een eigen bedrijf in sportaccessoires aan het opzetten.

Necati Turgut
Studiegenoot Necati Turgut (22) heeft voor dezelfde afstudeerrichting gekozen. Necati is eigenaar van een onderneming in de taxibranche. Het ondernemen spreekt hem zeer aan en daarom is hij de opleiding Business Studies gaan volgen. Necati woont in Amsterdam.

Rudy Nicola
Host Rudy Nicola, bekend van de Inholland-podcasts, ontvangt Rutger Kappe, Koen Dorreboom en Necati Turgut tijdens deze vijfde ‘Picknick in de Sluisbuurt’. Rudy geeft jou de gelegenheid om vragen aan de sprekers te stellen via de chat.

Presentator Niek Persoon, directeur van de Amsterdam Green Campus en voormalig manager van Inholland Life Sciences & Chemistry, heeft zich voor de gelegenheid uitgedost (mét pruik!) als ontdekkingsreiziger Alexander von Humboldt (1769-1859), ‘de uitvinder van de natuur’. Reden: we maken vandaag een reis, een ontdekkingstocht. Humboldt heeft een groot aantal onbekende gebieden in kaart gebracht en daarmee als voorbeeld gediend voor veel mensen.

Woest en ledig
Bart Combée, collegevoorzitter van Inholland, en Patrick Huntjens, Inholland-lector Sociale Innovaties in het Groene Domein, nemen deel aan een panel, samen met senior ontwerper openbare ruimte Nina Kopp en stadsecoloog Geert Timmermans, beiden werkzaam voor de gemeente Amsterdam. Ze worden geïnterviewd door Rien van Tilburg, bestuursvoorzitter van het Clusius College, over de ontwikkeling van de toekomstige wijk Sluisbuurt op Zeeburgereiland, toegespitst op biodiversiteit. Momenteel een ‘woest en ledig’ gebied, verrijst daar straks een prachtige woonwijk, maar wel met een hoge woondichtheid. Rien is benieuwd hoe de gemeente erin slaagt om daar straks de biodiversiteit alle ruimte te geven.

1:09:09​ Paneldiscussie over de inrichting van de Sluisbuurt, 1:12:00​ het panel wordt voorgesteld, 1:13:10 Bart Combée

“We gaan de openbare ruimte zoveel mogelijk biodivers inrichten”, antwoordt Nina Kopp. “Daarnaast geven we projectontwikkelaars duidelijke eisen om het ook in hun projecten mee te nemen. We besteden in de openbare ruimte bijvoorbeeld veel aandacht aan water: aan twee kanten van het Zeeburgereiland komt een ecologische hoofdstructuur, een NNN-route (Natuurnetwerk Nederland, samenhangend netwerk van bestaande en toekomstige natuurgebieden in Nederland - red). De westkant wordt ingericht voor bepaalde doelsoorten. Dat bevordert de ecologie en de biodiversiteit. Later gaan we bijvoorbeeld ook boardwalks op veilige afstand plaatsen zodat mensen kunnen zien wat er leeft en groeit in dat gebied.” Geert Timmermans geeft als mogelijke icoonsoorten voor het gebied de gierzwaluw (vanwege de hoogbouw), de vleermuis, de huismus, en in de wateren zou hij heel graag de otter zien, “als kers op de taart”.

Maatschappelijke impact
Inholland wordt een van de eerste bewoners van de Sluisbuurt. Hoe kan de hogeschool bijdragen aan de leefbaarheid en leefomgeving van de Sluisbuurt? “Wij voelen ons heel erg betrokken bij dat gebied”, vertelt collegevoorzitter Bart Combée enthousiast. “Niet alleen omdat we gebruiker zijn, maar ook vanwege onze visie op onderwijs: wij leveren graag onze bijdrage aan het oplossen van allerlei maatschappelijke kwesties. Dankzij onderzoek doen we nieuwe inzichten op over de praktijk, waar niet alleen onze studenten iets van opsteken, maar waarmee we tegelijkertijd een maatschappelijke impact hopen te hebben. Daar wordt iedereen beter van. Het leuke is dat we, door na te denken over onze eigen huisvesting in die Sluisbuurt, direct een bijdrage leveren aan de ontwikkeling daarvan. We doen dit op een zo transdisciplinair mogelijke manier, dus we kijken niet alleen naar de noodzakelijke toepassingen in zo’n gebied, maar ook naar gezondheid, duurzaamheid, circulariteit, economie en sociale structuur. Dus je denkt mee over de ontwikkeling van zo’n buurt, terwijl je er tegelijk ook deel van uitmaakt.”

Vanuit SLUISlab Inholland, tijdelijk gehuisvest in Nautilus op Zeeburgereiland, werken onderzoekers en studenten intensief samen met (toekomstige) buurtbewoners, lokale bedrijven en de gemeente Amsterdam aan placemaking-concepten om de Sluisbuurt nu al aantrekkelijk en leefbaar te maken. Ook lector Patrick Huntjens betrekt toekomstige buurtbewoners bij activiteiten met betrekking tot sociale innovaties in het groene domein. “Wij leren onze studenten – de toekomstige professionals – om vanuit een systeem te denken. Dus: hoe hangt alles met elkaar samen? Dat levert ook win-winsituaties op. Bijvoorbeeld in de vorm van multifunctioneel ruimtegebruik.”

Relatie tussen mens en natuur
“De groenblauwe infrastructuur (natuurlijke en halfnatuurlijke landschapselementen als onderdeel van een stedelijk gebied – red) is een enorme kans voor de Sluisbuurt”, concretiseert Patrick. “Natuurontwikkeling en recreatie kunnen prima samengaan met wateropslag of productie van energie of voedsel; tegelijkertijd heb je de kans om de sociale cohesie en de relatie tussen mens en natuur te bevorderen, bijvoorbeeld met buurtinitiatieven die zich richten op een stadstuin of gemeenschappelijk beheer van de openbare ruimte. Daarbij stimuleren we studenten om erover na te denken hoe je bevolkingsgroepen met uiteenlopende sociaaleconomische achtergronden met elkaar in verbinding brengt.” Rien concludeert dat, na het horen van al deze plannen, de belangstelling om in de Sluisbuurt te gaan wonen vast enorm toegenomen is!

De Tors, studenten Matilde Brambilla, Keisha Griffith, Cassandra van Waveren en Daniël Broomans, zijn derdejaarsstudenten van vier verschillende opleidingen. Ze voelden zich aangetrokken tot het nieuwe, avontuurlijke programma van de CGI-minor. Pas een week voordat ze samen aan dit project begonnen, leerden ze elkaar kennen. Na slechts een paar weken fysiek samenwerken, waren ze genoodzaakt om over te stappen naar MS Teams, vanwege de coronamaatregelen. Het was zeker niet gemakkelijk. Cassandra blikt terug: “Voor mij persoonlijk was het niet zo leuk om samen te werken via Teams. Communicatie was erg moeilijk en we leerden elkaar kennen via het scherm. Dat is niet mijn favoriete manier.”

Bewustzijn vergroten
Na een semester hard werken presenteerden ze een innovatief prototype aan vertegenwoordigers van de gemeente Amsterdam, leerregisseur Esther Bouw en SLUISlab-lead Karel Koch. “Ons concept ‘Seenergy’ staat voor ‘see the energy’", legt Matilde uit. “Ons doel is om het bewustzijn te vergroten over beweging – synoniem aan energie – en hoe wij daar als mensen natuurlijke dragers van zijn. Ons vertrekpunt was deze vraag: wat is het meest inclusieve en gebruikte element in een stad? Het antwoord: de straten. We wilden die transformeren.”

“Het draait allemaal om het activeren van de routes tussen de pont en de tram”, vult Keisha aan: “Hoe je verschillende delen van de Sluisbuurt met elkaar verbindt door van de ene plek naar de andere te gaan. We willen mensen helpen met hun reis door de Sluisbuurt.”

Menselijke kracht
“En zo kwamen we op het idee om interactieve en speelse elementen te plaatsen die stroom zouden opwekken op de paden van de Sluisbuurt”, vervolgt Matilde. “Mensen zullen degenen zijn die de schakelaar activeren door op die energieopwekkende tegels te stappen, te springen of te spelen. Energie wordt geproduceerd door niets meer dan menselijke loopkracht en het wordt verzameld en hergebruikt op basis van de behoeften van de gemeenschap. We willen de hele gemeenschap erbij betrekken.”

Keisha legt uit hoe het werkt: “De tegels worden op een generator geplaatst. Als je erop stapt, maakt de tegel contact met de generator en produceert hij energie. Hij verzamelt ook gegevens: hoeveel stappen zijn er gezet, hoeveel energie wordt er geproduceerd en wat kun je met de energie doen?”

Gezamenlijke en persoonlijke beloningen
De som van de collectieve bewegingen wordt weergegeven op digitale informatieborden in de wijk: op deze manier wordt de gemeenschap op de hoogte gehouden van haar collectieve inspanning. Op de borden wordt ook uitgelegd waarvoor de energie wordt gebruikt. Daarnaast voegen The Tors een persoonlijke beloning toe: de verzamelde data worden naar een mobiele app gestuurd waarin het mogelijk is om de individuele bijdrage te zien. “Dit zal mensen triggeren en hen motiveren om nog meer te bewegen.”

Hoeveel het Seenergy-concept zou kunnen bijdragen aan de stroomvoorziening van de Sluisbuurt, is op dit moment niet echt in te schatten. Daniël: “Ons doel is in eerste instantie om het concept zelf energie-neutraal te maken, om de generator en digitale informatieborden zelfvoorzienend te maken. Maar er is ook een optie voor de gemeente om de energie te gebruiken voor de gebouwen in de buurt.”

Positieve impact op het milieu
“Het is niet realistisch om te denken dat we met dit plan voldoende energie kunnen produceren om de hele buurt te ondersteunen”, zegt Matilde resoluut. "We zouden elke tegel in de Sluisbuurt moeten gebruiken en we zouden evenveel toeristen nodig hebben als in het centrum van Amsterdam. Nee, onze belangrijkste focus is om bewustzijn te creëren over beweging, gezondheid en energie.” Keisha voegt eraan toe: “Op dit moment zitten we in een lockdown, waardoor we allemaal vaker gaan wandelen. Dit bracht ons op het idee om een wandeling door de buurt wat leuker te maken door mensen hun eigen positieve impact op het milieu te laten zien.”

Het team heeft een aantrekkelijke brochure gemaakt met een plattegrond waarop iedere groep tegels te zien is, elk met een eigen uitstraling en doel. Cassandra is vooral blij met hun idee van de ‘street art’-tegels in de hoofdstraat: “We willen daar 500 tegels met straatkunst neerleggen. Die worden onwijs groot en kleurrijk!” Daniël ziet dat idee ook zitten, “niet alleen omdat het er druk zal zijn en er daarom veel voetstappen worden gemaakt, maar ook vanwege de cocreatie: we laten bewoners van het eiland zélf die tegels ontwerpen.” De Tors willen graag samenwerken met kunstenaars, maar ook met lokale scholen zodat kinderen kunnen helpen met het ontwerpen van de 500 tegels in de hoofdstraat. Elk jaar kan de ‘look’ van de tegels aangepast worden door verschillende kunstenaars of scholen – of een school in samenwerking met een kunstenaar. Echt een ‘Creative Growth Initiative’ ván buren vóór buren!

“Waarom níet zoiets doen?”
Onder de vertegenwoordigers van de gemeente Amsterdam waren Mirjana Milanovic, hoofdontwerper Sluisbuurt, en Jan Straub, senior projectmanager Zeeburgereiland. Na het bekijken van de presentaties van alle CGI-teams, was hun eerste reactie: “Waarom níet zoiets doen?” Ze waren erg onder de indruk van dit innovatieve concept en prezen de synergie van verschillende aspecten: gezondheid en welzijn aan de ene kant, en duurzaamheid en communitybuilding aan de andere kant.

“Ik denk dat we een concept hebben ontwikkeld waar we echt trots op kunnen zijn!”, besluit Cassandra.

Tijdens de kick-offweek worden de studenten onder begeleiding van fotograaf Steef Fleur, communicatiestrateeg Barbara Philipp en artdirector Matthijs Koppen creatief uitgedaagd om een tentoonstelling voor de Sluisbuurt in aanbouw te organiseren. De opdracht die ze krijgen is om de Sluisbuurt een gezicht te geven. En zo tegelijkertijd het achterliggende verhaal te ontdekken dat bewoners, samenwerkingspartners zoals de gemeente Amsterdam en lokale ondernemers, en natuurlijk de hogeschool verbindt. Aan de hand van dit verhaal leren alle belanghebbenden elkaar beter kennen en dat helpt om van de Sluisbuurt een nog mooiere plek te maken.

Placemaking voor de Sluisbuurt
De realisatie van de Sluisbuurt is enorm belangrijk voor Hogeschool Inholland. Bijna alle opleidingen in Amsterdam en Diemen verhuizen in de toekomst naar het nieuwe gebouw in die toekomstige wijk. Dit betekent dat ongeveer 7.500 studenten daar mogen studeren. Tegelijkertijd is dit hét moment voor de hogeschool om een duurzame verbinding op te bouwen met de omgeving, de bewoners en plaatselijke ondernemers. Nu al werken studenten en onderzoekers vanuit het SLUISlab op het Zeeburgereiland in multidisciplinaire vraagstukken aan placemaking – belevenisconcepten – voor de Sluisbuurt, samen met gemeente en bewoners. De kick-offweek van het Creative Future programma is een voorbeeld van hoe de samenwerking met de buurt nog verder wordt gestimuleerd.

Coronaproof tentoonstelling in Nautilus
De foto's bij dit artikel lichten al een tipje van de sluier op. Nieuwsgierig geworden? Bezichtig de tentoonstelling ‘Het gezicht van Zeeburgereiland’ op vrijdag 5 februari van 14:30 tot 15:45 uur via een openbare Teams-vergadering (klik hier) gepresenteerd door Karel Koch en Kim Hagenaar van het SLUISlab. In de uitzending geven organiserende studenten een virtuele tour waarin zij toelichting geven op het ontwikkelingsproces van hun creaties en hoe de tentoonstelling tot stand is gekomen. Wil je de tentoonstelling op locatie bekijken? Dat kan ook. Vanaf vrijdagmiddag 16:00 uur is de tentoonstelling, buiten vanaf de straat, door de ramen van Nautilus Expobar 24 uur per dag coronaproof te zien.

Adres: Nautilus, Eef Kamerbeekstraat 1006, Amsterdam.

Meer informatie over Sluisbuurt of SLUISlab is te vinden op onze sharepointpagina over de nieuwbouw Inholland Amsterdam.
Of neem contact op met lab-coördinator Kim Hagenaar: kim.hagenaar@inholland.nl

Vanuit de studio van Inholland in Diemen verwelkomen we online onze deelnemers en gaan we in op de volgende vraagstukken: hoe kijken we naar biodiversiteit? Hoe werken de partners van Amsterdam Green Campus aan biodiversiteit? Komt het werk overeen met de kijk van de belanghebbenden? Onze CvB-voorzitter Bart Combee, lector Social Innovation & Governance Patrick Huntjes en docent Nick Pruin van het domein Agri Food & Life Sciences leveren hierin een bijdrage en gaan in gesprek met afgevaardigden van de gemeente Amsterdam.

Lees hier het programma van het symposium. Vind je biodiversiteit en de ontwikkelingen rondom de Sluisbuurt interessant? Meld je dan aan via het formulier op de website van de Green Campus. Na aanmelding ontvang je de link naar het symposium via e-mail.

De vestiging Amsterdam/Diemen had al langere tijd de wens om de opleidingen in één pand aan te bieden. “Wij vonden het erg belangrijk om op een plek terecht te komen van waaruit een goede samenwerking in en met de stad kan plaatsvinden”, vertelt Marij Urlings. “Ook zochten we een innovatief gebied waar je op maatschappelijk verantwoorde wijze kunt bouwen. En daar kwam de Sluisbuurt in ons vizier… Met stip op één.”

Enorm pluspunt
“Toch is de Sluisbuurt voor ons ook wel spannend”, zegt Mieke van de Berg. “Het gebouw komt in een nieuwe wijk te staan. De uitdaging is deze wijk met elkaar aantrekkelijk te maken, een mooie verbinding met de stad te laten ontstaan, zodat mensen graag op deze plek willen zijn. Als je gaat staan op het terrein waar ons gebouw komt… Dat weidse uitzicht over het water is werkelijk fantastisch, ik vind dat een enorm pluspunt.”

Activerende invloed
Ook de gemeente Amsterdam heeft er belang bij dat Inholland zich in de nieuwe wijk vestigt. En dat is niet alleen omdat de mogelijkheden in de stad beperkt zijn. Mieke: “Als je de Sluisbuurt louter een woonfunctie geeft, dan krijg je zo’n beruchte slaapwijk. En alleen kantoren, daar wordt het ‘s avonds ook niet gezelliger op. Het hoger onderwijs biedt de omgeving veel positieve reuring en zal zeker een activerende invloed op het gebied uitoefenen.”

Maatschappelijke impact
Inholland vroeg architectenbureau cepezed in 2018 om het ‘onderwijsgebouw van de toekomst’ te ontwerpen. Marij: “De samenleving verandert behoorlijk en daarmee ook wij als onderwijsinstelling. Dat is door de coronapandemie enorm versneld. Ons gebouw moet ook echt bij die veranderingen passen en daarin faciliteren. Daarnaast hebben we met ‘de toekomst’ ook bedoeld dat het gebouw ons niet verleidt om naar binnen gekeerd te zijn maar juist de toekomst in te kijken, naar buiten en op langere lijnen. Ons onderwijsgebouw wordt een stralend middelpunt met maatschappelijke impact op en ontmoetingen in een veel groter gebied dan alleen de Sluisbuurt.”

Nieuwe onderwijsmethodieken
“Eigenlijk zijn we de afgelopen maanden al midden in die toekomst gaan zitten”, vult Mieke aan. “We hebben enorme stappen gezet in het thuiswerken en online onderwijs. Met gebruik van technologie maar ook met nieuwe onderwijsmethodieken geven we ons hoger onderwijs vorm. Daarnaast blijven het sociale aspect van studeren en het fysiek samenwerken onmisbaar. Het nieuwe onderwijsgebouw is daar volledig op ingericht: het wordt open en licht, en het grote atrium, de route door het gebouw en gezellige hoekjes nodigen uit om elkaar te ontmoeten en dingen sámen te doen.”

Modern laboratorium
De leeromgeving in het nieuwe gebouw stimuleert een kruisbestuiving, multidisciplinair werken. Dat beperkt zich niet alleen tot de eigen opleidingen, legt Mieke uit: “Hoe mooi is het als we straks in ons gloednieuwe, moderne laboratorium samenwerken met het ROC van Amsterdam? Dat is een win-win situatie: studenten op verschillende opleidingsniveaus leren daar om met elkaar samen te werken, wat ze heel goed kunnen gebruiken als ze elkaar na hun studie in het beroepsleven tegenkomen. Financieel gezien is het eveneens maatschappelijk verantwoord. Als je als ROC een eigen lab moet bouwen, is dat best kostbaar.”

SLUISlab
Onderwijs en onderzoek kijken steeds meer op een integrale manier naar vraagstukken. “Vanuit ons SLUISlab bekijken we welke vraagstukken nu in deze tijd op ons afkomen in de Sluisbuurt”, licht Marij toe. “Dat gaat van stedelijke ontwikkeling tot actieve betrokkenheid van burgers en ondernemers. SLUISlab is een living lab op Zeeburgereiland waarbinnen we studenten, onderzoekers, docenten, gemeente en partners die betrokken zijn bij de wijk en de stad, aan elkaar koppelen om oplossingen te bedenken voor die vraagstukken. Samen werken we aan sociale innovatie in een inclusieve en duurzame stad.”

Smaakmakers
Vooruitlopend op de verhuizing is Inholland dus nu al bezig om de wijk verder te helpen. “De oplossingen waar ze mee komen zijn echte smaakmakers: bijvoorbeeld het belevingsconcept SluisBox, een soort jukebox waarop je de collectieve muzieksmaak van de eilanders gezamenlijk kunt beluisteren in een park. Of Sluisdorp, een tijdelijke, verplaatsbare nederzetting met onder meer foodtrucks, een speeltuin, interactieve muur, podium en boekhoek. Ik heb ook goede ideeën gehoord met behulp waarvan een tijdelijke pontverbinding een sociale functie kan krijgen.”

Unieke kans
Samenwerking is dus het sleutelwoord voor de komende jaren, zowel tussen de verschillende opleidingen als met externe partners. Marij: “Voor onze hogeschool is de verhuizing een unieke kans om elkaar te vinden op die samenwerking. Dit prachtige cadeau stelt ons in staat om de volgende fase voor ons onderwijs en onderzoek in te richten, waardoor we ons kunnen committeren aan maatschappelijke vraagstukken. Zo bieden wij het onderwijs van de toekomst en dat gaat niet daar pas beginnen, maar dat zijn we nu allang aan het doen!”

In de bouwteamovereenkomst wordt het bouwteam geformaliseerd, bestaande uit Inholland, de architect en de aannemer. Gezamenlijk bekijkt dit bouwteam hoe het ontwerp van de nieuwbouw optimaal gerealiseerd kan worden. Dit is een standaard en belangrijk onderdeel van het bouwproces.

Campus aan het IJ
De gemeente Amsterdam ontwikkelt op Zeeburgereiland aan de IJ-oevers de nieuwe wijk Sluisbuurt. Hier komen 5500 woningen, scholen en voorzieningen, te beginnen met de nieuwbouw van Hogeschool Inholland, waarvoor architectenbureau cepezed inmiddels een ontwerp heeft gemaakt. Vrijwel alle opleidingen van Inholland Amsterdam en Diemen – op Mondzorgkunde en Verloskunde na – komen samen in één pand. Uiteindelijk studeren daar zo’n 7500 studenten, waarvan een deel ook nabij de hogeschool woont, want DUWO bouwt zelfstandige en groepswoningen voor jongeren en studenten. De Sluisbuurt wordt een plek waar studenten graag naartoe komen om samen te leren, te werken en elkaar te ontmoeten en inspireren: een Campus aan het IJ.

Duurzame verbinding: placemaking in de Sluisbuurt
Inholland grijpt deze verhuizing aan om een duurzame verbinding op te bouwen met de omgeving, de bewoners en plaatselijke ondernemers, en met elkaar de nieuwe buurt tot ontwikkeling te brengen. “Met onze studenten willen we de komende jaren deze nieuwe wijk langs het IJ geliefd, gewild en ‘happening’ maken. Daar zetten we ons, samen met bewoners, voor in!”, aldus Mieke van den Berg, lid College van Bestuur. Nu al werken studenten en onderzoekers vanuit het SLUISlab op het Zeeburgereiland in multidisciplinaire vraagstukken aan placemaking in de Sluisbuurt, samen met gemeente en bewoners. Het gaat hierbij om belevenisconcepten met een tijdelijk karakter, met als doel de openbare ruimte in de opbouwfase aantrekkelijk te maken.

Smart building, flexibel indeelbaar
Deze tijd, waarin mede door de coronapandemie het online onderwijs een enorme vlucht heeft genomen, vraagt om een onderwijsgebouw dat als ‘smart building’ naar behoefte flexibel indeelbaar is, met de inzet van technologie als belangrijke ondersteunende factor. In een inspirerende leeromgeving met alle faciliteiten die studenten goed kunnen gebruiken, is er ook ruimte voor het sociale aspect van studeren en het fysiek samenwerken: belangrijke voorwaarden voor studenten om hun opleiding met goed gevolg af te ronden. Het nieuwe onderwijsgebouw wordt daar volledig op ingericht: het grote atrium, de route door het gebouw en de ontmoetingsruimtes nodigen uit om met elkaar in gesprek te gaan. En zo bieden we een campus die aantrekkelijk is voor onderwijs, onderzoek en externe partners.

Publieke functie
Het onderwijsgebouw krijgt een centrale en deels ook publieke functie in de Sluisbuurt. Samen met bewoners en lokale bedrijven creëren we vanuit het Inholland-gebouw maar ook buiten in de wijk een fijne en activerende leer- en woonomgeving, die een rol van betekenis kan spelen voor Amsterdam en de regio.

Meer weten? Alle actuele informatie vind je op sharepoint Nieuwbouw Amsterdam.

“We wilden deze kick-off graag op het bouwterrein van de Sluisbuurt laten plaatsvinden”, legt Karel Koch, lablead van het SLUISlab, uit. Het terrein wordt door het ingenieursbureau van de gemeente Amsterdam en bouwbedrijf Dura Vermeer bouwrijp gemaakt. De komende tien jaar gaan zij zich gezamenlijk bezighouden met de ontwikkeling van deze nieuwe wijk. “Ze zijn op dit moment druk bezig met de voorbereiding voor de infrastructuur”, vertelt Karel. “Het bouwterrein is nog niet veilig genoeg, maar het is ons gelukt om toestemming te krijgen om pal ernaast, bij ‘Keet Zeeburgereiland’ onze kick-off-week te organiseren.”

Nautilus
“Het plan was om vanaf september 2020 met ons SLUISlab op een tijdelijke locatie te zitten in de Sluisbuurt”, gaat Karel door. “Er zou ook tijdelijke horeca komen, maar dat is nog even uitgesteld door de gemeente. Wel hebben we een plek gevonden in een pand in de naastgelegen Sportheldenbuurt: Nautilus. Vanaf nu zitten de onderzoekers van het SLUISlab daar elke donderdag, samen met CGI-leerregisseur Esther Bouw en haar studenten.”

Esther Bouw vult aan: “Buurtonderzoek en dingen uitproberen zijn belangrijk voor de CGI-studenten; om dat goed te kunnen doen wilden we zo graag het terrein op!” Esther begeleidt de komende twintig weken evenzoveel studenten in multidisciplinaire vraagstukken rondom ‘placemaking’ voor de Sluisbuurt. Het gaat hierbij om belevenisconcepten met een tijdelijk karakter, om de openbare ruimte aantrekkelijk te maken voor en met de buurtbewoners. CGI-studenten volgen uiteenlopende opleidingen aan verschillende vestigingen van Inholland. Deze lichting is afkomstig van Leisure & Events Management, Verpleegkunde, Facility Management, Tourism Management (Nederlands- en Engelstalig) en Creative Business (Nederlands- en Engelstalig).

‘Placemaking Picknick’
Tijdens de kick-off-week hebben de studenten onder begeleiding van beeldend kunstenaar Rob Voerman en industrieel ontwerper Davy Wouda een podium en festivalmeubilair ontworpen en gebouwd. Een mooie manier om met elkaar kennis te maken en gelijk al in teams samen te werken. Cris van Dijk, student Verpleegkunde, vertelt daarover: "Gewoon dóen, dat leerde ik tijdens de week. We zijn handiger dan gedacht! Door krachten te bundelen kun je met iets simpels iets moois neerzetten."

Op vrijdag werd het startsein voor het CGI-semester gegeven tijdens het programma ‘Placemaking Picknick’, waarbij de presentatie in handen was van Karel Koch en Noor Mohamed, student Leisure & Events Management.

Rondleiding op het bouwterrein
Een nieuwbouwquiz en een rondleiding op het bouwterrein vormden onderdeel van het programma. Merel de Boer en Myrthe Dortants van het Inholland-voorbereidingsteam nieuwbouw Amsterdam brachten de studenten in spelvorm onder meer bij dat het silhouet van de Sluisbuurt is geïnspireerd op de Canadese stad Vancouver.

Roelof Veen (omgevingsmanager) en Roy Belmer (directievoerder) van de gemeente Amsterdam legden tijdens de rondleiding uit dat op het terrein een laag zand is gestort die op sommige plekken 5 meter dik is. Deze zandlaag zorgt ervoor dat de onderliggende grond in de loop van de tijd door het gewicht inklinkt, waardoor er een stabiele bodem ligt die de infrastructuur kan dragen. Onder andere voor het fundament van gebouwen moet een deel van het aangebrachte zand weer worden afgegraven. Daardoor tekent de omtrek van het Inholland-gebouw zich al af en dat was duidelijk te zien!

Zichtbaar in de buurt
Kim Hagenaar, coördinator van het SLUISlab, blikt tevreden terug op het evenement: “Het mooie is dat we hier met het SLUISlab het nieuwbouwteam van de Inholland Service Organisatie, de CGI-studenten en docenten, collega’s van de onderzoeksgroep Creative Business én medewerkers van de gemeente Amsterdam aan elkaar koppelen. Zo brengen we placemaking, nieuwbouw en vernieuwing rond leren en onderzoeken bij elkaar. Ook in Nautilus gaan we nu aan de slag met studenten, onderzoekers, bewoners én partners uit het werkveld. Zo worden we letterlijk zichtbaar in de buurt en kunnen we makkelijker de mogelijkheden voor onze studenten verkennen. Gelukkig zie ik bij alle partijen veel flexibiliteit en vertrouwen: we gaan het gewoon dóen!”

Studenten die deelnamen aan de minors SLUISlab CGI, SLUISlab CGE en ULT-lab CGE, leverden de afgelopen weken prachtige duurzaam verbindende concepten op, bleek uit diverse online eindpresentaties. Een groot deel van de studententeams richtte zich op vraagstukken rondom de Sluisbuurt op Zeeburgereiland, waar Inholland Amsterdam/Diemen zich over een paar jaar vestigt.

Sociale functie
Een goede bereikbaarheid wordt bijvoorbeeld heel belangrijk voor zowel studenten en collega’s van Inholland alsook de buurtbewoners en bedrijven die zich in de nieuwe wijk gaan vestigen. Dat begint met een pont die een tijdelijke verbinding realiseert tussen het Oostelijk Havengebied en Zeeburgereiland. De gemeente Amsterdam is al druk bezig met het onderzoek naar mogelijkheden voor de aanleg van zo’n tijdelijke pontlijn en bijbehorende infrastructurele maatregelen en producten. Maar hoe mooi zou het zijn om de pont ook een sociale functie te geven? Om buurtbewoners met elkaar in contact te brengen? Daar hebben twee studententeams zich vanuit het SLUISlab over gebogen.

Team 1 bestaat uit Nancy, Celine, Annemieke, Linda, Daniela, Bodil en Volkan, afkomstig van de opleidingen Ad Facilitair Eventmanagement, Tourism Management, Creative Business (MEM) en Business IT & Management. Zij hebben een concept bedacht dat uit twee elementen is opgebouwd: een digibord op de pont, waarop je met behulp van je smartphone en een QR-code een oproep kunt plaatsen, en een interactieve plattegrond op de vloer van de pont.

Oproepen
Annemieke legt het concept uit: “Op zo’n digibord kun je allerlei soorten oproepen plaatsen. Denk aan een groep vrouwen die een zangclub wil oprichten en daar nog leden voor zoekt. Of een alleenstaande moeder die een oppas nodig heeft voor haar zoontje. Berichten zijn te plaatsen via je telefoon, maar alleen te lezen via het digibord, omdat we niet willen dat iedereen alleen maar op zijn telefoon zit te kijken.”

“Wij zoeken naar een langere verbinding tussen mensen dan alleen een gesprekje op de pont,” vult Celine aan. “Dat bereiken we dus met de oproepjes op het digibord. Als mensen daarop reageren en met elkaar in contact komen, ontstaat er een duurzame verbinding. Wij geven ze een klein zetje.”

Daarnaast is de groep – geïnspireerd door musea – op het idee gekomen om een interactieve plattegrond in de vloer van de pont te verwerken. “Je gaat op een stip staan voor meer informatie over datgene wat jij interessant vindt. Wat is er te doen op Zeeburgereiland? Welke restaurants zijn aanraders? Maar je ziet ook leuke weetjes over de buurt, of een stukje historie.”

Koffiepunten sparen
Nicole, Kylie, Jennifer, Sven, Benthe, Manon en Roni van team 2 komen eveneens met een digitaal platform in de vorm van een interactief scherm, maar toch heel anders uitgewerkt. ‘Smart Together’ biedt de mogelijkheid om in het midden van de pont, met behulp van gratis wifi en je eigen mobiele device, games en oud-Hollandse spelletjes te spelen met je medepassagiers. Maar je kunt ook koffiepunten sparen, de nieuwsbrief of hotspots van de buurt bekijken of meedoen aan buurtpeilingen. Roni en Benthe vertellen er meer over: “Ook zonder mobiele telefoon kun je op een analoge manier toch spellen spelen. En aan beide wallen zijn er koffietentjes, gerund door lokale ondernemers.” Op een speelse manier stimuleert het team dat passagiers hun lege koffiebeker keurig in de prullenbak werpen.

Peter Blummel, omgevingsmanager bij de gemeente Amsterdam, reageert enthousiast: “Erg leuk dat jullie van de pont een plek maken om koffie te drinken. Dat creëert een rustmomentje en brengt mensen inderdaad met elkaar in contact. En vanuit het platform kun je heel veel verschillende dingen doen. Zoiets als het sparen van koffiepunten: het zijn kleine dingen die bijdragen aan een fijne pontervaring.” Ook het digibord en de vloerplattegrond van team 1 vindt hij interessante ideeën: “In zo’n nieuwe wijk zijn veel mensen aan het ontdekken wie de andere bewoners zijn en waar ze elkaar bij kunnen helpen. En ik denk dat een vloerplattegrond wel een geschikte methode is om op de pont in gesprek te raken.”

Tijdelijke nederzetting
Hiernaast zijn er nog veel meer mooie belevenisconcepten ontwikkeld, die bijdragen aan de opbouw van een prettig en leefbaar Zeeburgereiland. Zoals SluisBox, een intergenerationele jukebox waarop je de collectieve muzieksmaak van de eilanders gezamenlijk kunt beluisteren in een park. En Sluisdorp, een tijdelijke, verplaatsbare nederzetting met muziek, foodtrucks, een speeltuin, games, een interactieve muur, markt, podium, kroeg, een boekhoek waar ook workshops gegeven worden en een sporthoek. Maar ook Waste = Food, een openbaar toegankelijke duurzaamheidsbeleving met ‘edutainment’ voor en door bewoners van Amsterdam-Noord, waarbij je elkaar leert hoe je voedsel recyclet. Dit laatstgenoemde concept is vanuit het Urban Leisure & Tourism Lab (ULT-lab) ontwikkeld.

Sharmilee Jayakkumaran, stedenbouwkundig ontwerper bij de gemeente Amsterdam, staat te popelen om een aantal ideeën te implementeren. “En wat ik nou ook zo fijn vind, is dat we gedurende dit proces veel van elkaar geleerd hebben. Dit onderwijsconcept is zo waardevol!”

Ter vervanging van een fysieke tour langs inspirerende samenwerkplekken van andere organisaties, organiseerde Merel samen met collega’s Myrthe Dortants (ISO), Karel Koch en Kim Hagenaar (SLUISlab) en studenten Maarten Mansveld en Femke Walsma een interactieve Teams-sessie voor ruim dertig collega’s van Inholland Amsterdam/Diemen. De komende tijd vinden er meer van dit soort inspiratietours plaats, in aanloop naar de nieuwbouw.

Wat past bij ons?
“We gaan keuzes maken”, legde Merel aan het begin van de bijeenkomst uit. “Wat voor leer- en werkomgeving hebben we nodig? Wat past bij ons? Functies, praktische zaken, wat je er kunt doen, maar ook sfeer. Voel ik me hier prettig, wil ik hier graag zijn? Beide aspecten pakken we mee vandaag, want dat zou je ook doen als je echt op tour zou gaan. Vandaag zoomen we in op ruimtes om samen te werken in het nieuwe gebouw. Plekken om geconcentreerd te werken, learning spaces en ontmoetingsplekken komen in volgende inspiratietours aan bod.”

Vervolgens namen Maarten en Femke het stokje over. Deze derdejaarsstudenten Facility Management hadden binnen de minor Creative Growth Initiative (CGI) de afgelopen maanden deze inspiratietour voorbereid, ondersteund door Merel en Karel. Tijdens de sessie legde Maarten drie foto’s van virtuele samenwerkplekken voor aan de deelnemers. Met behulp van de enquêtetool menti.com en hun smartphone konden ze een aantal vragen over deze werkplekken beantwoorden en zo hun mening geven. Na het doornemen van elke samenwerkplek, reflecteerde Femke samen met de deelnemers op hun antwoorden.

Vragen die de studenten aan de deelnemers stelden waren onder meer: zou je hier prettig kunnen samenwerken? Waarom wel/niet? Wat vind je van de sfeer? Welke functies zou je liever willen veranderen en waarom? Wat vind je van de stijl, het licht, het type plekken van deze ruimte? Welk soort geluid stel je je voor bij deze ruimte? Wat springt er positief uit voor jou? Wat zou je van de beelden mee willen nemen naar de nieuwe locatie? Wat zou je binnenkort willen realiseren in je huidige gebouw, als je de mogelijkheid hebt?

Grote gemene delers
Uiteraard liepen de antwoorden uiteen, maar toch waren er wel grote gemene delers te zien: de meeste collega’s hadden duidelijke voorkeuren voor warme kleuren en ruime daglichttoetreding, activerende werkplekken, veel ‘groen’, een informele sfeer, niet te veel prikkels of geluid, een goede mix van zit- en sta-plekken, flexibele indeling, variatie in meubilair en een afwisseling in ruimtes met open of juist intieme sfeer.

Monique Koelewijn, directeur Facilitaire Zaken en Vastgoed, gaf aan het eind van de tour aan dat de meeste voorkeuren van de deelnemers al in het basisontwerp van het gebouw zitten. “Mooi om te zien dat jullie die zaken vanuit de gebruikerskant ook belangrijk vinden. De verdere indeling en inrichting krijgen steeds meer vorm dankzij nog meer inspiratietours en inzichten die we het komende anderhalve jaar nog gaan opdoen met nieuwe onderwijsvormen. Dus ik heb het gevoel dat dat echt helemaal goed gaat komen!”

Goeie slaapplek
“Wat mij bijblijft is dat er een hoop humor en optimisme in de reacties zat”, blikt Maarten vlak na afloop terug. Het meest opvallend was waarschijnlijk 'ziet eruit als goeie slaapplek' toen we keken naar een intieme werkruimte voor kleine teams. Het verdiepende gesprek aan het einde van ieder beeld op basis van de reacties die waren gegeven, was erg waardevol.”

Hoe gaan ze nu verder met deze verzamelde reacties? “Deze virtuele tour was pas het begin. In de weken hierna gaan wij samen met het team de data die tijdens de tour zijn vergaard verder verwerken; er is namelijk nog van alles mogelijk in de daadwerkelijke inrichting van Inholland Amsterdam. De leukste opgave zal zijn om uit de vele verschillende reacties een eerlijke lijn te creëren en deze in de rest van het traject te borgen. Aan het einde van het hele traject moeten de aanwezigen zien dat ze bij de tour zijn gehoord.”

Snoeihard  innoveren
Merel en Maarten zijn samen tot een leuke conclusie gekomen: “Stiekem hebben we snoeihard zitten innoveren - een nieuw probleem vraagt om een nieuwe oplossing. Tijdens een pandemie je publiek digitaal prikkelen en succesvol mee laten denken over een huisvestingsconcept, is achteraf gezien een behoorlijke prestatie. Daar mogen we best trots op zijn!”

De opleiding Facility Management zocht een paar maanden geleden contact met de serviceorganisatie: “We zijn met facilitaire zaken in gesprek geraakt om te kijken of we experimenten kunnen doen waar we straks in de Sluisbuurt wat aan hebben”, vertelt Elze Reitsema, docent van de minor Workplace & Real Estate Management. “Ik zag het programma Creative Growth Initiative als voorbeeld – speciaal daarvoor is in Diemen een eigen ruimte ingericht voor projectmatig werken – maar ik wilde nog nét even een stapje verder gaan in het creëren van een eigen projectruimte voor onze studenten.”

Ontwerpvrijheid
Geen klassen meer, maar alle tachtig eerstejaarsstudenten in één leerlandschap, met docenten daar middenin, om hen elke dag indien nodig ondersteuning te bieden. Dat was het idee. “Voor zoveel studenten moet je inmiddels een hele vleugel uitbreken, haha!” Binnen de minor Workplace & Real Estate Management, waarin derdejaarsstudenten zich richten op huisvesting en ruimtegebruik, hebben acht teams een learning space ontworpen voor hun (toekomstige) medestudenten. Elk groepje kwam met een eigen oplossing. Elze: “De ruimte op de eerste verdieping (A1.18 en A1.20) was al aangewezen en we gaven ze ook wat randvoorwaarden mee, maar daarbinnen kregen ze volledige ontwerpvrijheid.”

Myrthe Dortants, die zich vanuit de serviceorganisatie bezighoudt met facilitaire zaken en huisvesting, is samen met Merel de Boer aangesloten als projectleider van de verbouwing van de twee voormalige leslokalen. “Ik heb echt bijzondere en creatieve ideeën voorbij zien komen. We hadden wel duidelijk een top 3 van beste ontwerpen, maar uiteindelijk hebben we uit alle acht voorstellen de leukste elementen gehaald, die eigenlijk ook het beste aansloten op het beeld dat wij zelf voor ogen hadden. We zijn nu de ideeën aan het finetunen, ook bijvoorbeeld om – zeker nu in deze coronatijd – te kijken welke audiovisuele middelen we erbij in kunnen zetten, zodat je een goede verbinding hebt met studenten thuis en dan zo ook samen kunt werken. Straks geven we er een klap op en dan gaan we deze zomer verbouwen en inrichten.”

Meeproeven
De focus ligt op eerstejaarsstudenten, zeker nu ons land voorlopig nog een anderhalvemetersamenleving blijft: er mogen in september maximaal 20-25 studenten tegelijk in de ruimte zijn. Myrthe: “Maar ook de ouderejaars moeten kunnen ‘meeproeven’ en zich uitgenodigd voelen om samen te werken. We doen dat door de lobby erbij te betrekken en andere werkplekken die er in de buurt liggen. Op die manier wordt de hele etage aantrekkelijk om te studeren. Het is ook mooi als je gelijk ziet: hier zit de opleiding Facility Management.” Elze vult aan: “Bovendien gaat de learning space niet op slot. Ik schat in dat er vrijwel altijd bezetting zal zijn. Het is verder nog een beetje koffiedik kijken hoe de ontwikkelingen de komende maanden zullen zijn. Ik vind het belangrijk om binding te krijgen met eerstejaarsstudenten. Die krijg je niet met een beeldscherm, daar geloof ik niet in. Daarom is het ook goed dat er relatief veel verblijftijd in Diemen voor eerstejaars wordt gereserveerd.”

Welke ontwerpideeën worden nu eigenlijk overgenomen voor de learning space? “We gaan bijvoorbeeld met zones werken die elk een eigen kleur krijgen”, legt Myrthe uit. “De ontspanningsplek wordt groen en de focusplek geel. Groepswerk vindt plaats in de blauwe zone. Die kleuren laten we terugkomen in meubilair en wanden. Daarnaast zorgen we voor veel diversiteit in meubilair: afwisseling in hoog en laag, projecttafels, treinzitbanken en een tribune voor presentaties. En er komt een kurkwand waarop je helemaal los kunt gaan door er van alles aan op te hangen en daardoor dingen makkelijk visueel te maken. Het moet echt als hun eigen ruimte gaan voelen.”

Nieuwbouw in de Sluisbuurt
“Ik zie een verschuiving in het ruimtegebruik”, geeft Elze aan. Om te kunnen focussen werk je thuis; ontmoeten en samenwerken doe je in het gebouw. Steeds vaker wordt een andere vlakverdeling in onderwijsgebouwen gehanteerd, met hellende vloeren en grote tribunes waar vaak ook nog zitjes op te vinden zijn.” Myrthe haakt daarop in: “In onze nieuwbouw in de Sluisbuurt zie je in de entreehal al een soort tribunevorm. Die gaat mee met de etages. Je kunt die tribunevorm gebruiken voor evenementen, maar ook om elkaar te ontmoeten en samen te werken. En er komen veel meer learning spaces naast theorielokalen. Daarom is het ook zo goed dat we er nu in Diemen al mee gaan werken.”

Elze: “We gaan ons onderwijs inrichten met praktijkvraagstukken. Het leuke is dat dit dus gelijk al zo’n praktijkvraagstuk was. En deze samenwerking tussen de FM-opleiding en FM-afdeling van Inholland is echt een win-win. We zijn elkaar de afgelopen periode ook op andere fronten gaan helpen. Er is bijvoorbeeld een groep studenten gedoken op coronamaatregelen in ons gebouw. Een goede ontwikkeling, vind ik zelf!”

Samen met Simone Groen-Roesink en enkele onderzoekscollega’s en docenten behoort Bjorn Bouwens, manager onderwijs & onderzoek Communicatie / Ad Crossmediale Communicatie, tot de drijvende krachten achter CGE. “Het klinkt gek”, zegt Bjorn, “maar eigenlijk kregen we een soort cadeau, juist omdat onze sector in deze moeilijke tijd om oplossingen vroeg voor een andere toekomst. Ons uitgangspunt was om studievertraging zoveel mogelijk te voorkomen en kwalitatief onderwijs te blijven verzorgen. En door het over een andere boeg te gooien, bieden we nu zelfs een rijkere leeromgeving voor studenten, omdat de vragen die we beantwoorden zo actueel zijn én we ook nog eens opleidingsoverstijgend en met onderzoeksgroepen en werkveldpartners samenwerken.”

Toerisme in het (post-)coronatijdperk
Om een voorbeeld te noemen: studenten werpen zich samen met lector Ko Koens, Lab Rdam en het Urban Leisure & Tourism Lab (ULT-lab) in Amsterdam op vraagstukken rondom toerisme in het (post-)coronatijdperk. Eind mei hebben twee studententeams van het ULT-lab in dat kader een hackathon georganiseerd, waarvan ze de uitkomsten hebben gepresenteerd tijdens de LIVECAST van ‘Fair Tourism #3: Reinvent Tourism’, het programma met Pakhuis de Zwijger. Maar de CGE-projecten kunnen ook gaan om crisiscommunicatie in ziekenhuizen, circulariteit in de creatieve industrie in Haarlem (Citylab Haarlem), placemaking in de Amsterdamse Sluisbuurt waar onze nieuwe pand komt, of de IJ-pont als podium voor gemeenschapsontwikkeling (SLUISlab).

Een vergelijkbare samenwerking bestond al in Creative Growth Initiative (CGI), waarin studenten van verschillende opleidingen met werkveldpartners gezamenlijk op zoek gaan naar oplossingen voor ‘wicked problems’, complexe vraagstukken. Simone: “We konden mooi gebruik maken van onze ervaringen van CGI, maar voor CGE was een andere structuur nodig. Samen met examen-, toets-, opleidingscommissies en andere betrokkenen hebben we de zeven opleidingsOERen die we hadden met elkaar vergeleken en vanuit onze gezamenlijkheid de samenwerking opgezocht.” Bjorn: “Er zitten grote gemene delers in: iedereen leert communiceren, ondernemen en projectmanagement. Natuurlijk met een kleuring vanuit het werkveld en daarmee de opleiding.”

CGE en CGI
CGE en CGI blijven naast elkaar bestaan. Gevraagd naar het verschil tussen beide, licht Simone toe: “Bij CGI gaat het om langlopende, ingewikkelde vraagstukken waarbij een groep eventueel ook dieper op een vraagstuk in zou kunnen gaan aan de hand van de resultaten van een andere groep. CGE bevat small tot medium size project-uitdagingen, meer kort-cyclisch en op te lossen binnen 15 tot 20 EC. In beide programma’s krijgen studenten de kans om ontwerpgericht te werken, zijn ze zelf verantwoordelijk voor hun leerdoelen en zoeken ze binnen de uitdaging naar een leerweg die daar het beste bij past.”

“Als je het mij vraagt, is dit nog maar het begin”, vindt Bjorn. “Ik hoop na de zomer studenten te verwelkomen die zeggen: ‘Hier kan ik het meeste leren; dit biedt mij meer dan een reguliere stage’.” Veel collega’s delen zijn enthousiasme: “We hadden al een tijdje de ambitie om dit te doen, maar het vraagt best veel om echt los te komen van je programma. Nu was de nood natuurlijk hoog en is het in een stroomversnelling gekomen. En het leuke is: studenten en docenten zijn superenthousiast om in deze multidisciplinaire lab-gemeenschappen met elkaar samen te werken. We kunnen eigenlijk niet meer terug.”

Denken in mogelijkheden
Corona zorgde voor de urgentie om te veranderen, maar de noodzaak was er al. Simone: “De buitenwereld laat zien dat de behoefte aan creativiteit en flexibiliteit groter wordt. Het zou niet goed zijn als wij daar niet in mee zouden gaan. Het is de nieuwe werkelijkheid. Daarom kan een stage bij ons in zo’n lab ook heel goed. Mensen zitten niet meer met elkaar op kantoor. Los van het feit dat we elkaar heel graag weer willen zien, moeten we toch ook denken in mogelijkheden. Het is goed als we onszelf wat minder vastzetten.” Bjorn vult aan: “Als we in deze bijzondere tijd onze studenten willen faciliteren, moeten we wel buiten het eigen curriculum alleen kijken. Dan is het in één keer een stuk makkelijker. Het is ook veel zichtbaarder geworden waarom we het doen.”

Ze hebben een netwerk gebouwd om het mogelijk te maken. Bjorn: “Volgend jaar gaan we doorontwikkelen, juist ook door andere mensen toe te voegen aan de community, waarbij wij alleen ondersteunend zijn om die beweging op gang krijgen en iedere keer stappen te kunnen maken.” Simone: “Docenten met interesse in onderwijsvernieuwing en onderzoekers kunnen hier met elkaar ontdekken. Je mag fouten maken, we bieden een veilige omgeving om het met elkaar te laten groeien. Er ontstaat nu al een soort olievlek, dat is een prachtige beweging. Mensen melden zichzelf aan: ‘Komt er een vervolg, ik wil graag meedenken!’ We hopen dat we dat kunnen vasthouden. Dat zou geweldig zijn, dan hebben we een groter doel bereikt dan we voor mogelijk hadden gehouden!”

Studenten Leisure & Events Management, Tourism Management, Facility Management, Creative Business en Communicatie bogen zich samen met een aantal internationale uitwisselingsstudenten over het vraagstuk. Waar de vorige CGI-groepen zich hadden beperkt tot het ontwerpen van een prototype voor een ‘future playground’, werd de opdracht nu breder getrokken: bedenk op bepaalde plekken in de Sluisbuurt een tijdelijke invulling – placemaking – voor een periode van tien jaar.

Laten leven en bruisen
Voor de ontwikkeling van de Sluisbuurt trekt de gemeente tien tot vijftien jaar uit. Hoe kun je zo’n nieuwe wijk in de tussentijd al laten leven en bruisen? Hoe breng je bewoners in beweging of in contact met elkaar? Wat kun je op cultureel gebied voor elkaar krijgen? Kortom: hoe maak je een wijk in de opbouwfase al aantrekkelijk om te wonen en te werken?

De studenten kwamen na twee periodes hard werken met uiteenlopende oplossingen, variërend van een klimtoren die in de top veel hoger aanvoelt dan een gebouw dat in meters een stuk dichter bij de wolken staat, tot een ‘geodesic dome’ (koepel met zelfdragende constructie) waarin studentenprojecten, maar ook evenementen en voorstellingen voor verschillende doelgroepen worden georganiseerd.

Vrijheid
CGI bestaat uit een individueel traject waarin de student zelfonderzoek doet én in de realisatie van een prototype voor de werkveldpartner. Dat laatste gebeurt in groepsverband. In het activerend keuzeonderwijs dat CGI biedt, krijgen de studenten alle vrijheid om de richting uit te gaan die ze zelf willen. En hoe gek het ook klinkt, daar hebben ze vaak best moeite mee. “In het begin was het lastig omdat we niet goed doorhadden wat er van ons werd verwacht. Normaal gesproken krijgen we een briefing met duidelijke richtlijnen. We vroegen aan onze leercoaches ‘wat is nu eigenlijk de bedoeling?’ Maar dat is nu juist waar CGI voor staat: zelf ontdekken en aanpassen”, vertelt Robin de Jong, studente Communicatie.

Leercoach John Tielman, docent bij Business Innovation: “Dit is een nieuw soort leren dat studenten soms nog niet goed kunnen plaatsen. Ze waren verbaasd over wat ze leerden door te experimenteren. Dachten sommigen vooraf, dat kan ik wel, dan bleken er soms pittige confrontaties nodig te zijn met hier en daar een traan, om te komen tot echte groei en een prachtig resultaat.” Zijn collega Esther Bouw, docent bij Leisure & Events Management, vult aan: “Wij wilden dat ze gewoon ergens begonnen, keuzes maakten.” Elke week gaven de studenten een presentatie aan elkaar. “Dat betekende ook dat ze soms moesten toegeven dat ’t niet lukte en behoefte hadden aan hulp van de hele groep.”

Feedback
“Presentatiesessies aan elkaar geven was heel fijn, je weet gelijk waar je staat, of je voor of achter ligt ten opzichte van de andere teams, bijvoorbeeld met je onderzoek dat je in de eerste fase doet”, aldus Stefan Stuijvenberg, student Tourism Management (NL). Ook gaven ze elkaar feedback. “Openheid naar elkaar toe is wel lastig, niet iedereen durft dat. Sommigen denken: wie ben ik om er iets van te zeggen, wat weet ik er nou eigenlijk van. Ik heb daar zelf gelukkig geen problemen mee. En ik probeer, als mijn medestudenten vastzitten, de juiste vragen te stellen zodat ze door kunnen.”

“De ‘learning journey’ staat centraal”, vertelt Esther. “Zo was er een groepje dat in eerste instantie een sportcomplex ontwikkelde dat véél te duur zou zijn. Bij de presentatie van het eerste concept zei de gemeente Amsterdam tegen ze: is het echt de bedoeling dat dit niet langer dan tien jaar staat? Dat was even slikken voor ze, want het betekende dat ze hun oorspronkelijke plan helemaal om moesten gooien. Het is dus echt ‘kill your darlings’; stoer om los te laten! Placemaking móet laagdrempelig én laag in de kosten zijn.

Oldtimers
Het team van Robin bedacht maar liefst twintig concepten. Uiteindelijk bleef er eentje over. “Wij bedachten: wat vinden wij als studenten leuk om te doen? Antwoord: met vrienden naar de film. Onze bioscoop is nét even anders: een drive-in, maar dan met vaste auto’s, echte oldtimers, gecombineerd met een leuke klassieker als film. Eigenlijk te duur voor placemaking, maar we hebben toch besloten om het te presenteren. De gemeente reageerde enthousiast. Ze nemen nu in overweging om deze bioscoop een permanente plek te geven in de Sluisbuurt.”

De jaarlijkse Communicatie Battle, een vierdejaars onderwijsprogramma van de opleiding Communicatie, is afgelopen maand van start gegaan. Diemense studenten zijn nu druk bezig met het ontwerp van een communicatieprototype voor het toekomstige pand van Inholland Amsterdam/Diemen in de Sluisbuurt. Bij de kick-off kwam Battle-opdrachtgever Job van Stralen, architect bij cepezed - het bureau dat Inholland Sluisbuurt ontwerpt - langs om de opdracht toe te lichten.

In 2022 verhuist onze Inholland-locatie Amsterdam/Diemen naar de Sluisbuurt op Zeeburgereiland in Amsterdam. We zien deze verhuizing als een kans om een duurzame verbinding met de omgeving, de bewoners en ondernemers van Sluisbuurt en Zeeburgereiland op te bouwen, en met elkaar de nieuwe buurt tot ontwikkeling te brengen.

Toekomstgericht onderwijs
In de Sluisbuurt willen we toekomstgericht onderwijs bieden, waarbij ontmoeten, onderzoeken en experimenteren centraal staan en er ruimte is voor creativiteit. Maar hoe ziet die manier van leren eruit, wat hebben studenten en docenten hiervoor nodig en hoe kunnen een onderwijsgebouw en de omgeving hierin faciliteren? Architectenbureau cepezed vraagt de Battle-studenten dit te onderzoeken en concepten te ontwikkelen die communicatie en samenwerking tussen alle betrokken stakeholders ondersteunen en versterken.

Aan de hand van het ontwerp dat cepezed heeft gemaakt voor het onderwijsgebouw, hebben de studenten de opdracht gekregen om met een communicatieprototype te komen dat mogelijk maakt dat onze nieuwe locatie een actief onderdeel wordt van de Sluisbuurt. Het is de bedoeling dat het prototype een dynamische verbinding realiseert tussen studenten, docenten, onderzoekers, bewoners en ondernemers; een verbinding die op haar beurt gericht is op de ontwikkeling van de wijk, de hogeschool en Campus aan het IJ. Het prototype bevat een fysieke of digitale ontmoetingsplek, een mogelijke programmering op die plek en informerende media-uitingen en communicatieplatforms.

Deze oplossingen rond ruimte, programmering en communicatie moeten op elkaar afgestemd zijn en gebaseerd zijn op een heldere visie op leren, onderzoeken en experimenteren in en met de buurt vanaf 2022. Een prachtkans voor de studenten om Inholland als kennispartner een toegevoegde waarde te geven in de nieuwe wijk!

Dé manier om de Sluisbuurt te verkennen is per fiets. Bij Crew22 huurde Karel vintage vouwfietsen voor alle deelnemers aan de safari. Hij had een mooie fietsroute bedacht vanaf het Cruquiuseiland via de Amsterdamsebrug en de Oranjesluizen langs de Sluisbuurt en dan door naar de Sportheldenbuurt, waar alle deelnemende collega’s een workshop kregen voorgeschoteld en de studenten een eigen programma volgden.

Docenten en teamleiders van verschillende opleidingen, maar ook stafcollega’s en ruim twintig studenten waren uitgenodigd om mee te fietsen. Allemaal zijn ze, elk vanuit een eigen invalshoek, geïnteresseerd in of actief betrokken bij de Sluisbuurt en Campus aan het IJ. Dit was een mooie gelegenheid om met elkaar kennis te maken en ideeën of ervaringen uit te wisselen. Karel: “Ik wilde ze ook laten rondkijken en ze alvast een gevoel geven bij de omgeving. Als je er zelf geweest bent en je een beeld hebt kunnen vormen, ga je je vanzelf meer verbonden voelen met deze buurt. Zo wordt het een stuk eenvoudiger om je te laten inspireren.”

Kenniskantine
Onderweg gaven de studenten, die vanuit verschillende opleidingen met elkaar en opdrachtgevers werken aan uitdagingen met betrekking tot de Sluisbuurt – in het kader van de multidisciplinaire module Creative Growth Initiative (CGI) – een presentatie over hun ‘placemaking’-activiteiten: hierbij is de opdracht om tijdelijk invulling te geven aan een nieuwe wijk en de aantrekkelijkheid van die wijk te vergroten. “We hebben gelijk wat lijntjes gelegd tussen CGI en de docenten die de Communicatie Battle organiseren, want zij houden zich met onderwerpen bezig die we aan elkaar kunnen verbinden”, aldus Karel. “En zo moeten we onderwijs en onderzoek ook meer vervlechten.” Bij de workshop borrelden veel mooie ideeën op. “De term ‘kenniskantine’ kwam bijvoorbeeld naar voren als mogelijke wijkfunctie voor het toekomstige Inholland-gebouw.”

Volgen er meer safari’s? “Ja, waarom niet? Ook anderen kunnen een safari organiseren. Verder lijkt het mij goed als wij op korte termijn daadwerkelijk in de buurt gaan zitten om wijkinitiatieven te ontplooien en daar onderzoek naar te doen. Bijvoorbeeld in de vorm van een urban living lab. Er gebeurt al veel vanuit Inholland voor de Sluisbuurt. En het zou zomaar kunnen dat we al in 2020 iets groters met elkaar kunnen starten!”

De afbeeldingen hierboven zijn een impressie van het voorlopige ontwerp

Campus aan het IJ
Na een welkomstwoord door collegelid Marcel Nollen, vertelt vestigingsdirecteur Marij Urlings hoe het allemaal begon. De fysieke verhuizing van Inholland Amsterdam en Diemen naar de Sluisbuurt werd later onze ‘reis naar Zeeburgereiland’. Maar eigenlijk ging het niet eens zozeer over die verhuizing, maar meer over wie wij zijn of willen zijn in de regio: een netwerk van living labs op de as van IJmuiden naar Almere, met ons onderwijsgebouw als levendig middelpunt. “Daarom praten we nu over Campus aan het IJ”, legt Marij Urlings uit. “Niet een fysieke campus, maar een vernieuwende vorm van onderwijs: we werken interdisciplinair aan complexe vraagstukken, samen met stakeholders uit de Metropoolregio Amsterdam. Als we onszelf met Campus aan het IJ positioneren en daarmee zichtbaarder maken, verstevigen we onze positie in de stad en regio.”

Hierna geeft Marij de aanwezigen een korte toelichting op de living labs: nu al actief zijn het Urban Leisure & Tourism Lab, de SAIL Academy en het Future Playgrounds Lab. Daarnaast zijn het Metropolitan Media Lab en de Urban Health Academy nog in oprichting.

Voorlopig ontwerp
Monique Koelewijn, directeur Facilitaire Zaken en Vastgoed, neemt het stokje over en stelt de architecten van cepezed voor. Ze licht toe dat er de afgelopen maanden gewerkt is aan een voorlopig ontwerp, in grote lijnen. Ze benadrukt dat het een concept is; het uiteindelijke ontwerp kan afwijken.

Duurzaam
Job van Stralen van cepezed showt impressies van het voorlopige ontwerp van het toekomstige gebouw. Wat gelijk opvalt, is het vele groen en het grote atrium, meer een soort inpandig ‘stadsplein’, dat geschikt is voor ontvangst. Er loopt een centrale route door het hele gebouw heen – met in het oog springende trappen en een aantrekkelijk perspectief – die het geheel overzichtelijk maar ook levendig maakt. Een deel van het gebouw bevat negen verdiepingen en wordt 40 meter hoog. Alle studielandschappen, collegezalen en werkplekken zijn ook bereikbaar via liften.

Het gebouw is compact, wat tot minder warmteverlies leidt. Sowieso wordt het pand duurzaam, want het is bijna energieneutraal dankzij zonnepanelen op het dak en in de gevels en waterneutraal door regenopvang op het dak. Er komt een groen dak en retentiedak en ook groen op de gevels. Op de derde verdieping komt een dakterras. Het pand krijgt een WKO (warmte-koudeopslag) en stadsverwarming, maar die wordt alleen als back-up gebruikt.

Gezond werkklimaat
Jobs collega Martin van Tooren vertelt meer over de indeling: veel zones zijn flexibel in te delen. Een gezond werkklimaat is heel belangrijk en daar is veel aandacht voor: een frisse uitstraling, goede akoestiek, hoogwaardig klimaatsysteem, veel daglicht, natuurlijke ventilatie, er wordt goed hoogte gecreëerd. En er komen sensoren in de plafonds, waarmee verlichting, het co2-gehalte en zonwering worden gemeten en geregeld.

Uit het verhaal van de architecten en Monique Koelewijn komt naar voren dat er 3000 mensen tegelijk aanwezig kunnen zijn in het gebouw. De zaal reageert bezorgd of dat niet te krap wordt. Monique legt uit dat deze voorgenomen capaciteit gebaseerd is op de meerjarenprognoses studentaantallen en demografische ontwikkeling.

Er komt een parkeerkelder met ruimte voor 70 auto’s en 500 fietsen.

Rolstoeltoegankelijk
De aanwezigen vragen aandacht voor de toegankelijkheid van en faciliteiten in het gebouw voor mensen met een lichamelijke beperking. In de plannen zijn alle vloeren en afdelingen rolstoeltoegankelijk. Ook worden alle bestaande richtlijnen gevolgd. Marcel Nollen zegt toe dat er met extra aandacht naar gekeken wordt in de hele ontwerpfase.

Publiek gebouw
Sommige collega’s zijn benieuwd naar de functie van het nieuwe schoolgebouw in de wijk. Monique Koelewijn legt uit dat we echt een publiek gebouw beogen te zijn. “We hebben ruimte op de begane grond voor verschillende 'plintfuncties' en willen in gesprek met de buurt en álle organisaties die ook buurtbewoners worden, om te kijken wat we voor elkaar kunnen betekenen. We zijn al met Rijkswaterstaat in gesprek gegaan (die nieuwbouw overweegt in de Sluisbuurt - red). Besproken is om waar mogelijk elkaars faciliteiten te gebruiken, elkaars parkeerplaatsen te delen op tijdstippen waarop we er zelf geen gebruik van maken, en kennis te delen.” De zaal reageert enthousiast op dit voornemen.

Jacqueline van Rennes, opleidingsmanager Mondzorgkunde, stelt voor dat we invloed proberen uit te oefenen op het bestemmingsplan, bijvoorbeeld met betrekking tot de komst van medische voorzieningen. “Waarom starten wij daar niet ons eigen (para)medisch centrum? Daar kan de buurt van profiteren.” Ze krijgt veel bijval.

Bereikbaarheid
De bereikbaarheid baart een aantal collega’s zorgen. Hoe mooi het gebouw ook wordt, als het slecht bereikbaar is, krijgen we geen nieuwe studenten. Monique licht toe dat de infrastructuur aangepakt wordt. De huidige tramlijn 26, die stopt op ongeveer 400 meter van het nieuwe gebouw, wordt komend jaar al verlengd en er komen twee nieuwe buslijnen. Verder is er al sprake van extra tramlijnen, maar die komen later dan onze verhuizing. Dat geldt ook voor de nieuwe fietsbrug. “Er komen 700 jongerenwoningen in de buurt van ons gebouw, waarvan er 500 beschikbaar worden gesteld voor studenten,” vult Monique aan.

De reacties van de aanwezige collega’s op het voorlopig ontwerp en de ideeën erachter zijn positief. Het is duidelijk merkbaar dat de verhuizing erg leeft bij de collega’s in Amsterdam en Diemen. Op meerdere momenten leggen collega’s de verbinding met Campus aan het IJ en de rol die het nieuwe gebouw daarin gaat spelen.

Planning nieuwbouw Inholland (onder voorbehoud)