Werken met Syrische vluchtelingen heeft goede kans van slagen. Dit signaleren onderzoekers van het HRM Lectoren Netwerk Nederland in het e-book ‘Syrische vluchtelingen aan het werk’ (zie downloads). Op maandag 24 september is het e-book gepresenteerd waarmee het onderzoeksproject officieel is afgesloten. Op de bijeenkomst in de Amsterdamse Bijlmerbajes kwamen vele geïnteresseerden af. Ook de pers had aandacht voor het onderwerp. Dagblad Trouw publiceerde zowel in haar off- als online editie een uitgebreid artikel.

Voor werkgevers kan het interessant zijn een Syrische vluchteling in dienst te nemen. Vanwege personeelstekort, omdat ze meer culturele diversiteit op de werkvloer willen, nieuwkomers een kans gunnen of vanuit maatschappelijk bewustzijn. Voor de integratie van Syrische medewerkers op de Nederlandse werkvloer is adequate begeleiding nodig. En intern draagvlak. In het e-boek geven onderzoekers van Windesheim, Inholland en De Haagse Hogeschool potentiële werkgevers praktische en realistische adviezen. Gebaseerd op casestudies bij organisaties die hen zijn voorgegaan.

Capaciteiten benutten
Syriërs vormen de grootste groep vluchtelingen in ons land. Het zijn veelal goed opgeleide mensen, want Syrië kende voor de oorlog uitbrak een goed functionerend schoolsysteem. In hun thuisland werkten ze als kok, leerkracht of hoogleraar. Capaciteiten die waardevol zijn voor de Nederlandse arbeidsmarkt. Als statushouders hebben ze het recht om te werken. En dat willen ze ook graag. Door te werken voelen ze zich nuttig en gerespecteerd. Bovendien bevordert het de inburgering. Een dagelijks werkritme biedt houvast, leidt de aandacht af van oorlogstrauma’s. Vanuit het COA, gemeenten en vluchtelingenwerk is veel aandacht voor begeleiding naar een baan of werkervaringsplek. Maar wat gebeurt er op de werkvloer, als een statushouder eenmaal werkt?

Beeldvorming
Om Syrische vluchtelingen zo optimaal mogelijk te laten functioneren, moeten werkgevers een goed beeld hebben van wat de inzet van Syrische werknemers concreet inhoudt. Hoe dat past binnen de organisatie. Daar voorziet het e-book in. Gebaseerd op een tiental casestudies vanuit het werkveld. “Ons onderzoek voorziet werkgevers van kennis om een goede afweging te maken, realistische verwachtingen te wekken. Met als doel Syrische vluchtelingen duurzaam aan het werk te houden”, vertelt lector Sjiera de Vries van hogeschool Windesheim.

Collegiale samenwerking
In het e-book is een casus van een groot bouwbedrijf opgenomen. De Syrische statushouder kreeg daar ondersteuning van zijn hele team, en van een jobcoach van het UAF. Door goed op te letten, merkten ze dat de statushouder beter een werkplek midden op de afdeling kon krijgen dan in een rustig hoekje. Daardoor kreeg hij meer contact en uitwisseling met de collega’s. Die zijn tevreden, zoals één van hen verwoordt: “Als je geen technische tekening kan lezen, heb je hier niet veel te zoeken. En dat kan hij. De tekening is de taal die je gebruikt. Zijn Nederlands is ook prima. Gewoon goed.”

Checklist
Het e-book start met een checklist: waar werkgevers rekening mee moeten houden als ze een Syrische vluchteling een baan of werkervaringsplek aanbieden. Zoals wet- en regelgeving, diplomering, inhoudelijke begeleiding, collegiale samenwerking, taalbarrières, bedrijfscultuur, trauma’s, inburgering en omgangsvormen. Ook zijn belemmerende en bevorderende factoren in kaart gebracht. Duidelijk is dat werkgevers niet te lichtzinnig moeten denken over de arbeidsinzet van Syrische vluchtelingen. Dat vergt een inspanning, niet alleen in de eerste dagen maar voor een langere periode. Een investering waar ze ook iets voor terugkrijgen; goed geschoolde en gemotiveerde arbeidskrachten.

Partners
Het onderzoeksproject en e-boek ‘Syrische vluchtelingen aan het werk’ is een initiatief van het HRM Lectoren Netwerk Nederland en mede mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van Instituut Gak. Het project is uitgevoerd door Machteld de Jong onderzoeker van de onderzoekslijn HRM en Persoonlijk Ondernemerschap en lector Diversiteitsvraagstukken en Petra Biemans, lector HRM en Persoonlijk Ondernemerschap van Inholland, Ellen Sjoer en Karijn Nijhoff, lector en onderzoeker van het lectoraat Duurzame Talentontwikkeling van De Haagse Hogeschool en Sjiera de Vries en Dia Wilbrink, lector en onderzoeker van het lectoraat Sociale Innovatie van hogeschool Windesheim.

Met het e-book ‘Syrische vluchtelingen aan het werk’ is een groot en langjarig onderzoeksproject ten einde gekomen. Doel van het project was het ontwikkelen van kennis en instrumenten voor werkgevers die Syrische vluchtelingen aan de slag willen helpen. “Het onderzoeksproject is een samenwerking tussen Windesheim, de Haagse Hogeschool en Hogeschool Inholland. Samen hebben we anderhalf jaar lang aan het project gewerkt. En het resultaat mag er zijn!”, aldus lector HRM en Persoonlijk Ondernemerschap Petra Biemans, die samen met Machteld de Jong vanuit Inholland bij het project betrokken was.

Petra Biemans was voorzitter van de begeleidingscommissie van het project, had een coördinerende rol en schrijft nu aan het eind ook mee aan de verantwoordingsrapportage. “Vanuit mijn onderzoekslijn was Machteld de Jong betrokken als associate lector/onderzoeker. Zij is inmiddels lector Diversiteitsvraagstukken bij Inholland.” Het project is een initiatief van het HRM Lectoren Netwerk Nederland en is mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van Instituut Gak. “Al met al een mooie coproductie.”

Syrische vluchtelingen
In de afgelopen periode heeft een groot aantal mensen een veilig heenkomen gezocht in Nederland, waaronder veel vluchtelingen uit Syrië. Verschillende organisaties zetten zich in om deze vluchtelingen te helpen om een passende werkplek te vinden. Er is al veel aandacht voor het in dienst nemen van Syrische vluchtelingen, maar nog weinig over het aan het werk houden. Hoe blijven zij duurzaam inzetbaar? Om dit te onderzoeken, is gezocht naar factoren die helpen en hinderen bij het duurzaam aan het werk houden van Syrische vluchtelingen. Met literatuurstudies, een leernetwerk en het uitvoeren van casestudies bij organisaties waar vluchtelingen aan het werk zijn, is veel kennis opgedaan. “Ook hebben we met een groot aantal Syrische statushouders gesproken, waardoor een rijkdom aan relevante informatie is opgehaald”, licht Machteld de Jong het onderzoek toe.

Producten
De opgedane kennis willen de onderzoekers zo breed mogelijk delen. Daarom zijn er drie producten ontwikkeld, die gratis te downloaden zijn:

• E-book 'Syrische vluchtelingen aan het werk': Dit boek biedt werkgevers die een Syrische vluchteling aan willen nemen, of dat al gedaan hebben, antwoorden op de vragen die vaak gesteld worden.

• Brochure 'Syrische vluchtelingen aan het werk': In deze brochure worden de belangrijkste bevindingen van het onderzoek samengevat.

• Eindrapportage 'Syrische vluchtelingen aan het werk' (eind september verwacht): In deze rapportage wordt het onderzoek dat ten grondslag ligt aan het e-book beschreven. In de rapportage is ook een verslag opgenomen van het literatuuronderzoek dat is uitgevoerd voor het e-book.

Daarnaast vindt 's middags 24 september een afrondingsbijeenkomst plaats. Leden van het leernetwerk, de begeleidingscommissie en anderen die bij het onderzoek betrokken zijn geweest, gaan met elkaar in gesprek over de resultaten. Petra Biemans: “Centraal staat dan de vraag hoe we het werken aan duurzaam werk voor vluchtelingen bij meer mensen onder de aandacht kunnen brengen en hoe we het e-book en onze bevindingen zo breed mogelijk kunnen verspreiden. Mocht je deze bijeenkomst willen bijwonen, ken je iemand die geïnteresseerd is in het onderwerp of heb je nu al suggesties, dan horen we dat graag." Mailen kan naar: machteld.dejong@inholland.nl of petra.biemans@inholland.nl.