Impact vanuit het lab
Hoe student John bijdraagt aan kankeronderzoek
“Je werkt aan iets dat écht verschil maakt.” Voor John, student Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek (BML) aan Inholland, was zijn afstudeerstage bij Self-screen meer dan een leerervaring. Het was een kans om bij te dragen aan een innovatie die de drempel verlaagt voor vrouwen om zich te laten testen op baarmoederhalskanker. "Je draagt bij aan een groter doel, en dat voelt goed.”
Onderzoek met impact
Self-screen is een spin-off van het Amsterdam University medisch centrum en ontwikkelt testen voor het vroegtijdig opsporen van kankers die veroorzaakt worden door het HPV-virus. Wat hun aanpak bijzonder maakt? Vrouwen kunnen zelf thuis een monster afnemen, zonder bezoek aan de huisarts. “Dat verlaagt de drempel enorm,” legt John uit. Baarmoederhalskanker is een van de meest voorkomende kankers veroorzaakt door het virus. Maar wanneer je er op tijd bij bent, is het goed te behandelen. John: “De standaard HPV-test kijkt naar de aanwezigheid van het virus zelf, wij werken nu aan een vervolg PCR-test om te zien of er al voorstadia van kanker aanwezig zijn.”
Dit is volgens John niet alleen belangrijk om kanker op tijd te kunnen behandelen, maar ook overbehandeling te voorkomen. “In 80% van de gevallen wordt het HPV-virus door het eigen lichaam opgeruimd en in 20% van de gevallen veroorzaakt het virus ‘slechte’ cellen, maar ook die worden vaak door het immuunsysteem opgeruimd, daar is het lichaam heel goed in.” In maar 1-5% van alle HPV infecties moet het voorloperstadium van de kanker door een dokter behandeld worden. Wanneer je het behandelt terwijl dit eigenlijk (nog) niet nodig is, kan dit voor vrouwen problemen opleveren bij bijvoorbeeld zwangerschappen of bevallingen.
Een test verbeteren die er al is
John kreeg de opdracht om de bestaande PCR-test gevoeliger te maken, zodat deze in bevolkingsonderzoek, klinieken en ziekenhuizen ingezet kan worden. “Ik mocht echt zelf dingen uitproberen en meedenken. Dat gaf veel vrijheid.” Hij werkte met celmateriaal uit ziekenhuizen en gekweekte cellen. “Soms wist ik van tevoren: deze cellen moeten iets laten zien. Dan kon ik testen of mijn methode dat ook echt oppikte.” En dat lukte. “Er waren momenten dat mijn test iets vond wat de oude test niet zag. Dat zijn echte yes-momenten.”
Naast dat een zelfafname test de drempel voor baarmoederhalskankeronderzoek verlaagt, is het ook goedkoper dan een onderzoek bij de dokter. De laboratorium test die John ontwikkelde die op de zelfafname uitgevoerd wordt, is ook objectief in tegenstelling tot de nu gebruikte methode. John: “De ene dokter kan soms dingen anders beoordelen dan de ander. Nu heb je één maatstaf voor alle vrouwen en weet je duidelijk: hier moeten we wel óf niet iets mee.”
Uiteindelijk leverde hij een geoptimaliseerde test op, inclusief rapport en presentatie. Nu onderzoekt Self-screen of de methode geschikt is voor grootschalige toepassing. “Er komt veel bij kijken: betrouwbaarheid, veiligheid, reproduceerbaarheid. Maar de basis ligt er.”
Uitdagingen horen erbij
Natuurlijk ging niet alles vanzelf. “Mijn stage begon met een methode die op papier goed leek, maar in de praktijk niet werkte. Dat was frustrerend.” Maar juist die tegenslagen leerden hem veel. “Je leert fouten maken, oplossingen zoeken, en vooral: doorzetten.” De begeleiding van zijn collega's hielp hem hierbij. “Door vragen te stellen konden ze mij precies helpen op de punten waar ik niet uitkwam, dat was echt fijn.”
Waardevolle bijdrage
John liep een jaar lang stage bij Self-screen, waarvan hij 50% van zijn tijd doorbracht op het lab. De andere tijd besteedde hij aan literatuuronderzoek, lezingen en meetings. “In de bioresearch is het soms moeilijk te bedenken waar je nu aan bijdraagt of kijk je naar een heel klein onderdeel van een proces. Tijdens mijn stageonderzoek werkte ik aan iets concreets, iets tastbaars. Dat maakte het extra tof.”
Ook was John blij met de keuze voor Self-screen. “Het is mooi als je je kan vinden in de doelen van een bedrijf. Deze vorm van kanker is zo goed te voorkomen of behandelen als je er op tijd bij bent. Het geeft een goed gevoel om daaraan bij te dragen.”
BML als basis
Dat je met de opleiding Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek veel kanten op kan, bewijst John. Na het behalen van zijn diploma bij Inholland, start hij aan een nieuw avontuur: een studie Diergeneeskunde in Gent. “Ik heb altijd al veearts willen worden en met deze studie ben ik daar weer een stap dichterbij gekomen. Maar als dat niet lukt, kom ik gewoon terug en ga ik weer in het lab aan de slag.”
John blikt positief terug op zijn tijd bij Inholland.“De docenten zijn betrokken en je krijgt veel praktijkervaring.” Hij raadt de opleiding aan voor iedereen die houdt van biologie én van werken met je handen. “Het is een mooie mix van theorie en praktijk. Je zit niet alleen achter een bureau, maar staat ook echt in het lab.”
Wil jij ook bijdragen aan innovaties die ertoe doen? Ontdek de opleiding Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek bij Inholland en wie weet sta jij straks ook in het lab met een eigen project dat impact maakt.