‘Met behulp van praktische tools van onderop het systeem veranderen’

Rosa Groen heeft haar naam mee. Als nieuwe associate lector Sociale Innovatie en Duurzaamheidstransities houdt zij zich bezig met groene transities en dan vooral de sociale kant daarvan. Ze loopt warm voor thema's als rechtvaardige energietransitie, het herstel van stedelijke biodiversiteit met behulp van jongeren- en burgerparticipatie en het lesgeven over en voor duurzame ontwikkeling (klimaateducatie). “Alleen met behulp van bottom-up initiatieven kunnen we handen en voeten geven aan rechtvaardig klimaatbeleid.”

Rosa houdt niet van stil zitten. Na haar studie geschiedenis vertrok ze naar Spanje, werd er correspondent, studeerde in Nederland door voor journalist, schreef voor verschillende kranten, besloot daarna les te geven en onderzoek te doen bij De Haagse Hogeschool, waar ze de ruimte kreeg om aan de Universiteit Leiden in deeltijd te promoveren op de relatie tussen internationale organisaties en gaststeden, werd één dag voor de verdediging van haar proefschrift uitgeroepen tot Duurzame Docent Hoger Onderwijs van het jaar, schrijft boeken en combineert sinds november vorig jaar twee functies: senior onderzoeker aan De Haagse Hogeschool én associate lector Sociale Innovatie en Duurzaamheidstransities.

Natuurlijk Sociaal Contract
Rosa voelt zich thuis bij Inholland. De transitie naar een duurzame, veerkrachtige samenleving als profilerend thema van onze hogeschool is haar op het lijf geschreven. Haar interesse in een functie als associate lector werd gewekt toen ze het boek Towards a Natural Social Contract las, een pleidooi van lector Patrick Huntjens voor een samenleving die humaner en eerlijker is, en minder destructief voor mens en natuur. “Ik was het ontzettend eens met wat hij schreef. Toen er vervolgens een kans bestond om bij zijn lectoraat te komen werken, ben ik daar vol voor gegaan.”

Systeemtransitie in gang zetten
Waar gaat Rosa zich bij het lectoraat precies voor inzetten? “De wereld heeft te maken met een combinatie van crises: klimaatverandering, onrecht, ongelijkheid en afnemende biodiversiteit, om er enkele te noemen. De oorzaken daarvan liggen diep, in de manier waarop we de samenleving en economie hebben ingericht. Met behulp van praktische tools willen we van onderop en van bovenaf het systeem veranderen.” Rosa richt zich daarbij specifiek op thema’s als rechtvaardig klimaatbeleid, klimaateducatie en jongeren- en burgerparticipatie in biodiversiteitsherstel en energietransitie.

Planetair Gezondheidskompas
Een van de projecten waaraan Rosa bij Inholland werkt gaat over ‘planetaire gezondheid’.   ”Concreet gaat dit over het integreren van planetaire gezondheid in beleidsvorming: hoe houd je op uiteenlopende beleidsterreinen rekening met planetaire grenzen rond onder meer biodiversiteit, klimaatverandering en verontreiniging. Denk aan onderzoek naar het verlagen van CO₂-uistoot bij de ontwikkeling van medicijnen of naar uitbraken van nieuwe ziekten die door muggen worden overgedragen als de aarde verder opwarmt. Hier maken we een Planetair Gezondheidskompas voor.”

Praktische tool voor beleidsmakers
Met partners van de Wageningen Universiteit, de Universiteit van Amsterdam, het Erasmus MC, RIVM, Waag Futurelab en lokale GGD’s zal het Planetaire Gezondheidskompas worden ontwikkeld om zo de impact van beleid rondom planetaire gezondheid te vergroten. Groen: “Het wordt een praktische tool voor beleidsmakers om rekening te houden met complexe wisselwerkingen tussen de gezondheid van mensen, dieren en de planeet.”

Master Duurzaamheidstransities
Rosa staat ook nog steeds met een been in het onderwijs. Ze wil een rolmodel zijn voor studenten. “Als eindredacteur heb ik samen met Aniek Draaisma van De Haagse Hogeschool het studieboek Duurzaam Onderwijs. Eerlijk, inclusief, hoopvol geredigeerd voor (toekomstige) tweedegraadsdocenten om leerlingen mee te nemen in de transitie naar een eerlijke, inclusieve en duurzame samenleving.” Daarnaast is Rosa betrokken bij de gloednieuwe master Duurzaamheidstransities die vanaf september van start gaat dankzij de samenwerking van drie hogescholen: Inholland, de Hogeschool van Amsterdam en Hanze Hogeschool. “Ik ga colleges geven en vanuit onderzoeksprojecten casussen onderzoeken samen met studenten. Hoe kunnen restaurants bijvoorbeeld van het gas af, welke interventies voor gedragsverandering vanuit de overheid zijn daarvoor nodig? Of denk aan de verschillende transities naar een meer biodiverse stad die gaande zijn in Amsterdam.”

Jongeren betrekken
Het is volgens Rosa belangrijk om studenten volop te betrekken in de transitie naar een duurzame en rechtvaardige samenleving. “Jongeren worden te weinig serieus genomen, terwijl je ze juist actief moet betrekken bij de vraagstukken waar zij later als professionals mee te maken krijgen. Daarbij gaat het om studenten van uiteenlopende opleidingen: van techniek tot het sociale domein. Alleen met een inter- en transdisciplinaire aanpak maken we vooruitgang met duurzaamheidstransities.”