“We willen continu van en met elkaar blijven leren”
Kick-off Stevig Staan in het Basisonderwijs
Veel startende leerkrachten verlaten het onderwijs binnen enkele jaren. Met het onderzoeksproject Stevig Staan in het Basisonderwijs, dat op woensdag 9 september van start ging, willen Hogeschool Inholland, Hogeschool Leiden en onderwijsregio HAK beter begrijpen wat deze leerkrachten nodig hebben om met vertrouwen en plezier voor de klas te blijven staan. "We willen kwaliteiten binnen de onderwijsregio verbinden en vergroten, zodat we continu van en met elkaar kunnen blijven leren," zegt Mascha Enthoven, lector van het Lectoraat De Pedagogische Opdracht.
Juist in die eerste jaren ligt volgens Mascha een belangrijke opgave voor scholen, lerarenopleidingen en onderwijsregio's. “We zien dat er al veel aanbod is voor startende leerkrachten, bijvoorbeeld rond klassenmanagement en oudergesprekken. Tegelijkertijd is dat aanbod vaak versnipperd. Daarnaast gaat het behouden van starters niet alleen over vaardigheden. Ook de cultuur van een school en de manier waarop een team nieuwe collega's ontvangt, zijn van grote invloed.”
Wat hebben starters nodig?
Het onderzoek richt zich op de eerste vijf jaar na de pabo, de zogenoemde inductiefase. In deze periode onderzoeken de partners hoe ondersteuning beter kan aansluiten op de dagelijkse praktijk van startende leerkrachten én op de momenten waarop zij die ondersteuning nodig hebben.
"Het doel is om beter te begrijpen wat starters nodig hebben voor een stevig professioneel houvast," legt Mascha uit. “Dat helpt hen om met meer vertrouwen te handelen, keuzes te verantwoorden en met plezier in het onderwijs te blijven werken.”
Dicht bij de praktijk
Een belangrijk uitgangspunt van ‘Stevig Staan’ is dat het onderzoek samen met het werkveld wordt uitgevoerd. In gesprekken met leerkrachten, schoolleiders, schoolopleiders, lerarenopleiders, bestuurders en studenten is verkend waar starters in de praktijk tegenaan lopen.
Vervolgens wordt het onderzoek stapsgewijs verder ontwikkeld op pilotscholen van verschillende schoolbesturen binnen onderwijsregio HAK. Daarbij delen startende leerkrachten ervaringen uit hun dagelijkse praktijk. Samen wordt onderzocht welke ondersteuning juist op die momenten helpend is. "Zo zorgen we ervoor dat begeleiding aansluit bij de vragen die daadwerkelijk leven op de werkvloer," zegt Mascha.
Samen kennis ontwikkelen
Het onderzoek versterkt tegelijkertijd de samenwerking binnen onderwijsregio HAK. Schoolbesturen, schoolleiders, schoolopleiders, lerarenopleiders en onderzoekers brengen hun expertise samen en ontwikkelen gezamenlijk kennis en werkwijzen voor de begeleiding van startende leerkrachten.
Volgens Mascha is dat een belangrijk onderdeel van de bredere ambitie van het project. “We willen kwaliteiten binnen de onderwijsregio verbinden en vergroten, zodat we continu van en met elkaar kunnen blijven leren. Zo kunnen we startende en ervaren leerkrachten met bachelor-, master- en academische opleidingen werven en behouden en hen blijven uitdagen om met plezier en welzijn goed onderwijs aan leerlingen te verzorgen.”
Concrete bouwstenen voor scholen
De komende jaren levert het onderzoek inzichten op in de momenten waarop beginnende leerkrachten ondersteuning nodig hebben, de aansluiting tussen bestaand aanbod en de praktijkbehoefte, de rol van schoolcultuur en kansen om ondersteuning beter op het juiste moment aan te bieden.
Deze inzichten worden vertaald naar concrete bouwstenen waarmee scholen en besturen de begeleiding van startende leerkrachten verder kunnen versterken. Daarmee draagt het project niet alleen bij aan de ondersteuning van starters, maar ook aan een sterkere samenwerking binnen onderwijsregio HAK. Zo draagt het project bij aan een goede start van leerkrachten en aan hun ontwikkeling binnen het onderwijs.