Lectorale rede Jelle Tichelaar op donderdag 3 oktober - Meld je aan!
'Met duurzame medicatieveiligheid houden we rekening met milieu, vergrijzing en personeelstekorten'
Als student geneeskunde had hij moeite met de theoretische benadering van zijn studie. Die ervaring gebruikt hij nu om de praktijk juist wel te integreren in zijn onderwijs en onderzoek. Bijvoorbeeld in de door hem opgezette studentenpoli’s. Op donderdag 3 oktober spreekt Jelle Tichelaar, bijzonder lector Interprofessionele Samenwerking & Medicatieveiligheid, zijn lectorale rede uit tijdens een festival dat in het teken staat van duurzaamheid. Want duurzaamheid en medicatieveiligheid vormen de focus van zijn praktijkgericht onderzoekswerk bij Inholland.
“Vier jaar lang begrippen en feiten stampen zonder te weten waarom ik die theorie moest leren”, zo vat Jelle zijn frustratie samen toen hij ruim twintig jaar geleden Geneeskunde studeerde. “De link met patiënten of patiëntenzorg werd in die tijd niet gelegd. Pas daarna, tijdens de coschappen, kon de theorie eindelijk toegepast worden. In 2013, als docent farmacotherapie, besloot ik het onderwijs anders aan te pakken. Samen met twee studenten zetten wij als sectie Farmacotherapie een studentenpoli op om medicatiereviews te doen voor echte patiënten.”
Unieke studentenpoli’s
Helemaal nieuw waren studentenpoli’s niet. “Je had ze al in de Verenigde Staten voor arme, onverzekerde patiënten. Maar onze studentenpoli’s zijn voor mensen met een zorgverzekering, omdat het probleem van onverzekerde patiënten in Nederland veel minder groot is dan in de VS. Onder verantwoordelijkheid van de betrokken afdeling van het Amsterdam UMC en onder supervisie van docenten als ik, moeten studenten dus minimaal dezelfde kwaliteit leveren als volwaardige specialistische praktijken. En uit onderzoek onder patiënten blijkt dat de poli’s zeer goed worden gewaardeerd. Studenten nemen de tijd om zich op medicatieveiligheid te concentreren.”
Studentenpoli’s bieden praktijkgericht onderwijs waarmee we én professionals beter opleiden én minder docenten hoeven in te zetten én minder zorgprofessionals.
Interprofessioneel samenwerken
Onder de studentenpoli’s zijn er ook die interprofessioneel samenwerken. Zo is er een poli waarin studenten geneeskunde, farmacie en studenten van de Inholland-masters Advanced Nursing Practice en Physician Assistant hun expertises delen en samen leren. “Ik was altijd sceptisch over interprofessioneel onderwijs, omdat het geen meerwaarde heeft als het gebaseerd is op eenvoudige, theoretische casussen. Het wordt daardoor ook geen leuk en goed onderwijs.”
Maar bij de studentenpoli’s is dat anders, benadrukt Jelle. “Daar is geregeld sprake van patiënten met een multiproblematiek waarbij verschillende perspectieven en expertises nodig zijn. Zo zijn verpleegkundig specialisten en PA’s bij het voorschrijven van geneesmiddelen gewend te redeneren vanuit het welzijn van de patiënt, terwijl geneeskundigen meer gericht zijn op bijvoorbeeld de effectiviteit van medicatie.”
Duurzame medicatieveiligheid
Daarmee kan interprofessioneel samenwerken leiden tot een grotere medicatieveiligheid: wat is de effectiviteit van een bepaald geneesmiddel, wat zijn de kosten, welke bijwerkingen heeft het en wat doet dit alles met de gezondheid en kwaliteit van leven van een patiënt? Maar daar blijft het wat Jelle betreft niet bij. “Het gaat in mijn lectoraat om duurzame medicatieveiligheid. Dit betekent onder meer groen voorschrijven: hoe kun je bij de keuze uit geneesmiddelen rekening houden met het effect op het milieu?”
Studentenpoli’s als duurzame oplossing
“Duurzaamheid heeft ook te maken met de vraag hoe we zorgprofessionals opleiden die klaar zijn voor de uitdagingen van vandaag en morgen, zoals de vergrijzing en personeelstekorten”, zegt Jelle. “Studentenpoli’s bieden nu al een oplossing: het is praktijkgericht onderwijs waarmee we én professionals beter opleiden én minder docenten hoeven in te zetten én minder zorgprofessionals, omdat de poli’s zelf een deel van de zorg uit handen nemen.”
Ik merk een enorm enthousiasme bij Inholland over de projecten die ik doe. Ik voel me als bijzonder lector ook echt bijzonder.
Onderzoeksprojecten
Jelle geeft nu al invulling aan duurzame medicatieveiligheid. Zo leidt hij samen met arts-docent en -onderzoeker Joost Piët van Amsterdam UMC het driejarig Europese project Planetary Health Education in Prescribing (PlanED Prescribing). Daarnaast wil hij aan de hand van medicatiereviews van studentenpoli’s onderzoeken wat interprofessioneel leren in de farmacotherapie extra oplevert ten opzichte van monoprofessioneel leren. En omdat Jelle met meerdere beroepsgroepen werkt, wil hij nagaan of en hoe therapeutisch redeneren verschilt per beroepsgroep. Ook richt hij zich op professionalisering van hbo-docenten farmacotherapie in heel Nederland.
Feestelijke lectorale rede
Wat Jelles plannen precies zijn? Op donderdag 3 oktober doet hij zijn verhaal in Pllek. “Behalve dat ik hier graag kom, past het duurzame karakter van dit Amsterdamse restaurant bij de inhoud van mijn lectoraat. Er is ruimte om uit te pakken met een festival. Want naast mijn rede wordt er een debat gevoerd met het publiek en met een panel kopstukken uit de wereld van medicatieveiligheid. Na afloop is er een borrel en een feestje. Want mijn inauguratie als bijzonder lector is een feest waard. Hoewel ik als gastdocent al 15 jaar verbonden ben bij Inholland, ben ik nu meer dan ooit onderdeel van de organisatie. Ik merk een enorm enthousiasme bij Inholland over de onderzoeksprojecten die ik doe. Ik voel me als bijzonder lector ook echt bijzonder.”
Meld je aan voor het festival rond de inauguratie van Jelle
Het evenement vindt plaats op donderdag 3 oktober vanaf 13.30 uur in Pllek, het ‘grootste groene restaurant van Amsterdam’. Meld je aan.