Mild cognitive impairment and pre-frailty show distinct plasma multi-omic signatures: a cross-sectional study
Auteurs
Lectoraat
Soort object
Artikel
Datum
2026
Samenvatting
Kwetsbaarheid en cognitieve stoornissen komen vaak samen voor bij ouderen. Het is nog onduidelijk of deze overlap een weerspiegeling is van gedeelde onderliggende biologische mechanismen of van parallelle, maar verschillende ziekteprocessen. Met meerdere omics-technieken op bloedplasma hebben we een relatief gezonde populatie ouderen met gedeeltelijk overlappende pre-kwetsbaarheid en milde cognitieve stoornis (MCI) geanalyseerd. In totaal werden 50 thuiswonende ouderen (79,9 ± 0,5 jaar) gerekruteerd, bestaande uit 29 fitte personen (14 vrouwen, 15 mannen) en 21 pre-kwetsbare personen (9 vrouwen, 12 mannen). Pre-kwetsbare personen scoorden significant lager op de MoCA-test en de MemTrax-nauwkeurigheid, wat wijst op slechtere cognitieve prestaties. Eiwitanalyse (proteomics) identificeerde 21 biomarkers geassocieerd met MCI. In tegenstelling tot onze hypothese werden geen biomarkers gedeeld tussen de eiwitprofielen van pre-kwetsbaarheid en MCI. Metabolomics-analyses identificeerden twee biomarkers die geassocieerd zijn met pre-kwetsbaarheid en tien die geassocieerd zijn met MCI, wederom zonder overlap tussen de twee aandoeningen. Deze bevindingen suggereren dat het vaak waargenomen klinische samenkomen van kwetsbaarheid en cognitieve stoornissen voortkomt uit parallelle maar biologisch verschillende ziekteprocessen, in ieder geval in vroege stadia van de ziekte. Dit suggereert dat beide aandoeningen baat zullen hebben bij ziekte-specifieke behandelingen.