Blended revalidatiezorg in de praktijk

Het doel van het project

De revalidatiezorg staat onder druk: er zijn steeds meer revalidanten, maar steeds minder zorgprofessionals. Digitale middelen en blended revalidatiezorg bieden kansen om zorg toegankelijk en toekomstbestendig te houden — maar in de praktijk worden deze kansen nog beperkt benut. Professionals weten dát digitale zorg kan helpen, maar niet altijd wanneer, hoe en met welk doel zij deze verantwoord kunnen inzetten.

In dit project hebben we als doel een duurzame verandering in het professioneel handelen van revalidatieprofessionals te realiseren. Daarbij staat niet de technologie centraal, maar de manier waarop professionals zorg organiseren en revalidanten begeleiden. Het project ondersteunt professionals bij:

• het maken van bewuste keuzes in wanneer en waarvoor technologie wordt ingezet binnen het blended zorgpad; 
• het combineren van digitale en fysieke contactmomenten voor communicatie, monitoring, behandeling en rapportage; 
• het coachend begeleiden van revalidanten in zelfstandig herstel, ondersteund door passende digitale middelen; 
• het afstemmen van blended revalidatiezorg binnen de multidisciplinaire behandeling, passend bij de context van de revalidant.

Blended revalidatiezorg betekent dat fysieke contactmomenten en digitale ondersteuning een integraal onderdeel zijn van het revalidatieproces. In de praktijk betekent dit dat blended zorg niet langer een losse toevoeging is, en dat het gebruikt wordt in communicatie, monitoring, behandeling en verslaglegging. Deze keuzes worden gemaakt in samenhang met het zorgpad en in afstemming met andere disciplines.

Een fysiotherapeut zet bijvoorbeeld niet alleen een oefenapp in, maar begeleidt revalidanten actief bij zelfstandig oefenen, volgt de voortgang op afstand en combineert fysieke en digitale contactmomenten doelgericht.

Dit project, dat we afgekort het BARBAPAPA-project noemen, verbindt praktijk, onderwijs en onderzoek om deze verandering te realiseren en te borgen. De aanpak wordt getest in de revalidatiepraktijk én vertaald naar het beroepsonderwijs, zodat zowel huidige als toekomstige professionals voorbereid zijn op een blended zorgcontext.

Hoe pakt Inholland dit onderzoek aan?

We voeren het BARBAPAPA-project uit vanuit een consortium, dat we leiden vanuit Hogeschool Inholland. Onderwijs, praktijk en onderzoek werkt nauw samen, en we betrekken revalidatieprofessionals, zorginstellingen, bestuurders en revalidanten actief.

We brengen de behoeften, wensen en uitdagingen van professionals, zorginstellingen en revalidanten in kaart via interviews, groepsgesprekken en analyse van bestaande praktijkervaringen. Zo ontstaat een helder beeld van wat nodig is voor succesvolle blended revalidatiezorg.

Op basis van deze verkenning, stellen we eisen en randvoorwaarden vast. In workshops en expertmeetings bespreken we technologische mogelijkheden (zoals apps, e-learning of andere tools), benodigde vaardigheden en organisatorische aspecten. Dit vertalen we naar concrete ontwerpeisen.

We verkennen en ontwikkelen oplossingsrichtingen die professionals ondersteunen bij het toepassen van blended revalidatiezorg. Welke vorm deze oplossingen precies aannemen, bepalen we op basis van de opgehaalde behoeften en knelpunten uit de praktijk.

De ontwikkelde aanpak testen we in de praktijk via pilotgroepen bij zorginstellingen. We onderzoeken in hoeverre de aanpak professionals daadwerkelijk ondersteunt bij het inzetten van technologie binnen het blended zorgpad. De uitkomsten gebruiken we om de aanpak verder aan te scherpen.

De opgedane kennis en resultaten delen we met het werkveld en het onderwijs via workshops en publicaties. Zo kunnen professionals en organisaties in het hele werkveld hiervan profiteren. 

Wat is het belang voor het onderwijs?

We vertalen een praktijkgerichte aanpak voor blended revalidatiezorg naar het beroepsonderwijs. Voor opleidingen betekent dit dat studenten leren hoe zij bewuste keuzes maken in het combineren van fysieke en digitale zorg. Ook leren zij wanneer technologie passend wordt ingezet binnen het blended zorgpad en hoe zij hun professionele rol aanpassen aan een blended zorgcontext. De ontwikkelde aanpak biedt docenten concrete handvatten om deze competenties structureel te integreren in het curriculum.

In het project gaan studenten aan de slag met specifieke onderdelen van het onderzoek. Zo draagt het project bij aan het opleiden van (toekomstige) zorgprofessionals die beter voorbereid zijn op werken in een revalidatiezorgpraktijk waarin blended revalidatiezorg een vanzelfsprekend onderdeel is.

Hoe wordt het werkveld betrokken?

We betrekken het werkveld actief via interviews, groepsgesprekken, co-creatie en pilots met revalidatieprofessionals, zorginstellingen en revalidanten. Zo sluit het project aan bij de praktijk en nemen we ervaringen direct mee in de ontwikkeling en evaluatie van blended revalidatiezorg.

Drie revalidatie-organisaties (Omring, Pieter van Foreest en Basalt revalidatie) zijn ook onze consortiumpartners in dit project.

Wat zijn de (verwachte) resultaten?

We willen bereiken dat blended zorg een integraal onderdeel wordt van de multidisciplinaire revalidatiebehandeling, en niet langer een losse toevoeging.

Door de ontwikkelde aanpak zijn professionals beter toegerust om revalidanten coachend te begeleiden in zelfstandig herstel, de voortgang (deels) op afstand te volgen en digitale middelen doelgericht in te zetten als onderdeel van het revalidatieproces.

Voor revalidanten leidt dit tot meer regie over het eigen herstel, meer flexibiliteit in contactmomenten en zorg die beter aansluit bij het dagelijks leven.

Studenten leren hoe zij hun professionele rol vormgeven in een blended zorgcontext. De waarde van het project zit daarbij niet in losse producten, maar in de duurzame verandering in professioneel handelen die de aanpak ondersteunt, zowel in praktijk als onderwijs.