Sense of belonging van pabo-studenten

Doorgaan of stoppen?

De rol van sense of belonging bij de keuze van pabo-studenten om door te studeren of te stoppen 

Diversiteitsvraagstukken

Lectoraat

Diversiteitsvraagstukken

November 2024 t/m december 2025

Duur

Inholland Alkmaar en Rotterdam

Locatie

Rick Wolff

Contact

Onderzoek Rick Wolff

Het doel van het project

Wat maakt dat studenten zich wél of juist niet thuis voelen op hun opleiding? In dit onderzoek kijken we hoe studenten van de opleiding Leraar Basisonderwijs (pabo) van de locaties Alkmaar en Rotterdam hun leeromgeving door de tijd heen beleven en in hoeverre zij zich verbonden voelen met hun opleiding. Die verbondenheid – de zogeheten sense of belonging – speelt een belangrijke rol bij de beslissing van studenten om door te gaan of te stoppen met hun studie. 

We richten dit onderzoek op drie dimensies van sense of belonging:  

  • de sociale sense of belonging; in hoeverre voelen studenten zich verbonden met hun medestudenten? 
  • de academische sense of belonging; in hoeverre voelen studenten zich op hun plek in hun interacties met docenten en studieloopbaanbegeleiders?
  • de professionele sense of belonging; in hoeverre voelen studenten zich thuis op hun stageschool? 

We willen achterhalen welke impact deze dimensies hebben op studiesucces in termen van retentie, oftewel de vraag of studenten hun studie aan de pabo willen doorzetten en uiteindelijk afronden. In het onderzoek nemen we een aantal zichtbare en minder zichtbare kenmerken mee die mogelijk een rol spelen bij de sense of belonging. Denk aan sociale klasse (eerste-generatiestudenten), etnisch-culturele achtergrond, gender(identiteit), seksuele oriëntatie, meertaligheid, neurodiversiteit en ondersteuningsvraag. We willen nagaan of de studenten uit verschillende groepen eenzelfde mate van ‘sense of belonging’ ervaren. 

Hoe pakt Inholland dit onderzoek aan?

Het onderzoek bestaat uit twee delen. Ten eerste bestuderen we literatuur met betrekking tot het thema sense of belonging, een belangrijk element van een inclusieve leeromgeving.  
 
Ten tweede voeren we een kwalitatief onderzoek uit onder pabo-studenten van de locaties Alkmaar en Rotterdam. Van beide locaties interviewen we tien tot twaalf studenten over hun achtergrond, hun motivatie om aan de pabo te studeren, de sense of belonging in de interacties met medestudenten, docenten en leerkrachten op de praktijkschool, en hun intentie om de pabo met succes af te ronden. De studenten zijn benaderd door de onderzoekers, waarbij is gelet op hun studievoortgang en hoe lang zij aan de pabo studeren. 
 
We spraken studenten tweemaal: rond februari 2025 en juni 2025. Op deze manier kunnen we nagaan of de sense of belonging van studenten en hun motivatie om het pabo-diploma te behalen in de loop van de tijd verandert. 

"Als studenten zich op hun plek voelen en het gevoel hebben iets te kunnen betekenen, worden hun kansen op studiesucces groter. Daarom willen we meer weten over hun sense of belonging op de pabo en hun sense of belonging op de stageschool.” 

- Rick Wolff, onderzoeker Diversiteitsvraagstukken

Wat is het belang voor het onderwijs?

Met dit onderzoek willen we vanuit het lectoraat Diversiteitsvraagstukken bijdragen aan een meer inclusieve leeromgeving op de pabo. Het doel is om:  

  • de kwaliteit van de leeromgeving te verbeteren;
  • het onderwijs inclusiever te maken; 
  • gelijke kansen op studiesucces te vergroten voor alle studenten, ongeacht hun achtergrond;
  • studie-uitval terug te dringen;
  • de opleiding aantrekkelijker maken voor een meer diverse groep van toekomstige studenten. 

Wat zijn de (verwachte) resultaten?

We hebben het veldwerk afgerond en analyseren momenteel de data. We kijken in hoeverre de drie dimensies van sense of belonging zich verhouden tot de intentie van studenten om aan de pabo af te studeren. Daarbij maken wij een onderscheid tussen studievertragers en nominaal studerenden. Dit biedt een genuanceerd beeld, zodat de pabo gericht kan werken aan het versterken van de sense of belonging van studenten, en zo aan een inclusieve leeromgeving. Het onderzoek levert een rapportage op die we delen met het pabo-docententeam.

Werk samen met Rick

Kom in contact en stel al je vragen