Terugvalpreventie bij angst en depressie

Onderzoekslijn
GGZ-Verpleegkunde
Duur
juli 2016 t/m november 2020
Locatie
Amsterdam
Contact
Berno van Meijel

Het doel van Terugvalpreventie bij angst en depressie

Angst- en depressieve stoornissen zijn veel voorkomende aandoeningen, die goed behandeld kunnen worden, maar vaak terugkomen na verloop van tijd. Van de mensen die herstellen van een angst- of depressieve stoornis krijgt 57% een terugval binnen 4 jaar. Patiënten die behandeld zijn in de GGZ geven aan behoefte te hebben aan meer aandacht voor terugvalpreventie, zeker in de huisartsenpraktijk. Hbo-professionals die werkzaam zijn in de GGZ, met name de praktijkondersteuner huisarts GGZ (POH-GGZ), kunnen hierbij een belangrijke rol spelen. Zij geven echter aan dat het hen ontbreekt aan kennis en ondersteuning op dit gebied.

Hoewel er interventies zijn die effectief kunnen worden ingezet in het kader van terugvalpreventie, is er geen terugvalpreventieprogramma beschikbaar dat voldoet aan de wensen van patiënten én dat uitgevoerd kan worden door HBO-professionals. Het doel van dit project is een scholings- en interventieprogramma te ontwikkelen voor hbo-professionals, gericht op terugvalpreventie bij angst- en depressieve stoornissen. Dit programma sluit aan bij de competenties van de hbo-professionals en de voorkeuren van patiënten. 

Hoe pakt Inholland dit onderzoek aan?

 Het terugvalpreventieprogramma bestaat uit monitoring en zelfmanagement met behulp van een website en een mobiele applicatie. Het programma wordt geïmplementeerd in de huisartspraktijk omdat hier bij voorkeur terugvalpreventie wordt geboden en omdat met name de POH-GGZ behoefte heeft aan deskundigheidsbevordering.

Het project wordt geëvalueerd waarbij we onderzoeken:

  1. of de scholing bij de HBO-professionals leidt tot een toename in kennis en ervaren competenties;
  2. welke barrières en faciliterende factoren waarneembaar zijn bij de implementatie van het programma;
  3. of patiënten effectief gebruik maken van het programma bij toename van klachten.

“Met het GET READY terugvalpreventieprogramma bieden wij een laagdrempelig programma om terugval te helpen voorkomen en houvast te bieden aan patiënten die hersteld zijn van een angststoornis of depressie.”

 

Esther Krijnen, onderzoeker lectoraat GGZ-Verpleegkunde

Hoe worden het onderwijs en de GGZ betrokken?

Er wordt ingezet op een brede disseminatie van de scholing en het terugvalpreventieprogramma binnen hogescholen en in de huisartspraktijk. Het voorliggende project wordt breed gedragen door het veld en er is een uitgebreid consortium samengesteld van samenwerkende partijen.

Studenten van de Master Physician Assistant hebben les ontvangen over terugvalpreventie. Ook zijn docenten van het domein Gezondheid, Sport en Welzijn geïnformeerd over het onderzoek en over terugvalpreventie. Er zijn diverse deelonderzoeken uitgevoerd door studenten. Bij de ontwikkeling van het terugvalpreventieprogramma is input gevraagd van patiënten en POH-GGZ, en de eerste versie is door patiënten getest. Participerende patiënten en POH-GGZ hebben in de wervingsfase van het onderzoek maandelijks een nieuwsbrief ontvangen over het onderzoek.

We hebben scholingsbijeenkomsten aangeboden aan POH-GGZ, en maandelijks contact met hen gehad over het onderzoek. Er is een intervisiebijeenkomst georganiseerd voor POH-GGZ, waarin zij de mogelijkheid hadden ervaringen uit te wisselen met andere deelnemende POH-GGZ. Ook behandelaren van verschillende instanties zijn op de hoogte gebracht van het onderzoek en gevraagd om potentiële deelnemers aan te melden voor het onderzoek.

Het E-health programma is momenteel beschikbaar voor patiënten op het onderzoeksplatform van GGZ inGeest. We zijn ons aan het oriënteren op het breder beschikbaar maken van het E-health programma, ook via een onderwijs account zodat studenten gebruik kunnen maken van de modules om te kunnen oefenen met het aanbieden van terugvalpreventie.

Wat zijn de resultaten?

Het project levert de volgende resultaten op:

  • Het GET READY terugvalpreventieprogramma
  • Een scholing voor POH-GGZ over het belang van terugvalpreventie & uitleg over de studie, inclusief kennis- en competentietoets en PowerPoint presentatie
  • Protocol GET READY voor POH-GGZ
  • Handleiding gebruik E-health platform voor patiënten
  • Meerdere presentaties op (inter)nationale conferenties
  • Internationale publicatie ‘The GET READY relapse prevention programme for anxiety and depression: a mixed-methods study protocol’
  • Meerdere manuscripten momenteel ‘under review’ bij peer-reviewed internationale tijdschriften

De beschikbare publicaties zijn hieronder te vinden.

De onderzoekers van Terugvalpreventie bij angst en depressie:

In dit project werkt Hogeschool Inholland samen met:

Heb je vragen?

We staan je graag te woord!

Je kunt contact opnemen met Berno van Meijel.
Telefoon
+31 (0) 623 800 349