Even voorstellen
Koos Zwaan is lector van het lectoraat Innovation in the Music Industry en lab lead van het International Music Industry Lab. Daarmee is hij verbonden aan het kenniscentrum Applied Research x Creativity. Zijn onderzoek richt zich op het creëeren van een gezondere en duurzamere muziekindustrie. Hij behaalde zijn PhD met een proefschrift over de loopbaanontwikkeling van Nederlandse popmuzikanten. Zijn onderzoeksinteresses omvatten populaire muziek en populaire cultuur, de muziekindustrie en nieuwe media.
Samenwerken
Het lectoraat werkt samen met studenten, docentonderzoekers, organisaties en instellingen aan diverse projecten. Het onderzoek focust zich onder meer op hoe stakeholders (eindgebruikers zoals bewoners of de klanten of cliënten van de werkveldpartners) kunnen worden betrokken. Denk hierbij aan verschillende vormen van evaluatieonderzoek en ‘participant design’ onderzoek: een methode waarbij de eindgebruikers van het ontwerp betrokken worden bij het ontwerpproces.
Lectorale rede van Koos Zwaan
You Say You Want a Revolution
De muziekindustrie verandert ingrijpend door technologieën zoals streaming, AI en immersive technology, terwijl makers worstelen met nieuwe verdienmodellen en digitale afhankelijkheid. Hoe kunnen we deze ontwikkelingen benutten om de industrie te versterken? Hierover sprak Koos tijdens zijn lectorale rede in maart 2025. Rede gemist? Bekijk de opname van de rede via onderstaande link en ontdek meer over de toekomst van de muziekindustrie.
Meer over Koos Zwaan
Expertise
Expertise
Het onderzoek van Koos is gericht op creatieve, technologische en sociale innovatie in de muziekindustrie. Deze plaatst hij binnen de bredere context van productie en perceptie van cultuur en media, en technologiestudies. Zijn werk verkent hoe technologische vernieuwing en de opkomst van nieuwe media de manier waarop muziek wordt gecreëerd, verspreid en beleefd, fundamenteel veranderen.
Als mediawetenschapper met een diepe liefde voor popmuziek ziet Koos een urgente noodzaak voor een revolutie in de muziekindustrie. Hij pleit voor een sector die duurzamer, eerlijker en inclusiever is, waarin niet alleen de creatieve processen, maar ook het welzijn van alle betrokkenen centraal staat. Volgens Koos hebben digitale platformen zoals Spotify, TikTok en de opkomst van generatieve AI niet alleen de traditionele rollen drastisch veranderd, maar zorgen ze ook voor nieuwe uitdagingen, zoals een toenemende mentale druk op artiesten. Met zijn onderzoek wil hij helpen het muziekecosysteem te transformeren om zo structurele verbeteringen in de sector mogelijk maken.
Ervaring
Ervaring
Koos heeft verschillende publicaties op zijn naam staan met betrekking tot de creatieve industrie in het algemeen en de muziekindustrie in het bijzonder. Daarnaast is hij een actief lid bij de International Association for the Study of Popular Music (IASPM) en was hij bestuurslid van de regionale Benelux Branche. Koos is enige tijd hoofdredacteur geweest van het tijdschrift van de vereniging: IASPM@Journal. Voor dit tijdschrift is hij nog altijd reviewer en lid van de adviesraad. Onder zijn publicaties vallen boeken over het internationale televisieformat Idols, music fandom en fan culture.
Onderzoeksprojecten
Verder was Koos onderzoeker in Europese onderzoeksprojecten gewijd aan de creatieve industrieën in de regio Haarlem (gefinancierd met een subsidie van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling), Local Welcome Policies for EU Mobile Citizens (geproduceerd met financiële steun van het programma Fundamental Rights and Citizenship van de Europese Unie). Ook was hij een van de onderzoekers in een studie die zich richtte op de praktijken van beeldend kunstenaars en was hij projectleider voor een studie naar de waarde van Nederlandse muziek in het online domein.
Bij Inholland
In de tijd dat Koos associate lector was, was hij ook betrokken bij verschillende studieprogramma's bij Inholland: International Communication Management en International Music Management. Ook was hij een van de kernontwikkelaars en medewerkers van het Business Innovation-programma.
Koos in de media
“Yes, it’s f*cking political”
“Yes it’s fucking political, everything’s political” schreeuwde Skin van Skunk Anansie in de jaren negentig. Die zin bleef rondzingen in het hoofd van Koos na een discussie in de appgroep van de VPRO-podcast De Machine, waarin iemand zich hardop afvroeg: zou het optreden van Rage Against the Machine op Pinkpop 2008 anno 2025 nog kunnen? Het was een confronterend politiek statement, in lijn met hun DNA: luid, radicaal en maatschappijkritisch. Vandaag de dag lijkt de ruimte voor dat soort protest onder druk te staan, stelt Koos in zijn column voor Entertainment Business.
Kosten dwingen poppodia tot creativiteit in hun financiën
Uit onderzoek van Koos blijkt dat popmuziek in Nederland aanzienlijk minder subsidie ontvangt dan andere kunstvormen. Een groot deel van de landelijke cultuursubsidies gaat naar theater en klassieke muziek, terwijl popmuziek vaak wordt onderschat door beoordelingscommissies die vooral uit traditionele disciplines komen. Door stijgende kosten en beperkte publieke steun moeten poppodia steeds creatiever omgaan met hun financiën — met nieuwe verdienmodellen, samenwerkingen en aangepaste programmering. Zo blijft de sector veerkrachtig, ondanks beperkte middelen.
Groot verschil in subsidies klassieke muziek en pop
Het was al langer bekend dat er meer Rijkssubsidie naar klassieke muziek dan naar popmuziek gaat. Maar onderzoek van Koos laat nu zien hoe goot dat verschil is. Van de 100 miljoen euro aan subsidies voor de muziekindustrie, gaat maar liefst 93 procent naar klassieke muziek en slechts 7 procent naar popmuziek. Koos vertelt op Radio NPO 1 hoe dat komt.
Klassiek krijgt veel meer subsidie dan pop
Samen met onderzoeker Maartje Houtzager bracht Koos in kaart hoe popmuziek structureel achterblijft in de toekenning van subsidies. Koos pleit voor een eerlijker en diverser subsidiebeleid, waarin ook genres als pop, wereldmuziek en jazz de structurele ondersteuning krijgen die ze verdienen.
Diversiteit hoort ook aan de bestuurstafel
In de hitlijsten barst het van de kleur, energie en diversiteit – precies zoals popmuziek hoort te zijn. Maar wie verder kijkt dan de spotlights en de bestuurskamers induikt, ziet een minder rooskleurig beeld, stelt Koos in zijn column op Entertainment Business. Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat de top van de muziekindustrie nog steeds vooral bestaat uit witte mannen. En hoewel de cijfers uit Nederland ontbreken, zou het naïef zijn te denken dat het hier heel anders is.
De show hoeft niet altijd door te gaan
De mentale gezondheid van mensen in de muziekindustrie staat onder druk. Dat geldt niet alleen voor atiesten, maar ook voor technici, organisatoren en muzikanten. Onder andere tijdens het festivalseizoen zijn er vele ingrediënten voor een risico-cocktail: lange dagen, verre reizen, prestatiedruk, en de aanwezigheid van drank en drugs. In zijn opiniestuk schrijft Koos over de mentale gezondheidsrisico's in de muziekindustrie.
AI een zegen voor de muziek? Regel eerst het auteursrecht maar eens
"Generatieve AI opent nieuwe deuren voor muzikale creativiteit," zegt Koos. Maar hoe zit het met de rechten van artiesten? De onlangs aangenomen Europese AI-wet moet auteurs bescherming bieden, maar het is zeer de vraag of die wet voldoende houvast biedt.
Koos schreef samen met Sem Bakker, advocaat bij Backstage Legal en popmuzikant, een opiniestuk over generative AI en de impact ervan op de muziekindustrie in Trouw.
"Toegepast onderzoek is nooit af, daarom wil ik nieuwsgierig blijven en in samenwerking met het werkveld werken aan innovatieve oplossingen."
- Koos Zwaan, lector Inclusion and the Creative Industries
Alle publicaties van Koos Zwaan
You Say You Want A Revolution
Economisch gezien is deze muziekindustrie een belangrijke sector. Internationaal vertegenwoordigt muziek copyright 45,5 miljard dollar en heeft hiermee een grotere marktwaarde dan film (Page, 2024). In Nederland steeg de omzet van de muziekindustrie in 2023 naar 300 miljoen euro en...
You Say You Want A RevolutionRijkscultuursubsidies voor popmuziek
In Nederland worden vanuit de Rijksoverheid cultuursubsidies verstrekt via de Culturele basisinfrastructuur (BIS) en de Rijkscultuurfondsen. Daarvan is het Fonds Podiumkunsten (FPK) het fonds dat naast de BIS subsidies verstrekt aan de popmuzieksector. Dit onderzoek richt zich op de...
Rijkscultuursubsidies voor popmuziekFuturing Music X Immersion
Immersieve technologieën beïnvloeden de manier waarop we muziek ervaren. Immersieve ervaringen dompelen luisteraars volledig onder in muziek, waardoor ze niet alleen horen, maar de muziek ook beleven. Het doel van het project 'De toekomst van immersieve ervaringen in muziek' is om de...
Futuring Music X ImmersionBoekbespreking “Making a living in live music” (Everts, 2023)
Boekbespreking van het proefschrift van Rick Everts, waarin zijn promotieonderzoek staat beschreven naar de carrières van beginnende popmuzikanten, de rol van popmuziekonderwijs en de carrières van muzikanten in de livemuzieksector.
Boekbespreking “Making a living in live music” (Everts, 2023)Onderzoeks- en Innovatieagenda voor de Nederlandse Popmuzieksector
Onderzoekers van Hogeschool Inholland hebben in samenwerking met de Popcoalitie een nieuwe onderzoeks- en innovatieagenda opgesteld voor de popmuzieksector. Hierin zijn de meest urgente thema’s en vragen vanuit de sector, waar onderzoek gewenst is of waar innovaties nodig zijn, in...
Onderzoeks- en Innovatieagenda voor de Nederlandse PopmuzieksectorHow to shoot confetti at the online party
In this study we explore the potential benefits of a design thinking approach for improving the health of the music industry. We discuss the usefulness of the lab method in facilitating collaborations between education, research, and the professional field. This study highlights the...
How to shoot confetti at the online partyDe media over jongeren
In welke werelden bewegen jongeren zich? Waar hechten zij waarde aan? Wat betekenen sociale media voor hen en hoe maken zij er gebruik van? Leefwerelden van jongeren gaat over het dagelijkse leven van jongeren: thuis, op school, met hun vrienden en als grootgebruikers van media en...
De media over jongerenA Tiny Dot
This is the closing chapter of the volume on the popular music studies in The Netherlands and Belgium (The Low Countries), which is part of the IASPM-book series Made in... . This chapter focuses on the influence of Dutch and Belgian popular music across the world. Filled with...
A Tiny DotNew Directions in Music Fan Studies Editorial Introduction
Introduction to a special issue of the IASPM journal. This special issue on fan studies aims to build a bridge with the study of popular music in order to inspire further investigation of music fandom.
New Directions in Music Fan Studies Editorial IntroductionHow to implement a 'welcome' policy for intra-EU mobile citizens
A welcome policy can be embedded in a municipal authority organisation in a number of different ways. Each has its own strengths and weaknesses. To be effective, the local policy makers must be clear on how they hope to make use of the welcome policy and how this will benefit or...
How to implement a 'welcome' policy for intra-EU mobile citizensHow are young music artists configuring their media and sales platforms in the digital age?
Research on how music artists generate sales from their content through different platforms is scant. In this study, configuration theory is used to show that different market access configurations are viable simultaneously and that young musicians differ significantly in how they...
How are young music artists configuring their media and sales platforms in the digital age?Clickende Clubbers, Twittermeisjes en Actieve vogels: De meerwaarde van sociale media in poppodiummarketing.
Inleiding voor de bundel Het lectoraat Media, Cultuur en Burgerschap heeft in de periode 2011-2013 onderzoek gedaan naar poppodia en theaters in een samenwerking met de Inholland lectoraten City Marketing en Leisure Management en Media Business en met de brancheverenigingen Vereniging...
Clickende Clubbers, Twittermeisjes en Actieve vogels: De meerwaarde van sociale media in poppodiummarketing.Presentatie tijdens de Berlin Music Week
Blog post op de blog van het Amsterdam Creative Industries Network. Tijdens de Berlin Music Week hebben Inholland-onderzoekers Koos Zwaan en Sabine de Lat van het lectoraat Media, Cultuur en Burgerschap de eerste bevindingen gepresenteerd van een lopend onderzoeksproject getiteld ‘No...
Presentatie tijdens de Berlin Music WeekOnderzoek & Lectoraten in het kunstvakonderwijs
Koos Zwaan heeft een bijdrage geleverd aan deze publicatie in de vorm van het opstellen van de Domeinbeschrijving Kunst en Economie, het coördineren van de bijdragen van de bij dit domein aangesloten lectoraten en het mede opstellen van de beschrijving van de hogeschool Inholland....
Onderzoek & Lectoraten in het kunstvakonderwijsIntroduction
Fans constitute a very special kind of audience. They have been marginalized, ridiculed and stigmatized, yet at the same time they seem to represent the vanguard of new relationships with and within the media. ‘Participatory culture’ has become the new normative standard. Concepts...
IntroductionPodiumpower
Website: Deze website heeft voor zowel de podiumindustrie als geheel als voor educatieve doeleinden een informatief karakter. Er staat veel informatie op deze site die gebruikt kan worden voor zowel het toetsen en ontwikkelen van strategie als ter ondersteuning van een studie naar...
PodiumpowerPubliek 2.0
De media die podia inzetten als onderdeel van hun marketingmix kunnen wellicht een belangrijke rol spelen bij het versterken van een gevoel van ‘ medeeigenaarschap’ en binding. Er is nog niet veel bekend over de mogelijkheden die sociale media hierin bieden. Analyse van 155 interviews...
Publiek 2.0Clickende Clubbers, Twittermeisjes en Actieve vogels
Het lectoraat Media, Cultuur en Burgerschap van Hogeschool Inholland heeft in de eerste helft van 2013 een verkennend onderzoek uitgevoerd naar het mediagebruik en de informatiebehoefte van bezoekers van rock- en poppodia in Nederland. Vragenlijstonderzoek laat zien dat er...
Clickende Clubbers, Twittermeisjes en Actieve vogelsMythes en morele paniek
Hoofdstuk 9 in boek. In Nederland wonen meer dan anderhalf miljoen jongeren. Ze hebben met elkaar gemeen dat ze thuis wonen, een schoolopleiding volgen en opgroeien in een wired world. In dit boek analyseren de auteurs aan de hand van deze drie thema’s de leefwerelden van jongeren....
Mythes en morele paniekIntroduction: Adapting Idols
Introduction book Adapting Idols Since the first series of Pop Idol aired in the UK just over a decade ago, Idols television shows have been broadcast in more than forty countries all over the world. In all those countries the global Idols format has been adapted to local cultures and...
Introduction: Adapting IdolsEen boek dat doet wat het beloofd
Boekbespreking van The Music Industry Handbook
Een boek dat doet wat het beloofdAdapting Idols: Authenticity, Identity and Performance in a Global Television Format
Since the first series of Pop Idol aired in the UK just over a decade ago, Idols television shows have been broadcast in more than forty countries all over the world. In all those countries the global Idols format has been adapted to local cultures and production contexts, resulting...
Adapting Idols: Authenticity, Identity and Performance in a Global Television FormatCan a Zero Become a Hero?
Part III Producing and Consuming Idols, Chapter II Since the first series of Pop Idol aired in the UK just over a decade ago, Idols television shows have been broadcast in more than forty countries all over the world. In all those countries the global Idols format has been adapted to...
Can a Zero Become a Hero?Ondernemers tegen wil en dank
Eindrapportage deelprojecten Het Creatieve Onderzoek Centrum, EFRO Project Nieuwe Energie op de Creatieve As (2009-2012)
Ondernemers tegen wil en dank